Sự việc xảy ra ngày 28/4, trong lúc tàu khu trục USS Higgins đang làm nhiệm vụ tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, nhưng thông tin chỉ được Hạm đội 7 hải quân Mỹ công bố ngày 1/5.
“Vấn đề xảy ra ở mạng lưới phân phối điện. Tàu khu trục USS Higgins đã bị mất điện trên toàn tàu, hệ thống động lực cũng ngừng hoạt động. Tất cả đã được khôi phục sau vài giờ”, phát ngôn viên Hạm đội 7 Matthew Comer cho hay. Quan chức Mỹ khẳng định không có ai bị thương, từ chối nêu vị trí cụ thể của chiến hạm khi đó.
Nguyên nhân dẫn tới sự việc đang được điều tra, song thông tin sơ bộ cho thấy sự cố điện “có thể đã tạo ra tia lửa hoặc khói”, hiện tượng này chấm dứt sau khi nguồn điện bị ngắt. Dù vậy, phát ngôn viên Comer không sử dụng từ “hỏa hoạn” trong tuyên bố của mình.
Phát ngôn viên Hạm đội 7 mô tả đây là “tai biến kỹ thuật”, thuật ngữ có thể được dùng để chỉ những trục trặc liên quan đến máy móc, trang thiết bị, kết cấu tàu hoặc hệ thống điều khiển, dẫn đến nguy cơ hoặc gây ra tai nạn hàng hải.
CBS News hôm 30/4 dẫn lời các quan chức Mỹ giấu tên cho biết “hỏa hoạn đã bùng phát” trên tàu khu trục USS Higgins, gây mất điện và làm hệ thống động lực ngừng hoạt động. Ngọn lửa chỉ ảnh hưởng tới một thiết bị và không lan rộng.
Một quan chức quốc phòng Mỹ nói với đài CNN rằng hệ thống đẩy và phát điện trên chiến hạm đã ngừng hoạt động hoàn toàn trong nhiều giờ.
Giới chuyên gia đánh giá điều này khiến USS Higgins bị tê liệt trong thời gian khá lâu, các hệ thống cảnh giới và phòng thủ cũng bị vô hiệu hóa trong quãng thời gian này. Chiến hạm Mỹ được trang bị máy phát điện khẩn cấp chạy bằng diesel, nhưng chúng chỉ có thể cung cấp năng lượng cho hệ thống liên lạc và điều hòa không khí.
“Chiến hạm trở nên bất lực, bị mù về điện tử và không thể di chuyển”, Carl Schuster, cựu đại tá hải quân Mỹ, cho biết.
USS Higgins thuộc phiên bản Flight II của lớp tàu khu trục Arleigh Burke, được biên chế vào năm 1999 và đồn trú tại quân cảng Yokosuka của Nhật Bản. Chiến hạm có chi phí chế tạo khoảng một tỷ USD, tương đương hơn 2 tỷ USD hiện nay.
Tàu có chiều dài 154 m và lượng giãn nước hơn 8.200 tấn, được trang bị lá chắn phòng thủ Aegis, hệ thống đóng vai trò xương sống trong mạng lưới phòng thủ đa tầng của hải quân Mỹ.
Hải quân Mỹ đã gặp một số sự cố hỏa hoạn trong năm nay. Ngày 19/4, đám cháy bùng phát trên siêu khu trục hạm USS Zumwalt đang neo đậu tại xưởng đóng tàu ở Pascagoula ở bang Mississippi, khiến 3 thủy thủ bị thương.
Hỏa hoạn cũng xảy ra trên tàu sân bay USS Dwight D. Eisenhower trước đó vài ngày, khi chiến hạm đang bảo dưỡng tại cảng Portsmouth thuộc bang Virginia.
USS Gerald R. Ford, siêu tàu sân bay trị giá 13 tỷ USD, cũng bị cháy khu giặt là khi làm nhiệm vụ chiến đấu ở biển Đỏ. Thủy thủ đoàn phải mất hơn 30 giờ để kiểm soát ngọn lửa, đám cháy khiến hàng trăm quân nhân phải chuyển chỗ nghỉ và buộc chiến hạm Mỹ đình chỉ nhiệm vụ để về cảng sửa chữa.
Trong một thông điệp đăng trên tài khoản mạng xã hội X hôm nay 20/5, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi đã nêu lại những “thành tựu quân sự” của Iran trong cuộc xung đột với Mỹ và Israel, bao gồm cả việc bắn trúng tiêm kích tàng hình F-35.
Ông Araqchi tuyên bố lực lượng vũ trang Iran đã thu được kinh nghiệm tác chiến quý báu từ cuộc xung đột, đồng thời cảnh báo việc nối lại các cuộc tấn công nhằm vào Iran sẽ dẫn đến “nhiều bất ngờ hơn nữa” dành cho Mỹ.
“Nhiều tháng sau khi bắt đầu cuộc xung đột với Iran, Quốc hội Mỹ đã thừa nhận việc mất hàng chục máy bay trị giá hàng tỷ USD. Lực lượng vũ trang hùng mạnh của chúng ta được xác nhận là lực lượng đầu tiên bắn trúng một chiếc F-35 vốn được ca tụng”, ông Araqchi bình luận.
“Với những bài học kinh nghiệm và kiến thức chúng ta đã thu được, việc quay trở lại xung đột sẽ mang đến nhiều bất ngờ hơn nữa”, Ngoại trưởng Iran cảnh báo.
Một báo cáo mới được Quốc hội Mỹ công bố cho biết quân đội Mỹ đã mất ít nhất 42 máy bay trong 40 ngày xung đột với Iran, với ước tính thiệt hại lên tới hàng tỷ USD.
Cùng ngày, trong một thông điệp được phát đi nhân kỷ niệm 2 năm ngày mất của cựu Tổng thống Iran Ebrahim Raisi trong vụ tai nạn trực thăng, Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei tuyên bố Iran đang thực hiện “cuộc kháng chiến lịch sử độc nhất vô nhị chống lại hai đội quân gây hấn toàn cầu” là Israel và Mỹ.
Trong một tuyên bố bằng văn bản khác, Lãnh tụ Tối cao Iran nói rằng cuộc xung đột với Mỹ và Israel đang khiến gánh nặng đối với các quan chức Iran “nặng nề hơn trước”, đồng thời nhấn mạnh ông biết ơn “sự đoàn kết của cả đất nước”.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm nay cảnh báo bất kỳ hành động gây hấn mới nào nhằm vào Iran sẽ khiến cuộc xung đột hiện nay vượt ra ngoài phạm vi khu vực.
“Mỹ và Israel nên biết rằng mặc dù các vị đã tấn công chúng tôi bằng cách sử dụng mọi năng lực của hai trong số những quân đội lớn trên thế giới, chúng tôi vẫn chưa hề sử dụng hết tất cả các năng lực. Giờ đây, nếu hành động gây hấn chống lại Iran bị lặp lại, cuộc chiến khu vực này sẽ mở rộng ra ngoài phạm vi khu vực, và chúng tôi sẽ giáng những đòn mà các vị không thể tưởng tượng nổi”, tuyên bố cho biết.
Trước đó, Thiếu tướng Ali Abdollahi, Tư lệnh Bộ chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbia của Iran, cảnh báo Mỹ và các đồng minh không nên lặp lại sai lầm chiến lược và tính toán sai lầm.
Theo ông Abdollahi, đối thủ nên biết rằng Iran và lực lượng vũ trang của nước này hiện được chuẩn bị kỹ lưỡng và mạnh mẽ hơn trước đây, luôn sẵn sàng hành động.
Ông cảnh báo bất kỳ hành động gây hấn hay tấn công nào mới của đối thủ nhằm vào Iran sẽ bị đáp trả “nhanh chóng, dứt khoát, mạnh mẽ và quy mô lớn”.
Tuyên bố của giới chức Iran được đưa ra trong bối cảnh các quan chức Mỹ cảnh báo Washington sẽ tấn công trở lại mạnh hơn trước nếu Iran không nhanh chóng đạt được thỏa thuận.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, quyết định hoãn tấn công của ông chỉ có hiệu lực 2-3 ngày hoặc đến đầu tuần tới.
Tổng thống Trump nói rằng Tehran rất muốn đạt được một thỏa thuận với Washington để chấm dứt xung đột, đồng thời nhắc lại cảnh báo về khả năng nối lại các cuộc tấn công vào Iran.
Các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran thông qua Pakistan đến nay tiếp tục bế tắc do các vấn đề như chương trình hạt nhân của Tehran. Điều này làm dấy lên lo ngại xung đột có thể bùng phát trở lại sau hơn một tháng ngừng bắn.
Trong tuyên bố được đưa ra hôm nay 28/5, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã đưa ra “lời cảnh báo nghiêm khắc” đối với đối thủ sau khi lực lượng Mỹ tiến hành các cuộc tấn công vào thành phố cảng Bandar Abbas ở miền nam Iran.
Theo IRGC, sau cuộc tấn công quân sự của Mỹ vào khu vực ngoại ô sân bay Bandar Abbas, IRGC đã tiến hành các cuộc tấn công mới nhắm vào căn cứ không quân của Mỹ, nơi được sử dụng làm điểm xuất phát cho cuộc tấn công của Mỹ, vào rạng sáng nay.
“Phản ứng này là một lời cảnh báo nghiêm khắc đối với đối thủ rằng họ nên biết hành động gây hấn chắc chắn sẽ bị đáp trả”, IRGC nhấn mạnh.
Lực lượng quân sự tinh nhuệ của Iran cũng cảnh báo đòn đáp trả “quyết đoán hơn” nếu Mỹ lặp lại bất kỳ hành động gây hấn nào.
IRGC cho biết đối thủ phải chịu trách nhiệm về hậu quả của các hành động gây hấn nhằm vào Iran. Ali Bagheri Kiani, Thứ trưởng Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, nói với Sputnik.
Thành phố Bandar Abbas ở miền nam Iran, nơi đặt căn cứ hải quân và không quân trọng yếu của Iran, có vị trí chiến lược dọc theo eo biển Hormuz.
Tuyên bố của IRGC được đưa ra sau khi Hải quân IRGC đã buộc một tàu chở dầu của Mỹ phải quay đầu khi tìm cách đi qua eo biển Hormuz.
Phía Iran cáo buộc tàu chở dầu của Mỹ đang cố gắng vượt qua eo biển một cách bất hợp pháp sau khi tắt hệ thống định vị, bất chấp các lệnh cấm của Iran.
"Sau phản ứng nhanh chóng và quyết đoán của Hải quân IRGC, bao gồm cả việc bắn cảnh cáo vào tàu, tàu chở dầu đã buộc phải dừng lại và rút lui", hãng tin Tasnim của Iran đưa tin.
Trong cuộc trao đổi với hãng tin Sputnik, Thứ trưởng Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran Ali Bagheri Kiani tuyên bố Iran yêu cầu Mỹ rút quân hoàn toàn khỏi Trung Đông.
"Mỹ và Israel phải rời khỏi khu vực (vịnh Ba Tư) để tạo nền tảng thực sự cho việc hợp tác với các quốc gia trong khu vực. Điều này sẽ cho phép khu vực phát triển thịnh vượng, cũng như mang lại sự ổn định và hòa bình”, ông Kiani nhấn mạnh.
Quan chức Iran nói thêm rằng vấn đề then chốt của bản ghi nhớ về thỏa thuận đang được Iran và Mỹ thảo luận là chấm dứt xung đột, và sau khi xung đột được giải quyết, Tehran sẵn sàng thảo luận về các vấn đề khác.
Mỹ gần đây liên tiếp tiến hành các cuộc tấn công vào các mục tiêu ở Iran bất chấp lệnh ngừng bắn đang được thực thi. Quan chức Mỹ khẳng định “những hành động này được cân nhắc kỹ lưỡng, hoàn toàn mang tính phòng thủ và nhằm mục đích duy trì lệnh ngừng bắn”.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 25/5 xác nhận, quân đội Mỹ đã tiến hành các cuộc "tấn công tự vệ" nhắm vào các trận địa phóng tên lửa và tàu thuyền của Iran đang tìm cách rải thủy lôi xung quanh khu vực eo biển Hormuz.
Truyền thông Mỹ hôm nay dẫn lời quan chức Mỹ cho biết, quân đội Mỹ đã bắn hạ 4 máy bay không người lái phóng từ Iran, đồng thời tiến hành một cuộc tấn công vào trung tâm điều khiển máy bay không người lái ở thành phố cảng Bandar Abbas phía nam Iran.
Iran về cơ bản đã phong tỏa eo biển Hormuz, một tuyến đường thủy quan trọng đối với dòng chảy năng lượng toàn cầu, trong khi Mỹ đáp trả bằng cách phong tỏa các cảng của Iran.
Vấn đề về cơ chế kiểm soát eo biển Hormuz đến nay tiếp tục là điểm nghẽn chính đối với các cuộc hòa đàm vốn đang bế tắc của Mỹ và Iran.
Khi được hỏi tại một phiên điều trần của Quốc hội Mỹ về thương vụ mua vũ khí trị giá 14 tỉ USD của Đài Loan bị đình trệ, quyền Bộ trưởng Hải quân Mỹ Hung Cao trả lời: "Chúng tôi đang tạm dừng để đảm bảo có đủ đạn dược cần thiết cho chiến dịch Epic Fury, và chúng tôi hiện có rất nhiều". Epic Fury là chiến dịch quân sự do Mỹ phát động chống Iran từ ngày 28.2.
"Nhưng chúng tôi chỉ đang đảm bảo có đủ mọi thứ, sau đó việc bán vũ khí cho nước ngoài sẽ tiếp tục khi chính quyền thấy cần thiết", ông Cao nhấn mạnh, đồng thời cho biết thêm việc phê duyệt bán vũ khí cho đảo Đài Loan sẽ do Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth và Ngoại trưởng Marco Rubio quyết định, theo Reuters.
Bộ Ngoại giao Mỹ và Lầu Năm Góc chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức về phát biểu của ông Cao.
Phát biểu với các phóng viên tại Đài Bắc hôm nay 22.5, phát ngôn viên Văn phòng lãnh đạo Đài Loan Quách Nhã Tuệ nói rằng họ đã ghi nhận phát ngôn của ông Cao. "Tuy nhiên, hiện tại chúng tôi chưa nhận được bất kỳ thông tin liên quan nào về việc Mỹ điều chỉnh những thương vụ vũ khí này", Reuters dẫn lời bà Quách.
Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm nay tuyên bố Bắc Kinh phản đối việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan.
Trước chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc từ ngày 13-15.5, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho hay ông sẽ nói chuyện với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình về việc bán vũ khí cho Đài Loan. Phát biểu này đánh dấu một sự thay đổi so với lập trường trước đây của Washington rằng họ sẽ không tham khảo ý kiến Bắc Kinh về vấn đề bán vũ khí, theo AFP.
Sau đó, ông Trump nói chưa đưa ra bất kỳ cam kết nào với ông Tập về vấn đề Đài Loan và sẽ đưa ra quyết định về việc bán vũ khí trong thời gian ngắn sắp tới.
