Tiếp tục các hoạt động trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc, tối 15-4 tại Bắc Kinh, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân đã có buổi gặp gỡ thân nhân các tướng lĩnh, chuyên gia, nhân sĩ hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc.
Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, tại cuộc gặp, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ xúc động khi gặp mặt đại diện gia đình, thân nhân của các cựu chuyên gia, cố vấn Trung Quốc từng giúp đỡ Nhân dân Việt Nam trong hai cuộc kháng chiến giành độc lập dân tộc và thống nhất đất nước, cùng thân nhân các lão thành cách mạng Việt Nam.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chia sẻ trong những năm tháng chiến tranh gian khổ, các cố vấn, chuyên gia Trung Quốc, trong đó có Đại tướng Trần Canh, Thượng tướng Vi Quốc Thanh, đã đồng cam cộng khổ cùng Nhân dân Việt Nam.
Các tướng lĩnh đã chiến đấu kiên cường bên cạnh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và các nhà cách mạng tiền bối của Việt Nam, cùng giành được những thắng lợi mang tính quyết định của cuộc kháng chiến.
Khẳng định Việt Nam không bao giờ quên câu nói của Chủ tịch Mao Trạch Đông là “Đất nước Trung Quốc bao la là hậu phương lớn của Nhân dân Việt Nam”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước một lần nữa gửi lời cảm ơn sâu sắc Trung Quốc đã giúp Việt Nam cả sức người, sức của, là hậu phương lớn của cách mạng Việt Nam.
Vui mừng thông báo về những kết quả nổi bật trong hợp tác giữa hai nước Việt Nam – Trung Quốc thời gian qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết cùng với việc duy trì các cuộc tiếp xúc, trao đổi mật thiết giữa lãnh đạo hai Đảng, hai nước, hợp tác an ninh – quốc phòng ngày càng hợp tác thực chất hơn.
Hợp tác kinh tế – thương mại, đầu tư, kết nối giao thông có nhiều đột phá mới, với Trung Quốc hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam, Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 4 của Trung Quốc trên toàn cầu.
Bên cạnh đó, hợp tác địa phương, giao lưu nhân dân sôi động và có thể nói, quan hệ hai Đảng, hai nước đang ở giai đoạn tốt đẹp, sâu sắc, thực chất, toàn diện nhất trong nhiều thập kỷ qua.
Một lần nữa nhấn mạnh Việt Nam và Trung Quốc là nước láng giềng, bạn bè truyền thống, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ, phát triển quan hệ với Trung Quốc là yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược, tự nhiên và ưu tiên hàng đầu, nhất quán trong chính sách đối ngoại của Việt Nam.
Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gửi lời cảm ơn và cho biết luôn trân trọng và coi các đồng chí, các bạn như người thân trong gia đình của Nhân dân Việt Nam, là nhân chứng cho lịch sử hữu nghị giữa hai nước.
Ông bày tỏ mong muốn thời gian tới thân nhân các tướng lĩnh, chuyên gia, nhân sĩ hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc sẽ tiếp tục “giữ lửa”, kế thừa, nuôi dưỡng và không ngừng phát triển tình hữu nghị truyền thống giữa hai dân tộc, truyền cảm hứng cho các thế hệ kế cận viết tiếp những trang sử hữu nghị của quan hệ hai nước.
Máy bay cỡ nhỏ hai động cơ sáng 13/5 gặp nạn và rơi xuống biển Caribe khi bay từ Marsh Harbour đến Freeport, Bahamas. Khoảng 11h ngày 12/5, Tuần duyên Mỹ nhận được tín hiệu định vị khẩn cấp của hộp đen máy bay tại vùng biển cách Melbourne, bang Florida, Mỹ khoảng 129 km.
Tuần duyên Mỹ đã báo tin tới phi cơ HC 130J Combat King II do thiếu tá Elizabeth Piowaty chỉ huy đang bay huấn luyện gần đó để đến khu vực tìm kiếm.
Nhóm của Piowaty phát hiện toàn bộ 11 người trên máy bay vẫn sống sót, đang ngồi trên xuồng cứu sinh, khoảng 5 tiếng sau khi máy bay rơi. Họ đang trong tình trạng kiệt quệ thể chất, tinh thần, nấp dưới một tấm bạt để tránh ảnh hưởng của thời tiết.
Trong khi chờ trực thăng cứu nạn, lực lượng Tuần duyên đã thả xuống một gói tiếp tế gồm thực phẩm, nước uống, phao. Toàn bộ người trên máy bay gặp nạn đều là công dân Bahamas.
Những người gặp nạn sau đó được trực thăng đưa đến nơi an toàn. "Với những gì tôi chứng kiến, việc tất cả người trên máy bay đều sống sót thực sự là điều kỳ diệu", bà Piowaty cho biết trong họp báo ngày 13/5.
Thiếu tá Piowaty nói điều may mắn là tín hiệu định vị khẩn cấp của máy bay đã giúp lực lượng cứu nạn lần ra vị trí gặp nạn. "Họ không có cách nào liên lạc hay gọi cứu nạn, thậm chí không biết chúng tôi đang đến, cho đến khi phi cơ bay trên đầu. Không thể hình dung được nỗi hoang mang của họ".
Không quân Mỹ cho biết các phi công tham gia chiến dịch cứu nạn đã phải đối mặt cùng lúc với điều kiện biển động và "bingo time", mốc thời gian giới hạn mà máy bay còn đủ nhiên liệu để tiếp tục nhiệm vụ trước khi buộc phải quay về, chuyển hướng hoặc đến điểm tiếp liệu an toàn.
Trực thăng đã kéo được toàn bộ 11 người lên qua 9 lần kéo cáp, hoàn thành giải cứu khi nhiên liệu chỉ còn đủ khoảng 5 phút trước khi họ buộc phải tiếp dầu trên không hoặc hạ cánh ngay lập tức.
Giới chức Bahamas đang điều tra nguyên nhân rơi máy bay. Bahamas là quốc đảo nằm phía đông nam bang Florida, gồm hơn 700 đảo lớn nhỏ, nổi tiếng với du lịch biển, các khu nghỉ dưỡng.
Hình ảnh được biên phòng Estonia chụp tháng trước và công bố ngày 29/6 cho thấy tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) mang tên Marshal Vasilevsky của Nga được trang bị ít nhất hai súng máy Kord cỡ nòng 12,7 mm. Con tàu khi đó đang di chuyển ở vùng biển phía tây Estonia, hướng tới cảng Bolshoy Bor ở vịnh Phần Lan.
Những khẩu súng được đặt trên nóc khoang chỉ huy, vị trí cao nhất trên con tàu, xung quanh che chắn bằng bao cát. Theo biên tập viên Thomas Newdick của chuyên trang quân sự Mỹ War Zone, đây là lần đầu tàu dân sự Nga được trang bị vũ khí xuất hiện tại khu vực Baltic.
Tàu Marshal Vasilevsky có chiều dài khoảng 290 m, tổng trọng tải 118.000 tấn, thuộc sở hữu của tập đoàn Gazprom và thường xuyên chở LNG đến vùng lãnh thổ hải ngoại Kaliningrad. Đây là tàu duy nhất của Nga có khả năng lưu trữ và tái hóa khí LNG, đóng vai trò chiến lược trong nhiệm vụ hỗ trợ Kaliningrad.
"Những khẩu súng trên tàu Marshal Vasilevsky gần như chắc chắn được dùng để chống máy bay không người lái (UAV). Ukraine hồi đầu tháng 6 đã triển khai UAV tấn công quân cảng Kronstadt gần St. Petersburg, đánh dấu một trong những vụ tập kích đầu tiên nhằm vào Hạm đội Baltic của Nga", Newdick cho biết.
Ukraine đã nhiều lần nhắm vào Hạm đội Biển Đen, khiến Nga phải rút chiến hạm bán đảo Crimea. Ngoài UAV, Ukraine còn sử dụng phương tiện mặt nước không người lái (USV) và tàu ngầm không người lái (UUV) trong các cuộc tập kích tại Biển Đen, đôi khi còn mở rộng sang Địa Trung Hải.
Theo Newdick, Ukraine chưa dùng USV và UUV tấn công mục tiêu trên biển Baltic, song nước này hoàn toàn có đủ khả năng để thực hiện. Nga cũng đề phòng khả năng Ukraine mở đợt tập kích tương tự chiến dịch Mạng nhện tháng 6/2025, trong đó loạt phương tiện bay không người lái (drone) được triển khai từ xe tải ở rất gần mục tiêu.
"Ngoài đối phó với UAV và USV Ukraine, trang bị súng máy hạng nặng cho tàu Marshal Vasilevsky còn là tín hiệu gửi đến NATO rằng họ không nên tiếp cận con tàu. Thủy thủ đoàn có thể nổ súng cảnh cáo trực thăng hoặc xuồng chở binh sĩ. Súng máy Kord có thể dễ dàng hạ trực thăng", Newdick nói.
Tuy nhiên, thủy thủ trên những tàu dân sự như Marshal Vasilevsky thường không được huấn luyện dùng súng máy hạng nặng, do đó có khả năng quân nhân Nga hoặc nhân viên của Cơ quan An ninh Liên bang (FSB) sẽ đi kèm. Con tàu cũng có thể mang theo tên lửa phòng không vác vai để chống UAV.
Giới chức châu Âu đã nhiều lần chặn bắt các phương tiện thuộc "đội tàu bóng tối", thuật ngữ được phương Tây dùng để chỉ những tàu chở dầu mà Nga dùng để lách lệnh trừng phạt, được quản lý thông qua mạng lưới công ty bình phong để che giấu quyền sở hữu.
Nga gần đây thực hiện những biện pháp ngày càng quyết liệt để bảo vệ đội tàu chở dầu của mình, trong đó có triển khai chiến hạm hộ tống phương tiện đi qua eo biển Manche giữa Anh và Pháp. Hộ vệ hạm Đô đốc Grigorovich ngày 16/6 bắn cảnh cáo một du thuyền Anh với lý do "tiếp cận gần đến mức gây nguy hiểm" tại khu vực.
"Những gì đã xảy ra là hệ quả từ hành động quân sự mạo hiểm của Mỹ nhằm tạo lối đi trái phép cho các tàu ở eo biển Hormuz. Quân đội Mỹ phải chịu trách nhiệm về việc này", đài truyền hình nhà nước Iran ngày 4/5 dẫn lời quan chức quân sự nước này, đề cập cuộc tấn công vào Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).
Phía Iran khẳng định họ "không có kế hoạch định sẵn nào" để tấn công các cơ sở năng lượng ở UAE.
UAE trước đó cùng ngày cáo buộc Iran tiến hành đợt tập kích mới bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái (drone) nhằm vào nước này, trong đó một drone gây cháy tại Khu công nghiệp dầu mỏ Fujairah và khiến 3 công dân Ấn Độ bị thương. Abu Dhabi mô tả là động thái này là "sự leo thang nguy hiểm" trong bối cảnh lệnh ngừng bắn đang được thực thi giữa Mỹ và Iran, bắt đầu từ ngày 8/4.
"Các quan chức Mỹ phải chấm dứt hành vi xấu xí khi sử dụng vũ lực trong tiến trình ngoại giao và ngừng các cuộc phiêu lưu quân sự tại vùng dầu mỏ nhạy cảm này, nơi có thể ảnh hưởng đến nền kinh tế của tất cả quốc gia trên thế giới", quan chức Iran nói thêm.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 3/5 tuyên bố mở chiến dịch "Dự án Tự do", trong đó lực lượng Mỹ sẽ hỗ trợ tàu thuyền ra khỏi vùng Vịnh, thêm rằng đây là nỗ lực nhân đạo nhằm giúp đỡ các thủy thủ đoàn đang bị mắc kẹt vì xung đột.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 4/5 thông báo trên X rằng Mỹ đã triển khai các tàu khu trục vào vịnh Ba Tư và hỗ trợ hai tàu hàng đầu tiên mang cờ nước này qua eo biển Hormuz an toàn. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sau đó bác bỏ thông tin này.
Iran đã cảnh báo sẽ tấn công mọi đơn vị của Mỹ tiến vào Hormuz. Truyền thông Iran đưa tin lực lượng nước này đã bắn cảnh báo và buộc một tàu chiến Mỹ phải quay đầu, trong khi các nguồn tin địa phương nói hai quả tên lửa đánh trúng chiến hạm này gần đảo Jask. Trong khi đó, phía Mỹ khẳng định không tàu chiến nào của Mỹ bị tấn công ở eo biển Hormuz.
Quân đội Mỹ tuyên bố phá hủy 6 xuồng của Iran, đồng thời bắn hạ hàng loạt tên lửa và drone mà Tehran phóng nhằm vào tàu đi qua eo Hormuz. Tuy nhiên, Tehran cũng lập tức bác bỏ thông tin này.
