Ngày 16.4, Viện KSND khu vực 7 (TP.HCM) phối hợp UBND phường Trung Mỹ Tây tổ chức hội nghị triển khai Nghị quyết 205/2025/QH15 của Quốc hội về việc thí điểm Viện KSND khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công (gọi chung là vụ án dân sự công ích).
Dự hội nghị có bà Nguyễn Thị Ngọc Duyên (Bí thư Đảng ủy phường Trung Mỹ Tây), ông Hồ Minh Hoàng (Chủ tịch UBND phường), ông Trần Minh Ngọc (Viện trưởng Viện KSND khu vực 7); bà Đỗ Thị Vân và ông Trần Thanh Nam (cùng là Phó Viện trưởng Viện KSND khu vực 7)…
Trong thực tế tư pháp, không ít vụ việc xâm phạm lợi ích Nhà nước hoặc quyền lợi của những người không có khả năng tự vệ bị rơi vào tình trạng bế tắc. Nhiều cơ quan quản lý biết có vi phạm nhưng vì nể nang, né tránh hoặc thiếu nguồn lực nên không đứng ra khởi kiện.
Nhằm giải quyết căn cơ nút thắt này, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết số 205/2025/QH15, cho phép thí điểm Viện KSND khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công.
Phát biểu tại hội nghị, ông Trần Minh Ngọc – Viện trưởng Viện KSND khu vực 7 – nhấn mạnh việc triển khai Nghị quyết 205 không chỉ đơn thuần thực hiện một nhiệm vụ pháp lý mới, mà là hiện thực hóa tinh thần “thượng tôn pháp luật” gắn liền với bảo vệ quyền con người. Ngành kiểm sát không thể đứng ngoài cuộc khi lợi ích công cộng bị xâm phạm hay những người yếu thế trong xã hội bị “gạt sang lề” vì không có khả năng tự bảo vệ mình.
“Việc chúng tôi chủ động khởi kiện hay ban hành kiến nghị không phải là để gây áp lực cho các cơ quan quản lý, mà là để cùng nhau tạo ra một ‘màng lọc’ công lý. Chúng ta phải làm sao để một cụ già 101 tuổi không còn lo lắng về tấm thẻ căn cước, để mỗi mét vuông đất công không bị ‘xẻ thịt’ trái phép, và để bữa ăn của mỗi gia đình được an toàn trước vấn nạn hàng giả”, Viện trưởng Viện KSND khu vực 7 nói.
Trong 3 tháng đầu năm 2026, Viện KSND 2 cấp TP.HCM đã tiếp nhận 216 vụ việc, trong đó đã xử lý 177 vụ việc, còn 39 vụ việc đang trong quá trình kiểm tra, xác minh.
Viện KSND 2 cấp TP.HCM đã ban hành 41 kiến nghị đối với cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền nhằm phòng ngừa, khắc phục, xử lý vi phạm liên quan đến bảo vệ quyền của người dễ bị tổn thương. Trong tổng số kiến nghị đã ban hành, có 22 kiến nghị đã được chấp nhận.
Riêng địa bàn Viện KSND khu vực 7, trường hợp cụ Nguyễn Thị C. (101 tuổi, ở phường Hạnh Thông) gần như bị “lãng quên” về mặt giấy tờ hành chính do sức khỏe quá yếu. Việc thiếu thẻ căn cước khiến cụ gặp khó khăn khi tham gia bảo hiểm y tế. Viện KSND khu vực 7 chủ động ban hành kiến nghị, phối hợp Công an phường đến tận nơi thu thập thông tin để cấp thẻ căn cước cho cụ.
Nghị quyết 205 còn là công cụ sắc bén để đòi lại tài sản cho Nhà nước. Thực tiễn tại Viện KSND khu vực 7 cho thấy sự quyết liệt đối với các hành vi chiếm dụng đất đai và tài sản công kéo dài.
Điển hình là vụ việc của ông Phan B. tại phường An Nhơn (quận Gò Vấp cũ). Dù đã hết hạn hợp đồng thuê nhà sở hữu Nhà nước nhưng ông không bàn giao và cũng không đóng tiền thuê từ năm 2019. Sau khi Viện kiểm sát làm việc và giải thích lý lẽ, ông B. đã nộp lại hơn 327 triệu đồng tiền nợ và bàn giao mặt bằng cho cơ quan chức năng.
Đặc biệt, “tầm ngắm” của các kiểm sát viên còn hướng đến những khu đất công bị lấn chiếm xây dựng trái phép. Tại phường Tân Thới Hiệp, một khu đất rộng hơn 2.800 m2 đang bị chiếm dụng đã được đưa vào quy trình xác minh để khởi kiện vụ án dân sự công ích.
Một trong những chiến công điển hình trong bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng là việc phanh phui đường dây sản xuất sữa bột giả quy mô lớn tại phường Tân Thới Hiệp. Vào tháng 10.2025, cơ quan chức năng đã triệt phá cơ sở của Công ty TNHH thương mại và dịch vụ M., thu giữ hàng loạt bao sữa bột béo, sữa gầy giả mạo các nhãn hiệu nổi tiếng xuất xứ New Zealand. Chủ cơ sở thừa nhận đã thuê nhân viên sản xuất, buôn bán hàng giả từ năm 2023 đến nay.
Đáng chú ý, bên cạnh việc xử lý hình sự các đối tượng, Viện KSND khu vực 7 đã quyết liệt ban hành kiến nghị đối với Chủ tịch UBND phường Tân Thới Hiệp, yêu cầu chính quyền địa phương phải chấn chỉnh công tác quản lý, không để các cơ sở sản xuất “ma” lợi dụng địa bàn để đầu độc sức khỏe cộng đồng và gây bức xúc trong dư luận nhân dân.
Với mục tiêu là mỗi người dân, mỗi tổ chức xã hội là “cánh tay nối dài” của Viện KSND trong việc phát hiện và bảo vệ người yếu thế, lợi ích công, ông Trần Minh Ngọc nhấn mạnh thời gian tới, tập thể cán bộ công chức của Viện KSND khu vực 7 cần nâng cao nhận thức và trách nhiệm; chủ động, tích cực, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện, sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ mới.
“Bên cạnh phát huy các tiềm lực sẵn có, cần sự phối hợp thực hiện của Tòa án nhân dân, cơ quan thi hành án dân sự, các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền để thực hiện tốt quyền năng, trách nhiệm mới của Viện kiểm sát trong việc bảo vệ các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương và bảo vệ lợi ích công”, Viện trưởng Viện KSND khu vực 7 nhấn mạnh.
Ngày 2.6, Bảo hiểm xã hội TP.HCM cho biết đã có góp ý sửa đổi, bổ sung một số nội dung của luật Bảo hiểm xã hội, luật Bảo hiểm y tế và chính sách liên quan quyền lợi của người lao động, người tham gia bảo hiểm y tế. Trong đó, đáng chú ý là kiến nghị liên quan đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Bảo hiểm xã hội TP.HCM kiến nghị bổ sung tài xế công nghệ, người bán hàng online trên các sàn thương mại điện tử vào diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Theo Bảo hiểm xã hội TP.HCM, đây là những nhóm lao động có việc làm, có thu nhập ổn định, thường xuyên, phát triển nhanh trong nền kinh tế số nhưng hiện chưa được bao phủ đầy đủ bởi chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc. Việc bổ sung nhóm đối tượng này nhằm bảo đảm tốt hơn quyền lợi an sinh cho người lao động trong các mô hình việc làm mới.
Phương thức đóng bảo hiểm xã hội hằng tháng thông qua tổ chức kinh doanh qua ứng dụng công nghệ, nhà quản lý sàn giao dịch thương mại điện tử, nhà quản lý nền tảng số có chức năng thanh toán và các tổ chức có hoạt động kinh tế số khác theo quy định của Chính phủ.
Bảo hiểm xã hội TP.HCM cũng kiến nghị đưa hợp đồng lao động dưới 1 tháng vào diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Vì thực tế cho thấy, một số doanh nghiệp trong các lĩnh vực xây dựng, vận tải, bảo vệ, dịch vụ… lợi dụng quy định về hợp đồng ngắn hạn để ký hợp đồng dưới 1 tháng nhằm né tránh trách nhiệm đóng bảo hiểm xã hội cho người lao động. Theo số liệu khảo sát từ nguồn quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2024, năm 2025 của các đơn vị trên địa bàn TP.HCM, có khoảng hơn 350.000 lao động thuộc nhóm này.
Việc bổ sung nhóm lao động làm việc theo hợp đồng dưới 1 tháng vào diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc nhằm hạn chế tình trạng lách luật, đồng thời bảo đảm công bằng về quyền lợi an sinh giữa các nhóm lao động.
Theo Bảo hiểm xã hội TP.HCM, cần siết trách nhiệm bảo hiểm xã hội đối với doanh nghiệp sử dụng lao động tại công trình xây dựng, công ty may mặc, gia công, vận tải.
Đối với doanh nghiệp sử dụng người lao động tại các công trình xây dựng, Bảo hiểm xã hội TP.HCM kiến nghị nếu không tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động thì cơ quan thuế không quyết toán chi phí tiền lương, bảo hiểm xã hội khi xác định thu nhập chịu thuế.
Kiến nghị này xuất phát từ thực tế nhiều doanh nghiệp xây dựng trả lương công nhân theo ngày công, không ký hợp đồng lao động hoặc luân chuyển người lao động qua nhiều công trình để né tránh nghĩa vụ tham gia bảo hiểm xã hội. Theo khảo sát trên địa bàn TP.HCM năm 2024 và 2025, có khoảng hơn 50.000 lao động thuộc trường hợp này.
Ngoài ra, Bảo hiểm xã hội TP.HCM kiến nghị bổ sung trách nhiệm cung cấp dữ liệu của người sử dụng lao động. Việc này nhằm tạo cơ sở để cơ quan bảo hiểm xã hội quản lý thu, kiểm tra tình hình tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp của đơn vị sử dụng lao động. Đồng thời hạn chế tình trạng chậm đóng, trốn đóng, đóng không đủ số người hoặc đóng không đúng mức lương thực tế chi trả.
Qua thực tế thanh tra, kiểm tra, Bảo hiểm xã hội TP.HCM nhận thấy có tình trạng số liệu lao động đơn vị kê khai với cơ quan bảo hiểm xã hội khác với số lao động thực tế đang quản lý và trả lương. Vì vậy, việc minh bạch dữ liệu lao động, dữ liệu tài chính và tiền lương là cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ quyền lợi người lao động.
Bảo hiểm xã hội TP.HCM kiến nghị tổ chức thu bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với chủ hộ kinh doanh qua tổ chức dịch vụ thu.
Theo Bảo hiểm xã hội TP.HCM, trên địa bàn hiện có hơn 200.000 hộ kinh doanh cá thể, trong khi việc tổ chức thu bảo hiểm xã hội bắt buộc đến từng chủ hộ đặt ra áp lực lớn về nhân lực và phương thức triển khai. Thực tế cho thấy các tổ chức hỗ trợ phát triển người tham gia đã có kinh nghiệm trong công tác thu, vận động người tham gia bảo hiểm y tế hộ gia đình, bảo hiểm xã hội tự nguyện và có thể hỗ trợ hiệu quả trong việc triển khai chính sách đối với nhóm chủ hộ kinh doanh.
Đề xuất này nhằm mở rộng kênh tổ chức thực hiện, tạo thuận lợi cho chủ hộ kinh doanh tiếp cận, đăng ký và tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định.
Ngày 26.4, Công an TP.HCM cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã thi hành quyết định khởi tố vụ án, khởi tố, bắt tạm giam đối với Nguyễn Thị Mỹ Phụng và chồng là Phạm Tuấn Thanh (cùng 44 tuổi, ở phường Tân Tạo) về tội vi phạm quy định về an toàn thực phẩm.
Trước đó, ngày 16.4, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM phối hợp Công an phường Tân Tạo và các địa phương triển khai nhiều tổ công tác, đồng loạt kiểm tra đối với cơ sở sản xuất của hộ kinh doanh Nguyễn Thị Mỹ Phụng tại phường Tân Tạo. Cùng lúc này, các tổ công tác khác ập vào kiểm tra các đầu mối tiêu thụ tại phường Phú Định, phường Bình Đông…
Qua đó, công an thu giữ gần 700 kg mì tươi, 10,2 kg bột hàn the, 27 can nhựa chứa thủy tinh lỏng, 10 lít dung dịch chất lỏng màu vàng và nhiều công cụ, phương tiện khác phục vụ hoạt động sản xuất mì tươi.
Kết quả điều tra ban đầu xác định Nguyễn Thị Mỹ Phụng và chồng là Phạm Tuấn Thanh trực tiếp và thuê nhân công tổ chức sản xuất mì tươi từ năm 2014 đến nay.
Quá trình sản xuất, các đối tượng sử dụng các hóa chất là hàn the, dung dịch thủy tinh lỏng (các chất cấm sử dụng trong thực phẩm) và các chất phẩm màu khác để sản xuất mì tươi. Họ khai mục đích của việc này là để các sợi mì được dai, không bị bở, gãy vỡ, bảo quản được lâu rồi đưa ra thị trường tiêu thụ.
Việc sản xuất mì tươi có chứa chất cấm, ngoài danh mục cho phép nêu trên diễn ra từ năm 2014 đến nay và đã đưa ra thị trường tiêu thụ ước tính hơn 2.800 tấn thành phẩm, gây ảnh hưởng sức khỏe người tiêu dùng.
Hiện vụ án đang được Công an TP.HCM tiếp tục điều tra mở rộng, làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân tiếp tay, tiêu thụ, bán sản phẩm trên thị trường để xem xét, xử lý theo quy định pháp luật.
Đây là nỗ lực của lực lượng công an trong việc thực hiện chỉ đạo của Giám đốc Công an TP.HCM về tăng cường công tác đấu tranh chống tội phạm về môi trường, an toàn thực phẩm và triển khai thực hiện kế hoạch của Công an TP.HCM về tháng cao điểm bảo đảm vệ sinh, an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.
Ngày 30.4, Công an tỉnh Hưng Yên cho biết, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra (PC01) Công an tỉnh Hưng Yên vừa ra quyết định khởi tố vụ án tổ chức đánh bạc trên không gian mạng, đồng thời khởi tố, bắt tạm giam đối với Hà Văn Huynh (36 tuổi, trú xã Vĩnh Lại, Hải Phòng) về tội tổ chức đánh bạc, quy định tại khoản 2 điều 322 bộ luật Hình sự.
Quá trình điều tra, PC01 Công an tỉnh Hưng Yên xác định khoảng tháng 5.2025, Huynh sang Campuchia tham gia tổ chức đánh bạc trên không gian mạng. Quá trình này, Huynh được các đối tượng bên Campuchia phân công nhiệm vụ nhận tiền từ những người tham gia đánh bạc để nạp tiền vào tài khoản đánh bạc trực tuyến trên các trang web đánh bạc.
Cảnh sát đã làm rõ Huynh nhận hơn 2 tỉ đồng mỗi ngày từ những người đánh bạc để nạp vào các tài khoản trực tuyến.
Đến khoảng tháng 11.2025, Huynh chuyển sang làm chăm sóc khách hàng, hỗ trợ người tham gia đánh bạc gặp các vấn đề về trò chơi, tài khoản đánh bạc với mức lương 900 USD/tháng.
PC01 Công an tỉnh Hưng Yên đang mở rộng điều tra vụ án để làm rõ, xử lý triệt để các đối tượng trong đường dây này.
Theo Công an tỉnh Hưng Yên, với sự phát triển của công nghệ, tội phạm đánh bạc đang có xu hướng thay đổi từ đánh bạc trực tiếp sang trực tuyến. Thủ đoạn này tinh vi, khó phát hiện và truy vết hơn. Song, cơ quan này khẳng định mọi hành vi đánh bạc đều sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định.
