Theo Hãng tin AFP, hôm nay công ty theo dõi tàu biển Kpler cho biết 3 tàu chở dầu của Iran – mang theo tổng cộng 5 triệu thùng dầu thô – đã trở thành những tàu đầu tiên như vậy rời vịnh Ba Tư qua eo biển Hormuz kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực.
Công ty này thông tin ba tàu là Deep Sea, Sonia I và Diona – đều nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ – đã đi qua eo biển Hormuz vào hôm 15-4, sau khi rời đảo Kharg của Iran. Các tàu lần lượt hoàn tất việc bốc dầu vào các ngày 2, 8 và 9-4.
Chưa rõ điểm đến của các tàu này, nhưng trong vài năm qua chúng đã liên tục vận chuyển hàng hóa tới khu vực quanh Singapore.
Mỹ đã áp lệnh phong tỏa các cảng của Iran kể từ hôm 13-4, nhằm ngăn chặn Tehran xuất khẩu dầu mỏ.
Theo Hãng tin Reuters, Pháp và Anh sẽ đồng chủ trì một cuộc họp với khoảng 40 quốc gia vào ngày 17-4, nhằm phát đi tín hiệu tới Mỹ rằng một số đồng minh thân thiết của Washington sẵn sàng tham gia khôi phục tự do hàng hải tại eo biển Hormuz khi điều kiện cho phép.
Kể từ khi Mỹ và Israel tấn công Iran hôm 28-2, Tehran gần như đã đóng eo biển này đối với các tàu không phải của mình. Đến hôm 13-4, Mỹ bắt đầu áp đặt lệnh phong tỏa đối với các tàu ra vào các cảng của Iran.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi các quốc gia khác hỗ trợ thực thi lệnh phong tỏa, đồng thời chỉ trích các đồng minh trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) vì chưa tham gia.
Anh, Pháp và một số nước khác cho rằng việc tham gia phong tỏa đồng nghĩa với việc trực tiếp bước vào cuộc chiến. Tuy nhiên, họ cho biết sẵn sàng góp phần bảo đảm tuyến hàng hải này được duy trì thông suốt khi đạt được lệnh ngừng bắn lâu dài hoặc khi xung đột chấm dứt.
Sáng kiến đang được thảo luận hiện chưa bao gồm Mỹ hay Iran, dù các nhà ngoại giao châu Âu cho biết bất kỳ sứ mệnh khả thi nào cuối cùng cũng sẽ cần có sự phối hợp với cả hai bên. Washington sẽ được thông báo về kết quả cuộc họp.
Ngày 17-4, Nga bày tỏ ủng hộ thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Lebanon, đồng thời cho biết họ hy vọng quãng thời gian tạm lắng giao tranh này có thể mở đường cho một thỏa thuận lâu dài hơn, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày bắt đầu có hiệu lực, theo Hãng tin AFP.
“Chúng tôi chắc chắn hoan nghênh quyết định ngừng bắn và hy vọng rằng trong vài ngày tới, các bên thực sự có thể đạt được những thỏa thuận giúp ngăn chặn việc tái diễn các cuộc đụng độ quân sự” – người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov phát biểu trước báo giới.
Ngày 17-4, Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz, lưu ý chiến dịch của nước này nhằm vào nhóm vũ trang Hezbollah vẫn chưa hoàn tất, chỉ vài giờ sau khi thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 10 ngày có hiệu lực tại Lebanon.
Ông cũng cảnh báo rằng nếu giao tranh tái diễn, những người dân sơ tán đang trở về khu vực miền nam Lebanon sẽ buộc phải rời đi một lần nữa.
“Cuộc tấn công trên bộ vào Lebanon cùng các đòn tấn công nhằm vào Hezbollah đã đạt được nhiều kết quả, nhưng vẫn chưa hoàn tất” – ông Katz nói, đồng thời giải thích rằng các tay súng Hezbollah vẫn chưa được quét sạch khỏi một số khu vực ở miền nam Lebanon.
Theo Hãng tin AP, hôm nay các quan chức cho biết Sri Lanka đã đưa 238 thủy thủ Iran về nước, trong đó có 32 người sống sót sau vụ tấn công bằng ngư lôi của Mỹ khiến tàu của họ bị đánh chìm trên Ấn Độ Dương.
Tàu ngầm Mỹ đã đánh chìm tàu IRIS Dena vào ngày 4-3, khi con tàu này đang trên đường trở về sau khi tham gia một cuộc tập trận hải quân theo lời mời của Ấn Độ. Hải quân Sri Lanka đã vớt được 87 thi thể, trong khi 32 người sống sót được đưa đi điều trị tại bệnh viện.
Một tàu Iran thứ hai đã được đưa vào cảng ở miền nam Sri Lanka sau khi thủy thủ đoàn báo cáo gặp sự cố kỹ thuật.
Ngày 17-4, thị trường chứng khoán diễn biến trái chiều, trong khi giá dầu thế giới giảm, khi nhà đầu tư chờ đợi thông tin về khả năng gia hạn thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ – Iran. Việc các chuyến dầu của Iran lần đầu đi qua eo biển Hormuz sau nhiều tuần càng làm tăng thêm hy vọng.
Giá dầu giảm mạnh trước kỳ vọng nguồn cung từ vùng Vịnh sẽ được nối lại, trong đó giá dầu Brent giảm 3% xuống còn 96,42 USD/thùng.
Sau khi phần lớn thị trường chứng khoán châu Á đóng cửa trong sắc đỏ, các thị trường Paris và Frankfurt tăng điểm trong phiên giao dịch giữa ngày tại châu Âu, trong khi thị trường London giảm nhẹ.
Một số chỉ số đã lập đỉnh kỷ lục trong tuần này, trong đó có chỉ số S&P 500 và Nasdaq tại Mỹ, nhờ những tín hiệu cho thấy cuộc xung đột ở Trung Đông có thể đang tiến gần đến hồi kết, khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các nhà đàm phán đã gần đạt được thỏa thuận.
Tuy nhiên, những lo ngại vẫn hiện hữu, khi nhà đầu tư cho rằng thỏa thuận ngừng bắn mong manh kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran – dự kiến hết hiệu lực vào tuần tới – có thể đổ vỡ và gây ra một đợt sụt giảm mạnh mới trên thị trường.
Theo báo The Nation, ngày 6-4, chính quyền đô thị Bangkok (BMA) phát đi cảnh báo khi chỉ số nhiệt tại thủ đô đã chạm ngưỡng "nguy hiểm", tiềm ẩn nhiều rủi ro nghiêm trọng đối với sức khỏe người dân.
Sở Môi trường thuộc BMA cho biết chỉ số nhiệt cao nhất ghi nhận trong ngày 6-4 dao động từ 42 - 51,9 độ C - mức "nguy hiểm" và có khả năng chuyển sang mức "rất nguy hiểm" nếu vượt quá 52 độ C.
Dù nhiệt độ không khí thực tế chỉ khoảng 38 - 40 độ C, độ ẩm cao đã khiến nhiệt độ cảm nhận tăng vọt, làm gia tăng nguy cơ kiệt sức và sốc nhiệt.
Giới chức khuyến cáo người dân cần theo dõi chặt chẽ các dấu hiệu như chóng mặt, mệt mỏi, đau đầu, tim đập nhanh hoặc đổ mồ hôi bất thường. Khi xuất hiện các triệu chứng này, cần nhanh chóng tìm đến nơi râm mát hoặc có điều hòa để nghỉ ngơi.
Bên cạnh đó, người dân được khuyến nghị uống đủ nước trong ngày, hạn chế ra ngoài vào khung giờ nắng nóng cao điểm, đặc biệt từ 11 - 15h, và tránh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng trong thời gian dài.
Các nhóm có nguy cơ cao như trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền hoặc béo phì được khuyến cáo nên hạn chế ra ngoài, đồng thời đi khám ngay khi có dấu hiệu bất thường.
Chính quyền Bangkok nhấn mạnh tình trạng nắng nóng cực đoan có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, đặc biệt là nguy cơ sốc nhiệt. Người dân được khuyến khích theo dõi thông tin cập nhật theo thời gian thực qua nền tảng AirBKK để chủ động phòng tránh.
Theo Bộ Tổng tham mưu Ukraine, lực lượng nước này đã tiến hành các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Nga. Kyiv Post đưa tin trong tối ngày 18.5, rạng sáng 19.5, lực lượng Ukraine đã phóng máy bay không người lái (UAV) tập kích nhà máy lọc dầu Kstovo tại tỉnh Nizhny Novgorod của Nga. Ukraine thông báo vụ tấn công đã gây hỏa hoạn tại cơ sở này. Giới chức Ukraine khẳng định đây là một trong những cơ sở lọc dầu lớn nhất của Nga với công suất 17 triệu tấn/năm.
Ngoài ra, Kyiv còn tấn công trạm bơm dầu Yaroslavl-3 ở tỉnh Yaroslavl. Mức độ thiệt hại cụ thể của 2 cơ sở trên đang được đánh giá.
Giới chức Ukraine nêu rằng nhiều vùng lãnh thổ nước này cũng đã hứng chịu các đợt không kích của Nga, trong đó vụ tấn công vào tỉnh Sumy khiến 2 người thiệt mạng.
Bộ Quốc phòng Nga ngày 19.5 tuyên bố các lực lượng của nước này đã không kích hàng loạt cơ sở hạ tầng năng lượng, cảng biển, kho đạn được quân đội Ukraine sử dụng và xưởng lắp ráp UAV của Ukraine tại 152 khu vực. Nga cũng tuyên bố hệ thống phòng không của họ đã bắn hạ 5 bom dẫn đường và 651 UAV.
Quân đội Nga cũng tuyên bố thêm đã kiểm soát khu định cư Volokhovka ở tình Kharkiv.
Nga và Ukraine không bình luận về các tuyên bố của đối thủ. Hai bên cũng thường phủ nhận tấn công dân thường và hạ tầng dân sự.
Trong diễn biến liên quan, quân đội Estonia ngày 19.5 xác nhận tiêm kích nước này đã lần đầu tiên bắn hạ một UAV xâm nhập không phận. Chiếc UAV được cho là UAV tấn công của Ukraine “đi lạc” vào không phận Estonia, theo Reuters. Bộ trưởng Quốc phòng Estonia Hanno Pevkur thông báo tiêm kích đã đánh chặn phương tiện trên khu vực hồ Vortsjarv.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Ukraine Heorhii Tykhyi nói rằng Nga đã dùng hệ thống tác chiến điện tử để điều hướng UAV Ukraine bay đến Estonia. "Chúng tôi xin lỗi Estonia và tất cả các nước bạn bè vùng Baltic vì những sự cố ngoài ý muốn này", ông Tykhyi viết trên mạng xã hội X ngày 19.5. Moscow chưa bình luận về thông tin này.
Theo Ukrainska Pravda ngày 19.5, Nga đang gia tăng sản xuất các UAV cảm tử, dự kiến đạt 60.000 UAV tấn công tầm xa và 50.000 UAV mồi nhử trong năm nay. Ngoài số lượng UAV đối thủ, Ukraine cũng phải tìm lời giải cho các UAV phản lực tốc độ cao mà Nga đang phát triển.
Moscow được cho là đang thử nghiệm và sản xuất các mẫu UAV Geran-3, Geran-4, với tốc độ từ 370 - 500 km/giờ. Ngoài ra, dòng UAV Geran-5 được cho là có thể hoạt động như "tên lửa hành trình cỡ nhỏ", vận tốc lên đến 600 km/giờ, cũng đang được phát triển.
Giới chức Ukraine cho hay Nga đang phóng khoảng 10 - 12 chiếc UAV tốc độ cao mỗi ngày để thử nghiệm hiệu quả. Do tiêu hao nhiều nhiên liệu, các UAV này thường sẽ nhắm vào mục tiêu ở tiền tuyến, tận dụng tốc độ để khiến hệ thống phòng không không kịp phản ứng.
Để giải bài toán UAV tốc độ cao, quân đội Ukraine đang khẩn trương sản xuất các UAV đánh chặn với tốc độ tương đương để bắt kịp. Kyiv cũng đang nghiên cứu phát triển công nghệ tự khóa mục tiêu, nhằm làm giảm độ trễ so với người điều khiển.
Trả lời báo giới ngày 18.5, Phó chánh văn phòng tổng thống Ukraine Pavlo Palisa cho biết vấn đề liên quan độ tuổi nhập ngũ có thể được xem xét phụ thuộc vào tình hình ở tiền tuyến, thế nhưng hiện Kyiv không bản thảo về việc này.
Ông Palisa khẳng định chính quyền không bắt buộc phụ nữ nhập ngũ, thay vào đó nữ giới có thể tự nguyện ký hợp đồng phụ vụ quân đội.
Quan chức Ukraine cũng nêu thêm hiện vấn đề hạ tuổi nhập ngũ, hay cấm nam giới từ 18 - 24 tuổi xuất cảnh, đang không được thảo luận.
Hiện Ukraine đã ban hành thiết quân luật và kêu gọi tổng động viên. Nam giới từ 25 - 60 tuổi đủ điều kiện sẽ phải nhập ngũ. Công dân 18 - 25 tuổi có thể được huy động trong một số trường hợp nhất định.
Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố quân đội Iran đã bị “đánh bại”, nhưng điều này hoàn toàn trái ngược với những gì các cơ quan tình báo Mỹ đang báo cáo với các nhà hoạch định chính sách trong các cuộc họp kín.
New York Times trích dẫn các báo cáo mật từ đầu tháng này cho thấy Iran đã giành lại quyền tiếp cận phần lớn các trận địa tên lửa, bệ phóng và cơ sở ngầm của nước này.
Điều khiến một số quan chức cấp cao lo ngại nhất là bằng chứng cho thấy Iran đã khôi phục khả năng hoạt động tại 30 trong số 33 trận địa tên lửa dọc theo eo biển Hormuz.
Với những trận địa này, Iran có thể đe dọa các tàu chiến Mỹ và tàu chở dầu đi qua tuyến hàng hải hẹp nhưng vô cùng quan trọng này.
Các nguồn tin nắm rõ báo cáo cho biết, Iran có thể sử dụng các bệ phóng di động bên trong các địa điểm này để di chuyển tên lửa đến nơi khác và một số địa điểm có bệ phóng có thể dùng để phóng tên lửa trực tiếp.
Theo báo cáo, hiện chỉ còn 3 trận địa tên lửa dọc eo biển Hormuz mà Iran vẫn chưa thể tiếp cận.
Báo cáo ước tính Iran hiện vẫn duy trì khoảng 70% số bệ phóng di động trên toàn quốc và giữ lại khoảng 70% kho tên lửa trước chiến tranh.
Kho dự trữ này bao gồm cả tên lửa đạn đạo - có thể nhắm mục tiêu vào các quốc gia khác trong khu vực - và một lượng nhỏ hơn tên lửa hành trình, có thể sử dụng để tấn công các mục tiêu tầm ngắn hơn trên bộ hoặc trên biển.
Dựa trên nhiều nguồn thu thập thông tin bao gồm ảnh vệ tinh và các công nghệ giám sát khác, các cơ quan tình báo quân sự cũng cho biết Iran đã khôi phục quyền tiếp cận khoảng 90% các cơ sở lưu trữ và phóng tên lửa ngầm trên toàn quốc. Các cơ sở này được đánh giá là có khả năng “hoạt động một phần hoặc hoàn toàn”.
Những phát hiện này đi ngược lại với các tuyên bố công khai trong nhiều tháng qua của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth rằng quân đội Iran đã bị “xóa sổ” và “không còn” là mối đe dọa.
Đánh giá tình báo mới cho thấy Tổng thống Trump và các cố vấn quân sự của ông có thể đã đánh giá quá cao mức độ thiệt hại mà quân đội Mỹ gây ra cho các trận địa tên lửa của Iran, đồng thời đánh giá thấp khả năng chống chịu và phục hồi của Iran.
Những phát hiện này cũng nhấn mạnh thế khó mà Tổng thống Trump sẽ phải đối mặt nếu lệnh ngừng bắn mong manh sụp đổ và xung đột toàn diện bùng phát trở lại.
Quân đội Mỹ được cho là đã tiêu hao đáng kể kho dự trữ nhiều loại đạn dược quan trọng, bao gồm tên lửa hành trình Tomahawk, tên lửa đánh chặn Patriot, cũng như tên lửa tấn công mặt đất Precision Strike và ATACMS. Trong khi đó, thông tin tình báo cho thấy Iran vẫn duy trì năng lực quân sự đáng kể, bao gồm tại khu vực eo biển Hormuz quan trọng.
Tuyến đường này vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu tiêu thụ hàng ngày của thế giới và Hải quân Mỹ hiện duy trì hiện diện gần như liên tục để tuần tra khu vực này.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết hơn 20 tàu chiến Mỹ đang thực thi lệnh phong tỏa đối với Iran.
Nếu Tổng thống Trump ra lệnh cho các chỉ huy tiến hành thêm các cuộc không kích nhằm loại bỏ hoặc làm suy giảm các năng lực của Iran, kho dự trữ đạn dược của quân đội Mỹ sẽ tiếp tục cạn kiệt.
Điều này sẽ càng làm suy giảm kho dự trữ vũ khí của Mỹ trong bối cảnh Lầu Năm Góc và các tập đoàn sản xuất vũ khí lớn đang gặp khó khăn trong việc bổ sung nguồn dự trữ.
