Mỗi ngày, ông Đinh Thanh Sơn, 61 tuổi cùng vợ là bà Đinh Thị Thơ, 60 tuổi ở xã Minh Hóa, mang theo cây sào tre dài hơn 5 m đi tìm tổ lấy trứng. Mỗi lần đi săn trứng kiến thường phải hai người.
Dụng cụ gồm rựa, liềm, thau nhôm, nong và bao nylon. Khi thấy tổ trên cây, ở đầu sào ông Sơn buộc chiếc liềm đưa lên cắt cành cho tổ rơi xuống. Với cành to, ông trèo lên dùng rựa chặt.
Mỗi ngày, ông Đinh Thanh Sơn, 61 tuổi cùng vợ là bà Đinh Thị Thơ, 60 tuổi ở xã Minh Hóa, mang theo cây sào tre dài hơn 5 m đi tìm tổ lấy trứng. Mỗi lần đi săn trứng kiến thường phải hai người.
Dụng cụ gồm rựa, liềm, thau nhôm, nong và bao nylon. Khi thấy tổ trên cây, ở đầu sào ông Sơn buộc chiếc liềm đưa lên cắt cành cho tổ rơi xuống. Với cành to, ông trèo lên dùng rựa chặt.
Vào mùa làm tổ, từ tháng giêng đến tháng 3 âm lịch, kiến thường xuất hiện nhiều tại các xã Minh Hóa, Kim Phú, Kim Điền, Thượng Trạch. Loài này làm tổ trên các cành gần ngọn cây. Người dân địa phương tranh thủ vào rừng tìm, khai thác trứng kiến để bán, tăng thêm thu nhập.
Vào mùa làm tổ, từ tháng giêng đến tháng 3 âm lịch, kiến thường xuất hiện nhiều tại các xã Minh Hóa, Kim Phú, Kim Điền, Thượng Trạch. Loài này làm tổ trên các cành gần ngọn cây. Người dân địa phương tranh thủ vào rừng tìm, khai thác trứng kiến để bán, tăng thêm thu nhập.
Anh Đinh Văn Minh, xã Thượng Trạch, bắt được năm tổ kiến buộc vào nhau mang về lấy trứng. Mặc dù đã xuống đất hơn 30 phút, kiến còn trong tổ. Anh dùng đoạn cây tre cầm, hạn chế kiến bò lên người.
Anh Đinh Văn Minh, xã Thượng Trạch, bắt được năm tổ kiến buộc vào nhau mang về lấy trứng. Mặc dù đã xuống đất hơn 30 phút, kiến còn trong tổ. Anh dùng đoạn cây tre cầm, hạn chế kiến bò lên người.
Để ngăn kiến bò lên người, thợ săn mang ủng. Bên ngoài ủng được tưới nước cho ướt rồi rải một lớp tro bếp bám vào.
Để ngăn kiến bò lên người, thợ săn mang ủng. Bên ngoài ủng được tưới nước cho ướt rồi rải một lớp tro bếp bám vào.
Chị Đinh Thị Thuyết, xã Kim Điền, cho trứng kiến vào mẹt sảy để loại bỏ lá cây. “Trứng phải được làm sạch, nhặt hết con đen trước khi đem bán”, chị nói.
Chị Đinh Thị Thuyết, xã Kim Điền, cho trứng kiến vào mẹt sảy để loại bỏ lá cây. “Trứng phải được làm sạch, nhặt hết con đen trước khi đem bán”, chị nói.
Ngoài kiến đen, kiến vàng làm tổ bằng lá cây. Để bắt, người thợ dùng sào gắn túi ở phía trên. Khi phát hiện tổ, họ lắc mạnh cho tổ bung ra, trứng và kiến rơi vào túi. Kiến vàng to hơn kiến đen, tổ nào lá xanh, cành sà xuống thì nhiều trứng, còn tổ lá khô thì ít trứng.
Ngoài kiến đen, kiến vàng làm tổ bằng lá cây. Để bắt, người thợ dùng sào gắn túi ở phía trên. Khi phát hiện tổ, họ lắc mạnh cho tổ bung ra, trứng và kiến rơi vào túi. Kiến vàng to hơn kiến đen, tổ nào lá xanh, cành sà xuống thì nhiều trứng, còn tổ lá khô thì ít trứng.
Trên mâm cơm đãi khách của người dân xã Minh Hóa thường có món trứng kiến khi vào mùa. Trứng kiến được nấu canh với lá rau rừng, là món ăn phổ biến. Ngoài ra, trứng còn được chiên, rang hoặc kho cá.
Trên mâm cơm đãi khách của người dân xã Minh Hóa thường có món trứng kiến khi vào mùa. Trứng kiến được nấu canh với lá rau rừng, là món ăn phổ biến. Ngoài ra, trứng còn được chiên, rang hoặc kho cá.
Giữa trưa tháng 5, từng đoàn xe đủ loại nối đuôi nhau len lỏi qua những đoạn đường thi công dang dở trên quốc lộ 14B qua xã Hòa Tiến. Bụi đất cuộn mù, mặt đường lồi lõm, nhiều điểm rào chắn tạm bợ khiến dòng phương tiện phải nhích từng mét. Hai bên tuyến, người dân phải đóng cửa suốt ngày để chống bụi, trẻ em đi học phải nép sát lề đường tránh xe tải trọng lớn.
“Làm đường người dân ai cũng ủng hộ, nhưng kéo dài kiểu này chúng tôi khổ quá. Nắng thì bụi mù mịt, mưa thì lầy lội, tai nạn rình rập mỗi ngày…”, ông Nguyễn Văn Hòa, người dân xã Hòa Tiến, ngao ngán về tuyến đường ngổn ngang trước nhà.
Bà Tâm buôn bán tạp hóa và trái cây đối diện cổng UBND xã Hòa Tiến cũng mệt mỏi vì mỗi ngày vừa buôn bán vừa phải hứng bụi. Bà dùng nhiều lớp khẩu trang nhưng cũng không ngăn được bụi.
Theo bà Tâm, đơn vị thi công đào rãnh sâu gần 1m, rộng hơn 2m và để nguyên hơn một tháng nay, dù có căng dây nhưng ban đêm đường tối, nhiều người đi xe máy bị rớt xuống, rất may chưa ảnh hưởng đến tính mạng. “Chúng tôi thở không nổi, nhà ai cũng đóng cửa cả ngày, buôn bán thì ế ẩm. Đơn vị thi công làm sao cho dân chúng tôi nhờ chứ chịu không nổi”, bà Tâm than thở.
Theo quan sát trên toàn tuyến dài gần 8km từ ngã 4 Túy Loan đến ngã 3 Đại Hiệp, sau hơn 2 năm khởi công, nhiều đoạn đang thi công kiểu “xôi đỗ” nhưng rất ít công nhân và máy móc trên công trường. Nguyên nhân chậm trễ được chủ đầu tư và nhà thầu đưa ra là do mặt bằng bàn giao chậm, nguồn vật liệu địa phương gặp khó…
Ông Nguyễn Tấn Khoa, Chủ tịch UBND xã Hòa Tiến, cho biết xã còn 17 trường hợp chưa bàn giao mặt bằng trên tổng số 722 hồ sơ. Theo ông Khoa, đơn vị thi công rất thiếu nhân lực lẫn trách nhiệm. Ngay tại vị trí trước cổng UBND xã, đơn vị thi công đào rãnh sâu gần 1m, rộng hơn 2m nhưng để hơn một tháng, người dân ra vào xã làm thủ tục hành chính rất khó khăn.
Đặc biệt, học sinh Trường THCS Đỗ Thúc Tịnh ở gần UBND xã ra vào trường cũng rất bất tiện, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Chủ tịch UBND xã Hòa Tiến cũng cho biết sau khi xã bàn giao mặt bằng, đơn vị thi công không tổ chức phá dỡ mà xã phải đứng ra thuê người dọn dẹp.
“Đơn vị thi công không muốn làm vì càng làm càng lỗ. Việc giải phóng mặt bằng họ cũng đứng ngoài cuộc, không hỗ trợ nhân công, máy móc để giúp xã, không có tinh thần phối hợp”, Chủ tịch UBND xã Hòa Tiến cho biết.
Dự án cải tạo, nâng cấp quốc lộ 14B đoạn qua địa bàn Đà Nẵng có chiều dài gần 8km, được khởi công tháng 11/2023. Dự kiến đến cuối năm 2025 dự án sẽ hoàn thành đưa vào sử dụng. Nhà thầu thi công là liên danh Công ty cổ phần đầu tư hạ tầng Đông Sơn - Công ty cổ phần tập đoàn Cienco4.
Dù dự án đã được gia hạn đến tháng 9 nhưng hiện nay, khối lượng thi công mới đạt gần 43% giá trị hợp đồng, chậm hơn kế hoạch hơn 21%.
Trước tiến độ “rùa bò” tại dự án, ngày 16/5, Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Nguyễn Mạnh Hùng đã có công văn yêu cầu xử lý nghiêm các nhà thầu yếu kém, thi công cầm chừng, kéo dài. Người đứng đầu chính quyền Đà Nẵng yêu cầu chủ đầu tư, nhà thầu tại dự án quốc lộ 14B và một số dự án chậm tiến độ khác trên địa bàn phải tập trung tối đa nguồn lực, tổ chức tăng ca, tăng kíp để đẩy nhanh tiến độ.
Theo lãnh đạo Đà Nẵng, trường hợp tiếp tục thi công cầm chừng, không đáp ứng yêu cầu sẽ xem xét chấm dứt hợp đồng, thay thế nhà thầu khác nhằm bảo đảm kỷ cương đầu tư công. Nếu không báo cáo đầy đủ, kịp thời, để xảy ra tình trạng nhà thầu được lựa chọn không đảm bảo năng lực, tiến độ công trình chậm trễ, các đơn vị phải chịu hoàn toàn trách nhiệm trước pháp luật và lãnh đạo UBND thành phố.
Chiều 22.6, UBND phường Xuân Hương - Đà Lạt (Lâm Đồng) phối hợp với lực lượng chức năng tổ chức cưỡng chế đối với công trình vi phạm trật tự xây dựng, lấn chiếm lối đi chung tại số 67 - 69 đường Phan Đình Phùng.
Theo UBND phường Xuân Hương - Đà Lạt, công trình vi phạm do bà Nguyễn Thị Hoa xây dựng trên phần lối đi chung thuộc thửa đất số 74 và 78, tờ bản đồ số 121, đường Phan Đình Phùng. Dù trước đó cơ quan có thẩm quyền đã nhiều lần yêu cầu tháo dỡ nhưng chủ công trình không tự nguyện chấp hành.
Trước đây, UBND TP.Đà Lạt (cũ) đã ban hành Quyết định số 257/QĐ-CCXP ngày 29.1.2024 về việc cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả đối với công trình xây dựng vi phạm. Tuy nhiên, sau thời gian dài, công trình vẫn tồn tại nên UBND phường Xuân Hương - Đà Lạt đã xây dựng kế hoạch tổ chức cưỡng chế nhằm bảo đảm thi hành quyết định đã có hiệu lực.
Phần công trình bị tháo dỡ gồm nhà vệ sinh, cửa cuốn, bảng hiệu, tường gạch, mái tôn cùng nhiều hạng mục, vật dụng phục vụ kinh doanh và sinh hoạt với diện tích vi phạm 11,16 m².
Đại diện Phòng Kinh tế - Hạ tầng - Đô thị phường Xuân Hương - Đà Lạt cho biết: đến chiều tối cùng ngày, việc cưỡng chế cơ bản hoàn tất. Riêng một số hạng mục như lavabo, tủ kính... được chủ công trình đề nghị tự tháo dỡ. Nếu không thực hiện đúng cam kết, chính quyền sẽ tiếp tục tổ chức cưỡng chế theo quy định.
Liên quan vụ việc này, Báo Thanh Niên đã nhiều lần phản ánh trong năm 2025. Theo đó, mặc dù quyết định cưỡng chế đã được ban hành từ đầu năm 2024, UBND TP. Đà Lạt (cũ) yêu cầu bà Nguyễn Thị Hoa tháo dỡ công trình vi phạm, nhưng công trình vẫn không được khắc phục.
Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, UBND phường Xuân Hương - Đà Lạt từng xây dựng kế hoạch cưỡng chế vào đầu tháng 10.2025 nhưng phải tạm hoãn để rà soát các quy định liên quan do có sự thay đổi về cơ chế thực hiện. Trong quá trình triển khai, chủ công trình cũng từ chối ký nhận các quyết định của cơ quan chức năng, gây khó khăn cho việc tổ chức thi hành.
Theo hồ sơ địa chính và các giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được cấp cho các hộ dân từ năm 1996 và 2002, phần diện tích bị lấn chiếm được xác định là lối đi chung của các hộ dân trong khu vực. Việc công trình tồn tại suốt nhiều năm đã ảnh hưởng đến việc đi lại cũng như quyền, lợi ích hợp pháp của những hộ dân sử dụng chung lối đi này.
Việc cưỡng chế tháo dỡ công trình khôi phục hiện trạng lối đi chung và bảo đảm tính nghiêm minh trong công tác quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn.
Đây là nội dung đáng chú ý tại Nghị định 88/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 15.5.2026) về việc tạo lập và sử dụng dữ liệu giáo dục, đào tạo. Theo đó, mã số hồ sơ học tập suốt đời của công dân chính là số định danh cá nhân, để tra cứu học bạ, bằng cấp, chứng chỉ trên tài khoản định danh điện tử (VNeID), thay thế bản giấy.
Số định danh cá nhân này như chìa khóa để người dân truy cập vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về giáo dục. Các thông tin từ học bạ, văn bằng, chứng chỉ, kết quả học tập trên hệ thống dữ liệu này còn được cơ quan, tổ chức có thẩm quyền số hóa trong VNeID và lưu trữ suốt đời.
Theo điều 8 của Nghị định 88/2026/NĐ-CP này, hệ thống giáo dục quốc dân sẽ tiến hành thu nhận và lưu giữ "Hồ sơ học tập suốt đời" của mỗi cá nhân.
Các dữ liệu này không chỉ đơn thuần là bằng tốt nghiệp mà bao quát toàn bộ lộ trình học tập, bao gồm: Học bạ điện tử ghi nhận quá trình học tập, kết quả rèn luyện của học sinh bậc phổ thông và giáo dục thường xuyên. Văn bằng, chứng chỉ: Các loại bằng tốt nghiệp các cấp học, chứng chỉ hoàn thành chương trình đào tạo, bồi dưỡng. Kết quả đại học, nghề nghiệp: Thông tin điểm số, kết quả học tập tại các trường đại học và cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Thành tích và giải thưởng: Các thông tin chứng nhận giải thưởng, thành tích học tập do cơ quan có thẩm quyền cấp.
Ngoài ra, hồ sơ học tập trên VNeID còn có các dữ liệu khác như thông tin công nhận văn bằng nước ngoài, chứng nhận kết quả đánh giá năng lực và xác nhận đang theo học tại các cơ sở giáo dục.
Điểm mấu chốt mà người dân quan tâm chính là phương thức hiển thị và giá trị sử dụng của các loại giấy tờ này trên VNeID thế nào?
Theo Nghị định 88/2026/NĐ-CP quy định rõ quy trình số hóa, đó là sau khi dữ liệu được các cơ sở giáo dục cập nhật và lưu trữ hợp lệ trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về giáo dục và đào tạo, hệ thống sẽ tự động chia sẻ và tích hợp lên ứng dụng định danh điện tử VNeID.
Cá nhân có quyền khai thác dữ liệu học tập của bản thân trên VNeID để sử dụng tương đương cho các loại văn bản giấy liên quan.
Điều này đồng nghĩa với việc khi thực hiện bất kỳ các giao dịch dân sự, tuyển dụng hoặc thủ tục hành chính nào, người dân chỉ cần mở ứng dụng VNeID để xuất trình thông tin học bạ, bằng cấp mà không cần mang theo bản gốc hay bản sao chứng thực. Toàn bộ học bạ, bằng cấp sẽ tích hợp trong VNeID để người dân dễ dàng sử dụng.
Quy định về khai thác, sử dụng dữ liệu giáo dục và đào tạo theo Nghị định 88 cũng quy định chặt chẽ quyền tiếp cận thông tin để đảm bảo tính bảo mật.
Theo điều 12 Nghị định 88/2026/NĐ-CP quy định về khai thác, sử dụng dữ liệu giáo dục và đào tạo quy định việc sử dụng dữ liệu giáo dục và đào tạo được thực hiện theo quy định tại điều 16, điều 17, điều 21 luật Dữ liệu 2024 và các quy định của Nghị định 88/2026/NĐ-CP.
Cụ thể, các cá nhân được toàn quyền khai thác thông tin của chính mình. Cơ quan Đảng, Nhà nước, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội được khai thác và sử dụng dữ liệu giáo dục và đào tạo phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức đó.
Cơ sở giáo dục được khai thác, sử dụng dữ liệu giáo dục và đào tạo chứa thông tin về người học, nhà giáo thuộc phạm vi và đúng mục đích quản lý của đơn vị. Tổ chức, cá nhân khác chỉ được xem dữ liệu mở hoặc phải có sự đồng ý của chủ thể dữ liệu và đơn vị quản lý dữ liệu.
Tính đến nay, một số giấy tờ đã được tích hợp trên VNeID, cho phép người dân sử dụng thay thế bản cứng như: thẻ căn cước, giấy tạm trú, tạm vắng, giấy phép lái xe, đăng ký xe, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế... Các bản điện tử này có giá trị pháp lý tương đương thẻ cứng, có thể sử dụng trong nhiều giao dịch hành chính hoặc khi cần xuất trình giấy tờ tùy thân.
