Chia sẻ kỹ hơn về vấn đề này, bác sĩ Nguyễn Thu Huyền, Viện Tim mạch, Bệnh viện 19-8 (Hà Nội), cho hay omega-3 là nhóm acid béo không no (chủ yếu gồm EPA và DHA), đã được chứng minh có lợi cho hệ tim mạch, thần kinh và chống viêm.
Tuy nhiên việc sử dụng omega-3 đặc biệt dưới dạng thực phẩm chức năng liều cao có thể ảnh hưởng đến huyết áp, do đó người có huyết áp thấp cần sử dụng một cách thận trọng.
Bác sĩ Huyền cho hay omega-3 (đặc biệt là EPA và DHA) nổi tiếng với khả năng làm sạch mạch máu và giảm viêm. Omega-3 không chống chỉ định tuyệt đối ở người huyết áp thấp, nhưng có thể làm giảm huyết áp thêm, nhất là khi dùng liều cao hoặc phối hợp với các thuốc/hợp chất khác có tác dụng hạ áp.
Nhưng chính cơ chế bảo vệ tim mạch này lại là lý do khiến người huyết áp thấp cần phải thận trọng.
Mức độ hạ huyết áp của omega-3 thường nhẹ đến trung bình (khoảng 2–5 mmHg) ở người bình thường hoặc tăng huyết áp, nhưng ở người có huyết áp thấp sẵn có, hiệu ứng này có thể trở nên đáng kể về mặt triệu chứng.
Theo đó, cơ chế hoạt động của omega-3 tác động lên huyết áp thông qua hai con đường chính. Omega-3 kích thích sản xuất nitric oxide, một chất giúp thư giãn và làm giãn nở các mạch máu. Khi mạch máu giãn ra, áp lực của dòng máu lên thành mạch giảm xuống, dẫn đến hạ huyết áp.
Ngoài ra, axit béo này có đặc tính chống kết tập tiểu cầu (làm loãng máu nhẹ). Máu lưu thông dễ dàng hơn làm giảm lực cản trong hệ thống tuần hoàn, từ đó kéo chỉ số huyết áp xuống thấp hơn.
Bác sĩ Huyền nêu rõ người huyết áp thấp khi nạp một lượng lớn omega-3 thường qua thực phẩm chức năng liều cao có thể đối mặt với các tình trạng chóng mặt và hoa mắt. Đây là biểu hiện do lưu lượng máu lên não không đủ vì áp suất quá thấp, hạ huyết áp tư thế.
Hay tình trạng mệt mỏi kéo dài do huyết áp không đủ để vận chuyển oxy và dưỡng chất đến các cơ quan một cách hiệu quả, gây mất tập trung.
Nguy cơ ngất xỉu, đặc biệt nguy hiểm khi thay đổi tư thế đột ngột hoặc khi đang vận hành máy móc, phương tiện giao thông.
“Thực tế, không phải người huyết áp thấp là phải “tuyệt giao” hoàn toàn với omega-3. Axit béo này vẫn cần thiết cho mắt và não bộ, vấn đề nằm ở liều lượng”, bác sĩ Huyền khuyến cáo.
Vì vậy đối với người có huyết áp thấp hoặc ở mức gần thấp, trước khi bổ sung viên uống omega-3 nên tham khảo ý kiến của bác sĩ. Tuyệt đối không tự ý dùng liều cao nếu đang điều trị các bệnh lý liên quan đến tuần hoàn.
Ưu tiên thực phẩm tự nhiên, thay vì dùng viên uống, hãy bổ sung thông qua khẩu phần ăn 2 bữa cá béo mỗi tuần.
Đồng thời theo dõi chỉ số, nếu bắt đầu dùng thực phẩm chức năng, hãy đo huyết áp định kỳ để sớm nhận diện các biến động tiêu cực.
“Lưu ý sự tương tác bởi omega-3 có thể cộng hưởng tác dụng với các loại thảo dược cũng có tính hạ áp như tỏi, gừng hoặc chiết xuất hạt nho. Việc bổ sung lợi hay hại đôi khi chỉ cách nhau bởi một liều lượng.
Hiểu rõ cơ chế của omega-3 sẽ giúp người huyết áp thấp tận dụng được lợi ích của nó mà không phải đánh đổi bằng sự an toàn của bản thân”, bác sĩ Huyền chia sẻ.
Ngày 12/5, Bệnh viện Phụ sản Trung ương thông tin về ca bệnh đặc biệt, thiếu nữ trẻ mang khối u khổng lồ, khiến bụng như mang thai 9 tháng.
Khi vào viện khám, cô gái cho biết, lâu nay thấy vòng bụng lớn dần nhưng lại nghĩ là do tăng cân. Khi những cơn đau tức xuất hiện ngày một rõ rệt, cô gái mới đi khám.
Tại Khoa Phụ ngoại, bệnh nhân được chẩn đoán có khối u buồng trứng khổng lồ, đường kính gần 30cm, chứa tới 10 lít dịch, chèn ép gần như toàn bộ ổ bụng.
Theo các bác sĩ, đây là trường hợp khối u phát triển âm thầm trong thời gian dài nhưng không được phát hiện sớm do triệu chứng ban đầu không điển hình.
TS.BS Mai Trọng Dũng, phụ trách Khoa Phụ ngoại cho biết, các bác sĩ đối mặt với ca phẫu thuật đầy thách thức nhằm bảo tồn chức năng sinh sản và nội tiết cho cô gái trẻ.
Sau hội chẩn chuyên môn, các bác sĩ quyết định lựa chọn phương pháp phẫu thuật nội soi.
Trong quá trình phẫu thuật, hình ảnh nội soi cho thấy khối u đã chiếm gần toàn bộ ổ bụng, gây chèn ép các cơ quan và hạn chế đáng kể không gian thao tác. Để bảo đảm an toàn, ê-kíp tiến hành chọc hút dịch khối u một cách thận trọng, hút ra khoảng 10 lít dịch.
Trong cuộc mổ, các bác sĩ thực hiện sinh thiết tức thì (cắt lạnh), kết quả cho thấy khối u lành tính. Ê-kíp tiếp tục bóc tách tỉ mỉ để loại bỏ hoàn toàn tổn thương nhưng vẫn bảo tồn phần buồng trứng lành.
Theo TS.BS Mai Trọng Dũng, với bệnh nhân trẻ tuổi, việc giữ lại tối đa chức năng sinh sản luôn là ưu tiên quan trọng nếu điều kiện chuyên môn cho phép. Tuy nhiên, với khối u quá to, kỹ thuật viên phải tính toán kỹ lưỡng, thao tác tỷ mẩn nhằm vừa bảo đảm an toàn, vừa hạn chế tối đa tổn thương mô lành.
Sau phẫu thuật, sức khỏe bệnh nhân ổn định và tiếp tục được theo dõi, chăm sóc hậu phẫu.
Các bác sĩ cho biết, u buồng trứng là bệnh lý có thể gặp ở nhiều độ tuổi, kể cả phụ nữ trẻ chưa lập gia đình. Đáng lo ngại, bệnh thường tiến triển âm thầm, ít triệu chứng rõ rệt trong giai đoạn đầu nên dễ bị bỏ qua.
Vì thế, khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như bụng to nhanh, cảm giác nặng bụng, đau tức kéo dài, rối loạn tiểu tiện hoặc sờ thấy khối bất thường ở bụng dưới, người bệnh cần đi khám sớm để được chẩn đoán kịp thời.
Bác sĩ cũng khuyến cáo, việc khám phụ khoa định kỳ và siêu âm thường quy có ý nghĩa quan trọng trong phát hiện sớm các bệnh lý phụ khoa, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và bảo tồn chức năng sinh sản cho phụ nữ.
Đầu tháng 4/2025, buổi tái khám định kỳ được kỳ vọng mang lại sự nhẹ nhõm sau 5 năm ông chiến đấu ung thư hạ họng, nhưng tổn thương mới lại xuất hiện, bác sĩ nghi ngờ ung thư phổi giai đoạn 2.
Ông kể với bác sĩ về đứa con đang du học xa nhà, về những khoản nợ và chi phí điều trị đã bào mòn gia đình suốt nhiều năm. Rồi người đàn ông hỏi "tôi còn sống được bao lâu, liệu có nên dừng điều trị, giữ lại chút sức tàn và tiền bạc cho người thân".
PGS.TS Vũ Anh Hải, Giám đốc Trung tâm Ung bướu, ngồi đối diện lắng nghe bệnh nhân. Theo bác sĩ Hải, câu hỏi về thời gian sống thường xuất hiện ở những bệnh nhân giai đoạn muộn hoặc tái phát, bởi đây là lúc họ lo lắng nhất và dễ buông xuôi nhất.
"Câu hỏi như tiếng thở dài của một người trụ cột đang kiệt quệ cả sức khỏe lẫn tinh thần", TS Hải kể lại.
Tại Việt Nam, theo số liệu Globocan 2022, mỗi năm có hơn 182.000 ca ung thư mới và gần 122.000 ca tử vong. Hơn 70% bệnh nhân đến viện trong giai đoạn muộn. Khi nhận chẩn đoán ung thư, tâm lý người bệnh thường sụp đổ. Một nghiên cứu của Bệnh viện Quân y 103 thực hiện trên 264 bệnh nhân ung bướu chỉ ra gần 58% người bệnh rơi vào trầm cảm. Một nghiên cứu toàn cầu từ Anh, Mỹ và Đức do New York Times trích dẫn cảnh báo tỷ lệ tự tử ở bệnh nhân ung thư cao hơn 85% so với dân số chung. Bệnh nhân có xu hướng nghĩ đến cái chết ngay khi cảm thấy mất kiểm soát cuộc sống.
Hiểu rõ hiệu ứng domino từ sự tuyệt vọng, bác sĩ Hải chọn cách không đưa ra một con số định mệnh, mà chỉ cho bệnh nhân thấy cơ hội. Bác sĩ giải thích phác đồ mổ nội soi lồng ngực cắt thùy trên phổi và nạo vét hạch ít xâm lấn hơn mổ mở. Lời khẳng định kết quả sẽ tốt hơn nếu không bỏ cuộc đã giữ người đàn ông lại với cuộc sống. Ông đồng ý lên bàn mổ và tiếp nhận hóa chất bổ trợ.
Quyết định đó quan trọng hơn bất kỳ tiên lượng nào, bởi theo bác sĩ Hải, tâm lý bệnh nhân tác động trực tiếp đến hiệu quả điều trị theo một cơ chế rất cụ thể. Khi bệnh nhân suy sụp, họ ăn uống kém, thể trạng sa sút nhanh, không tuân thủ phác đồ. Đến lúc đó, ngay cả thuốc đặc trị hay kỹ thuật hiện đại nhất cũng mất đi phần lớn hiệu quả.
"Chỉ cần bác sĩ buông tay, bệnh nhân sẽ bỏ cuộc ngay lập tức", ông nói.
Quan niệm cũ gán cho từng giai đoạn một tỷ lệ sống sót cố định, như ung thư giai đoạn một sống được 90%, giai đoạn hai 70%, giai đoạn ba là 50%, giai đoạn bốn chỉ còn 15-20%. Bác sĩ cho biết quan niệm này không còn phù hợp. Thay vì đưa ra một "án tử" bằng mốc thời gian 3 tháng hay 5 tháng, nhiều chuyên gia chọn cách chỉ ra cơ hội.
Trên thế giới, các bác sĩ thường tra cứu dữ liệu từ các viện, hiệp hội ung thư uy tín, hoặc sử dụng chuyên môn để đưa ra dự đoán lâm sàng. Tiên lượng đưa ra dưới dạng trung vị, khác với mức trung bình. Ví dụ, nếu một bệnh nhân ung thư được thông báo tiên lượng là một năm, khoảng một nửa số bệnh nhân có tình trạng tương tự sẽ sống được đến cuối năm, nửa còn lại tử vong trước đó. Trong một số trường hợp, ung thư tiến triển nhanh chóng, bệnh nhân có thời gian sống ngắn hơn tiên lượng. Nếu người bệnh có sức khỏe tốt và được tiếp cận với phương pháp điều trị mới nhất, họ sẽ sống lâu hơn, đôi khi là nhiều năm.
Bác sĩ Ngô Văn Tỵ tại Bệnh viện Đại học Y Hà Nội thường từ chối biến các con số thống kê cộng đồng thành hạn sử dụng cho một sinh mệnh. Khi người bệnh gặng hỏi về thời gian, ông thường hỏi ngược lại rằng họ cần chuẩn bị điều gì. Có người cần thu xếp tài chính, người muốn dặn dò con cái hoặc chỉ cần một điểm tựa tinh thần.
Trong khi đó, với những ca bệnh muộn chiếm đến 70% số ca nhập viện, bác sĩ Hà Hải Nam tại Bệnh viện K tập trung vào chăm sóc giảm nhẹ. Việc xoa dịu nỗi đau thể xác được đặt lên hàng đầu bởi sống lâu không đồng nghĩa với sống tốt nếu phải đánh đổi bằng sự giày vò tận cùng.
"Mất mát là quy luật của cuộc đời, nhưng giảm nhẹ đi phần nào đau đớn cho người bệnh thì nhân đạo phần đó. Sống lâu hơn và sống tốt hơn không phải lúc nào cũng là một", bác sĩ Nam bày tỏ.
Ngày 23/4, đại diện Bệnh viện Việt - Hàn Đà Nẵng cho biết bệnh nhân đau tức hạ sườn phải, ăn uống kém, kết quả chụp cắt lớp vi tính và MRI phát hiện khối u 7x8 cm ở gan trái.
Bệnh nhân có tiền sử nhiễm virus viêm gan B mạn tính. Sau hội chẩn, êkíp khoa Ngoại tổng hợp quyết định phẫu thuật nội soi cắt phần gan chứa khối u để điều trị.
BS.CKII Trần Văn Do, Trưởng khoa Ngoại tổng hợp, cho biết phẫu thuật nội soi cắt gan là kỹ thuật phức tạp, vết mổ nhỏ, ít đau, giảm biến chứng và rút ngắn thời gian nằm viện cho bệnh nhân. Sau mổ, sức khỏe bệnh nhân ổn định, kết quả giải phẫu bệnh xác định ung thư gan.
Ung thư gan thường diễn tiến âm thầm, khó nhận biết ở giai đoạn sớm. Người có yếu tố nguy cơ như mắc viêm gan B, C hoặc lạm dụng rượu bia nên chủ động khám sức khỏe định kỳ để phát hiện và điều trị kịp thời.
