Tại phiên thảo luận hội trường chiều 20/4, đại biểu Trần Văn Khải, Phó chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, cho rằng trong bối cảnh rủi ro thương mại và địa chính trị khó dự báo, đầu tư công cần được đẩy nhanh nhưng phải “nhanh hơn và thông minh hơn. Ưu tiên tập trung là hạ tầng số, hạ tầng năng lượng và hạ tầng đổi mới sáng tạo để tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.
Theo ông, rủi ro lớn nhất hiện nay nằm ở công nghệ. Vòng đời công nghệ ngày càng ngắn trong khi quy trình đầu tư còn kéo dài, nếu chậm một nhịp sẽ làm mất lợi thế, chậm một nhịp, đất nước sẽ bỏ lỡ cơ hội phát triển.
Đại biểu cũng chỉ ra khoảng trống thể chế đối với đầu tư vào tài sản vô hình như dữ liệu, phần mềm lõi, thuật toán, sở hữu trí tuệ. Nếu thiếu cơ chế đặt hàng, khoán chi và mua sắm theo kết quả, quá trình chuyển đổi số sẽ bị kéo lùi và khó tạo ra năng suất như kỳ vọng. Một rủi ro khác là an ninh mạng và chủ quyền dữ liệu. Khi mức độ số hóa ngày càng sâu, bề mặt tấn công mở rộng, các sự cố mạng có thể làm gián đoạn dịch vụ công và hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Bên cạnh đó, nút thắt về năng lượng và môi trường cũng được nhấn mạnh. Các trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo tiêu thụ lượng điện lớn, nếu không gắn với bảo đảm an ninh năng lượng và tiêu chuẩn xanh, tăng trưởng số có thể bị kìm hãm bởi hạ tầng điện và áp lực phát thải.
Để vượt qua các thách thức, ông Khải đề nghị Chính phủ đổi mới thể chế, phát triển hạ tầng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tăng cường giám sát theo kết quả. Các bộ, ngành cần thiết lập cơ chế quản trị danh mục dự án theo Nghị quyết 57, tránh đầu tư dàn trải, trùng lặp.
Ông cũng kiến nghị cho phép áp dụng cơ chế đặt hàng, khoán chi và thử nghiệm có kiểm soát đối với các nhiệm vụ khoa học công nghệ, dữ liệu và nền tảng số; đồng thời quy định rõ quản trị rủi ro, trách nhiệm giải trình và cơ chế bảo vệ cán bộ dám đổi mới vì lợi ích chung.
Đại biểu nhấn mạnh an ninh mạng cần được coi là cấu phần bắt buộc trong mọi dự án số sử dụng ngân sách, bảo đảm an toàn ngay từ khâu thiết kế, có đủ kinh phí cho giám sát, sao lưu, khôi phục và kiểm thử dữ liệu độc lập. Các nền tảng dữ liệu định danh, logistics, y tế, giáo dục cần được ưu tiên đầu tư.
“Cần tăng đầu tư cho đào tạo STEM, quản lý dự án số, thu hút chuyên gia, đồng thời huy động khu vực tư nhân tham gia đầu tư theo mô hình đối tác công tư phù hợp”, ông nói.
Startup thiếu vốn, thiếu chính sách, khó bứt phá
Đại biểu Nguyễn Văn Huy, Phó đoàn Hưng Yên, cũng cho rằng khi các động lực tăng trưởng truyền thống suy giảm, hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo trở thành yếu tố then chốt nhưng đang bị cản trở bởi nhiều điểm nghẽn.
Theo ông, khởi nghiệp không còn là xu hướng mà đã trở thành động lực quan trọng nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Tuy nhiên, hệ sinh thái khởi nghiệp của Việt Nam vẫn thiếu đồng bộ về chính sách, còn chồng chéo, thiếu nhất quán giữa các luật và văn bản dưới luật. Các quy định liên quan đến đầu tư mạo hiểm, ưu đãi thuế và thử nghiệm chính sách chưa hoàn thiện, khiến nhiều ý tưởng khó triển khai trong thực tế.
Liên kết giữa các chủ thể trong hệ sinh thái còn lỏng lẻo, tình trạng “mạnh ai nấy làm” vẫn phổ biến. Nhiều kết quả nghiên cứu khoa học chưa được thương mại hóa hiệu quả. Doanh nghiệp khởi nghiệp gặp khó trong tiếp cận công nghệ, trong khi nhà đầu tư thiếu thông tin và niềm tin để rót vốn.
Một điểm nghẽn lớn khác là nguồn vốn. Dù đã có sự tham gia của một số quỹ đầu tư trong và ngoài nước, quy mô và tính đa dạng vẫn hạn chế. Các doanh nghiệp khởi nghiệp, đặc biệt ở giai đoạn đầu, rất khó tiếp cận vốn do thiếu tài sản bảo đảm. Nhiều dự án tiềm năng phải tìm vốn từ nước ngoài hoặc thu hẹp quy mô, thậm chí dừng hoạt động.
Theo đại biểu Hưng Yên, những hạn chế này không chỉ làm suy giảm hiệu quả của hệ sinh thái khởi nghiệp mà còn khiến Việt Nam bỏ lỡ cơ hội phát triển trong bối cảnh cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt. Do đó ông kiến nghị Chính phủ rà soát, hoàn thiện pháp luật về đổi mới sáng tạo, đồng thời bổ sung nội dung xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp vào Nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn 2026-2030.
Cùng quan điểm, đại biểu Nguyễn Đại Thắng, Phó chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu, cho rằng để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, cần chuyển mạnh mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu, lấy năng suất, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực trung tâm.
Ông đề nghị tăng đầu tư cho nghiên cứu và phát triển lên ít nhất 1,5% GDP, khuyến khích doanh nghiệp trích Quỹ khoa học công nghệ, miễn thuế cho hoạt động nghiên cứu ứng dụng; xây dựng Quỹ hỗ trợ đổi mới sáng tạo quốc gia để hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ, công nghiệp hỗ trợ và chuyển đổi số.
“Thu hút đầu tư nước ngoài cần chuyển từ thu hút theo số lượng sang chất lượng, ưu tiên các dự án có cam kết chuyển giao công nghệ, sử dụng nguồn nhân lực trong nước và liên kết với doanh nghiệp nội địa”, ông Thắng nói, đề nghị xây dựng chính sách đột phá để thu hút chuyên gia trong và ngoài nước tham gia phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tại Việt Nam.
Theo BGR, trong kỷ nguyên số, tốc độ internet không còn là một lựa chọn mà đã trở thành nhu cầu thiết yếu. Tuy nhiên, nhiều người dùng đang rơi vào tình cảnh trớ trêu là dù đã đăng ký gói cước tốc độ cao nhưng thực tế sử dụng lại thường xuyên gặp tình trạng mạng chậm và giật lag. Câu trả lời cho sự thất vọng này có thể nằm ở sự khác biệt giữa Wi-Fi 6 và chuẩn mới Wi-Fi 6E.
Wi-Fi 6E (Extended) không chỉ là một cái tên mới. Điểm khác biệt cốt lõi so với Wi-Fi 6 truyền thống chính là việc bổ sung dải tần 6 GHz. Nếu các dải tần 2,4 GHz và 5 GHz hiện nay giống như những 'con đường' đang bị quá tải bởi hàng chục thiết bị từ điện thoại, laptop đến đồ gia dụng thông minh, thì 6 GHz chính là một 'đại lộ siêu tốc' hoàn toàn mới.
Dải tần này giúp loại bỏ sự cạnh tranh băng thông, cho phép các thiết bị cần tốc độ cao như kính VR, máy tính chơi game hay TV 8K hoạt động mượt mà mà không phải 'tranh giành' với bóng đèn thông minh hay camera giám sát.
Một trong những nguyên nhân phổ biến khiến Wi-Fi bị chậm ở các khu chung cư là sự chồng lấn kênh sóng với nhà hàng xóm. Wi-Fi 6E giải quyết triệt để vấn đề này nhờ các kênh băng thông rộng hơn (80 MHz và 160 MHz) và tính độc quyền cho thiết bị mới. Ngoài ra, Wi-Fi 6E còn sở hữu một lợi ích ít người biết là nó không bị nhiễu bởi các trạm phát sóng truyền hình hay radar sân bay - những tác nhân thường xuyên làm suy giảm tín hiệu của các chuẩn Wi-Fi cũ.
Dù mang lại tốc độ và sự ổn định vượt trội, nhưng Wi-Fi 6E không phải là giải pháp cho mọi tình huống. Chuẩn này chỉ thực sự phát huy tác dụng nếu bạn sở hữu các thiết bị đời mới có hỗ trợ nhận sóng 6 GHz.
Hơn nữa, một đặc tính vật lý quan trọng cần lưu ý là dải tần 6 GHz có bước sóng ngắn, dẫn đến khả năng xuyên tường kém hơn và phạm vi phát sóng hẹp hơn so với 2,4 GHz hay 5 GHz. Vì vậy, đối với những căn nhà có diện tích lớn hoặc nhiều tầng, việc đầu tư vào hệ thống Mesh Wi-Fi 6E sẽ là giải pháp tối ưu hơn để đảm bảo tốc độ Gigabit phủ khắp mọi ngóc ngách.
Dựa vào những hồ sơ Apple gửi lên tòa án trong đơn kiện nhằm vào OpenAI, hãng tin Bloomberg đã phát hiện những thông tin về thiết bị phần cứng đầu tiên do OpenAI đang phát triển và chuẩn bị ra mắt.
Vào cuối tuần trước, Apple đã gửi đơn kiện nhằm vào OpenAI và 2 cựu nhân viên của “quả táo” với cáo buộc đánh cắp bí mật thương mại.
Theo đơn kiện, Apple đã cáo buộc OpenAI dàn dựng kịch bản để lôi kéo nhân viên cũ, đồng thời tạo dựng mối quan hệ với các nhà cung cấp của Apple để thu thập các bí mật thương mại, giúp OpenAI tiến nhanh hơn vào lĩnh vực kinh doanh phần cứng tiêu dùng.
Thông tin từ đơn kiện cho thấy OpenAI đang phát triển một chiếc loa thông minh, không có màn hình, nhưng được tích hợp hệ thống AI để trở thành một trợ lý thông minh ngay trong nhà của người dùng.
Chiếc loa thông minh này có thể đóng vai trò “bộ não” của toàn bộ hệ thống gia dụng thông minh trong gia đình, cho phép người dùng điều khiển các thiết bị như bật/tắt đèn, đóng/mở rèm cửa, bật nhạc, ra lệnh để TV phát chương trình truyền hình yêu thích… người dùng cũng có thể đặt câu hỏi và nhận được câu trả lời từ thiết bị thông minh của OpenAI.
Nguồn tin của Bloomberg cũng cho biết thiết bị của OpenAI có thiết kế nhỏ gọn để người dùng có thể mang bên mình và sử dụng bất cứ lúc nào, thay vì một chiếc loa thông minh kích thước lớn chỉ đặt cố định một chỗ.
Thiết bị cũng được tích hợp camera và các cảm biến để ghi nhận môi trường xung quanh, giúp hiểu được rõ hơn ngữ cảnh và yêu cầu của người dùng để đưa ra phản hồi phù hợp nhất.
Dường như Apple cho rằng OpenAI đã đánh cắp những bí mật thương mại liên quan đến chiếc loa thông minh HomePod (tích hợp trợ lý ảo Siri) của Apple để phát triển sản phẩm của riêng hãng.
Hiện tại OpenAI chỉ có những sản phẩm phần mềm trí tuệ nhân tạo như ChatGPT, ChatGPT Atlas, DALL-E… việc đặt chân vào thị trường phần cứng không chỉ giúp OpenAI có thêm doanh thu, mà sẽ giúp định giá công ty cao hơn trước khi phát hành cổ phiếu ra công chúng, dự kiến vào cuối năm nay hoặc đầu năm sau.
Vào tháng 5 năm ngoái, OpenAI đã chi ra 6,5 tỷ USD để mua lại LoveFrom, công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) do cựu giám đốc thiết kế của Apple Jony Ive sáng lập. Do vậy, nhiều khả năng chiếc loa thông minh của OpenAI sẽ do đích thân Jony Ive thiết kế và sản phẩm sẽ phần nào mang phong cách của Apple.
Trong phiên thảo luận sau bài phát biểu chính, Apple thông báo các bản cập nhật mới sẽ đánh dấu sự kết thúc vòng đời của 16 thiết bị thuộc 4 nhóm danh mục sản phẩm khác nhau.
Cụ thể, Apple sẽ ngừng hỗ trợ iPadOS 27, watchOS 27, macOS 27 Golden Gate và tvOS 27 cho các thiết bị trong danh sách dưới đây, với sự tập trung vào danh mục các thành viên gia đình Apple Watch, iPad, Mac và Apple TV.
Danh sách 16 thiết bị không còn được Apple hỗ trợ cập nhật hệ điều hành:
Đáng chú ý, watchOS 27 sẽ ngừng hỗ trợ cho 5 mẫu Apple Watch, đánh dấu đợt cắt giảm khả năng tương thích lớn nhất trong lịch sử nền tảng này. Các thiết bị bị ảnh hưởng gồm Watch Series 6, Series 7, Series 8, Watch Ultra thế hệ đầu tiên và Watch SE thế hệ thứ hai. Để sử dụng watchOS 27, người dùng sẽ cần phần cứng mới hơn với chip S9 hoặc S10 của Apple.
Dòng sản phẩm iPad cũng chứng kiến sự giảm đáng kể về số lượng thiết bị được hỗ trợ, khi Apple nâng yêu cầu phần cứng tối thiểu lên chip A14 Bionic. Điều đó đồng nghĩa với việc 5 mẫu iPad hiện tại sẽ không còn đủ điều kiện để chạy iPadOS 27, bao gồm iPad Air thế hệ thứ ba, iPad Pro 12,9 inch thế hệ thứ ba, iPad Pro 11 inch thế hệ đầu tiên, iPad thế hệ thứ tám và iPad mini thế hệ thứ năm.
macOS 27 Golden Gate cũng là một bản cập nhật quan trọng, chính thức đánh dấu sự chuyển đổi của Apple khỏi bộ xử lý Intel. Đây là bản phát hành macOS đầu tiên chỉ hỗ trợ phần cứng Apple Silicon, do đó, các mẫu MacBook Pro (16 inch, 2019), MacBook Pro (13 inch, 2020 với 4 cổng Thunderbolt 3), iMac (2020) và Mac Pro (2019) sẽ không đủ điều kiện để cập nhật.
Apple cũng thông báo ngừng hỗ trợ cho Apple TV HD ra mắt năm 2015 và Apple TV 4K thế hệ đầu tiên ra mắt năm 2017. Chỉ các mẫu Apple TV 4K thế hệ thứ hai và thứ ba mới nhận được bản cập nhật tvOS 27.
Riêng với người dùng iPhone, iOS 27 sẽ vẫn tương thích với tất cả các mẫu iPhone hiện chạy iOS 26, bao gồm cả iPhone 11, ra mắt cách nay hơn 6 năm (tháng 9.2019). Mặc dù vậy, các mẫu iPhone cũ hơn dòng iPhone 15 Pro sẽ không nhận được các tính năng mới của Apple Intelligence. Bên cạnh đó, chỉ iPhone 17 Pro, 17 Pro Max và iPhone Air mới nhận được tính năng Siri AI nâng cao.
Một điều cần lưu ý là Apple thường sẽ tiếp tục phát hành các bản cập nhật bảo mật và vá lỗi cho các phiên bản hệ điều hành cũ trong ít nhất 1 năm sau khi phiên bản mới ra mắt. Các bản cập nhật phần mềm mới nhất hiện có sẵn trong bản beta dành cho nhà phát triển và dự kiến sẽ được phát hành rộng rãi vào cuối năm nay.
