Thông tin trên được nêu tại Tọa đàm phòng chống thuốc lá lậu – thực trạng và hành lang pháp lý trong tình hình mới, do báo Công an nhân dân tổ chức sáng 22-4.
Trên khía cạnh điều tra, trung tá Phạm Văn Ngọc – cán bộ Phòng Chống buôn lậu, hàng giả và xâm phạm sở hữu trí tuệ, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, Bộ Công an – chia sẻ về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình xử lý hành vi buôn lậu thuốc lá.
Theo ông Ngọc, sau khi nghị quyết 173 được thực hiện, thì đến nay vẫn còn một số khó khăn như chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể về khái niệm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng…Điều này gây khó khăn trong việc xác định hành vi vi phạm trong quá trình xử lý.
Bên cạnh đó, nghị định 173 có quy định cho phép nhập khẩu, kinh doanh thuốc lá, dẫn đến những ảnh hưởng đến việc thanh tra, xử lý hành vi vi phạm.
Đáng chú ý, theo quy định về định lượng đủ để cấu thành hành vi bị xử lý là từ 1.500 bao thuốc lá trở lên. Lợi dụng điều này, các đối tượng thường xé lẻ, chia nhỏ số lượng thuốc lá khi vận chuyển để không đủ mức độ xử lý gây khó khăn cho công tác điều tra.
Vì vậy, trung tá Ngọc đề xuất cần xem xét sửa đổi, giảm định lượng 1.500 bao xuống mức thấp hơn. Bên cạnh đó cần bổ sung quy định dựa trên giá trị hàng hóa vi phạm. Nếu số lượng chưa đủ nhưng giá trị hàng hóa lớn thì vẫn có thể xem xét xử lý.
Ngoài ra các cơ quan chức năng cần sớm ban hành văn bản hướng dẫn cụ thể về thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng để có hành lang pháp lý trong việc xem xét xử lý hình sự hành vi này. Đồng thời cần tăng mức xử phạt vi phạm hành chính với hành vi buôn lậu thuốc lá.
Tại tọa đàm, ông Nguyễn Đức Lê, Phó trưởng Phòng Nghiệp vụ quản lý thị trường, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương, cho hay trong quá trình kiểm tra, xử lý cho thấy những người buôn lậu thuốc lá thường sử dụng phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi.
Trong khi đó, kinh phí, phương tiện, thiết vị phục vụ công tác kiểm tra, xử lý vi phạm mặc dù đã được quan tâm bổ sung, nhưng chưa đáp ứng được yêu cầu. Do mô hình tổ chức của lực lượng quản lý thị trường thay đổi nên công tác chỉ đạo về phòng chống thuốc lá giả, nhập lậu, không rõ nguồn gốc không đảm bảo tính kịp thời, có độ trễ cao.
Trước thực tế đó, ông Lê kiến nghị, tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, đảm bảo đồng bộ giữa Luật Phòng chống tác hại của thuốc lá với các luật, pháp lệnh liên quan đến thuốc lá, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Sửa đổi, bổ sung quy định pháp luật để xử lý hình sự với khối lượng, giá trị hoặc số thu lợi bất chính thấp hơn mức hiện nay. Đồng thời cần nâng mức xử phạt vi phạm hành chính nhằm tăng tính răn đe…
Phát biểu tại tọa đàm, ông Nguyễn Chí Nhân, Tổng thư ký Hiệp hội Thuốc lá Việt Nam, chia sẻ ngoài buôn lậu thuốc lá điếu, điều đáng lo ngại hiện nay là sự len lỏi của thuốc lá thế hệ mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Dù đã được đưa vào danh mục hàng cấm và chính thức bị cấm từ ngày 1-1-2025, thế nhưng đến nay thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng vẫn đang âm thầm len lỏi trong đời sống.
Ông Nhân cho rằng các sản phẩm này vẫn được buôn lậu và bán tràn lan, nhắm trực tiếp vào giới trẻ, học sinh, sinh viên thông qua các nền tảng mạng xã hội. Người mua chỉ cần nhắn tin qua Zalo hoặc messenger, hàng sẽ được giao tận tay với giá rẻ.
“Thuốc lá lậu có lợi thế bất hợp pháp về giá do trốn thuế, không chịu các chi phí tuân thủ pháp luật, không kiểm soát chất lượng và không in cảnh báo sức khỏe theo quy định.
Đây là hình thức cạnh tranh không lành mạnh, tạo sức ép rất lớn lên các doanh nghiệp làm ăn chân chính, đồng thời tiềm ẩn nhiều rủi ro nghiêm trọng đối với sức khỏe người tiêu dùng”, ông Nhân nói.
Ông Nhân kiến nghị tiếp tục mở các chuyên án tại các tuyến, địa bàn trọng điểm. Từ đó triệt phá tận gốc các đường dây buôn lậu xuyên quốc gia từ khu vực biên giới, không để hàng lậu tập kết, phân tán vào nội địa.
Xử lý hình sự thật nghiêm minh các nghi phạm cầm đầu để răn đe, đặc biệt với hành vi tái phạm cần xem xét xử lý hình sự.
Đẩy mạnh đấu tranh hoạt động mua bán thuốc lá trái phép trên không gian mạng, cần sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng để rà soát, xử lý tận gốc các tài khoản, hội nhóm và gỡ bỏ các tài khoản vi phạm.
Ông Nhân khẳng định muốn chống buôn lậu hiệu quả, “hành lang pháp lý phải đủ chặt để quản lý, đủ mạnh để răn đe, đủ rõ để thực thi và đủ đồng bộ để phối hợp hành động”.
Phần lớn giới đầu tư coi sự thống trị của USD là một chân lý vĩnh cửu trên thị trường tài chính. Thế nhưng, lịch sử lại kể một câu chuyện hoàn toàn khác. Việc đồng tiền này giữ vị thế dự trữ toàn cầu không phải là điều độc nhất mà chỉ là chương mới nhất trong một chu kỳ tiền tệ lặp đi lặp lại.
Nếu mô hình lịch sử này tiếp diễn, thế giới không chỉ chứng kiến sự thay đổi trong thương mại toàn cầu. Chúng ta có thể sắp bước vào một trong những đợt chuyển giao tài sản lớn nhất. Trong vòng xoáy biến động đó, vàng và bạc đang dần khẳng định lại vị trí trung tâm của mình.
Chu kỳ tàn lụi của những "đế chế" tiền tệ
Đồng USD không tự nhiên ngồi lên ngai vàng. Trật tự này được thiết lập từ năm 1944 tại Hội nghị Bretton Woods, khi các quốc gia đồng ý neo nội tệ vào USD và USD được bảo chứng bằng vàng. Nhưng đến năm 1971, mối liên kết cuối cùng này bị cắt đứt. Thế giới bước vào kỷ nguyên tiền pháp định, nơi hệ thống dự trữ chỉ dựa vào cam kết của chính phủ.
Tuy nhiên, không có hệ thống nào tồn tại mãi mãi. Trung bình cứ 30-40 năm, thế giới lại trải qua một cuộc chuyển đổi tiền tệ lớn. Kỷ nguyên của đồng USD hiện đã vượt xa ngưỡng thời gian đó.
Theo dữ liệu từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tỷ trọng USD trong dự trữ ngoại hối toàn cầu đã lao dốc từ đỉnh 72% năm 2001 xuống còn khoảng 57% hiện nay. Mức sụt giảm này mang tính cấu trúc, phản ánh sự xói mòn sâu sắc về niềm tin thể chế và vị thế địa chính trị.
Quá trình này gợi nhớ đến sự sụp đổ của đồng bảng Anh sau Thế chiến thứ hai. Khi đó, tỷ trọng dự trữ của đồng tiền này bốc hơi từ 81% xuống dưới 3% trong vài thập kỷ, cuốn trôi tài sản của những người nắm giữ do lạm phát và phá giá.
Khoảng trống quyền lực và bước đi của các "cá mập"
Điều khiến giới tài chính lo ngại là thế giới hiện không có một đồng tiền thay thế xứng tầm. Các cuộc chuyển đổi trong quá khứ vẫn giữ lại một phần liên kết với tài sản cứng. Ngày nay, toàn bộ hệ thống dựa hoàn toàn vào tiền giấy. Đồng nhân dân tệ dù được nhắc đến nhiều nhưng mới chỉ chiếm khoảng 2% dự trữ toàn cầu.
Nếu đồng tiền mạnh nhất thế giới tiếp tục suy yếu, một cuộc khủng hoảng niềm tin sẽ lan rộng sang cả euro, yên Nhật hay bảng Anh. Bởi lẽ, tất cả đều vận hành trên cùng một nền tảng cam kết của chính phủ phát hành.
Nhận thức rõ rủi ro này, các ngân hàng trung ương đang âm thầm hành động. Theo Hội đồng Vàng Thế giới (World Gold Council), các tổ chức này đã ồ ạt mua vào hơn 1.000 tấn vàng mỗi năm trong giai đoạn 2022-2024. Tốc độ gom hàng gấp đôi thập kỷ trước cho thấy họ không hề lướt sóng ngắn hạn.
Giới chức tiền tệ đang tìm kiếm một "lá chắn cấu trúc", một loại tài sản không đi kèm rủi ro vỡ nợ từ bất kỳ bên thứ ba nào.
Sức bật của kim loại quý trong trật tự mới
Khi hệ thống tiền tệ rạn nứt, dòng vốn không biến mất mà sẽ chảy về những tài sản hữu hạn. Vàng nhiều khả năng sẽ hưởng lợi kép. Kim loại quý này không chỉ tăng giá khi USD yếu đi mà còn có cơ hội trở thành mỏ neo trung lập cho hệ thống tài chính mới.
Một mô hình giả định của quỹ VanEck từng chỉ ra rằng, nếu vàng hấp thụ hoàn toàn vai trò dự trữ của USD, mức định giá có thể đạt những con số khổng lồ. Dù chỉ là kịch bản cực đoan, dữ liệu này cho thấy dư địa định giá lại của vàng là rất lớn. Khảo sát năm 2025 của World Gold Council cũng khẳng định 95% ngân hàng trung ương dự kiến tiếp tục tăng dự trữ vàng.
Trong khi đó, bạc đóng vai trò như một phiên bản khuếch đại biến động. Lịch sử lạm phát đình trệ thập niên 1970 từng chứng kiến giá bạc bứt tốc từ dưới 2 USD lên gần 50 USD mỗi ounce, vượt xa biên độ tăng của vàng.
Bên cạnh yếu tố tiền tệ, bạc còn nắm giữ lợi thế độc tôn nhờ nhu cầu công nghiệp khổng lồ. Kim loại này là vật liệu cốt lõi trong sản xuất xe điện, pin mặt trời và công nghệ cao. Lực đẩy kép này giúp bạc có thể bứt phá cực mạnh khi thị trường bước vào chu kỳ tăng giá mới.
Luận điểm đầu tư vào kim loại quý không nhất thiết dựa trên việc xác định chính xác thời điểm đồng USD suy giảm vai trò trong hệ thống tài chính toàn cầu mà nó dựa trên quy luật tất yếu của các chu kỳ tài chính.
Những nhà đầu tư chiến thắng trong các cuộc chuyển giao lịch sử không bao giờ đợi đến khi khủng hoảng tràn ngập trên các mặt báo. Cửa sổ cơ hội tích lũy tài sản luôn lặng lẽ mở ra từ rất lâu trước khi đám đông kịp nhận biết.
Số liệu của Cơ quan Thống kê châu Âu (Eurostat) vừa công bố cho biết GDP quý I của eurozone và toàn Liên minh châu Âu (EU) cùng tăng 0,1% so với quý cuối năm ngoái. Trong quý IV/2025, GDP tăng 0,2% ở cả hai khu vực.
Ông Peter Vanden Houte, chuyên gia kinh tế trưởng Bỉ, Luxembourg, eurozone tại ngân hàng đầu tư ING (Hà Lan) đánh giá đây là kết quả "gây thất vọng". AP cũng bình luận tương tự. So với cùng kỳ 2025, tăng trưởng của eurozone và EU lần lượt đạt 0,8% và 1%.
Ba tháng đầu năm so với cùng kỳ 2025, GDP Đức gây bất ngờ với tăng trưởng vượt kỳ vọng, đạt 0,3%. Kinh tế Tây Ban Nha vẫn duy trì tốc độ cao hàng đầu (0,6%) trong khi Pháp không tăng trưởng (0%).
Theo ông Peter Vanden Houte, kết quả GDP quý I chưa phản ánh tác động từ cú sốc năng lượng và nguồn cung từ xung đột Trung Đông. Trong khi, đã có một số tín hiệu cho thấy thách thức gia tăng thời gian tới.
Ủy ban châu Âu đã ghi nhận chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) và tâm lý kinh doanh yếu đi từ tháng 4. "Còn quá sớm để nói tình hình có dẫn đến tăng trưởng âm hay không nhưng tác động đến lạm phát đã rõ ràng", ông Peter Vanden Houte, nêu.
Theo Eurostat, lạm phát tại eurozone đạt 3% trong tháng 4, tăng từ mức 2,6% hồi tháng 3. Nguyên nhân là giá năng lượng tăng vọt 10,9%, do xung đột Trung Đông làm gián đoạn vận tải nhiên liệu và hàng hóa qua eo biển Hormuz.
Kết hợp tăng trưởng chậm và lạm phát cao - còn gọi là "lạm phát đình trệ (stagflation) trở thành bài toán khó với Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB). Dù lạm phát đã vượt mục tiêu 2%, ECB hôm 30/4 thông báo giữ nguyên lãi suất ở mức 2%.
"Cuộc chiến càng kéo dài và giá năng lượng càng duy trì ở mức cao thì tác động đến lạm phát nói chung và nền kinh tế càng mạnh", thông báo của ECB nhận định.
ING dự báo lạm phát ở châu Âu leo thang dần lên 4%, do đóng góp của giá năng lượng vào lạm phát chung còn tăng tiếp. Tình trạng thiếu phân bón có nguy cơ dẫn đến giá thực phẩm tăng vào cuối năm. "Chúng ta không thể loại trừ các tác động gián tiếp từ cú sốc năng lượng, vì kỳ vọng giá tăng đã xuất hiện trong tất cả lĩnh vực", ông Peter Vanden Houte, nói.
Trả lời cổ đông về cơ sở cho kế hoạch đầy tham vọng trong bối cảnh thị trường còn nhiều biến động, ông Nguyễn Lâm Dũng - Chủ tịch HĐQT VPS - nói đã cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên nhiều yếu tố.
Trong đó, thị trường được nâng hạng bởi FTSE Russell là động lực quan trọng để hỗ trợ tăng trưởng lợi nhuận cho công ty chứng khoán.
Ông Dũng cho rằng các quỹ chủ động dự kiến sẽ giải ngân trước. Tiếp đến trong giai đoạn từ kỳ review tháng 6 - 9, các quỹ bị động sẽ bắt đầu tham gia thị trường Việt Nam.
Tổng dòng vốn ngoại dự kiến đạt khoảng 5-6 tỉ USD, trong đó riêng các quỹ bị động có thể giải ngân từ 1-1,5 tỉ USD và bắt đầu từ tháng 9. Quy mô dòng vốn lớn này sẽ góp phần gia tăng thanh khoản và tiềm năng tăng trưởng của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Chưa kể, Chính phủ, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng sẽ triển khai các hoạt động trao đổi, đàm phán với MSCI nhằm xây dựng lộ trình nâng hạng.
Dòng vốn từ MSCI được kỳ vọng có quy mô lớn hơn 4-5 lần so với FTSE. Có khả năng đến tháng 6, thị trường Việt Nam sẽ được đưa vào danh sách theo dõi (MSCI Market Watch), tiến tới nâng hạng sớm nhất vào năm 2027 hoặc muộn hơn vào năm 2028, mở ra cơ hội tăng trưởng đáng kể, theo chủ tịch VPS.
Ngoài ra, ông Dũng cho rằng các cơ chế mới như giao dịch xuyên trưa hoặc bán chứng khoán chờ về sắp được triển khai cũng sẽ mở ra cơ hội gia tăng mạnh quy mô giao dịch, tạo lợi thế lớn cho VPS.
Cũng theo ông Dũng, Chính phủ đã có chỉ đạo linh hoạt trong việc giảm mặt bằng lãi suất huy động. Các ngân hàng đã điều chỉnh giảm lãi suất từ 0,5-1%, và xu hướng giảm tiếp được kỳ vọng sẽ diễn ra, tạo động lực thúc đẩy dòng tiền chuyển dịch vào thị trường chứng khoán.
"Công ty sở hữu tệp khách hàng cá nhân lớn nhất thị trường với khoảng 1,6 triệu khách hàng, trong khi đó nhà đầu tư cá nhân chiếm 85-90% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường", ông Dũng nói.
Theo đó, VPS có thể cho vay margin lên tới 60.000 tỉ đồng (gấp 2 lần vốn chủ sở hữu theo quy định). Trong khi dư nợ quý 1 năm nay mới đạt hơn 30.000 tỉ đồng.
Trước lo ngại của cổ đông về việc lãi suất neo cao sẽ ảnh hưởng tới kết quả kinh doanh của VPS, ông Lê Minh Tài - Tổng giám đốc công ty - khẳng định nguồn vốn phục vụ hoạt động cho vay ký quỹ chủ yếu đến từ vốn chủ sở hữu.
Nhờ đó, công ty giảm thiểu đáng kể sự phụ thuộc vào nguồn vốn huy động bên ngoài. Sự chủ động về nguồn vốn giúp VPS duy trì biên lợi nhuận ổn định trong hoạt động cho vay ký quỹ, bất chấp những biến động của mặt bằng lãi suất trên thị trường.
Liên quan đến công tác quản trị rủi ro, tổng giám đốc VPS cho biết tiềm lực tài chính lớn cho phép công ty ưu tiên lựa chọn các cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt và tính thanh khoản cao để cấp margin.
Cũng tại đại hội, trả lời câu hỏi của cổ đông liên quan dự báo cổ phiếu VCK đến cuối năm 2026, ông Tài nói bản thân ông cũng mong muốn có được câu trả lời cụ thể cho câu hỏi về giá cổ phiếu. Tuy nhiên ông khẳng định VPS không đưa ra dự báo hay cam kết về mức giá cổ phiếu VCK trong trung và dài hạn.
Theo ông, giá cổ phiếu VCK nói riêng và cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết nói chung được quyết định bởi thị trường, dưới tác động tổng hợp của nhiều yếu tố, có thể chia thành hai nhóm chính.
Thứ nhất là các yếu tố nội tại, phản ánh kỳ vọng tăng trưởng của doanh nghiệp, bao gồm doanh thu và lợi nhuận. Đây là nền tảng cốt lõi, có ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị cổ phiếu trên thị trường.
Thứ hai là các yếu tố khách quan, bao gồm bối cảnh kinh tế vĩ mô trong nước và quốc tế, các rủi ro địa chính trị, xu hướng chung của thị trường chứng khoán cũng như tâm lý nhà đầu tư.
Ông dẫn chứng, những biến động địa chính trị gần đây, như xung đột tại Trung Đông trong thời gian qua, đã có tác động đáng kể đến thị trường chứng khoán toàn cầu cũng như các cổ phiếu niêm yết.
