Cử nhân dinh dưỡng Mai Thị Thùy, Khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, cho biết đứng đầu trong danh sách các loại vi khuẩn thường gây ngộ độc thực phẩm là Salmonella, một loại trực khuẩn gram âm có khả năng thích nghi cực cao. Chúng không chỉ tồn tại trong các thực phẩm tươi sống như gia cầm, trứng, sữa chưa tiệt trùng mà còn “ẩn mình” bền bỉ trong các môi trường khô hanh như sữa bột hay socola. Ngay cả khi thực phẩm được cấp đông, số lượng vi khuẩn có thể giảm đi nhưng chúng vẫn duy trì sức sống trong thời gian dài, chờ đợi cơ hội tấn công vật chủ. Người bị nhiễm khuẩn Salmonella có thời gian ủ bệnh kéo dài từ 6 giờ đến 48 giờ (thậm chí tới 4 ngày).
Bên cạnh đó, Escherichia coli (E. coli) là loại vi khuẩn thường lây qua thực phẩm nhiễm phân động vật hoặc do lây chéo từ tay người chế biến và dụng cụ bếp không sạch. Tùy chủng, E. coli có thể sinh độc tố hoặc xâm nhập trực tiếp vào ruột, gây xuất huyết nghiêm trọng và kéo dài bệnh đến 10 ngày.
Đáng lo ngại nhất về khả năng chịu nhiệt là tụ cầu vàng Staphylococcus aureus. Để phá hủy hoàn toàn độc tố do vi khuẩn này tạo ra, thực phẩm phải được đun sôi liên tục ít nhất 2 giờ. Đáng chú ý, tụ cầu vàng vẫn có thể tồn tại trong môi trường có nồng độ muối tới 15% hoặc hàm lượng đường cao. Các thực phẩm dễ nhiễm gồm thịt bảo quản không đúng cách, xà lách, khoai tây, trứng và các loại bánh kem.
Theo cử nhân dinh dưỡng Mai Thị Thùy, tùy thuộc vào thời gian ủ bệnh của các loại vi khuẩn đôi khi là vài tiếng hoặc thậm chí là vài ngày. Sau đó sẽ phát bệnh với các triệu chứng: Nôn ói, đau bụng, co thắt, chóng mặt, sốt, tiêu chảy có hoặc không kèm máu,… Đó là lý có những vụ ngộ độc thực phẩm mà ăn trong hôm trước qua 1-2 ngày sau mới xuất hiện các triệu chứng.
Sau loạt vụ ngộ độc thực phẩm gần đây, chuyên gia cảnh báo chỉ một sai sót nhỏ trong lựa chọn, chế biến hay bảo quản cũng có thể khiến vi khuẩn sinh sôi và gây hại cho sức khỏe.
Tủ lạnh – nơi chứa thực phẩm trong gia đình: Cần đạt đúng nhiệt độ tiêu chuẩn, được bảo trì định kỳ. Cần sắp xếp, phân chia sống chín phù hợp để tránh việc sinh sôi vi khuẩn, lây nhiễm chéo giữa các thực phẩm với nhau.
Nếu không ăn ngay sau khi nấu, thịt cần được làm nguội và bảo quản lạnh ở nhiệt độ tiêu chuẩn (0-4°C).
“Nấu chín đúng nhiệt độ không có nghĩa là an toàn vĩnh viễn. Việc để thức ăn chín trong nhiều giờ liền, kể cả sau khi đã nấu đạt chuẩn, vẫn tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển trở lại. Nhiệt độ vi khuẩn phát triển mạnh mẽ từ 5 đến 60°C”, cử nhân dinh dưỡng Mai Thị Thùy khuyến cáo.
Ngày 26/5, lãnh đạo Bệnh viện Đa khoa tỉnh Cà Mau cho biết ba bệnh nhân nhập viện với các triệu chứng nhức đầu, nôn ói, chóng mặt, mắt mờ sau khi uống rượu. Chẩn đoán ban đầu các bệnh nhân ngộ độc methanol - loại cồn công nghiệp thường có trong rượu không rõ nguồn gốc.
Trong số này, người đàn ông 45 tuổi đã tử vong. Hai người, một 57 và một 49 tuổi, đang điều trị tại Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc. Hiện tình trạng của họ vẫn nguy kịch.
Theo người nhà, nhóm 5 người mua rượu đế tại một tiệm tạp hóa gần nhà để uống. Loại rượu này được người dân địa phương tự nấu. Trong cuộc nhậu, ba người trên đã uống mỗi người khoảng nửa lít rượu. Vài ngày sau, cả ba xuất hiện các triệu chứng bất thường và nhanh chóng chuyển nặng, được đưa đến bệnh viện cấp cứu.
Hai người còn lại trong nhóm uống rượu hiện không có dấu hiệu bất thường.
Cơ quan chức năng đang điều tra vụ việc, lấy mẫu rượu tại nhà và tại tiệm tạp hóa trên để kiểm tra xác định nguyên nhân.
Methanol rất khó nhận biết bằng mùi vị thông thường, chỉ cần một lượng nhỏ uống vào cơ thể cũng có thể gây tổn thương não, mù mắt vĩnh viễn hoặc tử vong. Đây là loại cồn chỉ dùng trong công nghiệp và một phần trong y tế, song do nồng độ cồn cao và giá rẻ nên nhiều người pha trộn thành rượu giả để kinh doanh kiếm lời.
Bác sĩ khuyến cáo người dân không sử dụng rượu không nhãn mác, không rõ nơi sản xuất để tránh nguy cơ ngộ độc, ảnh hưởng sức khỏe và tính mạng.
Việc phân cấp phân quyền này được quy định tại Nghị quyết 21/2026 về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong lĩnh vực y tế do Chính phủ vừa ban hành. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 29/4/2026, trong đó nội dung phân cấp thẩm quyền bắt đầu áp dụng từ ngày 1/7, đánh dấu bước thay đổi lớn trong cơ chế quản lý lĩnh vực khám chữa bệnh.
Cụ thể, Chủ tịch UBND cấp tỉnh sẽ thực hiện toàn bộ các thủ tục liên quan đến giấy phép hành nghề, bao gồm cấp mới, cấp lại, gia hạn, điều chỉnh, đình chỉ và thu hồi. Quy định này cũng áp dụng với các chứng chỉ hành nghề đã được cấp trước đây.
Hiện nay, Bộ Y tế cấp giấy phép hành nghề cho các chức danh chuyên môn làm việc tại bệnh viện trực thuộc bộ, trong khi UBND cấp tỉnh cấp phép cho nhân sự tại địa phương.
Như vậy, từ 1/7, Bộ Y tế không còn trực tiếp cấp giấy phép hành nghề cho đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng và các chức danh chuyên môn khác. Thẩm quyền được giao thống nhất về địa phương nhằm tăng tính chủ động trong quản lý và giảm tải cho cơ quan trung ương.
Bộ Y tế vẫn giữ một số quyền hạn như cấp mới giấy phép hoạt động khám chữa bệnh, điều chỉnh danh mục kỹ thuật đặc biệt đối với bệnh viện tư nhân. Bộ cấp và điều chỉnh giấy phép hoạt động cho các bệnh viện trực thuộc bộ; đồng thời xem xét việc bổ sung kỹ thuật mới, phương pháp mới trên phạm vi toàn quốc.
Bên cạnh việc phân cấp, nghị quyết cũng đặt mục tiêu đơn giản hóa và rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính trong lĩnh vực khám chữa bệnh. Ví dụ, đối với thủ tục cấp mới giấy phép hoạt động khám chữa bệnh, cơ quan có thẩm quyền phải tổ chức thẩm định trong thời hạn 40 ngày kể từ ngày tiếp nhận hồ sơ và nếu đủ điều kiện thì phải cấp giấy phép trong 10 ngày làm việc kể từ ngày có biên bản thẩm định.
Ngoài ra, đối với thủ tục điều chỉnh giấy phép hoạt động, nghị quyết cũng quy định rõ thời hạn xử lý hồ sơ, thời gian yêu cầu bổ sung, cũng như thời hạn giải quyết sau khi hoàn thiện hồ sơ, bảo đảm quy trình minh bạch và có mốc thời gian cụ thể.
Năm 2025, TP.HCM có hơn 34 triệu lượt đến khám chữa bệnh được quỹ bảo hiểm y tế chi trả trên 32.700 tỉ đồng. Trong đó có hơn chục bệnh nhân được quỹ bảo hiểm y tế chi trả trên 1 tỉ đồng, trên 100 bệnh nhân được quỹ bảo hiểm y tế chi trả từ vài trăm triệu đồng lên đến 1 tỉ đồng.
Tổng số tiền mà Bảo hiểm xã hội TP.HCM chi trả cho nhóm "bệnh nhân chi phí cao" (nhóm 1% bệnh nhân chiếm tỉ trọng chi phí lớn nhất) thường chiếm từ 15% đến 20% tổng chi khám chữa bệnh bảo hiểm y tế của toàn thành phố.
Nhiều bệnh nhân tại TP.HCM đã được hưởng quyền lợi "không cùng chi trả" sau khi tham gia bảo hiểm y tế 5 năm liên tục, và có số tiền cùng chi trả vượt quá 6 tháng lương cơ sở trong năm.
Nhóm bệnh có chi phí điều trị lớn, được Bảo hiểm xã hội TP.HCM chi trả nhiều nhất là bệnh ung thư với gần 1,2 triệu lượt, quỹ bảo hiểm y tế chi trả gần 4.860 tỉ đồng, bảo hiểm xã hội thanh toán từ các loại thuốc hóa trị, xạ trị truyền thống đến các loại thuốc điều trị đích (targeted therapy) và thuốc miễn dịch đắt tiền.
Một số loại thuốc điều trị đích có giá hàng chục triệu đồng mỗi liều vẫn được bảo hiểm y tế hỗ trợ một phần hoặc toàn bộ.
Tiếp theo là nhóm bệnh mãn tính như cao huyết áp, tiểu đường, tim mạch, phổi tắc nghẽn mãn tính, hen với hơn 10 triệu lượt quỹ bảo hiểm y tế chi trả hơn 6.000 tỉ đồng.
Kế đến là nhóm bệnh suy thận mãn với 270.000 lượt, quỹ bảo hiểm y tế chi trả 1.268 tỉ đồng, bao gồm chi phí chạy thận nhân tạo chu kỳ, lọc màng bụng và các loại thuốc kích tạo hồng cầu. Các nhóm bệnh trên là nhóm bệnh có chi phí duy trì suốt đời và tốn kém.
Ngoài ra là các bệnh can thiệp tim mạch. Các ca phẫu thuật tim phức tạp, can thiệp đặt stent, hoặc thay van tim có chi phí vật tư y tế lên tới hàng trăm triệu đồng/ca đều nằm trong phạm vi chi trả.
Và các bệnh nhân bị bệnh về máu, đặc biệt những bệnh nhân thiếu yếu tố đông máu (Hemophilia) được quỹ bảo hiểm y tế chi trả ở mức cao. Cụ thể, năm 2025 Bảo hiểm xã hội TP.HCM chi trả 1 trường hợp mắc bệnh thiếu yếu tố đông máu (Hemophilia) với số tiền chi trả là hơn 6,3 tỉ đồng.
