Thông tin quân đội Mỹ chặn bắt các tàu dầu Iran diễn ra trong lúc Washington đang áp đặt lệnh phong tỏa đối với hoạt động hàng hải của Iran, trong lúc phía Tehran nổ súng vào các tàu nhằm ngăn chặn chúng di chuyển qua eo biển Hormuz.
Sau gần 2 tháng kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, ít có dấu hiệu nào cho thấy khả năng các bên nối lại đàm phán.
Việc đóng cửa eo biển Hormuz do xung đột đã làm gián đoạn nguồn cung gồm khoảng 1/5 lượng dầu và khí đốt toàn cầu, gây ra khủng hoảng năng lượng trên diện rộng.
Trong những ngày gần đây, lực lượng Mỹ đã bắt giữ một tàu hàng và một tàu chở dầu của Iran. Về phần mình, Iran hôm 22.4 thông báo bắt giữ hai tàu container tìm cách rời Vùng Vịnh qua eo biển Hormuz. Trước khi bắt tàu, phía Iran đã nổ súng vào các tàu này cùng một tàu khác.
Cùng ngày, Reuters dẫn 2 nguồn tin thuộc ngành vận tải biển Mỹ, Ấn Độ và 2 nguồn an ninh hàng hải phương Tây tiết lộ Washington đã chuyển hướng thêm ít nhất 3 tàu chở dầu mang cờ Iran trong những ngày gần đây.
Quân đội Mỹ chưa bình luận về những thông tin trên.
Một trong các tàu bị chặn được cho là siêu tàu dầu Deep Sea, vận chuyển một phần dầu thô và lần cuối được ghi nhận ngoài khơi Malaysia cách đây một tuần, theo dữ liệu của MarineTraffic.
Bên cạnh đó, tàu Sevin nhỏ hơn với sức chứa tối đa 1 triệu thùng và đang chở khoảng 65% tải trọng cũng bị chặn. Lần xuất hiện gần nhất của tàu này là ngoài khơi Malaysia cách đây một tháng.
Siêu tàu chở dầu Dorena, chở đầy khoảng 2 triệu thùng dầu thô, cũng bị chặn và 3 ngày trước được ghi nhận ngoài khơi miền nam Ấn Độ.
Quân đội Nga cho biết các đơn vị phòng không nước này đã bắn hạ 148 máy bay không người lái (drone) của Ukraine chỉ trong vòng ba giờ đồng hồ tối 5-4, trong bối cảnh các cuộc tấn công trên không gây gián đoạn điện diện rộng, ảnh hưởng tới gần nửa triệu hộ dân tại nhiều khu vực.
Theo Bộ Quốc phòng Nga, số drone bị đánh chặn trong khoảng từ 20h - 23h (giờ địa phương) ngày 5-4, chủ yếu tại khu vực miền trung và miền nam nước này.
Hãng tin Reuters cho biết đây được xem là một trong những đợt tấn công bằng drone có quy mô lớn trong thời gian gần đây của Ukraine nhằm vào lãnh thổ Nga và các vùng do Nga kiểm soát.
Tại vùng biên giới Belgorod - khu vực thường xuyên hứng chịu các đợt tập kích - một drone đã khiến một tình nguyện viên phòng vệ dân sự thiệt mạng.
Trong khi đó, tại thành phố cảng Novorossiysk bên bờ Biển Đen, mảnh vỡ drone được cho là đã rơi trúng một tòa chung cư cao tầng. Thị trưởng Andrei Kravchenko xác nhận có tám người bị thương sau vụ việc, với sáu tòa chung cư và hai ngôi nhà riêng bị hư hại.
Ở bán đảo Crimea, thành phố Sevastopol ghi nhận bốn đợt tấn công bằng drone trong ngày. Giới chức địa phương cho biết ít nhất bảy drone đã bị bắn hạ trong đợt tấn công mới nhất, cho thấy cường độ hoạt động gia tăng tại khu vực chiến lược này.
Các cuộc tấn công cũng nhằm vào hạ tầng năng lượng, gây ra tình trạng mất điện diện rộng.
Tại vùng Donetsk ở miền đông Ukraine do Nga kiểm soát, lãnh đạo Andrei Chertkov cho biết gần nửa triệu hộ gia đình đã bị ảnh hưởng.
Tuy nhiên điện đã được khôi phục tại hai thành phố lớn là Donetsk và Makiivka, trong khi công tác sửa chữa vẫn đang tiếp diễn ở các khu vực khác. Tình trạng mất điện cũng được ghi nhận tại các khu vực ở tỉnh Zaporizhzhia, nơi các đội kỹ thuật đang nỗ lực khắc phục hậu quả.
Giới chức Nga cho biết các lực lượng khẩn cấp đang làm việc liên tục để khôi phục nguồn điện và đảm bảo hạ tầng thiết yếu sau các đợt tấn công.
Theo truyền thông địa phương, hai vụ nổ riêng biệt đã xảy ra ở Damascus ngày 7/7. Các vụ nổ xảy ra khi các nhân viên an ninh đang cố gắng tháo dỡ hai thiết bị nổ được tìm thấy trong các hoạt động thực địa. Ít nhất 18 người đã bị thương, bao gồm cả 4 sĩ quan cảnh sát.
Một vụ nổ xảy ra ngay cạnh khách sạn Four Seasons ở trung tâm thủ đô Damascus, nơi Tổng thống Pháp Emmanuel Macron lưu trú. Điện Elysee cho biết, ông Macron không bị thương và đã có mặt tại Dinh Tổng thống Syria khi các vụ nổ xảy ra. Một vụ nổ khác xảy ra bên cạnh Bộ Du lịch gần đó.
Khách sạn Four Seasons thường xuyên đón tiếp các du khách nước ngoài đến Syria, bao gồm các nhà ngoại giao, nhân viên tổ chức phi chính phủ và nhà báo.
Hãng tin SANA dẫn nguồn từ Bộ Nội vụ Syria cho hay, địa điểm xảy ra vụ nổ nằm “ngoài vành đai an ninh” được chỉ định cho nơi lưu trú của ông Macron.
Cả hai thiết bị nổ đều được chế tạo “theo cách thô sơ”. Thiết bị đầu tiên được đặt bên trong một chiếc xe gắn máy đậu bên lề đường, trong khi thiết bị thứ hai được gài bên trong một thùng rác.
Các cơ quan chức năng đã phát động một cuộc điều tra để xác định hoàn cảnh của cuộc tấn công và nhận diện những người liên quan.
Các vụ nổ diễn ra chưa đầy một tuần sau khi 9 người thiệt mạng và 22 người khác bị thương trong một cuộc tấn công riêng biệt tại thủ đô của Syria.
Ông Macron đã đến Syria vào tối 6/7 theo giờ địa phương để gặp Tổng thống Ahmed al-Sharaa, đánh dấu chuyến thăm chính thức đầu tiên của một nhà lãnh đạo phương Tây tới quốc gia này kể từ khi chính quyền cựu Tổng thống Bashar Assad sụp đổ vào tháng 12/2024. Ông là nguyên thủ quốc gia thứ ba đến thăm Syria trong khoảng thời gian đó, sau khi Quốc vương Qatar Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky lần lượt đến thăm vào tháng 1/2025 và tháng 4 năm nay.
Theo báo Washington Post ngày 21-5, các nguồn tin cho biết Mỹ đã sử dụng hơn một nửa kho tên lửa đánh chặn THAAD để bảo vệ Israel trước các cuộc tấn công của Iran trong cuộc chiến gần đây.
Washington đã phóng hơn 200 tên lửa đánh chặn THAAD cùng hơn 100 tên lửa SM-3 và SM-6 để hỗ trợ phòng thủ, trong khi phía Israel dùng chưa tới 100 tên lửa Arrow và khoảng 90 tên lửa thuộc hệ thống David's Sling - theo dữ liệu của Bộ Quốc phòng Mỹ.
Một quan chức Mỹ cho rằng nếu xung đột với Iran bùng phát trở lại, Washington có thể phải dùng nhiều tên lửa đánh chặn hơn nữa do Israel đã đưa một số tổ hợp phòng thủ tên lửa đi bảo trì.
Đáng chú ý người này còn nhận định: "Israel không đủ khả năng tự mình chiến đấu và giành chiến thắng trong các cuộc chiến tranh, nhưng hầu như không ai biết điều này vì họ không nhìn thấy mặt hậu cần phía sau".
Tuy nhiên Lầu Năm Góc bác bỏ lo ngại về việc Mỹ phải gánh phần lớn chi phí phòng thủ cho Israel, khẳng định tên lửa đánh chặn "chỉ là một phần trong mạng lưới phòng thủ quy mô lớn của hai nước".
Về phía Israel, đại sứ quán nước này tại Washington nhấn mạnh: "Mỹ không có đối tác nào khác có cùng ý chí quân sự, mức độ sẵn sàng, lợi ích chung và năng lực như Israel".
Trước đó Israel nhiều lần phủ nhận thông tin nước này đang cạn kiệt tên lửa đánh chặn. Tháng trước Tel Aviv đã thông qua kế hoạch tăng tốc sản xuất tên lửa Arrow.
Israel hiện vận hành hệ thống phòng không nhiều tầng, trong đó Arrow 2 có thể đánh chặn mục tiêu trong và ngoài khí quyển, còn Arrow 3 chuyên đánh chặn ngoài khí quyển Trái đất. Mỗi tên lửa Arrow 3 được ước tính trị giá khoảng 2-3 triệu USD và mất vài tháng để sản xuất.
Theo giới chức Israel, chiến dịch quân sự phối hợp với Mỹ nhằm làm suy yếu năng lực quân sự của Iran, đặc biệt là chương trình hạt nhân và tên lửa đạn đạo của Tehran.
Dù vậy báo cáo gần đây của Đài CNN cho biết khoảng 2/3 số bệ phóng tên lửa của Iran có thể vẫn còn tồn tại, trong khi nước này vẫn sở hữu hàng nghìn máy bay không người lái (drone) - tương đương khoảng 50% năng lực drone trước chiến sự.
Đồng thời tình báo Mỹ đánh giá rằng Iran đang tái thiết nền công nghiệp quân sự nhanh hơn nhiều so với dự đoán ban đầu, thậm chí đã nối lại một phần hoạt động sản xuất drone, trong thời gian ngừng bắn kéo dài sáu tuần từ đầu tháng 4.
