Lão hóa là quá trình tự nhiên không thể tránh khỏi theo thời gian. Tuy nhiên, quá trình lão hóa không giống nhau ở mọi người. Lão hóa sớm xảy ra khi các dấu hiệu điển hình của tuổi già xuất hiện sớm hơn so với tuổi thật.
Đốm nâu trên da
Các đốm nâu thường xuất hiện ở người trên 40 tuổi. Hầu hết là lành tính và do tích lũy tác động của ánh nắng trong nhiều năm. Những vùng tăng sắc tố này có thể xuất hiện trên mặt, mu bàn tay hoặc cẳng tay. Người có làn da sáng màu có thể gặp tình trạng này sớm hơn. Tuy nhiên, bạn nên đi khám nếu đốm có màu đen, thay đổi hình dạng, bị chảy máu, có bờ không đều…
Để tránh tình trạng này, hãy dùng kem chống nắng, che chắn khi ra ngoài và hạn chế tiếp xúc nắng gắt 10h-14h.
Suy giảm trí nhớ
Những thay đổi nhẹ về trí nhớ có thể bắt đầu từ sau tuổi 40, chẳng hạn như mất nhiều thời gian hơn để nhớ tên hoặc vừa định làm gì đó rồi lại quên. Đây là biểu hiện khá phổ biến của quá trình lão hóa bình thường. Phần lớn các bệnh lý nghiêm trọng như bệnh Alzheimer hay sa sút trí tuệ thường xuất hiện sau 65 tuổi và không phải ai lớn tuổi cũng mắc. Để giữ đầu óc minh mẫn, bạn nên ăn uống lành mạnh, duy trì giao tiếp xã hội và tập thể dục đều đặn.
Đau nhức khớp
Đau nhức khớp không xảy ra với tất cả mọi người khi lớn tuổi, nhưng nguy cơ thoái hóa khớp tăng dần theo thời gian. Nam giới thường bắt đầu có triệu chứng sau 45 tuổi, còn ở nữ là sau 55 tuổi. Vận động thường xuyên có thể giúp khắc phục tình trạng này. Chỉ cần duy trì khoảng một giờ tập luyện 30 phút mỗi ngày, 5 ngày một tuần để đảm bảo sức khỏe, kết hợp các bài tăng độ linh hoạt, sức mạnh và vận động nhẹ là đã có lợi. Nếu mới bắt đầu tập, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ để chọn bài tập phù hợp.
Da khô
Theo tuổi tác, da có xu hướng giảm sản xuất dầu tự nhiên, dễ trở nên khô và xỉn màu, đặc biệt sau tuổi 40. Tuy nhiên, tình trạng da khô cũng có thể liên quan đến thói quen sinh hoạt hằng ngày.
Để cải thiện, nên tắm nhanh bằng nước ấm thay vì nước quá nóng, làm sạch da nhẹ nhàng và dưỡng ẩm đều đặn mỗi ngày. Đồng thời, cần uống đủ nước và hạn chế tiếp xúc lâu với môi trường khô. Nếu da khô và ngứa kéo dài không giảm, người bệnh nên đến khám bác sĩ da liễu để được đánh giá và tư vấn phù hợp.
Nếp nhăn hoặc da chảy xệ
Khi bước sang tuổi 30, da bắt đầu giảm sản xuất collagen – loại protein giúp da giữ độ đàn hồi và săn chắc. Khi lượng collagen giảm, da dễ xuất hiện nếp nhăn, chảy xệ hơn. Điều này thường thấy ở những vùng cơ hoạt động nhiều như trán hoặc vùng tiếp xúc nhiều với ánh nắng.
Độ tuổi xuất hiện nếp nhăn khác nhau ở mỗi người và không có tiêu chuẩn rõ ràng về sớm hay muộn. Đôi khi nguyên nhân không hẳn do lão hóa mà có thể do bụi bẩn hoặc mất nước.
Rụng tóc xảy ra khi các tế bào gốc kích thích mọc tóc mới trong nang tóc dần suy giảm. Nội tiết tố, môi trường, di truyền và chế độ ăn uống đều ảnh hưởng đến tốc độ rụng tóc. Khoảng 40% phụ nữ trên 70 tuổi gặp tình trạng rụng tóc, trong khi ở nam giới, khoảng 50% bị rụng tóc sau tuổi 50.
Bàn tay gầy guộc
Theo thời gian, lớp da phía trên trở nên mỏng hơn và chứa ít protein cấu trúc như collagen – thành phần giúp da giữ được hình dạng. Kết quả là bàn tay có thể trở nên gân guốc hơn, da mỏng và dễ xuất hiện nếp nhăn. Không có độ tuổi cụ thể xác định khi nào bàn tay bắt đầu lão hóa, nhưng nhiều người thường nhận thấy dấu hiệu này từ cuối tuổi 30 đến đầu tuổi 40.
Mỡ bụng nhiều hơn trước
Mỡ cơ thể có xu hướng tích tụ ở vùng bụng khi bạn già đi, đặc biệt ở phụ nữ sau mãn kinh. Vòng eo lớn có liên quan đến các vấn đề sức khỏe như bệnh tim và tiểu đường type 2. Nguy cơ này tăng nếu vòng eo vượt quá 88 cm ở nữ hoặc 102 cm ở nam. Tập thể dục đều đặn và ăn uống lành mạnh là cách tốt nhất để kiểm soát.
Ngày 30/5, lãnh đạo Bệnh viện Nhi đồng Thành phố (TPHCM) thông tin với phóng viên Dân trí, các bác sĩ nơi này vẫn đang nỗ lực hết sức để cứu một bé trai bị bỏng nặng nề sau vụ cháy đặc biệt nghiêm trọng.
Bệnh nhi là bé N.T.P. (sinh năm 2021, ngụ tỉnh Cà Mau). Theo bệnh sử, trước đó khi xảy ra xung đột với chồng, mẹ bé P. ôm con chạy vào phòng ngủ khóa cửa. Người cha đã tưới xăng đốt trước cửa phòng khiến ngọn lửa bùng phát dữ dội, nhanh chóng lan sang khu vực bếp và gây nổ lớn.
Khi người dân xung quanh phá cửa lao vào ứng cứu, căn nhà đã chìm trong biển lửa. Vụ hỏa hoạn làm người cha tử vong tại chỗ. Người mẹ bị bỏng rất nặng vẫn cố ôm chặt con trong lòng cho đến khi được đưa ra ngoài, nhưng sau đó cũng không qua khỏi.
Riêng bé trai được chuyển khẩn cấp đến Bệnh viện Nhi đồng Thành phố trong tình trạng bỏng độ II-III trên 90% diện tích cơ thể, bỏng đường hô hấp, sốc giảm thể tích nặng, nhiễm trùng huyết, tổn thương thận cấp cùng nhiều rối loạn nghiêm trọng khác, tình trạng nguy kịch.
Bệnh nhi được các bác sĩ khoa Hồi sức Ngoại chăm sóc, hỗ trợ thở máy, dùng thuốc vận mạch, hồi sức chuyên sâu và chăm sóc bỏng tích cực từng giờ. Trải qua thời gian dài điều trị, bé được phẫu thuật cắt lọc da nhiều lần, nhưng tình trạng vẫn còn rất nặng.
Hiện tại, bệnh nhi tiếp tục được theo dõi sát ở khoa Hồi sức tích cực - Chống độc (ICU).
"Quan ngại nhất là việc bỏng ăn sâu và biến chứng của bỏng, chưa thể nói trước điều gì. Khi chưa kịp hiểu hết biến cố xảy ra, em đã phải đối mặt với mất mát quá lớn và cuộc chiến sinh tử đầy khắc nghiệt", nguồn tin chia sẻ.
Những ngày qua, hình ảnh cậu bé nhỏ xíu với cơ thể phủ kín băng trắng, chằng chịt dây truyền khiến các nhân viên y tế trực tiếp chăm sóc không khỏi xót xa.
Hiện người mợ trực tiếp chăm sóc bé, nhưng toàn bộ giấy tờ tùy thân của bệnh nhi đã bị thất lạc sau vụ cháy, nên thủ tục làm bảo hiểm y tế cũng gặp trở ngại. Trong khi đó, quá trình điều trị bỏng dự kiến sẽ còn kéo dài với chi phí hồi sức, thuốc men, chống nhiễm trùng, chăm sóc chuyên sâu và lọc máu rất lớn.
Tập thể y bác sĩ bệnh viện tuyến cuối ở TPHCM đang nỗ lực từng giờ, với hy vọng cháu bé có thể vượt qua giai đoạn nguy kịch, giành lại sự sống sau biến cố quá đau lòng của gia đình.
Trước đó, vào tháng 8/2025, Bệnh viện Nhi đồng Thành phố cũng tiếp nhận 2 chị em ở tỉnh Tây Ninh bị bỏng nặng, vì cha ruột châm lửa đốt nhà. Người chị 13 tuổi sau đó không qua khỏi, trong khi em trai bỏng 80% kiên cường vượt 96 ngày điều trị để trở về nhà.
Chia sẻ trên mạng xã hội X, doanh nhân này cho biết thảm cỏ nhân tạo chứa các hạt cao su từ lốp xe tái chế. Vật liệu này rò rỉ nhiều chất nguy hại như "hóa chất vĩnh cửu" PFAS, kim loại nặng và hydrocarbon thơm đa vòng (PAHs). Johnson lo ngại những hợp chất trên gây rối loạn nội tiết, tăng nguy cơ ung thư và thúc đẩy phản ứng viêm trong cơ thể. Doanh nhân bày tỏ sự thất vọng khi bản thân nỗ lực rà soát mọi rủi ro sức khỏe trên thế giới nhưng lại bỏ sót một mối nguy hiểm ngay trong sân nhà.
Về mặt khoa học, Chương trình Độc chất học Quốc gia Mỹ (NTP) xác nhận các sân cỏ nhân tạo tiêu chuẩn thường sử dụng hạt cao su chứa PAHs, kim loại, chất dẻo phthalates và bisphenol A (BPA) để tạo độ êm. Dù vậy, giới nghiên cứu vẫn đưa ra nhiều luồng ý kiến trái chiều. Thí nghiệm của NTP trên chuột cho thấy động vật không nhiễm độc khi ăn hạt cao su, đồng thời các chuyên gia ghi nhận hàm lượng hóa chất rò rỉ ở mức rất thấp. Cơ quan Đánh giá Nguy cơ Sức khỏe Môi trường (OEHHA) cũng khẳng định các thành phần chính của sân cỏ nhân tạo không sinh ra rủi ro đáng kể nào. Thử nghiệm trên tế bào người chỉ ra cao su rò rỉ hóa chất gây chết tế bào trong một số điều kiện nhiệt độ cực cao.
Bryan Johnson là một triệu phú công nghệ nổi tiếng, doanh nhân và nhà đầu tư người Mỹ. Bên cạnh đó, ông còn là người đam mê cải thiện sức khỏe và kéo dài tuổi thọ, đầu tư vào các dự án nghiên cứu sinh học để làm chậm quá trình lão hóa, nâng cao chất lượng cuộc sống. Johnson từng gây tranh cãi khi áp dụng các phương pháp cực đoan như uống sinh tố dinh dưỡng liều cao, trị liệu bằng ánh sáng đỏ, thậm chí là tiêm máu của con trai để trẻ hóa.
Doanh nhân công nghệ cũng chi tới hai triệu USD một năm để thành lập chương trình chống lão hóa, nâng cao tuổi thọ chuyên sâu mang tên Project Blueprint. Chương trình gồm chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt, tập thể dục, thói quen ngủ điều độ và thực hiện xét nghiệm máu, nội tạng định kỳ... Ông uống 111 viên thuốc khác nhau mỗi ngày, ăn 2.250 calo chỉ trong 6 giờ, thậm chí còn được truyền máu thường xuyên.
Nhiều nghiên cứu trước đây cho thấy chế độ ăn uống đóng vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa và kiểm soát huyết áp. Tuy nhiên, với đạm - nhóm thực phẩm gần như không thể thiếu trong mỗi bữa ăn - tác động của từng nguồn đạm đối với huyết áp vẫn chưa thực sự rõ ràng.
Giờ đây, nghiên cứu mới vừa được công bố trên tạp chí của Hiệp hội Tim mạch Mỹ (JAHA) đã làm sáng tỏ vấn đề trên, khi chỉ ra nguồn đạm có lợi nhất để ổn định huyết áp, đặc biệt ở người lớn tuổi.
Để tìm hiểu tác động của đạm thực vật và đạm động vật đối với nguy cơ tăng huyết áp, các nhà nghiên cứu tại Trường Y tế Công cộng UT Health Houston (Mỹ) đã phân tích dữ liệu của 2.294 người từ 45 đến 84 tuổi, không bị tăng huyết áp ở thời điểm bắt đầu nghiên cứu.
Lượng đạm tiêu thụ hằng ngày được đánh giá thông qua bảng câu hỏi về tần suất ăn uống, bao gồm đạm động vật như thịt, cá và đạm thực vật như đậu hũ, các loại đậu.
Trung bình, người tham gia tiêu thụ khoảng 68 gram đạm mỗi ngày, trong đó khoảng 24 gram đến từ nguồn thực vật, phần còn lại là từ động vật.
Trong thời gian theo dõi trung bình 9 năm, có 1.356 trường hợp tăng huyết áp được ghi nhận.
Kết quả cho thấy việc tiêu thụ đạm động vật không làm thay đổi đáng kể nguy cơ tăng huyết áp. Tuy nhiên, điều đáng chú ý là tiêu thụ lượng đạm thực vật càng nhiều thì nguy cơ tăng huyết áp càng thấp.
Cụ thể, cứ mỗi 20 gram đạm thực vật như đậu hũ hoặc các loại đậu được bổ sung mỗi ngày, nguy cơ tăng huyết áp giảm 16%. Theo JAHA, lợi ích này duy trì ổn định ở mức tiêu thụ khoảng 30 gram đạm thực vật/ngày.
Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ, các nguồn đạm thực vật tốt bao gồm đậu hũ, sữa đậu nành và các loại đậu. Ngoài ra, các loại hạt, yến mạch cũng là nguồn đạm thực vật lành mạnh, đồng thời cung cấp chất xơ, vitamin, khoáng chất và nhiều dưỡng chất có lợi khác.
Các nhà nghiên cứu kết luận rằng việc tăng cường và đa dạng hóa nguồn đạm thực vật trong chế độ ăn - như đậu hũ và các loại đậu - có thể giúp giảm nguy cơ tăng huyết áp. Trong khi đó, đạm động vật vẫn có thể được tiêu thụ ở mức hợp lý mà không làm tăng đáng kể nguy cơ huyết áp cao ở người lớn tuổi.
