Cuối tuần qua, một tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường của Hải quân Mỹ đã nã 9 phát “đạn trơ” (loại đạn không chứa thuốc nổ) vào buồng máy của một tàu chở hàng treo cờ Iran, khi con tàu này cố lách vòng vây phong tỏa của Mỹ tại khu vực biển Ả Rập, Business Insider đưa tin.
Trong họp báo ngày 24.4, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine đã tiết lộ về lần hiếm hoi Hải quân Mỹ dùng vũ lực với một tàu không có khả năng chiến đấu khi thực hiện phong tỏa ở vùng Vịnh.
Tướng Không quân Caine tiết lộ tàu M/V Touska, một tàu chở hàng treo cờ Iran, đang di chuyển ở khu vực phía bắc biển Ả Rập vào ngày 19.4 để hướng đến cảng thành phố Bandar Abbas của Iran thì bị tàu khu trục USS Spruance của Mỹ chặn lại.
Thủy thủ đoàn trên tàu chiến đã phát ra nhiều cảnh báo đối với con tàu mang cờ Iran, thông báo rằng họ đang vi phạm lệnh phong tỏa và yêu cầu con tàu phải quay đầu. Ông Caine nói tàu Touska đã nhiều lần phớt lờ cảnh báo của Hải quân trong 6 tiếng, để rồi tàu Spruance phải bắn 5 phát đạn cảnh cáo. Vị tướng Mỹ nói rằng hành động nổ súng của quân đội “nằm trong những biện pháp leo thang được tính toán kỹ lưỡng và lên kế hoạch từ trước”.
Tuy nhiên, con tàu vẫn kiên quyết không tuân theo chỉ thị của quân đội Mỹ. Vào khoảng 9 giờ ngày 19.4 theo giờ địa phương, sau khi yêu cầu thủy thủ trên tàu Touska rời khỏi buồng máy, tàu khu trục Mỹ “đã bắn 9 phát đạn trơ” từ hải pháo MK 45 cỡ nòng 127 mm vào buồng máy, phá hỏng động cơ của con tàu.
Theo Business Insider, phương án sử dụng đạn trơ vừa giúp Mỹ vô hiệu hóa con tàu, vừa đảm bảo không gây thiệt hại đáng kể và giữ an toàn cho thủy thủ. Vài giờ sau khi bắn hỏng buồng máy, trực thăng chở Thủy quân lục chiến Mỹ tiếp cận tàu Touska, tịch thu con tàu và tạm giữ thủy thủ đoàn.
Truyền thông Iran dẫn tuyên bố từ Bộ Ngoại giao Iran hôm 21.4 lên án vụ tấn công Touska, coi đây là hành vi Mỹ vi phạm luật pháp quốc tế.
Tin Gốc: Thanh Niên
Thế Giới
Tin tức thế giới 14-5: Ông Trump và ông Tập gặp nhau; Ông Putin thay 2 thống đốc

Theo Hãng tin AFP, hôm nay Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ thảo luận các vấn đề gai góc trong quan hệ hai nước khi họ gặp nhau tại Bắc Kinh, với vấn đề Iran, thương mại, Đài Loan... dự kiến nằm trong chương trình nghị sự.
Ông Tập sẽ tiếp đón ông Trump bằng nghi thức long trọng khi hai nhà lãnh đạo gặp nhau lúc 10h sáng 14-5 theo giờ địa phương tại Đại lễ đường nhân dân. Hai nhà lãnh đạo cũng sẽ dự quốc yến tại đây vào buổi tối.
Tổng thống Mỹ đã đến Bắc Kinh trên chuyên cơ Air Force One vào tối 13-5, cùng các lãnh đạo doanh nghiệp hàng đầu của Mỹ như giám đốc điều hành Jensen Huang của Tập đoàn Nvidia và tỉ phú Elon Musk.
Ông Trump đã được Trung Quốc trải thảm đỏ đón. Ngày 15-5, ông Trump và ông Tập dự kiến sẽ dùng trà và có bữa trưa làm việc trước khi nhà lãnh đạo Mỹ trở về Washington.
Theo Thời báo Hoàn Cầu, các nhà quan sát Trung Quốc kỳ vọng cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo sẽ định hình phương hướng phát triển quan hệ Trung - Mỹ trong giai đoạn tới, đồng thời hy vọng hai cường quốc có thể mở rộng đối thoại và hợp tác, thúc đẩy các chương trình nghị sự tích cực, thu hẹp các vấn đề tiêu cực và quản lý đúng đắn các khác biệt.
Trả lời phỏng vấn trên Đài Fox News ngày 13-5, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Mỹ cũng hy vọng sẽ có thể thuyết phục Trung Quốc đóng vai trò tích cực hơn trong việc gây sức ép để Iran từ bỏ những hành động hiện nay tại vùng Vịnh.
Theo phóng viên TTXVN tại Washington, ngày 13-5, Thượng viện Mỹ đã bác bỏ một dự luật do Đảng Dân chủ dẫn dắt nhằm chấm dứt cuộc chiến với Iran, cho thấy sự ủng hộ bền vững của Đảng Cộng hòa đối với chiến dịch quân sự này, ngay cả sau khi đã hết thời hạn pháp lý để chính quyền Tổng thống Trump nhận được sự phê chuẩn của các nhà lập pháp nhằm tiếp tục cuộc chiến.
Nghị quyết do Thượng nghị sĩ Jeff Merkley (Đảng Dân chủ, bang Oregon) dẫn đầu đã không được thông qua với tỉ lệ bỏ phiếu 50 - 49, trong đó có 3 nghị sĩ Đảng Cộng hòa cùng gần như toàn bộ phe Dân chủ ủng hộ biện pháp này.
Cuộc bỏ phiếu đánh dấu thêm một thất bại mới đối với các nghị sĩ Đảng Dân chủ tại Quốc hội Mỹ, những người cam kết sẽ tiếp tục đưa các dự luật về quyền hạn chiến tranh ra bỏ phiếu dù tất cả các nỗ lực trước đó đều thất bại.
Ngày 13-5, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết 8 người nhiễm bệnh trong đợt bùng phát virus Hanta trên tàu du lịch MV Hondius đã có kết quả dương tính với chủng Andes - chủng virus Hanta duy nhất có thể lây truyền từ người sang người, theo Hãng tin AFP.
"Có 8 ca được xác nhận bằng xét nghiệm nhiễm chủng Andes, 2 ca nghi nhiễm và 1 ca chưa có kết quả rõ ràng, đang được xét nghiệm thêm" - WHO cập nhật.
Đã có 3 người trên tàu thiệt mạng kể từ khi con tàu khởi hành từ Argentina vào ngày 1-4 để thực hiện hành trình vượt Đại Tây Dương.
Ngày 13-5, Điện Kremlin thông báo thống đốc của hai vùng biên giới Nga giáp Ukraine đã từ chức và những người kế nhiệm họ đã gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin, theo Hãng tin Reuters.
Điện Kremlin cho biết ông Vyacheslav Gladkov, thống đốc vùng Belgorod, và ông Alexander Bogomaz, thống đốc vùng Bryansk, đều từ chức theo nguyện vọng cá nhân. Đây là hai vùng thường xuyên trở thành mục tiêu tấn công của Ukraine.
Truyền thông Nga tường thuật ông Alexander Shuvayev, một cựu binh, đã trở thành thống đốc mới của vùng Belgorod, trong khi ông Yegor Kovalchuk, chuyên gia trong lĩnh vực ngân hàng, pháp lý và hành chính, được bổ nhiệm làm tân thống đốc Bryansk.
Trang web của Điện Kremlin đăng tải hình ảnh ông Putin gặp cả hai nhân vật này trong ngày 13-5.
Hiện chưa có thông tin về vai trò mới của hai thống đốc từ chức. Được biết thống đốc vùng biên giới Kursk của Nga, ông Alexei Smirnov, từng bị cách chức sau cuộc tấn công quy mô lớn của lực lượng Ukraine vào khu vực này hồi năm 2024, và bị bỏ tù trong năm nay với cáo buộc tham nhũng.
Ngày 13-5, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thông báo Kiev sẽ cử các chuyên gia tới Latvia để hỗ trợ bảo vệ không phận nước này.
"Chúng tôi sẽ cử các chuyên gia tới Latvia để trao đổi kinh nghiệm và hỗ trợ trực tiếp trong việc bảo vệ không phận. Điều quan trọng là phải cùng nhau tăng cường năng lực phòng thủ của châu Âu" - ông Zelensky viết trên nền tảng X, sau cuộc gặp với Tổng thống Edgars Rinkevics của Latvia tại Bucharest.
Ông cho biết thêm Ukraine cũng muốn ký một thỏa thuận hợp tác sâu rộng hơn với Latvia về máy bay không người lái.
Ngày 13-5, với 54 phiếu thuận và 45 phiếu chống, Thượng viện Mỹ đã chính thức phê chuẩn ông Kevin Warsh làm Chủ tịch mới của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), thay thế ông Jerome Powell, người dự kiến kết thúc nhiệm kỳ vào tháng 6 tới sau quãng thời gian nắm giữ chức vụ lãnh đạo ngân hàng trung ương kể từ năm 2018.
Ông Warsh, 56 tuổi, được phê chuẩn trong cuộc bỏ phiếu được xem là gây chia rẽ lớn nhất từ trước tới nay liên quan đến vị trí người đứng đầu Fed. Đây là lần thứ hai ông Warsh làm việc tại Fed.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh các báo cáo kinh tế mới công bố tuần này cho thấy lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu 2% của Fed, các dữ liệu cũng cho thấy áp lực giá cả trong chuỗi cung ứng tăng nhanh nhất trong hơn 3 năm qua.
Thị trường tài chính đang giảm kỳ vọng về việc Fed cắt giảm lãi suất và thậm chí bắt đầu tính tới khả năng tăng lãi suất trong năm nay. Trước đó, Tổng thống Trump đã nhiều lần công khai mong muốn Fed giảm lãi suất và từng chỉ trích ông Powell vì chính sách tiền tệ mà ông cho là quá thắt chặt.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Theo Đài Euro News, ngày 14-4, Hội Chữ thập đỏ cho biết một lô hàng gồm vật tư y tế cùng các hàng viện trợ khác đã được chuyển vào biên giới Iran, trở thành chuyến viện trợ đầu tiên kể từ khi xung đột bùng phát.
Trong thông báo chính thức, Liên đoàn Chữ thập đỏ và Trăng lưỡi liềm đỏ quốc tế (IFRC) xác nhận lô hàng đã vào lãnh thổ Iran ngày 12-4.
Phát biểu tại Geneva (Thụy Sĩ), người phát ngôn IFRC Tommaso Della Longa cho biết đoàn xe xuất phát từ Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ) hôm 10-4.
Đây là một trong những đợt vận chuyển vật tư y tế xuyên biên giới đầu tiên của tổ chức quốc tế kể từ sau loạt không kích của Israel và Mỹ vào Iran ngày 28-2.
Theo ông Della Longa, IFRC đã cung cấp các bộ dụng cụ sơ cứu chấn thương, phục vụ cấp cứu khẩn cấp và cứu sống bệnh nhân.
"Hoạt động này vô cùng quan trọng, trong bối cảnh chuỗi cung ứng nhân đạo vào Iran bị gián đoạn nghiêm trọng, khiến việc đưa hàng cứu trợ trở nên khó khăn và tốn kém hơn", ông nói.
IFRC đặt mục tiêu tiếp tục vận chuyển thêm nhiều bộ dụng cụ trong ba tuần tới.
Trong khi đó, Ủy ban Chữ thập đỏ quốc tế (ICRC) cho biết đã chuyển giao lô hàng viện trợ xuyên biên giới đầu tiên gồm 171 tấn hàng cứu trợ thiết yếu tới Iran ngày 13-4.
Tổng cộng 14 xe tải xuất phát từ kho tại Jordan, chở các vật dụng thiết yếu đủ đáp ứng nhu cầu của gần 25.090 người, gồm chăn, đệm, can nước, bộ dụng cụ nhà bếp, bạt che và đèn năng lượng mặt trời.
Ngoài ra ICRC cũng bàn giao 200 máy phát điện và 100 máy bơm động cơ mua tại địa phương cho Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran (IRCS) nhằm hỗ trợ công tác cứu hộ.
Theo ông Vincent Cassard, Trưởng phái đoàn ICRC tại Iran, nhu cầu nhân đạo trên cả nước vẫn ở mức cao và kỳ vọng lô hàng sẽ góp phần giảm bớt khó khăn cho các cộng đồng bị ảnh hưởng.
Bên cạnh đó, ông Della Longa cũng nhấn mạnh áp lực mà Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran đang phải gánh chịu khi đã có bốn nhân viên thiệt mạng trong lúc làm nhiệm vụ kể từ khi xung đột nổ ra.
Tính đến thời điểm hiện tại, cuộc chiến đã khiến ít nhất 3.000 người thiệt mạng tại Iran, 2.020 người tại Lebanon, 23 người tại Israel và hơn một chục người tại các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Trong cuộc đua lên mặt trăng, Liên Xô liên tục phá vỡ giới hạn của nhân loại: đưa vật thể đầu tiên chạm mặt trăng, chụp bức ảnh đầu tiên về vùng tối của mặt trăng, là nước đầu tiên hạ cánh mềm xuống mặt trăng và đưa xe tự hành đầu tiên lên mặt trăng. Nhưng chỉ một khoảnh khắc của phi hành gia Mỹ Neil Armstrong đã xóa mờ tất cả.
Ngày 13.9.1959, tàu Luna 2 đâm vào bề mặt mặt trăng với vận tốc 3,3 km/giây, đánh dấu cột mốc vật thể nhân tạo đầu tiên trong lịch sử chạm tới một thiên thể khác. Chỉ 3 tuần sau, tàu Luna 3 gửi về những bức ảnh đầu tiên chụp mặt tối của mặt trăng, tiết lộ rằng vùng khuất này gần như chỉ là cao nguyên đầy các hố va chạm. Đây là điều hoàn toàn khác biệt với mặt sáng mà nhân loại luôn nhìn thấy.
Tháng 2.1966, Luna 9 trở thành tàu đầu tiên hạ cánh mềm thành công sau 11 lần thất bại được giấu kín, gửi về những tấm ảnh đầu tiên chụp từ bề mặt một thiên thể khác, đồng thời chứng minh bề mặt mặt trăng đủ cứng để chịu tải. Điều này khẳng định bề mặt mặt trăng không có lớp bụi dày đến mức có thể nuốt chửng tàu vũ trụ như nhiều nhà khoa học lo ngại trước đó.
Kịch tính hơn, khi đó đài thiên văn Jodrell Bank của Anh đang theo dõi hoạt động của Luna 9 đã giải mã tín hiệu và công bố ảnh trước cả Moscow. Các nhà khoa học tại Jodrell Bank thu được tín hiệu, họ mượn máy fax của tờ Daily Express để in ra ảnh từ tín hiệu thu được. Ảnh được in ở Anh trước khi Liên Xô chính thức phát hành rộng rãi.
Một số nhà sử học tin rằng các kỹ sư Liên Xô cố tình dùng chuẩn máy fax vô tuyến quốc tế để phương Tây có thể xác minh độc lập sự kiện chấn động này, cho thấy một hành động khoa học vượt lên trên chính trị.
Bốn năm sau, chiếc xe tự hành Lunokhod 1 lăn bánh trên mặt trăng, là robot đầu tiên di chuyển trên một thiên thể ngoài trái đất. Nó được thiết kế để hoạt động trong 3 tháng nhưng sau đó đã chạy được đến 322 ngày, đi hơn 10 km. "Người kế nhiệm" của nó là Lunokhod 2 đã lập kỷ lục quãng đường khoảng 39 - 42 km. Kỷ lục này đứng vững suốt 40 năm, mãi đến năm 2014 mới bị xe Opportunity trên sao Hỏa của NASA phá vỡ.
Ba bi kịch liên tiếp đã làm sụp đổ giấc mộng mặt trăng của Liên Xô. Trước hết, kỹ sư Sergei Korolev, người được ví như bộ não kết nối toàn bộ chương trình, qua đời trên bàn mổ vào tháng 1.1966, gần 3 tuần trước khi Luna 9 hạ cánh thành công.
Tiếp theo đó, mâu thuẫn cá nhân giữa các nhà khoa học và hạn chế kỹ thuật buộc tên lửa N1 phải dùng 30 động cơ nhỏ thay vì 5 động cơ lớn. Quyết định này đã khiến cho tất cả 4 lần phóng N1 đều nổ tung, trong đó vụ nổ ngày 3.7.1969 xảy ra đúng 13 ngày trước khi Apollo 11 rời bệ phóng, phá hủy toàn bộ tổ hợp phóng và bị Liên Xô giấu kín suốt 20 năm.
Những gương phản xạ laser mà Lunokhod để lại trên mặt trăng vẫn đang hoạt động đến ngày nay, giúp đo khoảng cách giữa Trái Đất và mặt trăng với sai số chỉ vài mm. Các xe tự hành hiện đại, từ Perseverance trên sao Hỏa đến Hằng Nga của Trung Quốc, đều ít nhiều chịu ảnh hưởng về triết lý và kiến trúc kỹ thuật mà Luna khai sinh.
Trong khi đó, nhiều người khẳng định bước chân lịch sử của Neil Armstrong hay người đồng hành Buzz Aldrin trên mặt trăng chỉ là màn kịch vụng về tại Hollywood.
Những người theo thuyết âm mưu này bám vào hình ảnh lá cờ tung bay trên mặt trăng để khẳng định gió không thể thổi trong môi trường chân không. Tuy nhiên, theo kho lưu trữ dữ liệu từ NASA, lá cờ thực chất được thiết kế với một thanh ngang để luôn xòe rộng. Chính động tác xoay lắc khi cắm cờ của phi hành gia, cộng với quán tính trong môi trường không có lực cản không khí, đã khiến mảnh vải nylon tiếp tục đung đưa một khoảng thời gian dài.
Bên cạnh yếu tố này còn có hoài nghi về bầu trời không sao. Theo lý giải từ NASA, tuy bầu trời màu đen, thực tế đó là ban ngày trên mặt trăng và ánh sáng mặt trời cực kỳ chói lóa. Giống việc chụp ảnh trên trái đất, khi chụp ảnh ngoài trời vào buổi trưa nắng gắt, bạn phải chụp với tốc độ cực nhanh và khép khẩu độ máy ảnh. Ánh sao yếu ớt không có đủ thời gian in lên nhũ tương phim và bầu trời mặt trăng trong các bức ảnh NASA không có ngôi sao nào là vì lý do đó.
Mặt khác, các chuyên gia cũng khẳng định rằng việc làm giả thước phim quay chậm mượt mà để phát sóng trực tiếp là điều hoàn toàn bất khả thi với công nghệ truyền hình thuở ấy.
Nguồn: https://thanhnien.vn/cuoc-dua-len-mat-trang-thuyet-am-muu-va-a-quan-vi-dai-185260403221910356.htm

