Bún riêu gánh chợ Bến Thành, bún tôm càng Bà Tám, bún thịt nướng “mắc nhất TP.HCM” Nguyễn Trung Trực, Phở 2000 từng được tổng thống Mỹ ghé ăn… đều là những quán ăn lừng danh khu chợ Bến Thành mà du khách đến TP.HCM khó có thể bỏ qua.
Sạp bún của bà Nguyễn Thị Hà (60 tuổi) nằm ở sạp 1028 trong chợ Bến Thành có thâm niên hơn nửa thế kỷ nổi tiếng với thực khách gần xa. Quầy bún của bà chủ bắt mắt với đủ các nguyên liệu được sắp xếp ngay ngắn, nhiều màu hấp dẫn khiến nhiều người dân và du khách không kiềm lòng được mà phải ghé lại.
Thực đơn ở đây đa dạng món, từ bún thịt nướng, bún tôm càng nướng, gỏi cuốn, bún chạo tôm, bánh tầm bì, bún bò xào, bì cuốn đến bánh hỏi thịt nướng, chả giò, nem nướng, bánh mì thịt nướng… Được biết một trong những món nổi tiếng ở đây, cũng là món có giá “chát” nhất chính là bún tôm càng nướng. Nhiều thực khách sẵn sàng bỏ ra hơn 100.000 đồng để ăn món này.
Nhiều khách sẽ không khỏi bất ngờ khi biết được rằng bà chủ hiện tại của quán ngày xưa từng là phụ việc suốt 40 năm cho chủ cũ, cụ Nguyễn Thị Viên (còn gọi là bà Tám). Đó là lý do mà quán ăn này có tên thân thương là quán “Bà Tám”.
Theo lời kể của bà Hà, quán bún này có thâm niên 50 năm, từ thời “bà ngoại”, tức mẹ của cụ Viên. Thời đó, cụ bà bán dạo ở trung tâm Sài Gòn. Sau này, mới chuyển vào chợ Bến Thành để bán. Bà Hà đã kế thừa quán được 9 năm nay.
Quán bún riêu gánh của bà Mai Thị Liên ngày xưa ở số 4 Phan Bội Châu (phường Bến Thành) nhiều năm trước dời qua địa chỉ mới ở số 163 Lê Thánh Tôn, cách địa chỉ cũ không xa, cũng nằm sát chợ Bến Thành. Suốt hơn nửa thế kỷ qua, quán nổi tiếng với thực khách trong và ngoài nước.
Nhớ lại hơn 45 năm trước, từ gánh bún dạo được bà gánh chạy lòng vòng khắp cửa Đông chợ Bến Thành, rồi đến quán ăn nhỏ nằm trên đường Phan Bội Châu, và nay là mặt bằng khang trang nằm trên đường Lê Thánh Tôn, bà chủ xúc động. Bà chủ từng chia sẻ với Báo Thanh Niên:
“8 tuổi, còn nhỏ xíu thôi tôi đã ra phụ bán gánh với mẹ, đó cũng là lý do vì sao quán có tên là “bún riêu gánh”. Nay tôi đã lớn, đầu cũng 2 thứ tóc rồi. Từ đó tới giờ lúc nào tôi cũng muốn đem tới không gian tốt nhất cho khách ủng hộ quán của mình. Hồi đó dùng bếp than, qua địa chỉ kia thì dùng bếp gas, giờ qua địa chỉ này thì dùng bếp điện… tôi cũng luôn cố gắng thay đổi mọi thứ theo cách tốt nhất, phù hợp với thời đại”, bà nói.
Không phải ai cũng biết, nhà bà Liên có 6 chị em, bà là chị lớn. Sau những ngày thơ ấu đi phụ mẹ bán, đôi mươi, bà cùng tất cả các anh chị em cùng nhau đùm bọc, cùng nhau gắn bó duy trì và phát triển quán ăn này. Quán ăn không chỉ được người dân TP.HCM mà còn cả Việt kiều, khách nước ngoài “mê đắm”.
Quán ăn bình dân được mệnh danh là bún thịt nướng vỉa hè “mắc nhất TP.HCM” nằm trên đường Nguyễn Trung Trực do vợ chồng bà Võ Thị Thu Vân (54 tuổi) mở bán gần 30 năm nay.
Vốn nổi tiếng, quán bún của gia đình bà Vân không chỉ được người địa phương ghé ăn mà còn thu hút đông đảo khách du lịch và Việt kiều. Bà Thu Vân tâm sự quán bún này được mở 25 năm trước, khi bà cùng chồng “chân ướt chân ráo” từ quê Bến Tre lên TP.HCM lập nghiệp.
Khi đó, bà bán bún, ông Quốc Anh, chồng bà làm đủ thứ nghề như thợ kim hoàn, chạy xe ôm… để có đồng ra đồng vào trang trải cuộc sống và nuôi con. Thuở mới mở quán, vắng khách nên vợ chồng bà khá chật vật.
Dần dà, với hương vị bún thịt nướng đặc biệt cùng bí quyết có một không hai, tiếng lành đồn xa, quán ăn càng được nhiều khách ủng hộ và tạo nên được danh tiếng như hôm nay. Hiện tại, mỗi tô bún đầy đủ ở quán có giá 70.000 đồng, có phần nhỉnh hơn so với mặt bằng chung các quán bình dân.
Món bún thịt nướng ở đây là có thêm phần củ kiệu. Thành phần đặc biệt này được phối hợp với nước chấm chua ngọt do được làm theo công thức riêng của bà Vân. Rưới nước chấm, củ kiệu vào tô bún đã đầy ắp thịt nướng, chả giò, ăn kèm với rau giá sống, đồ chua, đậu phộng, mỡ hành… là một sự kết hợp “hết sẩy” theo đánh giá của nhiều thực khách.
Trên tường của quán Phở 2000 nằm trên đường Lê Thánh Tôn luôn treo hình những khách VIP đã đến ăn như cựu Tổng thống Mỹ Bill Clinton, cựu Thủ tướng Nhật Bản Murayama Tomiichi…
Đó là quán ăn danh tiếng của gia đình ông Alain Tấn (Huỳnh Trung Tấn). Theo đó, tháng 11.2000, quán phở khi đó nằm tại số 1 – 3 Phan Chu Trinh bất ngờ được Tổng thống Mỹ Bill Clinton ghé thưởng thức và hết lời khen ngợi.
“Từ ngày Phở 2000 mở ở gần cửa Bắc chợ Bến Thành, một người bạn Mỹ làm ở lãnh sự hầu như tuần nào cũng ghé đây ăn. Một ngày, người bạn này đòi gặp tôi. Khi tôi hỏi lý do thì anh bạn này mới nói: “Tôi thích quán phở của anh, cũng ăn ở đây nhiều lần, nhân viên của tôi cũng tới ăn hoài. Có mấy người bạn của tôi người Mỹ, họ kỹ lắm, nhất là về vệ sinh an toàn thực phẩm và tôi muốn dẫn họ tới đây ăn.
Nếu anh cho phép, trước khi tôi dẫn họ tới, tôi nhờ người tới quán lấy mẫu kiểm tra. Có được không?”. Nghe anh bạn này nói vậy, tôi thấy thoải mái, bình thường, nói anh muốn kiểm thì cứ kiểm”, ông Alain Tấn nhớ lại cơ duyên đặc biệt để từ đây, Tổng thống Mỹ ghé ăn.
Sau đó, vì tất bật với công việc khai trương một nhà hàng tại Mỹ, cũng như con trai ông cũng sắp bước vào đại học ở đó, nên vợ chồng ông Alain Tấn trở lại xứ sở cờ hoa một thời gian. Thời điểm này, cũng là lúc Tổng thống Mỹ Bill Clinton bất ngờ ghé Phở 2000, khi quán chỉ có mẹ vợ ông và nhân viên. May mắn là mọi thứ diễn ra suôn sẻ bởi quán đã được ông bà chủ tổ chức chu đáo, vận hành tốt ngay cả khi không có họ tại quán.
Sau lần thăm đó, quán Phở 2000 vốn đã nổi tiếng ở TP.HCM nay lại càng nổi tiếng hơn. Dù được mở năm 1999, nhưng quán đặt tên là Phở 2000 là vì ông chủ muốn quán ăn của mình có một dấu ấn đặc biệt khi nhân loại sắp bước sang một thế kỷ mới.
Ở khu chợ Bến Thành trung tâm TP.HCM, bạn còn những hàng quán quen nào? Hãy chia sẻ với chúng tôi trong phần bình luận bên dưới.
Trong thời đại kỷ nguyên số, chiếc điện thoại từ lâu không còn chỉ là thiết bị liên lạc thông thường mà dần trở thành "vật bất ly thân", một trung tâm điều khiển cuộc sống thu nhỏ, từ thanh toán hóa đơn, đặt xe đến giải trí, tất cả đều gói gọn trong vài thao tác lướt và nhấp trên smartphone. Đón đầu xu hướng đó, Vietlott luôn cải thiện và hòa nhập với lối sống hiện đại của người dùng Việt, thông qua ứng dụng hỗ trợ mua vé Vietlott SMS.
Với những người có cuộc sống bận rộn và ít dùng tiền mặt thì giờ đây việc sở hữu một tấm vé số tự chọn chỉ mất chưa đến 1 phút ngay trên điện thoại của mình. Sự tiện lợi này chính là "chìa khóa" giúp Vietlott SMS chinh phục đa dạng đối tượng khách hàng; từ những bạn trẻ sành công nghệ đến những bà nội trợ hay những nhân viên văn phòng.
Là một gen Z điển hình cho lối sống "không tiền mặt", Thảo Vy (26 tuổi, TP.HCM), cho biết: "Vì các hàng quán bây giờ đều tích hợp với các ngân hàng và sử dụng mã QR để thanh toán nên thường ra đường mình không đem theo tiền mặt, chỉ sử dụng điện thoại thôi, ngay cả việc mua vé số. Cái hay của việc mua vé số trên Vietlott SMS là khi trúng thưởng, tiền thưởng sẽ được trả thẳng về tài khoản luôn. Mua trên điện thoại mình cũng an tâm trong việc bảo quản vé."
Khác với Thảo Vy, anh Phương Nam (nhân viên IT tại TP.HCM) lại anh có thói quen mua vé số như một cách giải trí nhanh gọn để giải tỏa áp lực. "Giờ nghỉ trưa, mấy anh em trong công ty thường tranh thủ rủ nhau mở Vietlott SMS làm vài kỳ Bingo18 cho vui. Hôm nào Jackpot lên cao thì cả hội lại cùng săn may mắn với Power 6/55 hay Mega 6/45", anh Nam chia sẻ.
Một trong những lý do giúp Vietlott SMS đạt mốc 4 triệu tài khoản đăng ký chính là nhờ sự tích hợp vào các nền tảng tài chính phổ biến. Không cần phải tải thêm nhiều ứng dụng, người chơi có thể dễ dàng mở Vietlott SMS ngay trên các ví điện tử và ngân hàng số quen thuộc. Hiện nay, danh sách những ngân hàng/ví điện tử đã có Vietlott SMS là Viettel Money, VNPT Money, My MobiFone, MoMo, ZaloPay, VNPAY…. Bên cạnh đó là hệ thống các ngân hàng như: VPBank NEO, VietABank EzMobile, MB Bank, Shinhan Bank….
Việc tích hợp này không chỉ giúp người chơi dễ dàng thao tác lựa chọn các sản phẩm xổ số tự chọn trong "nháy mắt" mà còn đảm bảo sự an toàn, bảo mật tuyệt đối. Người chơi hoàn toàn chủ động theo dõi lịch sử giao dịch của mình, định danh mỗi tấm vé mà mình sở hữu.
Dù tự nhận mình là người không quá "sành" công nghệ, chị Ngân Hà (nội trợ tại Đà Nẵng) vẫn tìm thấy niềm vui giải trí hiện đại ngay trên chiếc điện thoại di động. Chị Hà chia sẻ: "Trước đây tôi luôn nghĩ việc mua vé trên các app điện thoại đều phức tạp nhưng khi thấy logo Vietlott SMS trên ví MoMo và mua vé thử trên đó thì thấy rất dễ thao tác. Từ giao diện lựa chọn các sản phẩm xổ số, bảng chọn số đến lúc nhận thông báo kết quả đều hiển thị rõ ràng trên điện thoại, rất dễ dàng cho những người không rành công nghệ như tôi."
Con số 4 triệu tài khoản sau hơn 5 năm ra mắt là minh chứng cho sự thành công của Vietlott trong việc chuyển đổi số. Bằng cách thấu hiểu thói quen của người dùng, áp dụng những công nghệ kỹ thuật hiện đại, Vietlott biến việc mua vé số trở thành hình thức giải trí văn minh, phù hợp với nhịp sống hiện đại.
Hành trình số hóa vẫn đang tiếp tục, và với sự tin tưởng của 4 triệu người dùng, Vietlott SMS khẳng định vị thế là kênh phân phối xổ số tự chọn qua điện thoại chính thống và tiện lợi nhất Việt Nam hiện nay.
Để không bỏ lỡ những thông tin về các sản phẩm xổ số tự chọn của Vietlott, người chơi có thể theo dõi Website Vietlott và Fanpage chính thức của Vietlott
Tham khảo cách cài đặt Vietlott SMS tại: https://www.vietlott-sms.vn/
Bên trong chánh điện chùa Tông Kim Quang ở xã Phú Giáo (TP.HCM), hơn chục em thiếu nhi, thiếu niên ngồi thành nhiều hàng, chăm chú lắng nghe lời hướng dẫn trước giờ học múa truyền thống. Ở một góc khác, tấm bảng học gần như phủ kín những ký tự Khmer được viết bằng phấn trắng, bên cạnh là các ghi chú bằng tiếng Việt về cách phát âm và ghép vần.
Những dòng chữ nối tiếp nhau trên mặt bảng cho thấy việc học tiếng Khmer chưa bao giờ là điều dễ dàng. Thế nhưng, suốt nhiều năm qua, lớp học vẫn đều đặn diễn ra ngay trong không gian chùa, nơi các em nhỏ không chỉ học chữ, học múa mà còn có cơ hội tiếp cận với văn hóa dân tộc mình theo cách gần gũi nhất.
Mùa hè này, chùa Tông Kim Quang tiếp tục mở các lớp học miễn phí dành cho thanh thiếu niên. Đây là năm thứ ba chùa tổ chức lớp dạy chữ Khmer và là năm thứ hai mở lớp dạy múa truyền thống.
Theo sư Châu Hoài Thái, trụ trì chùa Tông Kim Quang, đời sống vật chất của nhiều gia đình Khmer hiện nay đã có những chuyển biến tích cực, nhưng không gian để thanh thiếu nhi tiếp cận và thực hành văn hóa truyền thống lại ngày càng thu hẹp.
Điều này càng rõ hơn tại những địa bàn công nghiệp như khu vực Phú Giáo, nơi có nhiều gia đình Khmer từ các tỉnh Tây Nam bộ đến sinh sống và làm việc. Các em có ít cơ hội được học tiếng Khmer, tiếp xúc với nghệ thuật truyền thống hay tham gia các hoạt động cộng đồng mang đậm bản sắc dân tộc.
"Từ thực tế đó, chúng tôi nhận thấy nhiều em đang thiếu một môi trường để kết nối với cội nguồn văn hóa của mình. Các em có thể được học rất nhiều kiến thức trong nhà trường, nhưng lại ít có điều kiện tìm hiểu về ngôn ngữ, lịch sử, phong tục và những giá trị văn hóa mà cha ông đã trao truyền qua nhiều thế hệ", sư Châu Hoài Thái chia sẻ.
Sư trụ trì cho rằng điều đáng lo không phải là các em tiếp cận những giá trị mới của xã hội hiện đại, mà là sự đứt gãy trong quá trình trao truyền văn hóa các thế hệ khi thiếu môi trường sinh hoạt cộng đồng phù hợp.
Đó cũng là lý do chùa lựa chọn mở các lớp học dành cho thiếu nhi thay vì chỉ tổ chức các hoạt động theo mùa lễ hội.
Sư Châu Hoài Thái cho rằng lễ hội góp phần duy trì bản sắc văn hóa Khmer, nhưng giáo dục mới là con đường trao truyền bền vững. Khi biết đọc chữ Khmer, thực hành các điệu múa truyền thống và hiểu ý nghĩa của lễ hội, văn hóa sẽ đi vào đời sống thường nhật của các em.
Trong quá trình giảng dạy, chùa cũng lồng ghép những câu chuyện về lịch sử dân tộc, ngôn ngữ Khmer, đời sống văn hóa, các giá trị đạo đức truyền thống và tinh thần hiếu học của đồng bào Khmer Nam bộ. Những nội dung này được truyền tải qua các giờ học chữ, giờ tập múa, sinh hoạt tập thể hay các buổi kể chuyện ngắn.
"Chúng tôi mong muốn các em hiểu rằng mỗi điệu múa, mỗi con chữ hay mỗi bài học không chỉ là một kỹ năng, mà đều mang trong mình ký ức văn hóa của cha ông", sư Châu Hoài Thái nói.
Vị sư trụ trì chia sẻ, chùa Khmer từ lâu không chỉ là nơi tu học mà còn là trung tâm giáo dục, lưu giữ chữ viết, ngôn ngữ và văn hóa dân tộc. Chùa Tông Kim Quang mong muốn tiếp nối vai trò đó, trở thành không gian để các em học chữ Khmer, nghệ thuật truyền thống và hiểu hơn về cội nguồn của mình.
Ông Vũ Hải Lý, Chủ tịch UBND xã Phú Giáo, đánh giá cao việc chùa Tông Kim Quang tổ chức dạy chữ Khmer và dạy múa Khmer cho thanh thiếu niên trên địa bàn.
Theo ông, hoạt động này góp phần giữ gìn, phát huy và trao truyền văn hóa Khmer cho thế hệ trẻ, đồng thời góp phần đa dạng hóa văn hóa truyền thống của dân tộc Việt Nam theo hướng xây dựng nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc trong giai đoạn hiện nay.
Ở góc độ xã hội, đây còn là sân chơi để thanh thiếu niên học tập, rèn luyện. Thông qua việc tham gia các lớp học, các em có thêm môi trường sinh hoạt lành mạnh, từ đó góp phần hạn chế những tác động tiêu cực có thể ảnh hưởng đến lứa tuổi thanh thiếu niên.
hính quyền địa phương mong muốn việc truyền dạy chữ viết và nghệ thuật Khmer không chỉ dành riêng cho thanh thiếu niên Khmer mà có thể mở rộng cho những bạn trẻ thuộc các dân tộc khác nếu yêu thích và có nhu cầu tìm hiểu. Theo ông Vũ Hải Lý, đó cũng là cách để các giá trị văn hóa Khmer được lan tỏa rộng hơn trong cộng đồng.
Các lớp học hiện được tổ chức hoàn toàn miễn phí. Sư trụ trì bày tỏ khó khăn lớn nhất hiện nay là nguồn nhân lực và kinh phí để duy trì hoạt động lâu dài. Các lớp học chủ yếu nhờ sự đóng góp công sức của chư tăng, các tình nguyện viên, sự đồng hành của nhà hảo tâm cùng sự hỗ trợ về bàn ghế từ chính quyền địa phương.
Trong buổi học đầu tiên, điều khiến sư Châu Hoài Thái xúc động là nhiều em nhỏ đến lớp từ rất sớm, háo hức chờ được học những bài học đầu tiên. Nhiều phụ huynh cũng ở lại theo dõi con em mình học tập.
Và hình ảnh khiến sư trụ trì nhớ nhất là những đôi bàn tay nhỏ còn vụng về nhưng rất chăm chú tập theo từng động tác của giáo viên. Các em có thể chưa thực hiện đúng ngay từ đầu, nhưng ánh mắt tập trung và niềm vui hiện rõ trên khuôn mặt khiến vị sư cảm nhận được hy vọng về sự tiếp nối của văn hóa dân tộc trong tương lai.
Sư Châu Hoài Thái bộc bạch không kỳ vọng các em trở thành nghệ sĩ hay nhà nghiên cứu văn hóa. Điều sư mong là các em lớn lên thành những công dân tốt và luôn tự hào về nguồn cội của mình.
"Nếu sau 10 năm nữa, các em vẫn còn nhớ tiếng nói, chữ viết và những giá trị văn hóa Khmer mà mình đã được học hôm nay, thì đó đã là một thành công rất lớn", sư Châu Hoài Thái chia sẻ.
Dưới cái nắng gay gắt của trưa hè TP.HCM, tôi đứng trên bờ rạch cạnh chân cầu Bà Lớn nhìn xuống dòng nước xám xịt. Nếu không nhìn kỹ, khó ai phát hiện ra có người đang lặn lội dưới lòng rạch sâu. Đó là anh Phạm Công Tú (45 tuổi, quê Thái Bình, hiện ở tại quận 8 cũ, TP.HCM), một người có thâm niên 27 năm trong nghề đãi bùn tìm trùn chỉ - công việc mưu sinh bằng cách lấy "lộc trời" từ sình bùn nuôi sống cả gia đình.
Quan sát anh Tú thực tế giữa dòng nước, tôi mới cảm nhận hết sự tinh tế và cả sự khốc liệt của cái nghề này. Toàn bộ cơ thể anh chìm nghỉm trong dòng nước đen, chỉ riêng phần đầu từ cổ trở lên là nhô lên khỏi mặt nước. Chiếc thau nhựa thả nổi bên cạnh được cột chặt vào người bằng một sợi dây thừng nhỏ.
Cứ vài phút, anh Tú lại cố gắng lấy một hơi thật mạnh, dùng hết lực ghì chiếc vợt chuyên dụng xuống lớp sình đặc quánh dưới đáy rạch, xúc lên lớp đất bùn lẫn lộn những con trùn chỉ đỏ tựa chân nhang. Do mực nước sâu, có những lúc sóng nước dập dềnh ngấp nghé đến vùng miệng, anh phải ngậm thật chặt môi, nén chặt hơi để nước bẩn và bùn non không tràn vào miệng. Bản năng sinh tồn và kinh nghiệm gần ba mươi năm giúp anh có những nhịp thở chuẩn xác đến nao lòng giữa dòng nước.
Nghề này, ranh giới giữa mưu sinh và tai nạn đôi khi chỉ cách nhau một lớp sình bùn. Anh Tú tâm sự, dòng rạch đô thị bây giờ ô nhiễm nặng nề, sình bẩn chôn giấu đủ thứ "bẫy ngầm". Nếu đi bãi lạ chưa kịp khảo sát, chuyện đạp phải mảnh chai, miểng sành, hay cây cọc nhọn là chuyện như cơm bữa.
Đặc biệt nguy hiểm là những khu vực gần nhà dân, nơi rác thủy tinh và xà bần bị đổ xuống vô tội vạ. Để bảo vệ mình, thợ dìm mình dưới rạch bắt buộc phải mang tất vải dày và đi giày loại bít ngón để tránh rách lòng bàn chân.
Thế nhưng, đôi bàn tay trần cào sình thì không cách nào bảo hộ được. Anh Tú giơ bàn tay chai sần, đầy những vết sẹo nhỏ chằng chịt kể về một kỷ niệm nhớ đời. Anh kể: "Có lần cào dưới sông, bị cái lưỡi câu ba ngạnh của mấy người câu cá lạc mất bám sâu vào tay. Cái giống lưỡi câu đó có ngạnh ngược, lúc đó đang hăng máu lôi kiểu gì cũng không ra, càng lôi càng rách thịt. Cuối cùng chịu không thấu, hai anh em phải dắt nhau vô bệnh viện, bác sĩ rạch thuốc tê, khoét một đường sâu hoắm mới gắp cái lưỡi câu đó ra được. Nghĩ lại tới giờ vẫn còn thốn".
Chưa kể, tai nạn nghề nghiệp đâu chỉ có sành sứ hay lưỡi câu. Ngâm mình dưới dòng nước thải độc hại ròng rã hàng chục năm, những căn bệnh về da, nấm tóc, viêm nhiễm tai mũi họng là "bạn đồng hành" bất đắc dĩ của những người thợ. Những ngày mưa gió, nước sông lạnh ngắt thấm vào da thịt, thợ đãi bùn tìm trùn chỉ phải cắn răng chịu đựng những cơn chuột rút co rút cả cơ thể giữa dòng nước sâu, nếu không bình tĩnh xử lý thì nguy cơ đuối nước luôn cận kề.
Hỏi anh Tú về những ký ức đáng nhớ nhất trong suốt 27 năm lặn ngụp, ánh mắt người đàn ông chợt chùng xuống, thoáng chút rùng mình. Anh bảo, dân làm nghề sông nước ban đêm sợ nhất là đụng phải... xác chết trôi sông.
Thời kỳ anh còn dong ghe ra mưu sinh ngoài mạn sông Sài Gòn, khu vực Lái Thiêu (Bình Dương) hay Hiệp Phước (Nhà Bè), việc chạm mặt những thi thể không toàn vẹn trôi dạt vào bãi lục bình là nỗi ám ảnh dai dẳng. "Ban ngày gặp thì còn đỡ, mình truy hô cho người dân xung quanh biết rồi báo chính quyền đến vớt. Đáng sợ nhất là những đêm đi làm con nước khuya, rạch vắng tanh không một bóng người, xung quanh tối đen như mực. Mình đang run sình, quơ tay một cái đụng trúng... xác người lạnh ngắt. Lúc đó nói thiệt là hồn xiêu phách lạc, chỉ biết cắm đầu lội lên ghe, bỏ cả bãi, bỏ cả đồ nghề mà chạy. Mấy lần đầu như vậy về mất ngủ cả tuần, bỏ ăn, ám ảnh đến mức tính bỏ nghề luôn", anh Tú bùi ngùi nhớ lại.
Nhưng rồi, áp lực mưu sinh lại kéo anh trở lại dòng nước. Riết rồi thành quen, anh bảo giờ gặp thì thương nhiều hơn sợ, trang nghiêm hỗ trợ đưa họ lên bờ để người thân tìm kiếm.
Sau hơn 2 tiếng đồng hồ lặn lội, con nước bắt đầu dâng cao, anh Tú mới chịu kết thúc buổi làm việc. Khi người đàn ông đứng lên đi ra khỏi dòng nước, đập vào mắt tôi là một cơ thể bám đầy bùn sình đen từ đầu đến chân. Anh lội bộ đến một khúc rạch có dòng chảy xiết hơn, ngâm mình xuống đó để dòng nước gột rửa đi lớp sình dơ bám chặt trên da thịt, giặt lại bộ đồ nghề, thay áo khác khô ráo rồi lững thững bước lên bờ.
Ngồi bệt xuống bãi cỏ ven chân cầu Bà Lớn, xã Bình Hưng anh Tú lôi từ trong chiếc túi chống nước ra bao thuốc. Anh châm lửa, kéo vài hơi thuốc lào thật sâu. Tiếng điếu cày rít lên sòng sọc, làn khói thuốc đặc quánh bay bảng lảng rồi tan nhanh trong gió nắng trưa hè, xua đi phần nào cái lạnh buốt của dòng nước sâu vừa thấm vào da thịt.
"Nghề này nhìn vô thấy dơ nhớp, cực khổ, người ta né tránh chứ tôi thấy bình thường. Mình làm ăn chân chính, tự đổ mồ hôi công sức để mưu sinh kiếm sống, nuôi vợ nuôi con học hành đàng hoàng chứ có xin xỏ hay làm gì phạm pháp đâu mà phải mặc cảm với đời", anh Tú quẹt ngang giọt mồ hôi trên trán, cười chất phác.
Anh Tú kể, năm 1999, anh rời quê hương Thái Bình vào Nam lập nghiệp. Ban đầu anh đi làm ghe đất, ghe cát, rồi tình cờ thấy người ta đi đãi bùn bắt trùn chỉ về cho cá cảnh ăn nên học theo. Không ngờ cái nghề "lặn ngụp trong bùn dơ" này lại gắn bó với anh suốt 27 năm qua.
Theo anh Tú, nghề đãi bùn tìm trùn chỉ không có giờ giấc cố định mà hoàn toàn phụ thuộc vào con nước. Nước cạn giờ nào thì người làm nghề phải ra rạch giờ đó, bất kể ngày hay đêm, nắng hay mưa. Dù nhọc nhằn là vậy, nhưng chính dòng nước sình bùn ấy đã nuôi sống cả gia đình anh.
Từ 2 bàn tay trắng và chiếc ghe nhỏ, anh Tú cùng vợ chắt bóp, chi tiêu tiết kiệm để nuôi hai con ăn học trưởng thành. Đến nay, con gái lớn của anh đã đi xuất khẩu lao động tại Nhật Bản, con trai út đang học năm cuối đại học, ngành công nghệ thông tin và chuẩn bị tốt nghiệp ra trường. Cách đây 2 năm, anh chị cũng đã gom góp mua được một căn nhà nhỏ tại quận 8 cũ, TP.HCM, kết thúc những năm tháng dài đằng đẵng phải thắt lưng buộc bụng thuê phòng trọ ẩm thấp.
Mỗi ngày, anh Tú đãi được khoảng mười mấy ký trùn chỉ, thu nhập sau khi trừ chi phí còn được trên dưới 10 triệu đồng/tháng. Đối với anh, đó là thành quả của sự kiên trì, chịu thương chịu khó.
