Sabastian Sawe từng nghĩ rằng những người ở hãng adidas đang trêu đùa anh. Chiếc hộp đựng đôi giày anh sắp ra mắt tại London, Anh nhẹ đến mức anh tưởng nó rỗng không. Mỗi chiếc nặng chưa đầy 100 gram. Một tấm sợi carbon ẩn hiện. Lớp bọt đệm nhẹ như không khí.
Chỉ có duy nhất một VĐV marathon từng “bay” trên đôi chân nhẹ hơn thế. Đó là Abebe Bikila, huyền thoại người Ethiopia với đôi chân trần đã giành HC vàng Olympic 1960. Khi ấy, Bikila đã chạy với những vết chai sạn trên sỏi đá, băng qua những con phố lát đá sanpietrini (một loại đá cuội) của thành Rome, Italy để thiết lập kỷ lục thế giới 2 giờ 15 phút 16 giây.
Vào thời đại của những huyền thoại đó, ranh giới của hiệu suất được định đoạt bởi tài năng, sức chịu đựng và ý chí sắt đá. Đó là yếu tố con người khiến tất cả phải ngỡ ngàng và cảm phục khi đọc về những người hùng có khả năng chạy bền bỉ và tốc độ, những VĐV gầy gò, chỉ có gân cốt và một trái tim rực cháy.
Gần 7 thập kỷ sau, có thể nói con người đã lại “đặt chân lên Mặt Trăng”. Trí tưởng tượng và khát vọng giờ đây được thắp sáng bởi điều kỳ diệu của công nghệ giày dép, những tiến bộ trong nghiên cứu, và hiểu biết sâu sắc hơn về trao đổi chất và dinh dưỡng.
Có những con số biết nói. Đôi giày chỉ nặng vỏn vẹn 96 gram mỗi chiếc. Lượng carbohydrate tiêu thụ lên tới 115 gram mỗi giờ, đựng trong những chai nhỏ chứa hỗn hợp đường fructose-glucose tỷ lệ 1:0.8. Các VĐV marathon nhận chúng từ trạm tiếp tế, kẹp vào cánh tay có ống bọc khí động học, vừa chạy hàng trăm mét vừa nhấm nháp từng chút một cho đến khi cạn sạch. Thậm chí, họ còn dùng cả bicarbonate để trung hòa lượng lactate sinh ra khi cơ bắp đốt cháy glucose, giúp tái kiểm soát nó như một nguồn năng lượng.
Đó chính là diện mạo mới của những người chạy bộ. Trước đây, VĐV chỉ cần vớ lấy chai nước, uống một ngụm, dội lên đầu rồi vứt chiếc chai còn đầy một nửa xuống đường. Thời đó đã qua rồi.
VĐV giờ đây có cơ bắp, hệ tiêu hóa và hệ mạch máu được rèn luyện đến cực hạn. Họ trở thành những “cỗ máy” có khả năng duy trì quãng đường 42,195 km trong 7.170 giây, với vận tốc 21,185 km/h – tương đương với việc chạy liên tiếp 53 lượt 800m với tốc độ 2 phút 15 giây mỗi lượt, hoặc 105 lượt 400m với 1 phút 8 giây mỗi lượt, không một giây nghỉ ngơi. Nếu không có carbohydrate nạp trực tiếp vào tĩnh mạch hay những đôi giày “nguyên tử”, đây sẽ là một sự điên rồ bất khả thi, ngay cả với những người xuất chúng như Sawe hay Yomif Kejelcha.
Marathon, từ một kỳ tích đơn thuần khiến người ta mơ mộng, giờ đây đã trở thành “tủ kính trưng bày” của ngành công nghiệp chạy bộ và thực phẩm bổ sung, những lĩnh vực đang xoay chuyển cả thế giới.
Kỷ nguyên mới này được hãng Nike mở ra từ 10 năm trước với đôi giày giúp Eliud Kipchoge giành HC vàng tại Olympic Rio 2016. Đi cùng đôi giày, những tấm HC và kỷ lục là sự ra đời của một biểu tượng.
Kipchoge được đưa lên “bệ thờ” của làng marathon. Một “vị thánh” với lối sống thuần khiết, khổ hạnh, kết hợp giữa sự giản dị, những câu triết lý tự lực và chiêm nghiệm, nụ cười thường trực, sự hạnh phúc trong đau đớn, cùng với những công nghệ tiên tiến nhất trong huấn luyện, giày dép và dinh dưỡng. Ông trở thành nhân vật chuyển giao, tiếp nối ngọn lửa từ những kẻ “điên rồ” như Sammy Wanjiru – VĐV Kenya đoản mệnh, người đã thách thức thời tiết, cái nóng, độ ẩm và sự ô nhiễm của Bắc Kinh để giành vàng năm 2008.
Tại kỳ Olympic đó, đối thủ của Wanjiru không có Haile Gebrselassie – một tượng đài khác của marathon thế kỷ 21. VĐV Ethiopia ấy, người thừa kế hiện đại của sự thuần khiết kiểu Bikila, đã từ chối thi đấu vì lo ngại ô nhiễm tại Trung Quốc.
Câu chuyện đời tư của Gebrselassie từng làm say lòng bao người khi ông kể về đôi khuỷu tay biến dạng do thói quen kẹp sách vào nách để chạy bộ nhiều cây số từ nhà đến trường.
Nhưng thời thế đã thay đổi. Ngày nay, “giày và gel” đang định hình lại đường chạy marathon.
Trước lượt trận cuối tại bảng A, đội chủ nhà Mexico đạt 6 điểm, chắc chắn đoạt vé vào vòng trong với vị trí nhất bảng. Đội tuyển Hàn Quốc (3 điểm), CH Czech (1 điểm) và Nam Phi (1 điểm) tranh ngôi nhì bảng. Đội tuyển CH Czech sẽ gặp Mexico ở lượt trận cuối còn cặp đấu còn lại là cuộc chạm trán giữa Hàn Quốc với Nam Phi.
Đội tuyển CH Czech dễ đá hơn bởi Mexico sẽ giữ chân cho vòng trong, nhiều khả năng tung đội ra sân đội hình phụ. Nếu đánh bại được Mexico, đội tuyển CH Czech đạt 4 điểm, có cơ hội đi vào vòng trong bằng vị trí nhì bảng hoặc 1 trong 8 đội hạng ba có thành tích tốt. Vấn đề của đội CH Czech là lực lượng không mạnh, thiếu nhân tố có thể làm thay đổi cục diện trận đấu, nhất là giải quyết khâu ghi bàn.
Ở trận còn lại, đội tuyển Hàn Quốc chỉ cần hòa Nam Phi là an tâm với tấm vé đi tiếp. Quyền tự quyết trong tay bởi Son Heung-min cùng các đồng đội chạm trán đối thủ bị đánh giá yếu nhất ở bảng A là đội tuyển Nam Phi. Chuyên gia Đoàn Minh Xương cho biết với dàn cầu thủ đồng đều hơn ở các tuyến so với Nam Phi, đội tuyển Hàn Quốc nhiều khả năng sẽ giành chiến thắng. Trái lại nếu để thua Nam Phi, cánh cửa đi tiếp của đội bóng xứ kim chi rất hẹp.
Với đội tuyển Nam Phi, họ chỉ còn con đường phải giành chiến thắng trước Hàn Quốc mới có cơ hội đi tiếp. "Đây là nhiệm vụ rất khó khăn, thậm chí khó khả thi bởi đội tuyển Nam Phi chưa để lại dấu ấn đáng kể nào sau 2 trận vừa qua. Chưa kể việc phải dồn đội hình lên chơi tấn công càng dễ khiến đội tuyển Nam Phi trả giá với các đường tấn công tốc độ của đội tuyển Hàn Quốc được phát động bởi Lee Kang-in", chuyên gia Đoàn Minh Xương cho biết.
Đội tuyển Việt Nam và Thái Lan là hai đội thay nhau vô địch AFF Cup trong 4 kỳ liên tiếp gần đây tính từ năm 2018 đến 2024, với hai đội đều có 2 lần đăng quang. Trong khi, đội tuyển Malaysia và Indonesia chỉ lần lượt là á quân năm 2018 và 2020, hai kỳ 2022 và 2024 là cuộc đấu giữa hai đội Thái Lan và Việt Nam ở chung kết.
Điều này cho thấy sự thống trị của hai đội tuyển Việt Nam và Thái Lan ở AFF Cup. Trong lịch sử, Thái Lan là đội vô địch AFF Cup nhiều nhất, với 7 chức vô địch. Đội tuyển Việt Nam hiện là nhà đương kim vô địch, với tổng cộng 3 lần đăng quang các năm 2008, 2018 và 2024. Trong khi, Singapore có 4 lần lên ngôi nhưng lần gần nhất đã từ năm 2012, và Malaysia một lần vô địch năm 2010.
Tuy nhiên, sắp tới đây cuộc cạnh tranh ngôi vô địch AFF Cup sẽ trở nên khốc liệt hơn với khả năng sẽ có đội tuyển Úc tham gia, báo Indonesia, BolaSport.com cho biết và thêm rằng: "Nếu có đội tuyển Úc tham dự, thì giấc mơ vô địch AFF Cup của đội tuyển Indonesia sẽ thực sự lâm nguy. Úc hiện đang xếp hạng 27 trên bảng xếp hạng FIFA và sẽ tham dự World Cup 2026".
Trong lịch sử AFF Cup, đội tuyển Indonesia chưa lần nào đăng quang, họ có đến 6 lần là á quân, một kỷ lục của bóng đá khu vực Đông Nam Á.
Tại AFF Cup 2026 khởi tranh sau kỳ World Cup 2026, diễn ra từ ngày 24.7 đến ngày 26.8. Đội bóng xứ vạn đảo với HLV mới, ông John Herdman đã sớm lên kế hoạch chuẩn bị, bao gồm triệu tập 23 cầu thủ tập trung từ ngày 26 đến 30.5 và đặt mục tiêu giành chức vô địch.
Mặc dù vậy, các thông tin gần đây từ báo chí khu vực tiết lộ, Liên đoàn Bóng đá Đông Nam Á (AFF) đang xem xét nghiêm túc khả năng mời đội tuyển Úc tham dự ngay kỳ AFF Cup 2026, nhằm "để nâng cao tầm vóc và giá trị của giải đấu trong mắt bóng đá thế giới".
"Nếu điều đó trở thành hiện thực, chất lượng của giải đấu và giá trị thương mại của nó có thể tăng lên đáng kể", theo trang Asean football.
Tuy nhiên, AFF Cup 2026 hiện đã chốt ngày, giờ và lịch thi đấu chính thức, cùng chia hai bảng đấu, với bảng A gồm đội tuyển Việt Nam, Indonesia, Singapore, Campuchia và đội thắng ở trận play-off giữa Brunei hoặc Timor Leste. Bảng B gồm Thái Lan, Malaysia, Philippines, Myanmar và Lào.
Để chuẩn bị tốt nhất cho mục tiêu vô địch AFF Cup 2026, Liên đoàn Bóng đá Indonesia (PSSI) cũng đã lên kế hoạch hoãn thời điểm khởi tranh mùa giải mới Super League (giải VĐQG Indonesia), nhằm tránh trùng vào thời điểm diễn ra với giải đấu khu vực, để HLV John Herdman có thể lựa chọn đội hình tốt nhất thi đấu.
AFF Cup 2026 không diễn ra trong lịch FIFA Days, nên Indonesia không thể triệu tập các cầu thủ nhập tịch từ nước ngoài, mà chỉ sử dụng đa số cầu thủ thi đấu trong nước.
Việc có khả năng đội tuyển Úc tham dự hay không vẫn đang bỏ ngỏ. Úc đã trở thành thành viên của AFF từ năm 2013, với các đội tuyển của nước này cũng đã tham dự các giải đấu khu vực, nhưng chỉ từ đội U.23 trở xuống, tương tự là bóng đá nữ. Việc đội tuyển Úc dự AFF Cup cũng đã được đề cập lâu nay.
"AFF hiện đang đối mặt với một quyết định lớn. Việc duy trì bản sắc truyền thống của bóng đá Đông Nam Á như lâu nay, hay mở rộng và nâng tầm giải đấu lên một cấp độ mới, có thể được xem xét", Asean football bày tỏ.
AFF có thể phải tăng sức hút của giải đấu khu vực, cũng bởi vì sắp tới đây ở khu vực Đông Nam Á còn tổ chức tiếp một giải đấu gần như tương tự, nhưng theo thể thức thi đấu khác do FIFA và AFF tổ chức, đó là giải FIFA ASEAN Cup diễn ra trong tháng 9 và 10, ngay sau AFF Cup 2026 kết thúc.
Theo BolaSport.com, trong trường hợp nếu có thêm đội tuyển Úc tham dự AFF Cup, các đội khu vực Đông Nam Á như đội tuyển Việt Nam, Thái Lan hay Indonesia vẫn hoàn toàn có thể cạnh tranh sòng phẳng.
Vì lý do, giải đấu không diễn ra trong lịch FIFA Days, nên đội tuyển Úc có tham dự cũng sẽ chỉ dùng các cầu thủ trong nước từ giải A-League, nơi tập trung các CLB cũng có trình độ vừa tầm với các đội khu vực lâu nay khi tham dự các cúp châu Á, như AFC Champions League Two các mùa gần đây.
Đêm nay, Pháp sẽ đối đầu với Morocco trong trận tứ kết World Cup 2026. Đây hứa hẹn sẽ là trận đấu khó lường. Nhiều tờ báo lớn trên thế giới cho rằng đội tuyển Pháp có thể gặp rất nhiều khó khăn trước Morocco.
Tờ Sport Mole (Anh) bình luận: “Pháp đang nổi lên là ứng cử viên số 1 cho chức vô địch World Cup 2026 sau chiến thắng nhọc nhằn trước Paraguay ở vòng 1/8. Tính tới thời điểm này, Les Bleus đã giành trọn vẹn 5 chiến thắng ở giải đấu này.
Pháp sở hữu hàng công rất mạnh với Mbappe, Ousmane Dembele, Michael Olise và Bradley Barcola, cùng với siêu dự bị Desire Doue. “Những chú gà trống Gaulois” đang có phong độ rất tốt khi thắng 11/12 trận gần đây.
Trong khi đó, Morocco sẽ phải rất nỗ lực trong trận đấu này. Trong 6 lần đụng độ với Pháp trong quá khứ, đội bóng Bắc Phi đã thất bại 4 trận. Trong đó, ở bán kết World Cup 2022, Morocco đã thất bại 0-2 trước Pháp.
“Những chú sư tử Atlas” có thể tự tin bước vào trận đấu này khi bất bại trong cả 5 trận đấu ở World Cup 2026. Đội bóng của HLV Mohamed Ouahbi đang sở hữu chuỗi 10 trận bất bại liên tiếp kể từ trận chung kết cúp châu Phi với Senegal hồi tháng 1”.
Dự đoán về kết quả trận đấu, tờ Sport Mole viết: “Pháp có thể chứng minh bản lĩnh trước đối thủ rất khó chịu là Morocco. Với hàng công xuất sắc, Les Bleus có thể tạo nên sự khác biệt trước đội bóng Bắc Phi”.
Tờ Sport Mole dự đoán Pháp thắng 1-0 trước Morocco.
Tờ Sportskeeda (Ấn Độ) bình luận: “Morocco sẽ không có sự phục vụ của tiền đạo số 1 là Ismael Saibari. Đó là tổn thất lớn với đội bóng Bắc Phi. Họ khó lòng xuyên phá được hàng thủ của Pháp, vốn chơi rất tốt từ đầu giải. Ở chiều ngược lại, Pháp có thể đánh bại Morocco nhờ hàng công xuất sắc”.
Tờ Sportskeeda dự đoán Pháp đánh bại Morocco với tỷ số 2-1.
Tờ Sports Illustrated (Mỹ) cũng tin tưởng vào khả năng chiến thắng của Pháp. Họ dự đoán đoàn quân của HLV Deschamps giành chiến thắng 2-1 trước Morocco.
Theo dự đoán của siêu máy tính Opta, Pháp có 62,2% khả năng giành chiến thắng trong trận này. Cơ hội thắng của Morocco là 15,7%. Khả năng trận đấu kết thúc với tỷ số hòa sau 90 phút là 22,1%.
