Sabastian Sawe từng nghĩ rằng những người ở hãng adidas đang trêu đùa anh. Chiếc hộp đựng đôi giày anh sắp ra mắt tại London, Anh nhẹ đến mức anh tưởng nó rỗng không. Mỗi chiếc nặng chưa đầy 100 gram. Một tấm sợi carbon ẩn hiện. Lớp bọt đệm nhẹ như không khí.
Chỉ có duy nhất một VĐV marathon từng “bay” trên đôi chân nhẹ hơn thế. Đó là Abebe Bikila, huyền thoại người Ethiopia với đôi chân trần đã giành HC vàng Olympic 1960. Khi ấy, Bikila đã chạy với những vết chai sạn trên sỏi đá, băng qua những con phố lát đá sanpietrini (một loại đá cuội) của thành Rome, Italy để thiết lập kỷ lục thế giới 2 giờ 15 phút 16 giây.
Vào thời đại của những huyền thoại đó, ranh giới của hiệu suất được định đoạt bởi tài năng, sức chịu đựng và ý chí sắt đá. Đó là yếu tố con người khiến tất cả phải ngỡ ngàng và cảm phục khi đọc về những người hùng có khả năng chạy bền bỉ và tốc độ, những VĐV gầy gò, chỉ có gân cốt và một trái tim rực cháy.
Gần 7 thập kỷ sau, có thể nói con người đã lại “đặt chân lên Mặt Trăng”. Trí tưởng tượng và khát vọng giờ đây được thắp sáng bởi điều kỳ diệu của công nghệ giày dép, những tiến bộ trong nghiên cứu, và hiểu biết sâu sắc hơn về trao đổi chất và dinh dưỡng.
Có những con số biết nói. Đôi giày chỉ nặng vỏn vẹn 96 gram mỗi chiếc. Lượng carbohydrate tiêu thụ lên tới 115 gram mỗi giờ, đựng trong những chai nhỏ chứa hỗn hợp đường fructose-glucose tỷ lệ 1:0.8. Các VĐV marathon nhận chúng từ trạm tiếp tế, kẹp vào cánh tay có ống bọc khí động học, vừa chạy hàng trăm mét vừa nhấm nháp từng chút một cho đến khi cạn sạch. Thậm chí, họ còn dùng cả bicarbonate để trung hòa lượng lactate sinh ra khi cơ bắp đốt cháy glucose, giúp tái kiểm soát nó như một nguồn năng lượng.
Đó chính là diện mạo mới của những người chạy bộ. Trước đây, VĐV chỉ cần vớ lấy chai nước, uống một ngụm, dội lên đầu rồi vứt chiếc chai còn đầy một nửa xuống đường. Thời đó đã qua rồi.
VĐV giờ đây có cơ bắp, hệ tiêu hóa và hệ mạch máu được rèn luyện đến cực hạn. Họ trở thành những “cỗ máy” có khả năng duy trì quãng đường 42,195 km trong 7.170 giây, với vận tốc 21,185 km/h – tương đương với việc chạy liên tiếp 53 lượt 800m với tốc độ 2 phút 15 giây mỗi lượt, hoặc 105 lượt 400m với 1 phút 8 giây mỗi lượt, không một giây nghỉ ngơi. Nếu không có carbohydrate nạp trực tiếp vào tĩnh mạch hay những đôi giày “nguyên tử”, đây sẽ là một sự điên rồ bất khả thi, ngay cả với những người xuất chúng như Sawe hay Yomif Kejelcha.
Marathon, từ một kỳ tích đơn thuần khiến người ta mơ mộng, giờ đây đã trở thành “tủ kính trưng bày” của ngành công nghiệp chạy bộ và thực phẩm bổ sung, những lĩnh vực đang xoay chuyển cả thế giới.
Kỷ nguyên mới này được hãng Nike mở ra từ 10 năm trước với đôi giày giúp Eliud Kipchoge giành HC vàng tại Olympic Rio 2016. Đi cùng đôi giày, những tấm HC và kỷ lục là sự ra đời của một biểu tượng.
Kipchoge được đưa lên “bệ thờ” của làng marathon. Một “vị thánh” với lối sống thuần khiết, khổ hạnh, kết hợp giữa sự giản dị, những câu triết lý tự lực và chiêm nghiệm, nụ cười thường trực, sự hạnh phúc trong đau đớn, cùng với những công nghệ tiên tiến nhất trong huấn luyện, giày dép và dinh dưỡng. Ông trở thành nhân vật chuyển giao, tiếp nối ngọn lửa từ những kẻ “điên rồ” như Sammy Wanjiru – VĐV Kenya đoản mệnh, người đã thách thức thời tiết, cái nóng, độ ẩm và sự ô nhiễm của Bắc Kinh để giành vàng năm 2008.
Tại kỳ Olympic đó, đối thủ của Wanjiru không có Haile Gebrselassie – một tượng đài khác của marathon thế kỷ 21. VĐV Ethiopia ấy, người thừa kế hiện đại của sự thuần khiết kiểu Bikila, đã từ chối thi đấu vì lo ngại ô nhiễm tại Trung Quốc.
Câu chuyện đời tư của Gebrselassie từng làm say lòng bao người khi ông kể về đôi khuỷu tay biến dạng do thói quen kẹp sách vào nách để chạy bộ nhiều cây số từ nhà đến trường.
Nhưng thời thế đã thay đổi. Ngày nay, “giày và gel” đang định hình lại đường chạy marathon.
Kể từ giai đoạn bóng đá VN tái hội nhập với thể thao quốc tế, đội tuyển nữ VN đã được dẫn dắt bởi nhiều nhà cầm quân từng có kinh nghiệm làm việc ở bóng đá nam. Bản thân ông Mai Đức Chung trước khi làm nên lịch sử ở bóng đá nữ cũng từng đóng vai trò HLV tạm quyền ở đội tuyển nam. Thay thế HLV Mai Đức Chung, ông Hoàng Văn Phúc sẽ đi vào lịch sử khi là người đầu tiên chính thức dẫn dắt 2 đội tuyển quốc gia nam và nữ VN. Ông Phúc cũng là một trong số ít HLV của bóng đá VN có kinh nghiệm từ huấn luyện bóng đá trẻ cho đến đỉnh cao.
Trong 20 năm làm công tác huấn luyện, cựu trung vệ CLB Đường sắt VN đã từng dẫn dắt CLB Hà Nội và Quảng Nam, U.23 VN và đội tuyển VN (2012-2014), gần đây nhất là Giám đốc kỹ thuật CLB Hà Nội. Đặc biệt, HLV Hoàng Văn Phúc hiểu khá rõ về đội tuyển nữ VN khi từng làm phó tướng cho HLV Mai Đức Chung tại ASIAD 19 Hàng Châu năm 2023 và SEA Games 33 Thái Lan năm 2025.
HLV Hoàng Văn Phúc sẽ phải đối mặt với áp lực thành tích mà ông Mai Đức Chung để lại, như đoạt 6 HCV SEA Games, HCV AFF Cup 2019, tốp 4 ASIAD 2014… và đỉnh cao là tấm vé dự World Cup 2023.
Ông Hoàng Văn Phúc là người khá quyết đoán. Năm 2009, khi nắm U.16 VN, ông quyết tuyển quân qua thực lực cầu thủ chứ không đồng ý sự gửi gắm từ các CLB, và ông đã giúp U.16 VN vô địch Đông Nam Á 2010. Từ đó, người hâm mộ bóng đá VN có cơ sở kỳ vọng ông Phúc sẽ phát hiện được các tài năng trẻ để giúp đội tuyển nữ VN luôn tươi mới và mạnh mẽ hơn.
Thêm một trở ngại mà ông Hoàng Văn Phúc cần phải vượt qua là các cầu thủ nữ lâu nay đã quen với phong cách huấn luyện của thầy Mai Đức Chung, vì thế tân HLV cần có giải pháp hợp lý để giúp cầu thủ tập luyện và thi đấu tốt khi thay đổi người dẫn dắt.
Trước mắt, ASIAD 20 vào tháng 9 tới ở Nhật Bản sẽ mở ra chương mới cho đội tuyển nữ VN và cũng là cơ hội để HLV Hoàng Văn Phúc thể hiện tài năng trong vai trò mới.
Hôm nay (29.4) diễn ra Đại hội Liên đoàn Cờ TP.HCM nhiệm kỳ 2026-2031. Đại hội diễn ra trong bối cảnh bổ sung thêm thành viên từ Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu sau khi sáp nhập vào TP.HCM. Đáng chú ý là việc Liên đoàn Cờ TP.HCM biểu quyết lựa chọn tên gọi mới là Liên đoàn Thể thao trí tuệ TP.HCM.
Tái đắc cử Chủ tịch Liên đoàn Cờ TP.HCM nhiệm kỳ 2026-2031, ông Nguyễn Phước Trung chia sẻ với PV Thanh Niên: "Không phải đến bây giờ mà các nhiệm kỳ trước đã đề xuất đổi tên Liên đoàn Cờ TP.HCM thành Liên đoàn Thể thao trí tuệ TP.HCM. Tên tiếng Anh của liên đoàn cũng mang nghĩa là Liên đoàn Thể thao trí tuệ TP.HCM rồi nhưng không rõ vì sao tên tiếng Việt vẫn là Liên đoàn Cờ TP.HCM. Trong quá trình làm việc thời gian qua, tôi thấy có những môn thể thao trí tuệ có sự phát triển mạnh tại TP.HCM, đơn cử như môn bridge (đánh bài) từng được tổ chức ở Đại hội thể thao trí tuệ thế giới, ASIAD lẫn SEA Games. Nếu quản lý hoạt động tốt môn này sẽ tạo bước đột phá lớn cho môn thể thao này tại TP.HCM, kết hợp với du lịch".
Lãnh đạo Liên đoàn Cờ TP.HCM cho biết Sở VH-TT TP.HCM cũng đồng tình với đề xuất đổi tên thành Liên đoàn Thể thao trí tuệ TP.HCM. Bước tiếp theo là liên đoàn báo cáo, đề xuất, xin phép đến các cơ quan có thẩm quyền.
Thời gian gần đây, Liên đoàn Cờ TP.HCM gặt hái khá nhiều thành công, nổi bật nhất là danh hiệu vô địch thế giới năm 2025 của kỳ thủ Lại Lý Huynh. Bên cạnh đó TP.HCM cũng đăng cai tổ chức các giải cờ vua, cờ tướng, cờ vây trong hệ thống thi đấu quốc gia, tạo cơ hội tranh tài cho hàng nghìn VĐV.
Ông Nguyễn Phước Trung cho biết, mục tiêu của Liên đoàn Cờ TP.HCM trong nhiệm kỳ mới là thúc đẩy phong trào tập luyện cờ theo chủ trương xã hội hóa, góp phần nâng cao thể chất và trí tuệ người Việt Nam; huy động nguồn lực xã hội để phát triển bền vững các môn cờ tại TP.HCM; duy trì vị thế dẫn đầu khi tham dự các giải quốc gia, giải quốc tế...
Theo Sahaafa, U.17 Yemen đang bước vào giai đoạn chuẩn bị cuối cùng với cường độ cao tại Jeddah (Ả Rập Xê Út). “Đội tuyển U.17 Yemen đang tiếp tục chương trình chuẩn bị với cường độ cao trong chuyến tập huấn nước ngoài… nhằm sẵn sàng tham dự VCK U.17 châu Á”, tờ báo này cho biết. Dưới sự dẫn dắt của HLV Haitham Al-Asbahi cùng các trợ lý, đội bóng Tây Á duy trì tập luyện hằng ngày, tập trung vào việc nâng cao thể lực, hoàn thiện chiến thuật và cải thiện khả năng phối hợp.
Sahaafa nhấn mạnh bầu không khí trong đội hiện tại “rất kỷ luật và đầy nhiệt huyết”, khi các cầu thủ trẻ thể hiện sự tiến bộ rõ rệt cả về thể chất lẫn kỹ thuật. Các buổi tập được xây dựng với mục tiêu giúp toàn đội đạt trạng thái tốt nhất trước ngày khai mạc, trong đó ưu tiên các bài tập chiến thuật và tăng cường thể lực để đáp ứng yêu cầu thi đấu cường độ cao.
U.17 Yemen vẫn đang rất tích cực tập luyện, chuẩn bị cho U.17 châu Á 2026
ẢNH: FACEBOOK YEMEN FA
Dù vậy, khi đề cập đến trận ra quân gặp U.17 Việt Nam (0 giờ ngày 7.5), Sahaafa tỏ ra khá thận trọng. Tờ báo này nhận định: “Cuộc đối đầu với U.17 Việt Nam sẽ là bài kiểm tra thực sự cho tham vọng giành vé dự VCK World Cup của U.17 Yemen tại giải. Ở trận ra quân, U.17 Yemen sẽ đối đầu U.17 Việt Nam - một đối thủ tiến độ rất nhanh và sở hữu lứa cầu thủ đồng đều ở kỳ giải lần này. Dù chỉ mới là lượt đấu đầu tiên nhưng đây nhiều khả năng sẽ là trận đấu có ý nghĩa bản lề trong cuộc đua giành vé đi tiếp của bảng đấu”.
Cùng góc nhìn, Al Sahwa cũng đánh giá bảng C là một trong những bảng đấu khó lường nhất giải. Đáng chú ý, tờ báo này dành sự tôn trọng đáng kể cho U.17 Việt Nam khi cho rằng đội bóng của HLV Roland là tập thể rất mạnh, khó bị đánh bại.
Al Sahwa nhận xét: “Các con số thống kê đang gây áp lực không nhỏ lên đại diện Đông Nam Á. Trong 3 lần chạm trán gần nhất, U.17 Việt Nam chưa thể giành chiến thắng trước Yemen (hòa 2, thua 1). Tuy nhiên, không vì thế mà đánh giá thấp đối thủ này. Những kết quả trong quá khứ chỉ mang tính tham khảo, bởi U.17 Việt Nam hiện tại đã thay đổi đáng kể”.
Al Sahwa dẫn chứng: “Lần gần nhất hai đội chạm trán là tại vòng loại U.17 châu Á 2025… U.17 Việt Nam đã cầm chân U.17 Yemen với tỉ số 1-1. Trong bối cảnh hiện tại, khi bóng đá trẻ Việt Nam đang có sự phát triển mạnh mẽ cả về tổ chức lẫn chất lượng cầu thủ thì rõ ràng sức mạnh họ đã được nâng cấp, không còn dễ bị “bắt nạt” như trước”.
Trong khi đó, trang Yemen-Press bình luận: “U.17 Việt Nam là tập thể có tổ chức tốt, giàu kỷ luật. Chính điều đó sẽ khiến trận ra quân của U.17 Yemen gặp rất nhiều thử thách, bất chấp chúng ta có nhiều thời gian chuẩn bị”.
Không chỉ dừng ở việc phân tích U.17 Việt Nam, báo chí Yemen cũng cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng của đội nhà. Sau giai đoạn tập huấn kéo dài 5 tuần tại Sana’a, ban huấn luyện hiện đã chốt danh sách 23 cầu thủ tham dự giải, đồng thời tiếp tục đưa đội sang Ả Rập Xê Út để hoàn thiện những khâu cuối cùng. Các trận giao hữu với những CLB trong nước như Al-Ahli, Al-Wahda hay Al-Yarmouk cũng giúp U.17 Yemen tích lũy thêm kinh nghiệm trước khi bước ra sân chơi châu lục.