Tối 25/4, Cole Tomas Allen, 31 tuổi, mang theo nhiều vũ khí xông vào địa điểm tổ chức tiệc tối dành cho phóng viên chuyên trách Nhà Trắng tại khách sạn Washington Hilton, nơi Tổng thống Donald Trump, Phó tổng thống JD Vance cùng nhiều quan chức cấp cao khác đang có mặt.
Nhiều tiếng súng đã vang lên trước khi Allen, nghi phạm đến từ California, bị khống chế. Vụ tấn công đã khiến bữa tiệc tôn vinh quyền tự do ngôn luận ở Mỹ trở nên hỗn loạn, khi các đặc vụ vũ trang hạng nặng lao vào hội trường, yêu cầu các nhà báo và khách mời nằm rạp xuống đất, rồi nhanh chóng hộ tống ông Trump cùng các quan chức ra ngoài.
Hai ngày sau vụ tấn công, Allen bị truy tố về tội âm mưu ám sát Tổng thống và có thể đối mặt án tù chung thân nếu bị kết án. Ngoài ra, nghi phạm còn bị cáo buộc vận chuyển trái phép vũ khí xuyên bang và nổ súng trong khi thực hiện hành vi bạo lực.
Sự việc là ví dụ mới nhất cho tình trạng bạo lực ngày càng gia tăng trong chính trường Mỹ. Hồi tháng 1, một người đàn ông đã dùng búa đập vỡ cửa sổ nhà Phó tổng thống Vance. Tháng 3, Bộ Tư pháp Mỹ buộc tội hai người đàn ông âm mưu thực hiện cuộc tấn công gần nhà Thị trưởng New York Zohran Mamdani.
Thống kê của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) cho hay các cuộc tấn công và âm mưu chống lại chính phủ Mỹ ở nước này đang ở mức cao nhất trong hơn 30 năm qua.
Lần đầu tiên trong 20 năm qua, các vụ tấn công từ những kẻ cực đoan cánh tả cao hơn cánh hữu, theo CSIS. Trong số 20 vụ tấn công và âm mưu được ghi nhận vào năm 2025, 10 vụ xuất phát từ phe cực tả và 8 vụ từ phe cực hữu.
Hơn một nửa số vụ tấn công của phe cánh tả cực đoan năm ngoái chủ yếu nhắm vào các sĩ quan kiểm soát nhập cư, đặc biệt là Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE), lực lượng mũi nhọn trong chiến dịch truy quét người nhập cư bất hợp pháp của Tổng thống Trump. Một vụ tấn công bất thành được ghi nhận nhắm vào trụ sở Ủy ban đảng Cộng hòa ở Michigan.
Bạo lực ở phe cực hữu cũng gia tăng. Tháng 6/2025, một nữ nghị sĩ đảng Dân chủ và chồng bà bị giết ở Minnesota. Trước đó vào tháng 1/2025, một phụ nữ ở Massachusetts đã nói với cảnh sát rằng bà ta dự định ném bom xăng vào chân người được đề cử làm Bộ trưởng Tài chính lúc bấy giờ là Scott Bessent.
Tháng 8/2025, một người đàn ông bài trừ vaccine Covid-19 đã bắn 500 phát đạn vào các văn phòng Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), khiến một cảnh sát thiệt mạng.
“Đây là mức độ bạo lực cao nhất mà chúng ta từng chứng kiến trong khoảng bốn thập kỷ qua”, phó giáo sư Carly Millerd của Đại học Nam Dakota ngày 27/4 nói.
Bà cho rằng mạng xã hội và việc dễ dàng tiếp cận thông tin sai lệch khiến tình hình hiện nay trở nên nghiêm trọng hơn, khi nhiều người “ngày càng tỏ ra sẵn sàng ủng hộ” bạo lực chính trị trên không gian mạng.
“Điều đó có thể là việc công kích một thượng nghị sĩ trên mạng, gửi những thông điệp thù hận, cho đến những hành vi bạo lực ngoài đời thực. Thông tin sai lệch đang lan truyền với tốc độ và quy mô lớn đã trở thành một thế lực chưa từng thấy trước đây”, bà nói.
Dữ liệu mạng xã hội cho thấy nghi phạm Allen từng là một sinh viên chăm chỉ, sáng dạ, đam mê trò chơi điện tử và chỉ sử dụng các bài đăng trên mạng xã hội để quảng bá trò chơi cũng như kênh YouTube ưa thích của mình.
Nhưng từ sau vụ ám sát bất thành nhắm vào ông Trump ở Butler, Pennsylvania vào tháng 7/2024, Allen đã chuyển mối quan tâm sang chính trị, đăng lại các bài viết suy đoán không có căn cứ rằng cuộc tấn công có thể là dàn dựng.
Sau khi ông Trump đánh bại bà Kamala Harris trong cuộc bầu cử tháng 11/2024, thái độ chính trị của Allen càng trở nên gay gắt. Cuối năm đó, anh ta liên tục đăng các bài viết tiêu cực về ông Trump, ủng hộ việc hủy bỏ kết quả bầu cử tổng thống. Những bài đăng gần đây của Allen thể hiện thông điệp thù hận và bạo lực ngày càng sâu sắc.
Bạo lực chính trị được định nghĩa là hành vi bạo lực có động cơ chính trị hoặc nhằm truyền tải một thông điệp chính trị hay đạt được một mục tiêu chính trị, theo các nhà nghiên cứu tại Trung tâm Đổi mới và Nghiên cứu về Cực đoan và Chia rẽ. Chuyên gia Morwari Zafar tại Đại học Georgetown gọi tình trạng bạo lực chính trị này là “thùng thuốc súng” trong lòng xã hội Mỹ.
James Piazza, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học bang Pennsylvania, cũng nhận định rằng trong vài năm qua, đặc biệt là kể từ ngày cuộc bạo loạn Đồi Capitol ngày 6/1/2021, Mỹ đã trải qua một giai đoạn gia tăng bạo lực chính trị. Nổi bật trong số đó là vụ ám sát hụt ông Trump hay vụ sát hại nhà hoạt động chính trị Charlie Kirk của đảng Cộng hòa.
Piazza cho hay các cuộc nghiên cứu của ông và nhiều học giả khác chỉ ra có một số tác nhân quan trọng dẫn đến bạo lực chính trị tại Mỹ ngày nay.
“Mỹ đang bị chia rẽ chính trị sâu sắc, nghĩa là người dân Mỹ đang chia rẽ gay gắt với nhau theo ranh giới đảng phái. Họ nghi ngờ và thù địch nhau, tạo ra một môi trường căng thẳng và bất ổn cho chính trị và đời sống công cộng”, ông nói.
Điều này tạo ra môi trường đầy rủi ro, nơi mọi cuộc bầu cử và tranh cãi chính trị đều có thể châm ngòi những cuộc tranh luận gay gắt. Phe này không còn xem thành viên phe kia là những người có quan điểm chính trị khác biệt, mà coi họ là kẻ xấu xa hoặc vô đạo đức.
“Môi trường phân cực đã khiến bạo lực chính trị trở nên bình thường hơn. Nó cũng làm giảm đi mức độ phản đối của công chúng mỗi khi bạo lực chính trị xảy ra. Điều này khiến những hành vi như vậy dễ xảy ra hơn”, ông nói.
Các bài phát biểu, bình luận chính trị ở nước Mỹ gần đây cũng trở nên gây chia rẽ và bạo lực hơn. Điều này song hành và góp phần “bình thường hóa” bạo lực chính trị, theo giáo sư Piazza. Đặc biệt, khi các chính trị gia sử dụng những lời lẽ ngày càng gay gắt để công kích đối thủ, điều này cũng sẽ thúc đẩy chủ nghĩa cực đoan và kích động những người có tư tưởng này hành động bạo lực.
Ông Piazza cho hay tin giả cũng là một tác nhân lớn dẫn tới bạo lực chính trị. Nhiều người tham gia vào các hành vi bạo lực chính trị gần đây dường như bị thúc đẩy bởi thuyết âm mưu và những hình thức tin giả khác, thường được lan truyền trên mạng xã hội.
“Điều này tạo điều kiện cho tình trạng cực đoan hóa và đã được chứng minh là thúc đẩy bạo lực chính trị trong một số trường hợp”, ông nói.
Một yếu tố quan trọng cuối cùng trong làn sóng bạo lực chính trị hiện nay là sự tấn công vào các chuẩn mực và thể chế dân chủ tại Mỹ, theo giáo sư Piazza.
Nền dân chủ Mỹ đang chịu những áp lực chưa từng có trong kỷ nguyên hiện đại. Điều này đã làm tổn hại lòng tin của người Mỹ vào chính phủ, sự tin tưởng vào các thể chế dân chủ và quan điểm về quy tắc dân chủ.
“Những cá nhân hoài nghi về dân chủ có nhiều khả năng bày tỏ sự ủng hộ hoặc khoan dung đối với bạo lực chính trị hơn”, ông nhận xét.
Để hạ nhiệt “thùng thuốc súng” này, giáo sư Piazza cho rằng việc các chính trị gia của cả đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa cùng lên án cuộc tấn công tối 25/4 và mọi hình thức bạo lực chính trị sẽ rất quan trọng. Các bình luận viên chính trị và những người có sức ảnh hưởng cũng nên lên án sự việc này và mọi hành vi sử dụng bạo lực chính trị khác.
“Nghiên cứu cho thấy rõ ràng rằng những gì giới tinh hoa chính trị, gồm các chính trị gia, nhà bình luận hay những người có tầm ảnh hưởng trên mạng, phát biểu sau những sự việc như vậy có tác động rất lớn tới thái độ của người dân. Họ nên sử dụng những ngôn từ không làm bình thường hóa kiểu hành vi bạo lực này”, ông nói.
Morgan Damman, người sắp bắt đầu chương trình tiến sĩ về chính trị Mỹ tại Đại học bang Louisiana vào cuối năm nay, cũng cho rằng điều mà các chính trị gia cần làm là thay đổi cách họ tương tác với cử tri.
“Sự giận dữ có thể nhận về rất nhiều ủng hộ, nhưng điều đó sẽ không hữu ích nếu bạn muốn giảm bớt một số hành vi bạo lực chính trị mà chúng ta đang chứng kiến”, Millerd nói.
Theo tuyên bố của hoàng cung Thái Lan, Công chúa Bajrakitiyabha qua đời lúc 19h48 ngày 11/6 tại Bệnh viện Chulalongkorn ở Bangkok. Hoàng gia cho biết đội ngũ y tế đã áp dụng các biện pháp điều trị và chăm sóc tích cực nhất có thể, song tình trạng của bà tiếp tục xấu đi do biến chứng nhiễm trùng ổ bụng.
Công chúa Bajrakitiyabha đột quỵ vào tháng 12/2022 khi huấn luyện chó cho một cuộc thi của quân đội. Các bác sĩ xác định nguyên nhân là tình trạng rối loạn nhịp tim nghiêm trọng do nhiễm khuẩn ở tim. Kể từ đó, bà rơi vào trạng thái hôn mê.
Sự ra đi của bà được xem là mất mát lớn đối với Hoàng gia Thái Lan, khi công chúa là một trong những thành viên có thành tích nổi bật nhất của hoàng tộc và từng được đánh giá có thể đóng vai trò quan trọng trong vấn đề kế vị.
Sinh ngày 7/12/1978, Bajrakitiyabha là con cả trong số 7 người con của Vua Maha Vajiralongkorn. Bà là người con duy nhất của ông với người vợ đầu tiên, Công chúa Soamsawali.
Công chúa Bajrakitiyabha được đào tạo chuyên ngành luật, lấy hai bằng sau đại học tại Đại học Cornell ở Mỹ. Sau thời gian ngắn công tác cho phái bộ Thái Lan tại Liên Hợp Quốc ở New York, bà trở về nước làm việc tại Văn phòng Tổng chưởng lý ở Bangkok và nhiều địa phương khác.
Giai đoạn 2012-2014, Bajrakitiyabha giữ chức Đại sứ Thái Lan tại Áo. Trong thời gian này, bà xây dựng quan hệ hợp tác với Văn phòng Liên Hợp Quốc về Ma túy và Tội phạm (UNODC), đồng thời thúc đẩy cải cách hệ thống nhà tù, đặc biệt quan tâm đến những phụ nữ dễ bị tổn thương phải thụ án.
Sau khi trở lại Thái Lan, bà trở thành Đại sứ Thiện chí về Pháp quyền của UNODC tại Đông Nam Á và tiếp tục vận động cải cách hệ thống tư pháp hình sự. Năm 2021, Vua Vajiralongkorn bổ nhiệm bà làm tham mưu trưởng lực lượng cận vệ riêng, mang quân hàm đại tướng.
Ngoài sự nghiệp trong chính phủ, công chúa còn nổi tiếng là người yêu thể thao, thường tham gia các cuộc chạy đường dài.
Vấn đề kế vị tại Thái Lan từ lâu là chủ đề được quan tâm khi Vua Vajiralongkorn, 73 tuổi, chưa chỉ định người thừa kế. Theo truyền thống, người kế vị thường là nam giới, dù hiến pháp sửa đổi năm 1974 cho phép phụ nữ lên ngôi.
Theo Hãng tin Brazil G1, từ tối 19 đến rạng sáng 20-6 (giờ địa phương), điện thoại của hàng nghìn người dân tại ít nhất bảy thành phố ở Brazil bất ngờ đồng loạt phát cảnh báo khẩn cấp.
Tại thành phố Belo Horizonte, bang Minas Gerais, nhiều người cho biết nội dung cảnh báo đề cập đến một cuộc xâm lăng từ ngoài không gian với thông điệp "Hãy tự bảo vệ mình: Người ngoài hành tinh tấn công. Chúng tôi đã đến".
Trong khi đó, tại Rio de Janeiro, người dân nhận được một tin nhắn khác với nội dung khó hiểu: "misantropo ADRESS RJ burros dms pprt".
Một số tin nhắn được gửi còn chứa từ "misanthrophy" (mang nghĩa chán ghét hoặc thù địch với nhân loại).
Sau khi xác nhận xảy ra vụ xâm nhập, Cơ quan Phòng vệ dân sự quốc gia Brazil đã tạm ngừng nền tảng phát tín hiệu cảnh báo vào lúc 1h30 sáng 20-6.
Giới chức cho biết các thông báo được phát đi bởi một bên thứ ba không được cấp quyền và vụ việc đã được chuyển cho cảnh sát liên bang điều tra.
"Đây nhiều khả năng là một cuộc tấn công của tin tặc", Cơ quan Phòng vệ dân sự quốc gia Brazil cho hay.
Vụ việc tiếp tục làm dấy lên sự chú ý xoay quanh chủ đề UFO (vật thể bay không xác định) và sự sống ngoài Trái đất. Tuy nhiên giới khoa học hiện chưa ghi nhận bằng chứng xác thực nào cho thấy tồn tại tín hiệu từ nền văn minh ngoài không gian.
Trước đó, Chính phủ Mỹ trong khuôn khổ chương trình PURSUE đã công bố đợt giải mật thứ ba đối với các tài liệu về UFO. Bộ hồ sơ gồm 72 báo cáo của quân nhân và đặc vụ FBI liên quan đến các cuộc chạm trán với vật thể bí ẩn.
Dù ghi nhận nhiều hiện tượng chưa thể lý giải, các tài liệu được công bố theo chỉ đạo của Tổng thống Mỹ Donald Trump vẫn chưa đưa ra bằng chứng trực tiếp về sự tồn tại của sự sống ngoài Trái đất.
Khi ngày càng nhiều đợt nắng nóng kéo dài xuất hiện thường xuyên ở châu Âu, việc kiểm soát độ bền của nhựa đường dưới cái nóng thiêu đốt đã trở thành nhiệm vụ cốt lõi.
Đợt nắng nóng tuần trước tại Đức khiến lớp keo trám khe co giãn của bề mặt nhựa đường và bê tông bị chảy ra, dính vào ghi chuyển hướng và đường ray, đe dọa đến khả năng di chuyển an toàn của tàu điện. Chính quyền một số thành phố đã phải ngừng dịch vụ tàu điện.
Tại huyện Unstrut-Hainich thuộc bang Thuringia của Đức, cơ quan quản lý đường bộ đã triển khai xe chuyên dụng phun nước lên bề mặt tuyến đường L2038 để làm mát trong những giờ cao điểm nắng nóng ban ngày.
Chiếc xe thường được sử dụng trong những tháng lạnh giá để rải muối hoặc các vật liệu rã băng khác, nay đã được cải tiến cho chiến dịch hạ nhiệt độ bề mặt của lớp bê tông nhựa phải tiếp xúc với nắng nóng kéo dài.
Biện pháp này được đưa ra do mặt đường xuất hiện các dấu hiệu mà các kỹ sư đường bộ Đức mô tả là "bề mặt chảy nhựa", tình trạng chất kết dính nhựa đường bên trong bê tông nhựa bị mềm đi, đùn ngược lên trên và xuất hiện trên bề mặt thành một lớp nhựa bóng, dính và dễ bị biến dạng.
Về mặt kỹ thuật, nguyên nhân nằm ở đặc tính "co giãn và biến dạng" theo nhiệt độ của nhựa đường. Nhựa đường không phải là một khối cứng chết, mà nó thay đổi tùy theo thời tiết và lực đè của xe cộ. Khi trời lạnh, nhựa đường sẽ cứng và giòn hơn; ngược lại, khi trời nóng, nó sẽ bị mềm và chảy lỏng ra.
Bình thường, nhựa đường đóng vai trò như một loại keo kết dính các loại đá, cát lại với nhau để tạo độ dẻo dai cho mặt đường. Ở điều kiện thời tiết ổn định, sự kết hợp này giúp con đường vừa chắc chắn, vừa có độ đàn hồi tốt để chịu được xe cộ đi lại hàng ngày.
Tuy nhiên, khi nhiệt độ bề mặt tăng vọt và duy trì ở mức cao trong nhiều giờ hoặc nhiều ngày do nắng nóng, chất kết dính có thể bị mất độ cứng. Nếu hỗn hợp bê tông nhựa chứa quá nhiều chất kết dính, có cấu trúc rỗng không đủ, hoặc phải chịu lượng giao thông tải trọng nặng trong thời gian nắng nóng, phần nhựa hóa mềm có thể bị đẩy trồi lên phía trên.
Hiện tượng này được gọi là chảy nhựa đường. Đây không chỉ là vấn đề mất thẩm mỹ mà thực sự rất nguy hiểm. Khi nhựa đường bị chảy và trồi lên trên, mặt đường sẽ trở nên láng bóng và trơn trượt, làm giảm lực ma sát và tăng nguy cơ lún vệt bánh xe cũng như làm mặt đường biến dạng.
Tình hình càng tệ hơn khi có xe tải trọng nặng đi qua. Lực đè liên tục từ các bánh xe lớn sẽ ép xuống lớp nhựa đường đang nhão ra, phá vỡ hoàn toàn cấu trúc liên kết bên trong của mặt đường. Các viên đá, cát không còn kết dính vào nhau được nữa, độ nhám bề mặt biến mất, khiến con đường mất đi độ cứng và rất dễ bị biến dạng, méo mó so với thiết kế ban đầu.
Cách xử lý của Đức đáng chú ý ở chỗ họ chủ động làm mát để phòng ngừa chứ không đợi đến lúc nhựa đường chảy ra mới khắc phục. Bằng cách phun nước lên đường, các đội bảo trì muốn hạ nhiệt độ bề mặt và hãm lại quá trình chảy nhão của nhựa đường.
Chỉ cần mặt đường hạ nhiệt tạm thời khi nước bay hơi, lớp nhựa đường cũng có thể lấy lại một phần độ cứng, bớt bám dính và ngừng trào ngược lên trên. Cách làm này là phương pháp hiệu quả tức thời để bảo vệ đường sá trong những giờ nắng nóng đỉnh điểm.
Trong chiến dịch này, xe phun nước hoạt động chủ yếu vào ban ngày, thời điểm nắng gắt nhất và xe cộ đi lại nhiều nhất. Lựa chọn khung giờ này là một tính toán cực kỳ quan trọng.
Việc làm mát vào ban đêm cũng quan trọng không kém. Nếu ban đêm trời không dịu xuống để đường tỏa bớt nhiệt, cái nóng sẽ bị giữ lại bên trong kết cấu đường. Hệ quả là sang ngày hôm sau, mặt đường sẽ càng dễ bị chảy và hư hỏng nhanh hơn.
Việc tận dụng xe chuyên dụng mùa đông để tưới đường mang lại hiệu quả rất thiết thực vì loại xe này vốn đã có sẵn bồn chứa và hệ thống vòi phun áp lực cao. Ở nhiều nơi, các xe này thường "đắp chiếu" suốt mùa hè. Cách làm của Đức cho thấy chính quyền có thể dùng ngay những gì đang có để ứng phó với biến đổi khí hậu, thay vì tốn tiền mua sắm máy móc mới.
Hiệu quả của biện pháp này còn tùy thuộc vào nguồn nước, mật độ giao thông, độ dốc của đường, mức độ nắng nóng và chi phí vận hành nếu phải phun đi phun lại nhiều lần. Dù vậy, đây vẫn là một giải pháp tình thế tuyệt vời giúp các cơ quan quản lý hạ nhiệt mặt đường ngay lập tức trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm.
Cách làm này cũng buộc các nhà sản xuất và cung cấp nhựa đường phải suy nghĩ lại. Nếu mùa hè ở châu Âu ngày càng trở nên nóng hơn, việc chọn loại nhựa đường phù hợp sẽ là yếu tố sống còn.
Những con đường ở châu Âu từng được xây dựng dựa trên thời tiết ôn hòa, nhưng nay sẽ cần những loại vật liệu chịu nhiệt tốt hơn hẳn. Các kỹ sư sẽ phải lựa chọn những giải pháp như dùng nhựa đường pha thêm polymer để tăng độ bền, chọn loại nhựa đường cứng hơn, dùng chất phụ gia, trộn thêm sợi gia cường hoặc thay đổi tỷ lệ đá cát khi làm đường.
Khi thiết kế một con đường mới, họ cũng sẽ phải đau đầu tìm cách cân bằng nhiều yếu tố: đường vừa phải chịu được nóng để không bị lún vệt bánh xe, vừa phải đủ bền để không bị nứt vỡ khi trời lạnh, lại vừa phải dễ thi công.
Đối với các đội bảo trì, bài học từ Đức cho thấy việc phát hiện sớm là yếu tố sống còn để đảm bảo chất lượng mặt đường. Vào ngày nắng nóng, nếu thấy mặt đường trở nên bóng loáng, đó là dấu hiệu nhựa đường đang bị chảy và trào lên.
Nếu phát hiện kịp thời, họ có thể xử lý ngay bằng cách hạn chế tốc độ, rải thêm một lớp đá dăm nhỏ để hút nhựa, tăng cường kiểm tra hoặc phun nước làm mát. Nếu không xử lý nhanh chóng, mặt đường sẽ nhanh chóng xuống cấp khi xe tải nặng đi qua.
Trong trường hợp đường đã bị chảy nhựa nặng, các đội duy tu sẽ phải dùng đến các biện pháp mạnh hơn như rải đá sạch để tạo lại độ nhám, cào bóc lớp nhựa hỏng, hoặc trải một lớp nhựa đường mới thay thế. Việc chọn cách nào sẽ tùy thuộc vào mức độ hỏng hóc, tầm quan trọng của tuyến đường và lượng xe cộ đi lại.
Vấn đề này đang trở thành câu chuyện chung của toàn cầu. Những vùng vốn đã quen với nắng nóng gay gắt như Nam Âu, Trung Đông, Bắc Phi, Nam Á, một số khu vực ở Trung Quốc, Australia và châu Mỹ đều đang đau đầu vì nhiệt độ mặt đường quá cao. Thậm chí, cả vùng Bắc và Trung Âu, nơi trước đây khí hậu vốn mát mẻ, giờ cũng đang phải chịu đựng những đợt nắng nóng chưa từng thấy.
Câu chuyện của Đức chứng minh nhựa đường không phải là một khối trơ lì, nó rất nhạy cảm với nhiệt độ và xe tải nặng. Khi Trái Đất nóng lên, chất lượng nhựa đường sẽ quyết định con đường đó có an toàn hay không.
