Tờ The Wall Street Journal ngày 29.4 dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết Tổng thống Trump đã chỉ thị trợ lý chuẩn bị cho việc kéo dài phong tỏa Iran.
Theo đó, trong các cuộc họp gần đây, ông Trump chọn cách tiếp tục bóp nghẹt nền kinh tế và xuất khẩu dầu của Iran bằng cách ngăn chặn tàu thuyền ra vào cảng biển của nước này.
Nhà lãnh đạo tin rằng những phương án khác như khôi phục chiến sự hoặc rút khỏi xung đột đều mang nhiều rủi ro hơn việc duy trì phong tỏa.
Đến nay, ông Trump cảm thấy thoải mái với việc duy trì phong tỏa lâu dài, cách mà ông cho là đang đẩy Iran về phía “tình trạng sụp đổ”. Một quan chức Mỹ cấp cao nói rằng việc phong tỏa đang phá hủy kinh tế Iran vì khiến nước này gặp khó trong việc lưu trữ dầu chưa bán được, và buộc Tehran phải đưa ra đề xuất mới.
Việc đơn phương chấm dứt chiến sự mang lại lối thoát nhanh chóng cho xung đột và giải tỏa áp lực cho kinh tế Mỹ và toàn cầu. Tuy nhiên, đề xuất mới của Iran vào cuối tuần qua sẽ cho phép nước này đặt ra điều kiện cho lối thoát đó.
Việc khôi phục chiến sự có thể làm suy yếu Iran thêm nhưng nhiều khả năng hứng chịu đòn đáp trả, khiến hạ tầng năng lượng vùng Vịnh bị thiệt hại thêm, gia tăng chi phí xung đột.
Tuy nhiên, việc duy trì phong tỏa cũng làm kéo dài xung đột và đẩy giá xăng dầu lên cao, tác động đến ông Trump và đảng Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11 tới. Việc phong tỏa đã khiến số lượng tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz giảm xuống mức thấp nhất từ đầu xung đột.
Iran được cho là đã đưa ra đề xuất mới gồm 3 bước là mở cửa eo biển Hormuz, chấm dứt phong tỏa và sẽ đàm phán về chương trình hạt nhân vào giai đoạn sau. Tuy nhiên, ông Trump có vẻ như không đồng ý với đề xuất này và nói với các trợ lý vào hôm 27.4 rằng đề xuất cho thấy Iran không đàm phán một cách thiện chí.
Theo CNN, các nguồn tin gần gũi với tiến trình đàm phán tiết lộ rằng các nhà đàm phán tại Pakistan dự kiến nhận được đề xuất mới từ Iran trong vài ngày tới, sau khi ông Trump tỏ ý không chấp nhận phiên bản trước đó.
“Iran không thể tự mình giải quyết vấn đề. Họ không biết cách ký một thỏa thuận phi hạt nhân. Tốt hơn là họ nên sớm khôn ngoan hơn”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social hôm nay 29.4, kèm bức ảnh chế ông cầm súng với dòng cảnh báo sẽ không mềm mỏng nữa.
Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) ngày 24/4 thông báo đã tấn công các bệ phóng rocket của Hezbollah tại thị trấn Yater và Kafra ở miền nam Lebanon, cho biết chúng "gây ra mối đe dọa đối với binh sĩ và người dân Israel". IDF cũng tuyên bố đã hạ 6 người bị cáo buộc là thành viên Hezbollah tại thị trấn Bint Jbeil.
Hezbollah cùng ngày thông báo tấn công thiết giáp Israel ở Ramyah nhằm "đáp trả những vụ phá hủy nhà cửa ở miền nam Lebanon, hành động vi phạm lệnh ngừng bắn". Bộ Y tế Lebanon cho biết ít nhất 6 người thiệt mạng, hai người bị thương trong các cuộc không kích của Israel nhằm vào miền nam nước này.
Các vụ giao tranh xảy ra một ngày sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon sẽ được gia hạn thêm 3 tuần. Ông cũng khẳng định Mỹ sẽ hợp tác với Lebanon để giúp nước này "tự bảo vệ mình trước Hezbollah".
Ali Fayyad, nghị sĩ Lebanon là thành viên Hezbollah, cho biết "lệnh ngừng bắn là vô nghĩa", cáo buộc Israel tiếp tục hành động thù địch như "ám sát, bắn phá, xả súng, phá hủy các làng mạc và thị trấn" ở miền nam Lebanon. "Mỗi vụ tấn công của Israel đều cho phép chúng tôi có quyền đáp trả tương xứng", ông nói.
Theo thỏa thuận có hiệu lực từ ngày 16/4, quân đội Israel không phải rút khỏi vùng đệm rộng 5-10 km mà họ thiết lập ở miền nam Lebanon. IDF cho biết khu vực này nhằm mục đích bảo vệ miền bắc Israel khỏi các đợt tập kích rocket của Hezbollah.
Chiến sự ở Lebanon tái bùng phát hồi đầu tháng 3, sau khi nhóm vũ trang Hezbollah phóng rocket vào lãnh thổ Israel để trả đũa vụ lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei bị hạ sát trong ngày đầu chiến sự Trung Đông. Israel đáp trả bằng các cuộc tập kích quy mô lớn trên khắp Lebanon và điều quân vào miền nam quốc gia láng giềng.
Xung đột đã khiến gần 2.500 người thiệt mạng ở Lebanon. Israel đang kiểm soát dải lãnh thổ kéo dài 5-10 km bên trong lãnh thổ Lebanon và tuyên bố mục tiêu nhằm bảo vệ miền bắc Israel khỏi các cuộc tấn công của Hezbollah. Quân đội Israel cũng cảnh báo người dân miền nam Lebanon không được tiến vào khu vực này.
Từ ngày 26 đến 27/5, Cao ủy châu Âu phụ trách Khởi nghiệp, Nghiên cứu và Đổi mới sáng tạo, bà Ekaterina Zaharieva, sẽ thăm Hà Nội nhằm tăng cường hợp tác giữa Liên minh châu Âu (EU) và Việt Nam trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (STI). Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ EU - Việt Nam vừa được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược Toàn diện vào tháng 1.
Trước thềm chuyến thăm, Cao ủy Zaharieva cho biết: “Việt Nam đang nổi lên như một đối tác đổi mới sáng tạo năng động với những tham vọng mạnh mẽ về khoa học và công nghệ, một hệ sinh thái khởi nghiệp sôi động cùng nguồn nhân tài nổi bật”.
“Chúng tôi mong muốn cùng nhau đẩy mạnh hợp tác trong khoa học, công nghệ, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo; hỗ trợ các nhà đổi mới sáng tạo và nhà nghiên cứu trẻ; đồng thời tạo ra những cơ hội mới cho doanh nghiệp và các công ty khởi nghiệp của cả hai bên. EU là đối tác chiến lược và đáng tin cậy trong việc hỗ trợ quá trình chuyển đổi kinh tế, thúc đẩy xuất sắc khoa học và tăng cường tự chủ công nghệ của Việt Nam”, Cao ủy Zaharieva cho biết thêm.
Trong chuyến thăm, Cao ủy Zaharieva sẽ giới thiệu chương trình Horizon Europe, đây là chương trình tài trợ trọng điểm của EU dành cho nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, đồng thời thúc đẩy các cơ hội hợp tác và đầu tư mới giữa các nhà nghiên cứu, nhà đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp khởi nghiệp và doanh nghiệp của châu Âu và Việt Nam.
Một kết quả quan trọng của chuyến thăm sẽ là cam kết của hai bên trong việc tăng cường hợp tác về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thông qua việc ký kết Ý định Thư giữa Ủy ban châu Âu, đại diện cho Liên minh châu Âu, và Bộ Khoa học và Công nghệ của Việt Nam.
Ý định Thư này sẽ tạo khuôn khổ nhằm tăng cường năng lực nghiên cứu, thúc đẩy trao đổi trong khuôn khổ chương trình Horizon Europe và các chương trình nghiên cứu khác, hỗ trợ tính lưu động của các nhà nghiên cứu, nâng cao năng lực thể chế, cũng như tạo điều kiện thuận lợi cho các sáng kiến đào tạo và nghiên cứu chung.
Trong khuôn khổ này, Cao ủy Zaharieva sẽ trao đổi với các đối tác cấp cao của Việt Nam về những ưu tiên chiến lược và việc triển khai quan hệ đối tác EU - Việt Nam được tăng cường trong các lĩnh vực khoa học đổi mới sáng tạo.
Theo cách tiếp cận “Nhóm châu Âu” (EU và các quốc gia thành viên), Cao ủy Zaharieva cũng sẽ gặp gỡ đại diện cộng đồng doanh nghiệp châu Âu và Việt Nam cũng như hệ sinh thái khởi nghiệp để trao đổi về các thách thức công nghệ, cơ hội đầu tư và tăng trưởng dựa trên đổi mới sáng tạo. EU sẵn sàng hơn bao giờ hết trong việc mở rộng hỗ trợ cho quá trình chuyển đổi kép của Việt Nam - xanh và số - đồng thời thúc đẩy các cơ hội đầu tư vào những công nghệ mới nổi như AI, chất bán dẫn, 5G, công nghệ không gian, an ninh mạng và nhiều lĩnh vực khác.
Một tổ chức tình nguyện địa phương và hãng thông tấn nhà nước Lao Phattha News cho hay 7 người Lào hồi tuần trước đã đi vào một hang động Lào, cụ thể là tại tỉnh Xaisomboun ở miền trung nước này để tìm vàng.
Tuy nhiên, mưa lớn dẫn đến lở đất đã chặn lối ra của họ.
"Chúng tôi cần mượn thêm nhiều bình oxy càng tốt, và muốn thiết lập trạm nạp oxy trước hang", Reuters hôm 28.5 dẫn lời ông Kengkard Bongkawong, Trưởng nhóm cứu hộ Metta Tham của Thái Lan, chia sẻ trên mạng xã hội về nỗ lực giải cứu thợ lặn.
Hiện vẫn chưa có thông tin chính thức về những người bị mắc kẹt trong hang động Lào. Các nhóm tình nguyện đưa ra những thông tin khác nhau về số thợ lặn được tìm thấy trong hang.
Đến tối qua, các nhóm tình nguyện Thái ít nhất 5 thợ lặn vẫn được xác định còn sống, nhưng cho đến nay vẫn chưa ai được cứu khỏi hang động.
Còn tổ chức "Cứu hộ thiện nguyện cho mọi người" của Lào nói đã tìm được toàn bộ 7 người, và tất cả đều an toàn.
Các tình nguyện viên Thái hôm 24.5 đã tham gia nỗ lực cứu hộ, trong đó có ông Kengkard.
Ông Kengkard từng tham gia chiến dịch giải cứu 12 cậu bé và huấn luyện viên đội bóng khỏi hang động Thái Lan hồi năm 2018.
