Một vết nứt (đới tách giãn) đang hoạt động đã chạm đến “ngưỡng tới hạn” và sẽ sớm đứt gãy, hình thành nên một đại dương mới ở châu Phi, trang Science Alert ngày 1.5 dẫn nghiên cứu mới được đăng trên chuyên san khoa học Nature Communications cho biết. Khu vực này gọi là đới tách giãn Turkana, kéo dài khoảng 500 km từ Kenya sang Ethiopia và là một phần của đới tách giãn Đông Phi.
Tuy nhiên, từ “sớm” ở đây chỉ mang tính tương đối vì quá trình này vẫn sẽ mất vài triệu năm nữa. Đó là thời gian quá dài đối với loài người nhưng chỉ là một “cái chớp mắt” so với quy mô thời gian địa chất.
Sự sắp xếp các lục địa hiện tại của trái đất có vẻ là cố định đối với chúng ta, nhưng chúng luôn chuyển động dù cực kỳ chậm chạp.
Hơn 200 triệu năm trước, tất cả các lục địa đều gắn liền thành một siêu lục địa (Pangea) nhưng sau đó dần tách rời ra. Trong tương lai, các lục địa được dự báo sẽ tụ họp lại với nhau một lần nữa. Khi các mảng kiến tạo va chạm, núi non hình thành. Khi các mảng kiến tạo tách rời, đại dương ra đời.
Đới tách giãn Đông Phi là một minh chứng rõ rệt cho sự tách rời. Mảng châu Phi hiện đang tách thành 2, gồm mảng Nubian khổng lồ ở phía tây (chiếm phần lớn lục địa) và mảng Somalia nhỏ hơn ở phía đông (bao gồm phần lớn bờ biển phía đông và đảo Madagascar).
Trong nghiên cứu mới, các nhà khoa học tập trung vào đới tách giãn Turkana. Nhóm nghiên cứu đã phân tích các phép đo địa chấn và tính toán độ dày của lớp vỏ tại đây.
Sự tách giãn lục địa là quá trình xảy ra khi lớp vỏ trái đất bắt đầu bị kéo giãn ra, theo ông Christian Rowan, nhà địa chất học tại Đại học Columbia (Mỹ) và là tác giả chính của nghiên cứu. Khi đó, lớp vỏ bắt đầu nứt vỡ, đứt gãy và sụt xuống trong quá trình bị kéo giãn, từ đó hình thành hệ thống đới tách giãn.
Turkana là khu vực tách giãn đang hoạt động duy nhất trên trái đất hiện nay thể hiện hiện tượng “thắt cổ chai” (necking), một giai đoạn địa chất mà các bồn đại dương mới được hình thành. Tất cả các quá trình như biến dạng, đứt gãy và tích tụ trầm tích đều tập trung trong một khu vực, khiến lớp vỏ trái đất mỏng đi đáng kể, theo Rowan. Khi lớp vỏ bị kéo giãn liên tục đến mức vỡ hoàn toàn, lớp vỏ đại dương mới có thể được hình thành.
Trong vài triệu năm tới, khu vực này sẽ hoàn tất giai đoạn “thắt cổ chai” và bước vào giai đoạn tiếp theo là đại dương hóa. Lớp vỏ sẽ giãn ra mỏng đến mức magma phun trào từ bên dưới, sau đó tụ lại và nguội đi để tạo thành lòng chảo. Đây sẽ là đáy biển mới khi nước từ Ấn Độ Dương bắt đầu tràn vào. Quá trình này đã bắt đầu diễn ra tại vùng trũng Afar ở Đông Bắc Phi, gần biển Đỏ.
Lâu nay, các nhà khoa học cho rằng Đông Phi vẫn đang ở giai đoạn mới bắt đầu giãn tách nhưng nghiên cứu mới chỉ ra rằng thực tế quá trình này đã tiến đến giai đoạn “thắt cổ chai” từ 4 triệu năm trước.
Trước đây, vùng trũng Afar (Ethiopia) được coi là nơi duy nhất sắp thành biển. Tuy nhiên, nghiên cứu này cho thấy vùng Turkana ở phía nam cũng đang tiến triển rất sát nút, mở ra khả năng toàn bộ dải Đông Phi sẽ bị nước biển tràn vào sớm hơn các mô hình cũ dự báo.
“Chúng tôi nhận thấy rằng sự rạn nứt trong khu vực này đang ở giai đoạn tiến triển hơn, và lớp vỏ trái đất tại đây mỏng hơn so với những gì mọi người từng công nhận. Đông Phi đã tiến xa hơn trong quá trình phân tách so với những suy nghĩ trước đây”, ông Rowan cho biết.
Theo tờ The Guardian, cựu Giám đốc FBI James Comey bị cáo buộc "cố ý đe dọa tính mạng" Tổng thống Mỹ Donald Trump thông qua một bài đăng trên mạng xã hội Instagram và tội truyền bá lời đe dọa lên nền tảng thương mại liên bang.
Bằng chứng được đưa ra là một bức ảnh chụp các vỏ sò được xếp thành dãy số "86 47", được ông Comey đăng lên Instagram vào năm ngoái.
Trong tiếng lóng Mỹ, 86 có nghĩa là loại bỏ, hủy bỏ hoặc tống khứ một ai đó, thứ gì đó. Còn 47 ám chỉ ông Donald Trump, Tổng thống thứ 47 của Mỹ. Lập luận của cơ quan công tố là một người bình thường sẽ hiểu đây là biểu hiện nghiêm trọng của ý định gây hại cho Tổng thống Trump.
Đáp lại, cựu Giám đốc FBI đã gỡ bài đăng và gửi lời xin lỗi. Ông khẳng định không biết dãy số này liên quan đến bạo lực và tuyên bố bản thân luôn phản đối mọi hình thức bạo lực.
Bản cáo trạng dài 2 trang đã được nộp tại bang Bắc Carolina. Một lệnh bắt giữ ông James Comey đã được ban hành, nhưng chưa xác nhận liệu ông đã bị bắt giữ hay chưa.
Trong một video mới được đăng tải trên nền tảng Substack với tiêu đề "Seashells" (Vỏ sò), ông Comey khẳng định mình hoàn toàn vô tội và không hề sợ hãi trước các cáo buộc liên quan đến bức ảnh vỏ sò xếp chữ "86 47" chụp tại Bắc Carolina một năm trước.
Ông bày tỏ sự tin tưởng tuyệt đối rằng mình sẽ được minh oan tại phiên tòa và tin vào sự độc lập của cơ quan tư pháp liên bang.
Trong một tuyên bố ngắn gọn, ông Patrick Fitzgerald, luật sư đại diện cho ông Comey, cho biết thân chủ của mình "kiên quyết phủ nhận các cáo buộc" đã được đệ trình lên tòa án liên bang. "Chúng tôi sẽ phản đối các cáo buộc này tại tòa án và mong chờ ngày minh oan cho ông Comey cũng như bảo vệ Tu chính án thứ nhất", ông Fitzgerald tuyên bố.
Trong khi đó, các nghị sĩ đảng Dân chủ đã phản ứng kịch liệt về vụ việc.
Thượng nghị sĩ Adam Schiff, người từng dẫn đầu cuộc điều tra luận tội đầu tiên đối với ông Trump, cáo buộc quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche đưa ra các tội danh "vớ vẩn" nhằm lấy lòng Nhà Trắng để giữ ghế chính thức. Ông Blanche mới được bổ nhiệm tạm quyền gần đây sau khi bà Pam Bondi rời ghế bộ trưởng.
Nhóm nghị sĩ đảng Dân chủ của Ủy ban Tư pháp Hạ viện được dẫn dắt bởi hạ nghị sĩ Jamie Raskin đặt câu hỏi về tiêu chuẩn kép trong thực thi pháp luật của Bộ Tư pháp Mỹ. Họ so sánh rằng nếu việc xếp vỏ sò bị coi là tội hình sự, tại sao các phát ngôn bạo lực trực tiếp của ông Trump lại không bị xử lý?
Nhóm đưa ra dẫn chứng là ông Trump từng gọi phát ngôn của 6 nghị sĩ Dân chủ là hành vi "phản quốc đáng bị tử hình" và cho rằng cựu nghị sĩ Cộng hòa Liz Cheney nên đối mặt với "9 họng súng chĩa thẳng vào mặt", theo The Guardian.
Ông James Comey được Tổng thống Barack Obama bổ nhiệm làm Giám đốc FBI vào năm 2013, nhiệm kỳ 10 năm.
Chỉ 11 ngày trước cuộc bầu cử tổng thống năm 2016, ông Comey thông báo mở lại cuộc điều tra về email của bà Hillary Clinton, hành động mà nhiều người cho rằng đã giúp ông Trump chiến thắng. Tuy nhiên, sau khi nhậm chức, ông Trump bắt đầu quay sang chỉ trích ông Comey vì các cuộc điều tra liên quan đến Nga.
Ông Trump đột ngột cách chức ông Comey vào năm 2017. Dưới nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump, Bộ Tư pháp Mỹ đã truy tố ông Comey với cáo buộc khai man trước quốc hội nhưng vụ án này đã bị bãi bỏ vào cuối năm 2025, theo CNN.
Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu ngày 7-8/5, theo lời mời của Tổng thống Philippines, Chủ tịch ASEAN 2026 Ferdinand Romualdez Marcos Jr..
"Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên, cũng là lần đầu Thủ tướng Lê Minh Hưng tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN trên cương vị mới", Thứ trưởng Ngoại giao Đặng Hoàng Giang cho biết trong cuộc phỏng vấn trước chuyến thăm.
Tại hội nghị, Việt Nam sẽ tập trung vào một số ưu tiên lớn, trước hết là phối hợp chặt chẽ với các nước ASEAN thúc đẩy triển khai hiệu quả những ưu tiên của năm Chủ tịch ASEAN 2026 và Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, hướng tới xây dựng một Cộng đồng ASEAN tự cường, năng động, sáng tạo và lấy người dân làm trung tâm.
Việt Nam sẽ cùng ASEAN thúc đẩy duy trì môi trường hòa bình, an ninh và ổn định, đề cao thượng tôn luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương, tăng cường liên kết nội khối, mở rộng và làm sâu sắc quan hệ với các đối tác, qua đó củng cố vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực.
Việt Nam cũng sẽ tham gia tích cực vào các nội dung ưu tiên của hội nghị, đặc biệt là vấn đề cấp bách liên quan đến an ninh năng lượng, an ninh lương thực và hỗ trợ công dân. Việt Nam đã chủ động nghiên cứu, chuẩn bị đề xuất, sáng kiến cụ thể, thiết thực nhằm nâng cao năng lực ứng phó chung của ASEAN trước những biến động và thách thức ngày càng phức tạp từ bên ngoài.
Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 và các hội nghị liên quan sẽ diễn ra với chủ đề "Cùng chèo lái tương lai chung". Hội nghị mang ý nghĩa đặc biệt khi ASEAN bước vào giai đoạn phát triển mới sau 10 năm xây dựng Cộng đồng ASEAN giai đoạn năm 2015-2025.
Năm 2026 đánh dấu năm đầu tiên ASEAN triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 cùng các Kế hoạch chiến lược trên 4 trụ cột chính trị - an ninh, kinh tế, văn hóa - xã hội và kết nối. Đây sẽ là khuôn khổ định hướng quan trọng nhằm xây dựng một ASEAN đoàn kết, tự cường, phát huy vai trò trung tâm trong thúc đẩy hợp tác và giải quyết các vấn đề khu vực.
Hội nghị lần này diễn ra trong bối cảnh tình hình khu vực và thế giới biến động nhanh chóng, phức tạp và khó lường, nhất là diễn biến phức tạp hiện nay ở Trung Đông, đặt ASEAN trước nhiều sức ép lớn về duy trì ổn định, bảo đảm tăng trưởng và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển dài hạn.
Những thách thức về cạnh tranh chiến lược, gián đoạn chuỗi cung ứng, an ninh năng lượng, an ninh lương thực và bảo hộ thương mại đang tác động trực tiếp đến ổn định và đời sống người dân trong khu vực.
Hội nghị sẽ là dịp để lãnh đạo 11 quốc gia ASEAN trao đổi toàn diện về tình hình khu vực và quốc tế, thống nhất các định hướng chiến lược và đề ra quyết sách chiến lược, qua đó giúp củng cố đoàn kết, nâng cao năng lực tự cường, tiếp tục khẳng định giá trị chiến lược của ASEAN.
Dự án do Công ty Space Entry (trụ sở tại Tsukuba gần Tokyo) dẫn đầu, nhằm thử nghiệm liệu rô bốt Haro có thể được phóng thành công, di chuyển tự do trong môi trường vi trọng lực và giao tiếp như một người bạn đồng hành giống trong loạt phim hoạt hình này hay không.
Thiết kế của rô bốt được giao cho ông Kunio Okawara, nhà thiết kế cơ khí đã tạo ra Haro nguyên bản trong thương hiệu Mobile Suit Gundam, theo Kyodo News.
Loạt phim hoạt hình Nhật Bản Mobile Suit Gundam, hay Gundam 0079, được sản xuất năm 1979 và là bộ phim anime truyền hình đặt nền móng cho toàn bộ thương hiệu Gundam nổi tiếng.
Rô bốt sẽ được đưa đến mô đun thí nghiệm Kibo của Nhật trên Trạm không gian quốc tế (ISS), nơi nó sẽ thu thập dữ liệu phục vụ các rô bốt hoạt động tự động trong môi trường không gian.
Rô bốt này có đường kính 21 cm, được làm bằng nhôm, với thiết kế giúp di chuyển theo mọi hướng chỉ bằng hệ thống động cơ đẩy, với phần má đóng vai trò là cửa thoát lực đẩy. Các cảm biến sẽ phát hiện chướng ngại vật và dừng chuyển động khi cần thiết.
Nó cũng sẽ được trang bị camera và micro để hỗ trợ liên lạc với các phi hành gia và có các đèn LED đóng vai trò là "mắt", cho phép nó thể hiện các tín hiệu đơn giản thông qua cử động nháy mắt.
Chiến dịch gây quỹ cộng đồng bắt đầu vào ngày 14.4 để quyên góp tiền cho việc phóng rô bốt này vào không gian đã đạt được mục tiêu đầu tiên là 3 triệu yên (khoảng 500 triệu đồng) chỉ trong ba ngày, với 200 người cam kết đóng góp.
Những người ủng hộ có thể tham gia vào quá trình phát triển rô bốt và tham dự các sự kiện ra mắt, hoặc lựa chọn nhận những vật phẩm độc quyền.
"Chúng tôi hy vọng dự án này sẽ là cầu nối giúp nhiều người hơn tham gia vào quá trình phát triển không gian", theo ông Ryoichi Kumagai, Chủ tịch Space Entry.
