Không chỉ bị xử phạt hành chính, chủ nhà trọ còn buộc phải hoàn trả phần tiền thu vượt của người thuê.
Quy định mới được xem là động thái mạnh tay nhằm chấn chỉnh tình trạng thu tiền điện giá cao tại các khu nhà trọ vốn kéo dài nhiều năm qua.
Theo quyết định 1279 của Bộ Công Thương, giá bán lẻ điện sinh hoạt hiện dao động từ khoảng 1.984 đồng/kWh ở bậc thấp nhất đến khoảng 3.460 đồng/kWh ở bậc cao nhất, chưa bao gồm thuế VAT. Trong khi đó, theo khảo sát tại nhiều khu nhà trọ hiện nay ở TP.HCM, mức thu phổ biến vẫn là 3.500 – 5.000 đồng/kWh.
Khoảng chênh này khiến tiền điện trở thành gánh nặng lớn với người thuê trọ, đặc biệt là công nhân, lao động nhập cư hoặc gia đình có trẻ nhỏ phải sử dụng thiết bị điện thường xuyên. Không ít người dù biết bị thu cao nhưng vẫn chấp nhận vì ngại va chạm với chủ trọ hoặc khó tìm được chỗ ở khác phù hợp túi tiền.
Anh Nguyễn Văn Thứ (27 tuổi, quê Thái Bình cũ, nay là Hưng Yên), đang trọ tại phường Hà Đông, TP Hà Nội, cho hay ngoài tiền thuê phòng khoảng 2,5 triệu đồng/tháng, tiền nước 100.000 đồng/người, chủ cho thuê trọ đang thu 4.000 đồng/kWh điện. Người thuê trọ phải trả tiền điện nhiều ít tùy theo số công tơ hằng tháng.
Nghe tin chủ trọ không được thu chênh lệch tiền điện sinh hoạt hằng tháng, anh Thứ rất vui vì tiền điện hằng tháng sẽ giảm xuống đáng kể, giảm bớt gánh nặng cho người thuê.
Tuy nhiên, anh cho rằng “chủ trọ vẫn là người có quyền quyết định thu bao nhiêu” bởi nếu không thu được chênh lệch tiền điện chủ trọ sẽ tăng tiền nhà, tiền nước sinh hoạt hằng tháng. Như vậy chi phí không những không giảm mà có thể tăng lên!?
Ở chiều ngược lại, nhiều chủ nhà trọ cho rằng phần chênh lệch tiền điện lâu nay thực tế đang được dùng để bù cho nhiều chi phí vận hành khác.
Ông Lê Quốc Tuấn, chủ dãy trọ 15 phòng trên đường Nguyễn Thị Tuôi (xã Vĩnh Lộc, TP.HCM), cho biết sẽ tuân thủ quy định mới nhưng thừa nhận việc cân đối tài chính sẽ khó khăn hơn rất nhiều.
Hiện cả dãy trọ ông Tuấn đang thu 4.000 đồng/kWh, tuy nhiên miễn phí nước cho người thuê. Phần chênh từ giá tiền điện được ông dùng cho việc đầu tư, cải tạo đường dây điện, đồng hồ điện, aptomat, bóng đèn hành lang, sửa chữa điện hư hỏng… bởi tất cả đều do chủ trọ tự bỏ.
Theo ông Tuấn, các dãy trọ công nhân thường sử dụng điện với cường độ cao nên hệ thống điện xuống cấp khá nhanh. Trong khi đó giá thuê phòng lại khó tăng mạnh vì cạnh tranh lớn và sợ mất khách.
“Người ngoài nhìn vào nghĩ chủ trọ lời từ tiền điện, nhưng thật ra nhiều khoản đang được bù qua đó. Nếu siết giá điện mà không có cơ chế tính các chi phí hợp lý thì chắc chắn sẽ phát sinh thêm khoản thu khác”, ông nói.
Vì thế, khi phải thu phí giá điện theo đúng giá bán lẻ của điện lực, ông Tuấn cho rằng bắt buộc sẽ phải thu thêm phí tiền nước để bù đắp.
Còn bà Thảo My, chủ dãy trọ trên đường Trần Khắc Chân (phường Tân Định, TP.HCM), cho hay hiện đang thu 4.000 đồng/kWh điện, nhưng sẽ chấp hành ngay khi quy định có hiệu lực. Nhưng bà cũng cho biết phần chênh lệch hiện nay chủ yếu được dùng để chi trả điện khu vực dùng chung.
“Máy giặt, máy sấy, camera, điện hành lang, cổng điện, nhà xe… đều dùng điện nhưng không thể tách riêng từng phòng để tính. Nếu chỉ thu đúng giá điện trong phòng thì chủ trọ phải tự gánh toàn bộ phần này”, bà My nói.
Theo bà, đa số khu trọ nhỏ hiện hoạt động theo mô hình hộ gia đình, không có bộ máy quản lý chuyên nghiệp như chung cư hay ký túc xá. Nhiều khoản chi phí đang được “gộp mềm” vào tiền điện thay vì tách riêng thành phí dịch vụ.
Còn bà Nguyễn Thị Thương, chủ khu chung cư mini tại phường Phú Diễn, TP Hà Nội, cho biết khu chung cư của bà đang thu tiền điện khoảng 4.500 đồng/kWh, nhưng sắp tới sẽ thu đúng theo giá bán lẻ điện sinh hoạt theo quy định của Nhà nước.
“Mức thu tiền điện sinh hoạt cố định ở mức cao hơn để bù đắp cho việc tính lũy tiến giá điện sinh hoạt theo quy định của Nhà nước. Ngoài ra, một phần chi phí để phục vụ cho việc quản lý vận hành chung cư, trong đó có tiền điện vận hành thang máy, rác sinh hoạt hằng tháng”, bà Thương nói.
Chương trình được thực hiện dưới sự chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) và UBND TP.HCM, báo Tuổi Trẻ phối hợp Văn phòng, Vụ Thanh toán NHNN, Sở Công Thương TP.HCM và Công ty CP Thanh toán quốc gia Việt Nam (Napas) tổ chức.
Tại buổi họp báo, ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán NHNN, cho biết thanh toán song phương Việt Nam - Trung Quốc vừa được triển khai đầu tháng 4, cuối tháng 4 triển khai thanh toán ở chiều inbound, doanh số mua hàng của du khách Trung Quốc hết sức ấn tượng. Từ vài trăm triệu đồng như hằng ngày đã tăng lên nhiều tỉ đồng trong một ngày, chưa kể với thị trường Hàn Quốc.
"Với kết quả vừa qua, có thể dự báo khi lượng người tham gia vào thanh toán song phương ngày càng lớn hơn thì doanh số thanh toán xuyên biên giới sẽ lớn hơn nhiều so với kỳ vọng", ông Tuấn nói và cho rằng việc các ngân hàng tích cực tham gia, cùng với việc mở rộng thanh toán cho khách Trung Quốc không chỉ qua Alipay mà còn qua WeChat Pay, sẽ góp phần thu hút lượng lớn du khách Trung Quốc sử dụng các ví điện tử này chi tiêu tại Việt Nam.
Với những kết quả ban đầu, ông Tuấn nhận định khi số lượng người tham gia thanh toán song phương ngày càng tăng, doanh số thanh toán xuyên biên giới sẽ còn tăng mạnh và có thể vượt kỳ vọng. Song song đó, nhiều dự án mới cũng đang được khởi động, như thanh toán song phương Việt Nam - Malaysia với mục tiêu hoàn thành trong năm 2027.
Ông Nguyễn Thanh Tùng, Phó tổng giám đốc Napas, cho biết đơn vị đã hoàn tất kết nối với Thái Lan, Lào và Campuchia từ năm 2024. Đầu năm 2026, NAPAS tiếp tục mở rộng với Trung Quốc và Hàn Quốc, đồng thời dự kiến cuối năm triển khai thêm tại Singapore và Đài Loan. Như vậy, đến cuối năm nay sẽ có tổng cộng 7 thị trường quốc tế được kết nối.
Đến nay đã có hơn 20 ngân hàng và trung gian thanh toán tại Việt Nam tham gia thúc đẩy thanh toán xuyên biên giới, góp phần hỗ trợ hoạt động giao thương trong nước và quốc tế. Thông qua hệ thống này, người dân Việt Nam có thể dùng trực tiếp ứng dụng ngân hàng trong nước để quét mã thanh toán khi mua sắm, ăn uống hoặc sử dụng dịch vụ tại các quốc gia đã kết nối.
"Giao dịch sẽ được quy đổi tự động sang đồng tiền sở tại, giúp người dùng hạn chế phải đổi và mang theo nhiều tiền mặt ngoại tệ khi ra nước ngoài", ông Tùng nói.
Trong không gian mua sắm nhộn nhịp tại chợ Bến Thành (TP.HCM), chiều 26-5, lãnh đạo báo Tuổi Trẻ, Sở Công Thương TP.HCM, đại diện NHNN cùng nhiều ngân hàng thương mại đã trực tiếp trải nghiệm các giải pháp thanh toán số QR Pay.
Tại sạp trà, cà phê, bánh kẹo và mứt Ngọc Hoa, đoàn đã trải nghiệm mua hàng bằng hình thức quét mã QR Pay, thay cho mã chuyển khoản QR code thông thường. Sau khi quét mã, ứng dụng ngân hàng lập tức hiển thị số tiền 110.000 đồng để xác nhận thanh toán. Giao dịch được thực hiện nhanh chóng và hóa đơn điện tử cũng được xuất ngay sau đó.
Bà Trần Thị Hồng, chủ một sạp kinh doanh đồ uống tại chợ Bến Thành, cho biết khoảng 70% khách hàng chọn thanh toán không dùng tiền mặt, đặc biệt tỉ lệ này ở các bạn trẻ khoảng 80 - 90%, nhưng cách thức thanh toán chủ đạo là quét mã QR đơn thuần.
"Quét mã QR Pay nếu hiện luôn số tiền cần thanh toán giúp dễ dàng thống kê doanh thu, giúp hoạt động khai báo thuế cũng trở nên thuận lợi hơn nhiều", bà Hồng khẳng định.
Ông Kelvin Utomo, Trưởng bộ phận Sản phẩm và giải pháp Visa Việt Nam, Lào và Campuchia, cho rằng Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh của thương mại số, với mức độ tự tin và sẵn sàng cao của người tiêu dùng. Đây là một trong những yếu tố tạo nên nét khác biệt của thị trường Việt Nam so với nhiều nước trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
"Cách đây ba năm, tại chương trình Ngày không tiền mặt, tỉ lệ thanh toán không tiếp xúc trên hệ thống Visa ở Việt Nam chỉ khoảng 50%. Đến thời điểm Ngày Tài chính số được công bố, con số này tăng lên khoảng 80%, trong đó 30% đến từ các tính năng ví điện tử toàn cầu", ông Kelvin Utomo cho biết.
Cũng theo ông, Chính phủ cùng các đối tác trong hệ sinh thái thanh toán số đang thúc đẩy nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, đặc biệt là hộ kinh doanh, góp phần phát triển kinh tế số và giúp các đơn vị nhỏ dễ tiếp cận phương thức thanh toán hiện đại hơn.
"Từ thực tế, chúng tôi cho rằng cần tiếp tục mở rộng mạng lưới chấp nhận thanh toán số. Doanh nghiệp nên xem đây không chỉ là chi phí mà là điều kiện cần để tăng trưởng trong bối cảnh hành vi tiêu dùng thay đổi nhanh", ông Kelvin Utomo gợi ý.
Theo biểu lãi suất niêm yết mới của Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank), lãi suất tiết kiệm lĩnh lãi cuối kỳ hạn 3 tháng giảm 0,12%/năm, xuống còn 4,63%/năm; kỳ hạn 4 tháng giảm 0,13%/năm, còn 4,62%/năm; kỳ hạn 5 tháng giảm 0,14%/năm xuống 4,61%/năm.
Nhóm kỳ hạn từ 6-8 tháng ghi nhận mức giảm mạnh hơn, dao động 0,24-0,3%/năm. Cụ thể, lãi suất kỳ hạn 6 tháng còn 5,76%/năm, kỳ hạn 7 tháng còn 5,72%/năm và kỳ hạn 8 tháng còn 5,7%/năm. Lãi suất kỳ hạn 9 tháng giảm 0,28%/năm xuống 5,72%/năm; kỳ hạn 10 tháng giảm nhẹ còn 5,96%/năm; kỳ hạn 11 tháng còn 5,95%/năm.
Lãi suất huy động trực tuyến cao nhất tại VPBank áp dụng cho kỳ hạn 12 tháng đã giảm mạnh 0,36%/năm, xuống còn 5,94%/năm. Các kỳ hạn từ 13-36 tháng cũng đồng loạt được điều chỉnh xuống dưới mốc 6%/năm. Trong đó, kỳ hạn 13-15 tháng còn 5,83%/năm, kỳ hạn 18 tháng còn 5,76%/năm, kỳ hạn 24 tháng còn 5,68%/năm và kỳ hạn 36 tháng giảm sâu nhất, tới 0,58%/năm, xuống còn 5,02%/năm.
Như vậy, toàn bộ lãi suất tiền gửi các kỳ hạn từ 6-36 tháng tại VPBank hiện đều được niêm yết dưới ngưỡng 6%/năm.
VPBank là ngân hàng thứ 2 giảm lãi suất huy động từ đầu tháng 5 đến nay, sau Saigonbank. Đây đồng thời là lần điều chỉnh giảm lãi suất thứ 3 của VPBank kể từ sau cuộc họp ngày 9/4 giữa các ngân hàng thương mại và Ngân hàng Nhà nước về yêu cầu ổn định mặt bằng lãi suất trên thị trường.
Theo biểu lãi suất niêm yết của các ngân hàng, với kỳ hạn ngắn 1-3 tháng, mặt bằng lãi suất huy động trực tuyến ghi nhận sự phân hóa khá rõ giữa nhóm ngân hàng quốc doanh và ngân hàng tư nhân. Mức phổ biến dao động quanh 4,6-4,75%/năm. Nhóm ngân hàng có lãi suất cao nhất ở kỳ hạn 1 tháng gồm ACB, MSB, OCB, PGBank, VIB và VPBank cùng niêm yết 4,75%/năm.
Ở kỳ hạn 6 tháng, lãi suất cao nhất thị trường hiện thuộc về MBV với mức 7,2%/năm. Xếp ngay sau là ACB với 7,1%/năm. Một số ngân hàng khác duy trì mức lãi suất cao từ 6,8-6,9%/năm như LPBank, PGBank, Bac A Bank và BVBank. Trong nhóm Big4, Agribank, VietinBank và Vietcombank cùng niêm yết 6,6%/năm.
Tại kỳ hạn 9 tháng, mặt bằng lãi suất tiếp tục nghiêng về nhóm ngân hàng tư nhân quy mô vừa và nhỏ. ACB và MBV dẫn đầu với cùng mức 7,2%/năm. Nhóm ngân hàng niêm yết từ 6,8-6,9%/năm gồm LPBank, PGBank, BVBank và Bac A Bank. Trong khi đó, nhóm ngân hàng quốc doanh duy trì mức 5,8-6,6%/năm tùy từng nhà băng.
Ở kỳ hạn 12 tháng, lãi suất huy động cao nhất thị trường hiện thuộc về ACB với 7,3%/năm, tiếp đến là MBV ở mức 7,2%/năm. Nhiều ngân hàng khác niêm yết quanh ngưỡng 7% như LPBank, PGBank và VIB. Nhóm Big4 gồm Agribank, VietinBank và Vietcombank cùng giữ mức 6,8%/năm, trong khi BIDV niêm yết thấp hơn, ở mức 5,9%/năm.
Đối với kỳ hạn dài 18 tháng, MBV tiếp tục dẫn đầu thị trường với mức 7,2%/năm. Xếp sau là LPBank với 7,1%/năm. Nhóm ngân hàng có lãi suất từ 6,6-6,8%/năm gồm Agribank, VietinBank, Vietcombank, OCB và PGBank. Trong khi đó, SCB vẫn là ngân hàng có lãi suất thấp nhất với chỉ 3,9%/năm.
Theo báo cáo thị trường quý 1-2026 vừa được Công ty Dịch vụ bất động sản Cushman & Wakefield công bố, tổng nguồn cung mặt bằng cho thị trường bán lẻ tại Hà Nội đã đạt khoảng 1,43 triệu m², sau khi thị trường đón thêm hơn 51.000m² mới chỉ trong ba tháng đầu năm.
Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ các trung tâm thương mại khu vực rìa trung tâm và các khối đế bán lẻ tại phía tây Hà Nội. Trung tâm thương mại tiếp tục chiếm ưu thế với khoảng 85% tổng nguồn cung toàn thị trường.
Đáng chú ý, nguồn cung mới không còn tập trung chủ yếu ở lõi trung tâm, mà đang dịch chuyển mạnh ra các khu vực ngoài trung tâm, nơi quỹ đất lớn hơn và tốc độ đô thị hóa nhanh hơn.
Xu hướng này phản ánh sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng, khi người dân ngày càng ưu tiên các mô hình mua sắm tích hợp ăn uống, giải trí và trải nghiệm cộng đồng.
Bà Hoàng Nguyệt Minh, Tổng giám đốc Cushman & Wakefield Việt Nam, nhận định các dự án có định vị rõ ràng, sở hữu tệp cư dân ổn định và chiến lược quản lý chủ động sẽ có lợi thế lớn trong giai đoạn cạnh tranh mới.
Dù nguồn cung tăng mạnh, tỉ lệ lấp đầy trung bình của thị trường bán lẻ Hà Nội trong quý 1 vẫn đạt 86,5%, chỉ giảm nhẹ 0,6 điểm phần trăm so với quý trước.
Theo đơn vị nghiên cứu, nguyên nhân chủ yếu đến từ việc một số dự án mới chưa vận hành hoàn toàn do khách thuê còn trong giai đoạn hoàn thiện nội thất. Nhu cầu thuê tiếp tục được dẫn dắt bởi nhóm ngành F&B và giải trí.
Thị trường cũng ghi nhận thêm nhiều cửa hàng flagship mới của các thương hiệu như Phúc Long và Skechers.
Trong bối cảnh thương mại điện tử tiếp tục mở rộng ảnh hưởng, nhiều chủ đầu tư đang chuyển hướng sang mô hình "destination retail" - biến trung tâm thương mại thành điểm đến trải nghiệm thay vì chỉ mua sắm đơn thuần.
Các không gian cộng đồng, khu vui chơi, tổ hợp ẩm thực và hoạt động tương tác đang trở thành yếu tố quan trọng để kéo dài thời gian lưu lại của khách hàng.
Giá thuê tầng trệt trung bình tại Hà Nội trong quý 1-2026 đạt khoảng 51,4 USD/m²/tháng, tăng hơn 9% so với quý trước và tăng hơn 10% so với cùng kỳ năm ngoái. Mức tăng này chủ yếu đến từ các dự án mới tại khu vực rìa trung tâm với mặt bằng giá chào thuê cao hơn thị trường hiện hữu.
Trong khi đó các vị trí trung tâm vẫn duy trì sức hút nhờ lợi thế thương hiệu, lưu lượng khách ổn định và khả năng nhận diện cao. Những dự án được vận hành tốt tiếp tục giữ giá thuê tích cực, bất chấp áp lực cạnh tranh ngày càng lớn.
Theo Cushman & Wakefield, từ nay đến năm 2028, Hà Nội dự kiến có thêm khoảng 314.000m² mặt bằng bán lẻ mới gia nhập thị trường, phần lớn nằm ở khu vực phía tây và ngoại thành.
Việc nguồn cung tăng nhanh có thể khiến thời gian lấp đầy kéo dài hơn và buộc chủ đầu tư phải linh hoạt hơn về chính sách cho thuê. Tuy nhiên các dự án có lợi thế dân cư đông đúc và định vị rõ ràng vẫn được kỳ vọng duy trì hiệu suất tốt hơn mặt bằng chung.
