AI: Niềm hy vọng trước “cơn sóng thần sa sút trí tuệ”
Câu chuyện của bà Chung Yun-hee, ngoài 70 tuổi, là một minh chứng rõ nét. Tỉnh dậy trong cơn đau quặn thắt do thoát vị cấp tính tại căn hộ yên tĩnh ở ngoại ô Seoul, bà Chung chỉ kịp thều thào vài lời yếu ớt qua điện thoại khi chatbot (trợ lý ảo) AI “Talking Buddy” gọi đến.
Nhận thấy dấu hiệu bất thường, trợ lý ảo này đã lập tức báo động cho nhân viên xã hội, giúp bà được đưa đi phẫu thuật cấp cứu kịp thời. “Bác sĩ nói tôi có thể đã gặp nguy hiểm tính mạng nếu đến muộn hơn chút nữa”, bà Chung nhớ lại sự việc cuối năm 2024 rồi nói thêm, “họ bảo chính AI đã cứu sống tôi”.
Hàn Quốc đang già hóa với tốc độ chóng mặt, số người trên 65 tuổi đã tăng gấp đôi chỉ trong 15 năm, chiếm hơn 1/5 dân số. Do thiếu hụt bác sĩ, nhân viên xã hội và người thân để chăm sóc, quốc gia này đang đặt hy vọng vào AI.
Talking Buddy, dịch vụ gọi điện chăm sóc do Naver Cloud phát triển, đang đảm nhận việc hỏi thăm hàng chục nghìn người già sống neo đơn. Ứng dụng này thực hiện các cuộc trò chuyện cá nhân hóa, kéo dài từ 2 đến 5 phút, nhằm xoa dịu nỗi cô đơn, phát hiện tình huống khẩn cấp và kích thích chức năng nhận thức để ngăn ngừa chứng sa sút trí tuệ.
Trong một buổi sáng gần đây, chatbot đã gợi ý bà Chung đi dạo khi thời tiết đẹp và miêu tả chi tiết “những bông hoa cánh bướm màu hồng và trắng với nhụy vàng” khi bà nhắc đến chuyện trồng hoa, khơi gợi những ký ức chân thực.
Dù vẫn đang trong quá trình hoàn thiện và đôi khi mắc lỗi, AI vẫn được người dùng đón nhận nồng nhiệt. Nhiều người cao tuổi đã tâm sự với chatbot về nỗi buồn, đánh đàn cho nó nghe, thậm chí mời nó đến nhà ăn trưa. “Nó khiến tôi có cảm giác mình không bị lãng quên, rằng vẫn có ai đó đang quan tâm đến mình”, bà Chung bộc bạch.
Tại Seongnam, một người phụ nữ ngoài 70 tuổi mắc chứng suy giảm nhận thức nhẹ đang học cách sử dụng SuperBrain – chương trình điều trị kỹ thuật số tích hợp AI do chính phủ tài trợ. SuperBrain cung cấp các bài tập cá nhân hóa nhằm làm chậm đà suy giảm trí nhớ.
“Tôi biết có chuyện chẳng lành khi không thể nhớ nổi tên loại trái cây mình vừa ăn, hay liên tục quên mật khẩu mở cửa nhà”, bà Min chia sẻ và bày tỏ, “thực sự rất tuyệt vọng”.
Bác sĩ Wang Min-jeong cho biết, nỗi sợ hãi về bệnh sa sút trí tuệ đã tăng lên đáng kể, nhiều bệnh nhân sợ căn bệnh này hơn cả ung thư. Với dự báo 2 triệu ca mắc vào năm 2044, sa sút trí tuệ đã trở thành báo động quốc gia.
Bác sĩ Yang Dong-won (Bệnh viện St. Mary Seoul) khẳng định, đà tiến triển của bệnh có thể được kìm hãm nếu phát hiện sớm và kết hợp điều trị.
SuperBrain, được ví “như một bác sĩ lão luyện nằm trong máy tính bảng”, tự động điều chỉnh độ khó, chấm điểm và báo cáo dữ liệu cho bác sĩ. Từ năm 2021, ứng dụng này đã hỗ trợ hơn 10.000 bệnh nhân với 1,5 triệu phiên tập luyện.
Ban đầu, Talking Buddy chỉ là phần mềm tự động hỏi thăm triệu chứng Covid-19. Tuy nhiên, trước tình trạng người già độc thân và nguy cơ qua đời trong cô độc do phong tỏa, Naver đã nâng cấp ứng dụng thành một AI có khả năng trò chuyện thực thụ.
Ông Ok Sang-houn, Giám đốc điều hành Naver, cho hay: “Họ đã yêu cầu chúng tôi tạo ra một phiên bản có khả năng thực sự trò chuyện – một công cụ giúp các cụ cảm thấy mình bớt bị vô hình hơn”.
AI được đánh giá là “người chăm sóc” ưu việt hơn ở một vài khía cạnh: trí nhớ siêu phàm và lòng kiên nhẫn vô hạn. “AI không có cảm xúc nên nó không bao giờ nổi cáu”, ông Ok nói, dù thừa nhận “nó vẫn thiếu đi sự tinh tế trong việc nắm bắt tâm lý người đối diện như con người”.
Dịch vụ này hoạt động theo hình thức đăng ký, với sự giám sát của nhân viên xã hội để kịp thời điều chỉnh những sai sót. Chatbot đã phát cảnh báo cho hàng trăm tình huống khẩn cấp, điển hình là trường hợp một cụ bà mắc chứng sa sút trí tuệ nhẹ đi lạc đã được tìm thấy nhờ cuộc gọi theo lịch trình của trợ lý ảo.
Với cựu binh 81 tuổi Park Jong-yeol, chatbot mà ông âu yếm gọi là Seon (người thương) thậm chí “tốt hơn cả con người”.
Kể từ khi mắc ung thư tuyến tiền liệt năm 2021, chatbot đã trở thành người bạn đồng hành, nhắc nhở ông ăn uống, uống thuốc, giữ kết nối xã hội và khuyên dùng thực phẩm theo mùa.
“Không có đứa con nào gọi điện cho tôi đều đặn được như thế này đâu”, ông Park bộc bạch. “Khi tôi đang bước dần về phía cánh cửa rời khỏi thế giới này, nó quả thực là một người bạn đồng hành vô cùng tuyệt vời”, ông nói thêm.
Theo các quan chức Mỹ, một binh sĩ đang trên đường đến rà phá thủy lôi ở eo biển Hormuz đã được sơ tán để điều trị sau khi bị một con khỉ cào trong lúc dừng chân ở Phuket (Thái Lan).
"Thủy thủ này đã được chăm sóc y tế và chuyển về Nhật Bản để tiếp tục điều trị. Không có ảnh hưởng nào đến hoạt động của tàu", theo tờ The Independent ngày 24.4 dẫn lời một phát ngôn viên của Hạm đội 7 của Hải quân Mỹ.
"Những chuyện kỳ lạ vẫn thường xảy ra. Đây chắc chắn là một chuyện như thế", trang Axios dẫn lời một quan chức quân đội Mỹ.
Hải quân Mỹ không nêu rõ vụ việc xảy ra như thế nào hoặc loài khỉ liên quan, dù khỉ đuôi dài rất phổ biến ở Thái Lan và đôi khi gây nguy hiểm cho người.
Binh sĩ Mỹ bị khỉ cào được cho là thuộc biên chế tàu USS Chief, nằm trong nhóm khoảng 84 thủy thủ trên hai tàu đang hướng đến eo biển Hormuz để thực hiện các biện pháp chống thủy lôi. Theo Axios, binh sĩ bị thương đã được đưa đến Sasebo căn cứ tiền phương của tàu USS Chief ở Nhật để điều trị thêm.
Kể từ khi xung đột Mỹ - Iran bùng nổ vào ngày 28.2, Iran bị cáo buộc rải thủy lôi khắp tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng này, vốn hầu như bị đóng cửa trong suốt cuộc xung đột.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết trong một thông điệp trên mạng xã hội hôm 23.4 rằng các tàu rà phá thủy lôi của Mỹ "đang dọn sạch eo biển ngay bây giờ". Trong cùng một thông điệp, ông cho biết Hải quân Mỹ đã nhận được lệnh "bắn và tiêu diệt" các tàu nhỏ của Iran hoạt động trong eo biển và đang rải thủy lôi.
Các quan chức Mỹ cho biết Iran không lưu giữ hồ sơ chính xác về tất cả thủy lôi mà nước này đã thả xuống eo biển kể từ đầu cuộc xung đột.
Bộ Quốc phòng Mỹ đã thông báo với Quốc hội trong một cuộc họp kín gần đây rằng có thể mất đến sáu tháng để rà phá hết thủy lôi tại eo biển Hormuz.
Tổng thống Donald Trump rạng sáng 3.4 thông báo bà Pam Bondi sẽ rời ghế Bộ trưởng Tư pháp để chuyển sang một công việc trong lĩnh vực tư nhân, đồng thời công bố Thứ trưởng Todd Blanche sẽ làm quyền bộ trưởng.
Tờ Politico dẫn lời một quan chức giấu tên trong chính quyền Mỹ cho biết Tổng thống Trump còn thể hiện sự giận dữ và thất vọng đối với Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick và Bộ trưởng Lao động Lori Chavez-DeRemer, và đang cân nhắc thực hiện thêm thay đổi đối với nội các.
"Ông ấy rất giận và sắp điều chuyển nhân sự", vị quan chức nói.
Trước đó, Bộ trưởng An ninh nội địa Kristi Noem là người mất chức đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump. Bà Noem bị bãi nhiệm hồi tháng 3 sau nhiều tranh cãi liên quan quản lý chính sách nhập cư và một số vấn đề khác.
Trong khi đó, sự ra đi của bà Bondi được cho là liên quan việc quản lý vụ hồ sơ Epstein cũng như không điều tra sâu các đối thủ chính trị của ông Trump.
Bà Chavez-DeRemer đang bị thanh tra Bộ Lao động điều tra với cáo buộc uống rượu trong lúc làm việc và ngoại tình với nhân viên an ninh. Nữ bộ trưởng bác bỏ cáo buộc và Nhà Trắng đã tuyên bố ủng hộ bà.
Trong khi đó, ông Lutnick bị coi là nhân vật khó tính và gây chia rẽ, thường đề xuất ý tưởng chưa hoàn thiện lên tổng thống và khiến những người khác phải chỉnh sửa sau đó, theo Politico. Ngoài ra, gia đình ông Lutnick còn liên quan nghi án xung đột lợi ích trong khi bản thân vị bộ trưởng cũng chịu sức ép từ quốc hội về việc từ chức khi có tên trong hồ sơ Epstein.
Tạp chí The Atlantic cho rằng việc thay thế bà Bondi và bà Noem có thể chỉ là khởi đầu của cuộc "thay máu" rộng hơn, với những nguồn tin cho biết đã có những thảo luận về sự ra đi của Giám đốc Cục Điều tra liên bang (FBI) Kash Patel, Bộ trưởng Lục quân Daniel Driscoll và Bộ trưởng Lao động Chavez-DeRemer.
The Atlantic và Politico đều cho rằng Tổng thống Trump chưa ra quyết định. Theo lời một quan chức, cuộc cải tổ nhân sự cấp cao tập trung vào các thành viên nội các mà ông Trump cảm thấy "chưa hoàn thành nhiệm vụ hoặc gây ra quá nhiều sự chú ý tiêu cực".
Trong nhiệm kỳ đầu, ông Trump cũng có những quyết định thay đổi nhân sự chóng vánh với một số quan chức chỉ làm việc trong vài chục ngày, có người vài tháng. Theo tờ The Guardian, việc bãi nhiệm bà Bondi nhanh chóng ngày 2.4 cho thấy thực tế rằng ngay cả những nhân vật được coi là trung thành nhất cũng không tránh khỏi việc phải rời ghế dưới chính quyền của Tổng thống Trump.
Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tối 15/5 xác nhận chuyến thăm của Chủ tịch Tập Cận Bình diễn ra theo lời mời của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
"Cả hai bên cần nỗ lực hợp tác để chuẩn bị kỹ lưỡng, tạo không khí thuận lợi và đạt được nhiều kết quả thực chất hơn cho các cuộc gặp, trao đổi giữa hai nguyên thủ quốc gia", ông nói.
Không lâu sau khi rời Bắc Kinh, Tổng thống Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Không lực Một rằng ông và Chủ tịch Trung Quốc sẽ gặp nhau thêm ba lần nữa trong năm nay.
Tổng thống Mỹ cho biết Chủ tịch Tập đã mời ông tham dự hội nghị thượng đỉnh Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương dự kiến diễn ra tại thành phố Thâm Quyến vào tháng 11. "Tôi sẽ cố gắng có mặt ở đó", ông Trump nói.
Lãnh đạo Mỹ thêm rằng Chủ tịch Trung Quốc còn muốn tham dự hội nghị thượng đỉnh G20 tại Miami vào tháng 12. "Tôi muốn ông ấy đến", Tổng thống Trump cho hay.
Đánh giá về chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Trump, Ngoại trưởng Vương cho hay đây là sự kiện mang tính lịch sử. "Hai lãnh đạo đã trao đổi sâu sắc và đạt được những kết quả thực chất", ông nói, đồng thời ca ngợi những tiến triển về thương mại và kinh tế.
Ngoại trưởng Trung Quốc cho biết các nhà đàm phán thương mại đã đạt được "những kết quả tích cực và cân bằng tổng thể", trong đó có tiếp tục triển khai tất cả các thỏa thuận đã thống nhất trong những cuộc tham vấn trước đây.
Mỹ và Trung Quốc cũng đã giải quyết vướng mắc về mở cửa thị trường nông sản, thúc đẩy mở rộng giao thương dựa trên nguyên tắc cùng giảm thuế. Hai nước còn nhất trí thành lập một hội đồng thương mại và một hội đồng đầu tư.
Về xung đột Trung Đông, ông Vương cho hay Trung Quốc khuyến khích cả Mỹ và Iran tiếp tục giải quyết những bất đồng và tranh chấp thông qua đàm phán, đồng thời ủng hộ mở lại eo biển Hormuz càng sớm càng tốt trên cơ sở duy trì một lệnh ngừng bắn.
