Ngày 5-5, Văn phòng Chính phủ có thông báo kết luận của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ triển khai Dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1.
Thông báo nêu việc hoàn thành và đưa dự án sân bay Long Thành giai đoạn 1 vào khai thác thương mại trong năm 2026 là nhiệm vụ chính trị quan trọng; tuyệt đối không được để đình trệ, gây lãng phí nguồn lực xã hội; ảnh hưởng tới uy tín của quốc gia, nhà nước; niềm tin của người dân và doanh nghiệp.
Do đó, Thủ tướng yêu cầu các chủ thể tham gia dự án tháo gỡ mọi khó khăn, điểm nghẽn, khẩn trương triển khai ngay các nhiệm vụ theo thẩm quyền bảo đảm tiến độ, chất lượng.
Trong đó, Bộ Tài chính cần khẩn trương cho chủ trương về việc kiện toàn nhân sự chủ chốt tại Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) theo quy, hoàn thành dứt điểm trước ngày 7-5.
Trước mắt làm thủ tục giao quyền Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc Tổng công ty theo phương án nhân sự của Bộ Tài chính.
Đồng thời, chỉ đạo Tổ công tác tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong công tác thanh toán đôn đốc, hỗ trợ, hướng dẫn ACV tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc liên quan đến công tác thanh toán, tài chính của dự án.
Bộ Xây dựng căn cứ quy định pháp luật về hợp đồng xây dựng, hướng dẫn các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp có liên quan tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc liên quan đến việc điều chỉnh giá nguyên, vật liệu xây dựng nếu trong hợp đồng có quy định.
Bên cạnh đó, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về nguồn cung cấp và giá vật liệu xây dựng; kịp thời tổ chức nghiệm thu hoàn thành công trình, hạng mục khi đủ điều kiện.
Bộ Công an đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vi phạm, sai phạm; bảo đảm xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm theo quy định; có ý kiến hỗ trợ ACV trong việc thanh toán khối lượng đã thực hiện theo thực tế.
Đồng thời, cần sớm có ý kiến về nhân sự chủ chốt của ACV theo đề nghị của Bộ Tài chính.
ACV chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ và chất lượng dự án thành phần 3 và các nhiệm vụ khác có liên quan.
Căn cứ yêu cầu hoàn thành dự án trong năm 2026, đơn vị này cần xây dựng kế hoạch thực hiện chi tiết theo từng ngày gắn với trách nhiệm của từng cá nhân.
Trên cơ sở chủ trương của Bộ Tài chính về việc kiện toàn bộ máy nhân sự, khẩn trương triển khai các thủ tục liên quan đến việc thay đổi người đại diện theo pháp luật của đơn vị theo quy định.
Căn cứ kết quả làm việc với Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, rà soát hồ sơ khối lượng nghiệm thu đã hoàn thành của từng nhà thầu đến nay để thanh toán cho nhà thầu theo quy định; trường hợp vẫn còn khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện, tiếp tục làm việc trực tiếp với C03 để được hỗ trợ, hướng dẫn.
Chỉ đạo các nhà thầu có giải pháp tăng cường nhân lực, thiết bị tập trung thi công bảo đảm tiến độ theo hợp đồng; đề nghị UBND TP.HCM và Đồng Nai ưu tiên hỗ trợ nguồn vật liệu, nhân lực cho dự án để đẩy nhanh tiến độ triển khai.
Phủ Phụ Chính nằm trên đường Nguyễn Chí Diểu trong Kinh thành Huế, liền kề Bộ Học và Khâm Thiên Giám. Công trình được xây dựng dưới thời vua Thành Thái và Duy Tân, từng là nơi làm việc của các Phụ chính đại thần - nhóm quan lại hỗ trợ điều hành triều chính khi vua còn nhỏ hoặc trong giai đoạn đặc biệt.
Cuối tháng 4/2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã xếp hạng Phủ Phụ Chính là di tích cấp quốc gia.
Phủ Phụ Chính nằm trên đường Nguyễn Chí Diểu trong Kinh thành Huế, liền kề Bộ Học và Khâm Thiên Giám. Công trình được xây dựng dưới thời vua Thành Thái và Duy Tân, từng là nơi làm việc của các Phụ chính đại thần - nhóm quan lại hỗ trợ điều hành triều chính khi vua còn nhỏ hoặc trong giai đoạn đặc biệt.
Cuối tháng 4/2026, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã xếp hạng Phủ Phụ Chính là di tích cấp quốc gia.
Không gian bên trong ngổn ngang các vật dụng, tường bong tróc.
Không gian bên trong ngổn ngang các vật dụng, tường bong tróc.
Nhiều năm qua, bên trong khuôn viên công trình từng có nhiều hộ dân sinh sống. Đây được cho là khu nhà làm việc của các quan thuộc Khâm Thiên Giám. Gần đây, chính quyền thành phố Huế đã giải tỏa, di dời các hộ dân ra khỏi khu vực di tích.
Hiện công trình xuống cấp nghiêm trọng, nhiều hạng mục đổ nát, hệ mái gỗ và ngói lợp hư hỏng nặng.
Nhiều năm qua, bên trong khuôn viên công trình từng có nhiều hộ dân sinh sống. Đây được cho là khu nhà làm việc của các quan thuộc Khâm Thiên Giám. Gần đây, chính quyền thành phố Huế đã giải tỏa, di dời các hộ dân ra khỏi khu vực di tích.
Hiện công trình xuống cấp nghiêm trọng, nhiều hạng mục đổ nát, hệ mái gỗ và ngói lợp hư hỏng nặng.
Cơ quan chức năng quây rào, cắm biển cảnh báo để người dân không lại gần.
Cơ quan chức năng quây rào, cắm biển cảnh báo để người dân không lại gần.
Cổng chính vào di tích Khâm Thiên Giám bị cây dại phủ kín. Cổng vòm xây bằng gạch vồ, phía trên vẫn còn dòng chữ cũ.
Cổng chính vào di tích Khâm Thiên Giám bị cây dại phủ kín. Cổng vòm xây bằng gạch vồ, phía trên vẫn còn dòng chữ cũ.
Phủ Phụ Chính và Khâm Thiên Giám nhìn từ trên cao. Video: Võ Thạnh
Khoảng 8 năm trước, vào mùa mưa, anh A Hải (32 tuổi, làng Doch 1, xã Ia Ly) như thường lệ dậy sớm lùa bò ra bãi cỏ dưới chân núi Chư Pa, cách nhà hơn một km. Gần trưa, khi việc chăn thả tạm xong, anh rủ một người bạn vào rừng, men theo sườn núi tìm bắt dơi làm thức ăn.
Sau gần nửa giờ băng rừng, vượt quãng đường khoảng 5 km, cả hai phát hiện một cửa hang lớn nằm lưng chừng núi. Bên trong tối đen, ẩm ướt, nhiều lối nhỏ nối nhau tạo thành hệ thống dài hàng trăm mét. Anh Hải dùng đèn pin soi đường rồi tiến vào khám phá.
Đi sâu vài chục mét, anh nhận thấy dưới một hố sâu chừng 2 m có nhiều mảnh vải rải rác. Cảnh tượng lạ khiến cả hai dừng lại quan sát. Sau ít phút do dự, anh Hải quyết định xuống kiểm tra.
Dưới đáy hố là khoảng không tương đối rộng, giống căn hầm giữa lòng núi. Trên nền đất có nhiều vật dụng cũ như tăng, võng, vải dù, cúc áo, đế dép cao su, dây thông tin. Xen lẫn là các đồ dùng sinh hoạt như bàn chải, bát sắt, lọ thuốc. Đặc biệt, anh phát hiện nhiều mảnh xương đã mục theo thời gian. Từ những dấu vết này, anh cho rằng đây có thể là nơi bộ đội từng trú ẩn trong chiến tranh.
Chiều cùng ngày, anh trở về kể lại sự việc nhưng ít người tin. Nhiều người cho rằng câu chuyện "hang bí mật" là hoang đường. "Không ai tin, họ nghĩ mình nói quá", anh Hải nhớ lại.
Sáng hôm sau, anh chuẩn bị hương, hoa, trái cây rồi một mình quay lại hang. Tại đây, anh thu gom các mảnh hài cốt và di vật, đưa ra ngoài chôn cất gần gốc cây.
Từ đó, mỗi lần đi ngang khu vực, anh đều dừng lại thắp hương cho những người đã khuất. Việc làm lặng lẽ này kéo dài nhiều năm giữa núi rừng vắng vẻ, ít người biết đến.
Câu chuyện chỉ được nhắc lại vào năm 2020 khi Đội quy tập mộ liệt sĩ Quân đoàn 34 tìm kiếm hài cốt ở địa bàn. Nghe người dân kể, họ tìm gặp anh Hải để xác minh. Người đàn ông sau đó trực tiếp dẫn đường đến vị trí đã chôn cất trước đó. Qua kiểm tra, khu vực núi Chư Pa được xác định từng là căn cứ hoạt động cách mạng trong thời chiến.
Từ thông tin ban đầu, lực lượng chức năng mở rộng tìm kiếm không chỉ tại nơi chôn cất mà còn trong hệ thống hang động. Kết quả, họ quy tập được 6 hài cốt liệt sĩ cùng nhiều di vật như tăng, võng, dép cao su và vật dụng sinh hoạt, góp phần khẳng định dấu tích bộ đội từng hoạt động tại đây.
Tuy nhiên, việc tìm kiếm gặp nhiều trở ngại do địa hình phức tạp, cây rừng rậm rạp, hang sâu ẩm ướt. Mùa mưa, nước đọng nhiều khiến công tác phải gián đoạn.
Đến tháng 4 năm nay, đội quy tập tiếp tục mở rộng phạm vi tại khu vực hang đá núi Chư Pa, phát hiện thêm 18 hài cốt cùng nhiều di vật. Tính từ năm 2020 đến nay, 64 hài cốt đã được tìm thấy tại khu vực này.
Thượng tá Giang Lê Sáng, Chính trị viên Đội quy tập mộ liệt sĩ Quân đoàn 34, cho biết quá trình tìm kiếm trong hang sâu rất khó khăn, đòi hỏi cán bộ, chiến sĩ phải mang theo dây thừng, đèn pin và di chuyển thận trọng đảm bảo an toàn.
"Căn cứ tài liệu, khu vực núi Chư Pa từng là nơi hoạt động của một số đơn vị thuộc Mặt trận Tây Nguyên (B3) giai đoạn 1966-1969", thượng tá Sáng nói, đồng thời cho biết đơn vị sẽ tiếp tục mở rộng tìm kiếm tại làng Doch 1, tránh bỏ sót các liệt sĩ còn nằm lại trong rừng sâu.
Các tỉnh đồng bằng miền Bắc, tỉnh Phú Thọ và từ Thanh Hóa đến Huế có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 38 - 40 độ C, có nơi trên 40 độ C, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 40 - 45%. Dự báo thời gian nóng nhất từ 9 giờ đến 19 giờ.
Các nơi khác ở miền Bắc (trừ Điện Biên và Lai Châu) và khu vực từ TP.Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Lâm Đồng có nắng nóng và nắng nóng gay gắt, có nơi đặc biệt gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 36 - 38 độ C, có nơi trên 40 độ C, độ ẩm tương đối thấp nhất phổ biến từ 45 - 50%. Dự báo thời gian nóng nhất từ 9 giờ đến 18 giờ.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia lưu ý, nhiệt độ dự báo trong các bản tin nắng nóng và nhiệt độ cảm nhận thực tế ngoài trời có thể chênh lệch từ 2 - 4 độ C, thậm chí có thể cao hơn phụ thuộc vào các điều kiện mặt đệm như bê tông, đường nhựa.
Nắng nóng gay gắt có liên quan đến El Nino?
Ông Nguyễn Văn Hưởng, Trưởng phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, khuyến cáo trong những ngày cảnh báo có nắng nóng gay gắt, đặc biệt gay gắt, người dân cần hạn chế tiếp xúc trực tiếp với nắng nóng trong khung giờ từ 11 - 16 giờ.
Để đảm bảo sức khoẻ, người dân chủ động bổ sung đủ nước, không đợi khát mới uống; sử dụng đồ dùng che chắn tránh nắng khi ra ngoài và tránh thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa ngoài trời và phòng điều hòa.
Người làm việc ngoài trời cần bố trí thời gian hợp lý, tăng thời gian nghỉ giữa ca, đồng thời theo dõi các biểu hiện như mệt lả, chóng mặt, đau đầu để xử lý kịp thời nguy cơ say nắng, sốc nhiệt. Các gia đình cần đặc biệt quan tâm đến trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền vì đây là nhóm dễ bị tổn thương nhất trong các đợt nắng nóng kéo dài.
Cũng theo ông Nguyễn Văn Hưởng, El Nino mới xuất hiện và chưa có tác động đến thời tiết nước ta, nguyên nhân của đợt nóng này là do ảnh hưởng của hoàn lưu vùng thấp nóng và gió phơn.
Do tác động của El Nino, từ nay đến tháng 8, nền nhiệt cả nước sẽ có xu hướng cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5 - 1,0 độ C, nghĩa là nhiệt độ mùa hè sẽ cao hơn trung bình nhiều năm, số ngày nắng nóng và số đợt nắng nóng cũng nhiều hơn năm 2025, nhiều hơn so với mức trung bình nhiều năm.
"Dự báo thời tiết tháng 6, chúng tôi nhận định có thể xuất hiện 2 - 3 đợt nắng nóng, có khả năng nhiệt độ lên tới 37 - 39 độ C, đặc biệt một số nơi ở vùng núi phía tây từ Thanh Hóa đến TP.Huế lên tới 41 - 42 độ C", ông Hưởng nói.
