Không thể giao trẻ em cho mạng xã hội: Vòng xoáy từ mạng ảo ra đời thực

Theo chuyên gia về nghi thức xã giao Elaine Swann (Mỹ) dạy kỹ năng xã hội là bước chuẩn bị để trẻ trở thành người có ích. "Nền tảng của điều đó chính là sự tôn trọng, sự quan tâm và cách cư xử tốt", chuyên gia Swann chia sẻ.

Dưới đây là 10 kỹ năng quan trọng phụ huynh nên rèn cho con mỗi ngày.

Nói "Làm ơn" và "Cảm ơn"

Việc nói "làm ơn", "cảm ơn" cần được rèn luyện thành phản xạ tự nhiên từ khi còn nhỏ. Trẻ mẫu giáo thường rất thích bắt chước hành vi của người lớn. Do đó, cha mẹ cần giúp trẻ hiểu rằng những hành động nhỏ của mình cũng sẽ tác động đến cảm xúc của những người xung quanh.

Cách cư xử đúng mực trên bàn ăn

Trẻ em cần được hướng dẫn cách ứng xử lịch sự khi dùng bữa để không làm người khác khó chịu hay gây bừa bộn. Cha mẹ có thể luyện tập cho con những quy tắc cơ bản tại nhà, bao gồm: ngồi đúng tư thế, sử dụng dụng cụ ăn uống đúng cách và miệng khép kín khi nhai thức ăn.

Giao tiếp bằng mắt

Duy trì giao tiếp bằng mắt thể hiện sự tôn trọng đối phương. Tùy thuộc vào độ tuổi, trẻ càng lớn thì càng nên được rèn luyện thói quen này.

Dù là trò chuyện với người thân, giáo viên hay người mới gặp, ánh mắt tự tin và tập trung sẽ giúp trẻ tạo thiện cảm tốt hơn.

Cách ra vào cửa đúng cách

Biết cách giữ cửa cho người đi sau hoặc gõ cửa trước khi vào phòng là những kỹ năng sống cơ bản nhưng cần thiết. Việc hướng dẫn trẻ sử dụng cửa đúng cách sẽ giúp chúng hình thành ý thức tôn trọng không gian riêng tư của người khác.

Cách ngắt lời cuộc trò chuyện của người lớn

Nhiều trẻ nhỏ có thói quen ngắt lời người lớn khi đang nói chuyện, gây cảm giác khó chịu. Cha mẹ nên ngăn chặn thói quen này sớm bằng cách hướng dẫn trẻ hai quy tắc:

- Tiếp cận và nói "xin lỗi".

- Chờ đợi người lớn cho phép lên tiếng.

Ho và hắt hơi an toàn

Để tránh lây lan vi khuẩn, cha mẹ nên dạy con che miệng bằng khuỷu tay (thay vì bằng bàn tay) khi ho hoặc hắt hơi.

Đồng thời, phụ huynh cần hướng dẫn trẻ chủ động lấy khăn giấy nếu cảm thấy hắt hơi hoặc sổ mũi.

Hạn chế lạm dụng thiết bị điện tử

Điện thoại hay máy tính bảng không nên được sử dụng như một công cụ để giữ trẻ ngồi yên. Điều này có thể làm giảm khả năng tương tác xã hội của trẻ.

Thay vào đó, phụ huynh nên tạo cơ hội cho con trò chuyện và vui chơi ngoài trời để phát triển kỹ năng giao tiếp thực tế.

Biết khi nào và cách để xin lỗi

Trẻ sẽ có lúc làm người khác tổn thương và cần phải biết cách xin lỗi. Một lời xin lỗi hoàn chỉnh nên bắt đầu bằng chủ ngữ "Con", nêu rõ điều mình đã làm và cách nó ảnh hưởng đến người kia.

Cha mẹ cũng cần làm gương cho trẻ trong việc này.

Kết thúc cuộc gọi lịch sự

Trẻ em cần được hướng dẫn cách kết thúc cuộc gọi điện thoại hoặc các cuộc họp trực tuyến một cách lịch sự. Cụ thể, trẻ nên nói lời tạm biệt và chờ đầu dây bên kia cúp máy trước, thay vì dập máy đột ngột.

Sử dụng âm lượng giọng nói phù hợp với không gian

Trẻ cần biết cách điều chỉnh giọng nói ở những không gian khác nhau như nhà hàng, thư viện hay công viên.

Cha mẹ có thể tập cho trẻ bằng các tình huống giả định: hỏi xem chúng sẽ nói chuyện như thế nào khi ở công viên so với lúc ở trong nhà để trẻ tự điều chỉnh âm lượng cho phù hợp.

Tin Gốc: Vnexpress

Ở Nhật Bản, trước cửa mỗi ngôi nhà hay hòm thư dưới tầng trệt đều gắn một tấm biển nhỏ ghi họ của gia chủ, như Sato, Suzuki hay Yamaguchi. Tấm biển này được làm từ nhiều chất liệu như gỗ, đá, gốm sứ hay kim loại, tiếng Nhật gọi là "Hyōsatsu".

Vượt lên trên chức năng nhận diện thông thường, Hyōsatsu là một lằn ranh giao tiếp xã hội và là tấm gương phản chiếu văn hóa sống minh bạch, đề cao niềm tin của người Nhật.

Biểu tượng của gia tộc và tín ngưỡng

Phong tục treo biển tên bắt nguồn từ năm 1923 khi ngành bưu chính gặp khó khăn trong việc tiếp cận tầng lớp bình dân do sự xáo trộn dân cư. Đặc biệt sau trận đại động đất Kanto, hàng loạt nhà cửa phải xây mới. Nhằm hỗ trợ bưu tá tìm đúng địa chỉ và xác nhận vị trí sinh sống của từng gia đình, phong trào treo biển tên bắt đầu rộ lên.

Bên cạnh đó, dân thường Nhật Bản đến thế kỷ 19 mới chính thức có họ. Khi hệ thống họ tộc được chính phủ hoàn thiện, người dân ngày càng coi trọng huyết thống. Việc công khai treo họ trước cửa trở thành niềm hãnh diện, khẳng định sự tồn tại của một gia tộc.

Trong nghiên cứu The Folklore Surrounding House Nameplates in Contemporary Japanese Society năm 2024 của tác giả Soichiro Sunami (Đại học Kanagawa), Hyōsatsu còn mang ý nghĩa tâm linh, tương tự con dấu hay bia mộ. Là biểu tượng đại diện cho ngôi nhà, mọi tác động lên tấm biển được tin là sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến vận mệnh gia chủ. Văn hóa này thực chất nối tiếp truyền thống treo bùa chú trước cửa để xua đuổi tà ma và điềm xui từ xa xưa.

Hỗ trợ dịch vụ công và an ninh

Hyōsatsu đóng vai trò cốt lõi trong hệ thống bưu chính và dịch vụ chuyển phát. Xã hội Nhật Bản hiện đại vẫn duy trì thói quen sử dụng thư tín giấy cho các loại giấy tờ quan trọng như hóa đơn điện nước, thông báo ngân hàng, bảo hiểm hay thư mời nhận việc.

Nhân viên giao hàng tại Nhật Bản thường đến tận nhà mà không gọi điện trước. Nếu gia chủ đi vắng, bưu tá sẽ để lại giấy báo để cư dân chủ động hẹn lại giờ giao. Lúc này, việc xác nhận địa chỉ chính xác qua biển tên là bước bắt buộc. Mọi gia đình đều phải đăng ký thông tin cư trú với bưu cục địa phương.

Tấm biển còn hỗ trợ đắc lực cho công tác lập bản đồ và an ninh. Nhờ hệ thống Hyōsatsu, công ty bản đồ lớn nhất Nhật Bản Zenrin từng huy động 280.000 nhân viên đến từng nhà đối chiếu, tạo ra hệ thống bản đồ quốc gia với độ chính xác lên tới 99,6%.

Biểu tượng của "xã hội niềm tin"

Hyōsatsu tạo ra một ranh giới xã hội. Việc công khai tên họ không bị xem là tiết lộ quyền riêng tư, mà là sự khẳng định Nhật Bản là một "xã hội của niềm tin" thay vì đề phòng.

Theo truyền thống, văn hóa Nhật Bản chú trọng tính gắn kết của hội tự quản khu phố. Các hoạt động chung hay công tác phòng chống, lánh nạn thiên tai đều dựa vào danh sách cư dân. Tấm biển ghi tên trước cửa là lời tuyên bố gia chủ là một phần của cộng đồng, sống minh bạch và sẵn sàng gánh vác trách nhiệm chung. Sự cởi mở này mang lại cảm giác an tâm cho hàng xóm láng giềng, cảnh sát tuần tra và cả những vị khách lần đầu ghé thăm.

Logic "minh bạch để tạo niềm tin" này cũng lý giải thói quen giao tiếp của người Nhật, luôn trao danh thiếp ghi rõ thông tin cá nhân trong lần đầu gặp mặt, hay xưng tên ngay khi gọi điện thoại.

Các ngôi nhà ở Nhật Bản thường chừa sẵn vị trí gắn biển tên ngay từ khâu thiết kế, xem đây là tiêu chuẩn cơ bản trong kiến trúc. Một tấm biển tên tinh xảo có giá dao động từ 65 USD đến hàng trăm USD.

Tuy nhiên, những năm gần đây, tỷ lệ treo biển có xu hướng giảm do lo ngại về quyền riêng tư và an ninh đô thị. Hiện tại, khoảng 90% nhà riêng biệt lập và 50% căn hộ chung cư cao tầng tại Nhật Bản duy trì thói quen này.

Tại các tòa chung cư, việc ghi rõ số nhà và tên từng hộ trên hòm thư có thể gây nguy hiểm cho những phụ nữ sống một mình nếu bị theo dõi. Để bảo vệ bản thân, phần lớn gia đình hiện đại chọn chỉ ghi "họ".

Dù có nhiều thay đổi để thích ứng, Hyōsatsu vẫn là một nét văn hóa bám rễ sâu, cân bằng giữa sự cởi mở truyền thống và sự thận trọng của xã hội đương đại

Tin Gốc: Vnexpress

Khi Shelby Willis đột nhiên bị ho dữ dội, ban đầu cô cho rằng đó là do hít phải lông chó. Nhưng sau đó, cô đã rất sốc khi phát hiện ra nguyên nhân thực sự gây ra bệnh của mình.

Theo Kennedy News and Media, nữ nhân viên nhà thuốc 25 tuổi cho biết cơn ho nặng đến mức khiến cô "phải khom người, cố gắng hít thở".

Ban đầu, Willis, người sống ở Ashland, Kentucky, Mỹ, cho rằng cơn ho của mình là do hít phải lông chó của bạn trai cũ. "Anh ấy nuôi một con chó săn lông vàng, nên tôi nghĩ đó là do lông chó," cô giải thích.

Willis đã uống thuốc nhưng cơn ho vẫn không dứt. Vì vậy, cô quyết định đi gặp bác sĩ.

"Tôi nói với bác sĩ rằng có thể mình đã hít phải thứ gì đó, và bà ấy đã chụp X-quang ngực cho tôi," Willis nói.

Kết quả chụp X-quang cho thấy một điều hoàn toàn bất ngờ. "Kỹ thuật viên chụp X-quang bắt đầu hỏi tôi có kim loại trong ngực không và yêu cầu tôi xem ảnh chụp," Willis kể lại. "Tôi nhận ra đó là khuyên xỏ ngực của mình ngay khi xem phim chụp X-quang".

Hoá ra, Willis đã vô tình hít phải khuyên mũi của mình và nó bị mắc kẹt trong phế quản.

"Tôi đã rất sốc và sợ hãi. Tôi không biết họ sẽ lấy nó ra khỏi người tôi bằng cách nào", Willis lo lắng cho biết.

Nhớ lại, cô nhận ra rằng khuyên mũi của mình đã bị rơi ra cùng lúc cô bắt đầu ho — nhưng lúc đó cô "không nghĩ ngợi gì" và chỉ đơn giản đeo một cái mới.

"Tôi biết là nó đã rơi ra, nhưng cái khuyên đó hay bị rơi ra lắm. Vì không tìm thấy nên tôi đeo cái mới vào và tiếp tục công việc của mình mà không suy nghĩ gì", Willis kể lại.

Để lấy chiếc khuyên mũi ra khỏi ngực, Willis đã trải qua thủ thuật nội soi phế quản, một thủ thuật xâm lấn tối thiểu trong đó một camera và các dụng cụ nhỏ được đưa vào đường thở để lấy dị vật ra.

Hiện tại, Willis, người có tổng cộng 14 lỗ xỏ khuyên, cảnh báo mọi người hãy đảm bảo đồ trang sức của họ được cố định chắc chắn. "Hãy đảm bảo khuyên xỏ của bạn được cố định chắc chắn, và đừng đeo loại nào dễ bị rơi ra," Willis đưa ra lời khuyên.

Tin Gốc: Người Đưa Tin