‘1 chọi 10’ vào lớp Toán trường chuyên Khoa học tự nhiên

Mới đây, bài báo Direct Numerical Simulation of Instability in Counter-Rotating Vortex Pair–Wall Interaction được đăng trên Physics of Fluids - tạp chí thuộc nhóm Scopus Q1 trong lĩnh vực cơ học lưu chất và khí động học.

Đáng chú ý là bên cạnh ba giảng viên của Học viện Hàng không Việt Nam gồm TS Nguyễn Văn Lục, TS Nguyễn Thế Hoàng và ThS Nguyễn Đình Thắng, nhóm tác giả còn có Võ Văn Quang Anh, sinh viên năm cuối khoa kỹ thuật hàng không.

Những dòng xoáy hình thành phía sau cánh máy bay không thể nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng lại có thể quyết định khoảng cách an toàn giữa hai chuyến bay. Đây cũng là bài toán mà nhiều nhà khoa học trên thế giới theo đuổi nhằm nâng cao an toàn khai thác hàng không.

Theo nhóm nghiên cứu, phía sau mỗi lần máy bay cất cánh hoặc hạ cánh đều hình thành những cặp xoáy khí động học (counter-rotating vortex pair). Các dòng xoáy này tồn tại phía sau cánh máy bay và có thể ảnh hưởng đến máy bay bay phía sau nếu khoảng cách khai thác không được tính toán phù hợp.

Trong công trình vừa công bố, nhóm sử dụng phương pháp Direct Numerical Simulation (DNS) - một trong những phương pháp mô phỏng số có độ chính xác rất cao - để tái hiện quá trình một cặp xoáy ngược chiều tương tác với mặt đất trong không gian ba chiều.

Nhóm không chỉ mô phỏng sự tương tác giữa hệ xoáy và bề mặt mà còn phân tích ảnh hưởng của khoảng cách giữa hệ xoáy với mặt đất cũng như số Reynolds đến quá trình hình thành, phát triển và suy giảm của các cấu trúc xoáy.

Theo kết quả nghiên cứu, khoảng cách đến mặt đất quyết định cách hệ xoáy phát triển. Khi xuất hiện gần mặt đất, các xoáy nhanh chóng bị biến dạng do tương tác với bề mặt. Ngược lại, nếu ở xa hơn, hiện tượng bất ổn Crow có đủ thời gian phát triển, tạo thành các vòng xoáy tái kết nối trước khi chạm đất.

Ở điều kiện có số Reynolds cao, các lõi xoáy tiếp tục bị kéo giãn, xoắn ba chiều rồi phân rã thành nhiều cấu trúc xoáy nhỏ hơn. Nhóm nghiên cứu cũng chỉ ra helicity là chỉ số hiệu quả để nhận biết mức độ xoắn và sự phá vỡ của hệ xoáy.

Theo nhóm tác giả, những kết quả này góp phần làm sáng tỏ cơ chế suy giảm của vệt xoáy phía sau máy bay, cung cấp cơ sở khoa học cho các nghiên cứu về khoảng cách an toàn giữa các máy bay khi cất cánh và hạ cánh, đồng thời mở ra các ứng dụng trong thiết kế khí động học, điều khiển dòng chảy và nhiều lĩnh vực công nghệ cao.

Điều khiến nhiều người bất ngờ là Quang Anh bắt đầu tham gia nghiên cứu từ cuối năm nhất đại học. "Nhiều người nghĩ nghiên cứu khí động học chỉ dành cho các nhà khoa học hay kỹ sư nhiều kinh nghiệm. Nhưng điều khiến tôi tham gia nghiên cứu không phải vì nghĩ mình đủ giỏi, mà chỉ nghĩ mình không nên bỏ lỡ cơ hội", Quang Anh nói.

Khi được TS Nguyễn Văn Lục giới thiệu các hướng nghiên cứu và chia sẻ rằng sinh viên cũng có thể tham gia giải quyết những bài toán khoa học thực sự, Quang Anh đã quyết định thử sức.

"Tôi nghĩ cơ hội như vậy không phải lúc nào cũng có. Thay vì tự hỏi liệu mình có đủ khả năng hay không, tôi chọn cách mạnh dạn thử sức và học hỏi trong suốt quá trình nghiên cứu", Quang Anh chia sẻ.

Theo Quang Anh, chính quyết định bước ra khỏi vùng an toàn đã đưa em đến với nghiên cứu khí động học.

Để hoàn thành công trình, nhóm nghiên cứu phải thực hiện nhiều phép mô phỏng kéo dài liên tục nhiều ngày, xử lý khối lượng dữ liệu lớn và trải qua nhiều vòng phản biện quốc tế.

Khoảnh khắc đáng nhớ nhất với Quang Anh là khi bài báo chính thức được tạp chí quốc tế chấp nhận đăng.

"Lần đầu tiên nhìn thấy tên mình xuất hiện trong một bài báo quốc tế, tôi nhận ra mình không còn chỉ đang làm bài tập của sinh viên nữa.

Những giờ đọc tài liệu, những lần chạy mô phỏng kéo dài nhiều ngày, xử lý lượng dữ liệu rất lớn hay những buổi trao đổi học thuật với thầy và các anh chị trong nhóm đều góp phần tạo nên một công trình nghiên cứu thực sự.

Tôi thật sự rất vui khi biết kết quả ấy sẽ được các nhà khoa học ở nhiều nơi trên thế giới cùng đọc, đánh giá và tham khảo", Quang Anh nói.

Sau gần bốn năm nghiên cứu, Quang Anh đã là chủ nhiệm một đề tài nghiên cứu khoa học sinh viên, tham gia một đề tài nghiên cứu cấp cơ sở, là tác giả chính của một bài báo quốc tế Scopus Q3, đồng tác giả một bài báo Scopus Q1 và có nhiều công bố tại các hội nghị khoa học quốc tế.

Theo Quang Anh, điều quý giá nhất không phải là số lượng công trình mà là những kỹ năng tích lũy được trong quá trình nghiên cứu, từ đọc tài liệu quốc tế, xây dựng mô hình, phân tích dữ liệu, viết bài báo khoa học đến làm việc trong môi trường nghiên cứu chuyên nghiệp.

"Từ một sinh viên chưa biết cách đọc bài báo hay làm nghiên cứu, tôi từng bước được học hỏi, được trao cơ hội và được đồng hành bởi các thầy cô. Nếu thực sự yêu thích ngành hàng không, hãy mạnh dạn theo đuổi đam mê của mình, nắm bắt cơ hội và kiên trì với mục tiêu", Quang Anh nói.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội ngày 25/5 trao quyết định bổ nhiệm ban giám hiệu các trường trực thuộc nhiệm kỳ 5 năm, kể từ ngày 1/6. Trong đó, 4 trường có hiệu trưởng mới.

Tại trường Đại học Ngoại ngữ, TS Đỗ Tuấn Minh, 56 tuổi, quê Phú Thọ, trở lại vị trí hiệu trưởng sau 3 năm làm Chủ tịch hội đồng trường. Ông Minh là cựu sinh viên khoa Anh Văn khóa 1988-1993 của trường Đại học Ngoại ngữ. Sau khi tốt nghiệp, ông ở lại dạy môn Ngôn ngữ Anh, rồi làm tiến sĩ.

Từ năm 2016 đến 2023, ông giữ vị trí hiệu trưởng. Trong thời gian này, ông từng viết bức thư dài 14 trang giấy, chia sẻ vất vả với giảng viên và bảy tỏ mong muốn thầy cô giảm tải, giảm yêu cầu và kỳ vọng với sinh viên. Từ 2023 đến 2025, ông là Bí thư, Chủ tịch Hội đồng trường.

Tương tự, PGS. TS Nguyễn Trúc Lê, 50 tuổi, quê Hà Tĩnh, trở lại vị trí hiệu trưởng trường Đại học Kinh tế, sau thời gian làm Chủ tịch hội đồng trường.

Ông Lê tốt nghiệp thạc sĩ Kinh tế chuyên ngành Ngoại thương tại trường Đại học Tổng hợp Gdansk, Ba Lan, lấy bằng tiến sĩ Kinh tế tại trường Kinh tế - Đại học Tổng hợp Kingston, London, Anh.

Tân hiệu trưởng làm giảng viên trường Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội, từ năm 2009, rồi trải qua nhiều chức vụ như Phó chủ nhiệm khoa Kinh tế Chính trị, Phó hiệu trưởng. Ông được bổ nhiệm Hiệu trưởng năm 2017 và 5 năm sau thành Chủ tịch Hội đồng trường.

Trước khi tham gia sâu vào lĩnh vực giáo dục đại học, ông Lê nhiều năm kinh nghiệm trong quản lý và điều hành doanh nghiệp tại Việt Nam và quốc tế; tham gia đào tạo, tư vấn cho các Bộ, ban, ngành, các doanh nghiệp lớn như Vietnam Airlines, PVPower, BIDV, Vietcombank.

Đợt này, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội đã điều động và bổ nhiệm PGS. TS Nguyễn Tiến Vinh, 52 tuổi, quê Hưng Yên (tỉnh Thái Bình cũ), Viện trưởng Viện Trần Nhân Tông, giữ chức Hiệu trưởng trường Đại học Luật.

Ông Vinh tốt nghiệp cử nhân năm 1995 tại Khoa Luật của Đại học Tổng hợp Hà Nội, lấy bằng thạc sĩ Luật quốc tế tại Đại học Libre de Bruxelles, Bỉ. Ông bảo vệ luận án tiến sĩ về Luật học và chính trị học tại Đại học Paris 7, Denis Diderot, Pháp.

PGS Vinh công tác tại Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội (nay là trường Đại học Luật) từ năm 1997 đến năm 2019, giữ tới chức chủ nhiệm Bộ môn Luật quốc tế. Sau đó, ông được bổ nhiệm Phó trưởng Ban tổ chức cán bộ của Đại học Quốc gia Hà Nội. Cuối năm 2022, ông trở thành Viện trưởng Viện Trần Nhân Tông.

Tại trường Đại học Giáo dục, PGS. TS Trần Thành Nam, 46 tuổi, được bổ nhiệm Hiệu trưởng. Ông tốt nghiệp thạc sĩ Tâm lý học của trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, sau đó lấy bằng tiến sĩ chuyên ngành Tâm lý học lâm sàng tại Đại học Vanderbilt, Mỹ. Ông được phong hàm phó giáo sư năm 2017.

Ông Nam là gương mặt quen thuộc trong các chương trình tư vấn chính sách, tư vấn cho học sinh, sinh viên trên truyền thông. Ông từng trải qua nhiều vị trí tại VNU như giảng viên trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, trường Đại học Giáo dục, Phó viện trưởng Viện Đảm bảo chất lượng giáo dục. Từ năm 2023 đến nay, ông là Phó hiệu trưởng trường Đại học Giáo dục.

Ngoài ra, ông là chuyên gia tư vấn tâm lý, thực hành trị liệu với hơn 15 năm kinh nghiệm.

Các hiệu trưởng được bổ nhiệm lại dịp này gồm GS. TS Lê Thanh Sơn ở trường Đại học Khoa học Tự nhiên; GS. TS Hoàng Anh Tuấn ở trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn; GS. TS Chử Đức Trình, trường Đại học Công nghệ.

Luật Giáo dục đại học quy định kể từ ngày 1/1, hội đồng trường công lập kết thúc hoạt động. Các Bí thư kiêm Chủ tịch hội đồng trường không còn chức vụ liên quan đến hội đồng trường.

Hai tháng qua, nhiều bí thư đảng ủy của các trường được bổ nhiệm giữ chức vụ hiệu trưởng, như tại Đại học Kinh tế quốc dân, Học viện Ngân hàng. Các cơ sở giáo dục công lập phải hoàn thành việc kiện toàn, bổ nhiệm hiệu trưởng và phó hiệu trưởng chậm nhất ngày 1/7.

Tin Gốc: Vnexpress

Thông tin trên được lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa trao đổi với phóng viên Dân trí ngày 13/7. Đây là lần thứ hai ngành giáo dục tỉnh này cho biết chưa thể xử lý những người liên quan đến vụ việc do đang tập trung cho công tác chấm thi.

Trước đó, ngày 22/6, khi phóng viên đề cập nội dung này, đại diện ngành giáo dục trả lời: "Còn đang chấm bài thi lớp 12".

Như Dân trí đã thông tin, sau kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026, một học sinh tên V.V. (trú tại tỉnh Khánh Hòa) đăng tải thông tin cho rằng trong ngày thi 12/6, tại điểm thi đặt ở Trường THPT Ngô Gia Tự (phường Bắc Cam Ranh), có một thí sinh bị phát hiện sử dụng tài liệu và điện thoại trong giờ làm bài môn Vật lý.

Theo nội dung đăng tải, dù vi phạm quy chế thi nhưng thí sinh này không bị giám thị lập biên bản xử lý theo quy định mà vẫn tiếp tục làm bài đến hết thời gian thi.

Bài đăng sau đó đã được gỡ bỏ. Tuy nhiên, ngành giáo dục tỉnh Khánh Hòa đã ghi nhận thông tin và triển khai quy trình xác minh theo quy định.

Qua kiểm tra, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa xác định nội dung phản ánh về việc thí sinh vi phạm quy chế thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tại phòng thi số 0577, điểm thi Ngô Gia Tự là đúng sự thật.

"Thí sinh bị phát hiện mang điện thoại vào phòng thi, không phải sử dụng “phao giấy”, vào cuối buổi thi bài thi tự chọn", đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa thông tin.

Căn cứ các quy định hiện hành, Hội đồng thi kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tỉnh Khánh Hòa đã họp, thảo luận và thống nhất hủy kết quả toàn bộ bài thi của thí sinh vi phạm tại phòng thi số 0577, điểm thi Ngô Gia Tự.

Theo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Khánh Hòa, đối với những người liên quan đến công tác coi thi tại điểm thi Ngô Gia Tự, đơn vị đang tiếp tục phối hợp với các cơ quan chức năng để xác minh, xử lý theo quy chế thi và quy định của pháp luật.

Tin Gốc: Dân Trí