Mới đây, bài báo Direct Numerical Simulation of Instability in Counter-Rotating Vortex Pair–Wall Interaction được đăng trên Physics of Fluids – tạp chí thuộc nhóm Scopus Q1 trong lĩnh vực cơ học lưu chất và khí động học.
Đáng chú ý là bên cạnh ba giảng viên của Học viện Hàng không Việt Nam gồm TS Nguyễn Văn Lục, TS Nguyễn Thế Hoàng và ThS Nguyễn Đình Thắng, nhóm tác giả còn có Võ Văn Quang Anh, sinh viên năm cuối khoa kỹ thuật hàng không.
Những dòng xoáy hình thành phía sau cánh máy bay không thể nhìn thấy bằng mắt thường, nhưng lại có thể quyết định khoảng cách an toàn giữa hai chuyến bay. Đây cũng là bài toán mà nhiều nhà khoa học trên thế giới theo đuổi nhằm nâng cao an toàn khai thác hàng không.
Theo nhóm nghiên cứu, phía sau mỗi lần máy bay cất cánh hoặc hạ cánh đều hình thành những cặp xoáy khí động học (counter-rotating vortex pair). Các dòng xoáy này tồn tại phía sau cánh máy bay và có thể ảnh hưởng đến máy bay bay phía sau nếu khoảng cách khai thác không được tính toán phù hợp.
Trong công trình vừa công bố, nhóm sử dụng phương pháp Direct Numerical Simulation (DNS) – một trong những phương pháp mô phỏng số có độ chính xác rất cao – để tái hiện quá trình một cặp xoáy ngược chiều tương tác với mặt đất trong không gian ba chiều.
Nhóm không chỉ mô phỏng sự tương tác giữa hệ xoáy và bề mặt mà còn phân tích ảnh hưởng của khoảng cách giữa hệ xoáy với mặt đất cũng như số Reynolds đến quá trình hình thành, phát triển và suy giảm của các cấu trúc xoáy.
Theo kết quả nghiên cứu, khoảng cách đến mặt đất quyết định cách hệ xoáy phát triển. Khi xuất hiện gần mặt đất, các xoáy nhanh chóng bị biến dạng do tương tác với bề mặt. Ngược lại, nếu ở xa hơn, hiện tượng bất ổn Crow có đủ thời gian phát triển, tạo thành các vòng xoáy tái kết nối trước khi chạm đất.
Ở điều kiện có số Reynolds cao, các lõi xoáy tiếp tục bị kéo giãn, xoắn ba chiều rồi phân rã thành nhiều cấu trúc xoáy nhỏ hơn. Nhóm nghiên cứu cũng chỉ ra helicity là chỉ số hiệu quả để nhận biết mức độ xoắn và sự phá vỡ của hệ xoáy.
Theo nhóm tác giả, những kết quả này góp phần làm sáng tỏ cơ chế suy giảm của vệt xoáy phía sau máy bay, cung cấp cơ sở khoa học cho các nghiên cứu về khoảng cách an toàn giữa các máy bay khi cất cánh và hạ cánh, đồng thời mở ra các ứng dụng trong thiết kế khí động học, điều khiển dòng chảy và nhiều lĩnh vực công nghệ cao.
Điều khiến nhiều người bất ngờ là Quang Anh bắt đầu tham gia nghiên cứu từ cuối năm nhất đại học. “Nhiều người nghĩ nghiên cứu khí động học chỉ dành cho các nhà khoa học hay kỹ sư nhiều kinh nghiệm. Nhưng điều khiến tôi tham gia nghiên cứu không phải vì nghĩ mình đủ giỏi, mà chỉ nghĩ mình không nên bỏ lỡ cơ hội”, Quang Anh nói.
Khi được TS Nguyễn Văn Lục giới thiệu các hướng nghiên cứu và chia sẻ rằng sinh viên cũng có thể tham gia giải quyết những bài toán khoa học thực sự, Quang Anh đã quyết định thử sức.
“Tôi nghĩ cơ hội như vậy không phải lúc nào cũng có. Thay vì tự hỏi liệu mình có đủ khả năng hay không, tôi chọn cách mạnh dạn thử sức và học hỏi trong suốt quá trình nghiên cứu”, Quang Anh chia sẻ.
Theo Quang Anh, chính quyết định bước ra khỏi vùng an toàn đã đưa em đến với nghiên cứu khí động học.
Để hoàn thành công trình, nhóm nghiên cứu phải thực hiện nhiều phép mô phỏng kéo dài liên tục nhiều ngày, xử lý khối lượng dữ liệu lớn và trải qua nhiều vòng phản biện quốc tế.
Khoảnh khắc đáng nhớ nhất với Quang Anh là khi bài báo chính thức được tạp chí quốc tế chấp nhận đăng.
“Lần đầu tiên nhìn thấy tên mình xuất hiện trong một bài báo quốc tế, tôi nhận ra mình không còn chỉ đang làm bài tập của sinh viên nữa.
Những giờ đọc tài liệu, những lần chạy mô phỏng kéo dài nhiều ngày, xử lý lượng dữ liệu rất lớn hay những buổi trao đổi học thuật với thầy và các anh chị trong nhóm đều góp phần tạo nên một công trình nghiên cứu thực sự.
Tôi thật sự rất vui khi biết kết quả ấy sẽ được các nhà khoa học ở nhiều nơi trên thế giới cùng đọc, đánh giá và tham khảo”, Quang Anh nói.
Sau gần bốn năm nghiên cứu, Quang Anh đã là chủ nhiệm một đề tài nghiên cứu khoa học sinh viên, tham gia một đề tài nghiên cứu cấp cơ sở, là tác giả chính của một bài báo quốc tế Scopus Q3, đồng tác giả một bài báo Scopus Q1 và có nhiều công bố tại các hội nghị khoa học quốc tế.
Theo Quang Anh, điều quý giá nhất không phải là số lượng công trình mà là những kỹ năng tích lũy được trong quá trình nghiên cứu, từ đọc tài liệu quốc tế, xây dựng mô hình, phân tích dữ liệu, viết bài báo khoa học đến làm việc trong môi trường nghiên cứu chuyên nghiệp.
“Từ một sinh viên chưa biết cách đọc bài báo hay làm nghiên cứu, tôi từng bước được học hỏi, được trao cơ hội và được đồng hành bởi các thầy cô. Nếu thực sự yêu thích ngành hàng không, hãy mạnh dạn theo đuổi đam mê của mình, nắm bắt cơ hội và kiên trì với mục tiêu”, Quang Anh nói.
Ngày 13/5, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai cho biết đơn vị đã có báo cáo và kiến nghị UBND xã Bờ Ngoong tổ chức kiểm điểm trách nhiệm Hiệu trưởng Trường Mầm non 19/5 (xã Bờ Ngoong, Gia Lai) do để xảy ra nhiều khuyết điểm trong công tác tổ chức bán trú.
Theo báo cáo của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai, trước đó, ngày 11/11/2025, bà Nguyễn Thị Tuyết Nga (trú tại xã Bờ Ngoong) gửi đơn tố cáo lãnh đạo Trường Mầm non 19/5 có hành vi “ăn chặn” suất ăn của học sinh. Bà Nga còn phản ánh nhà trường không công khai thực đơn trong tuần từ ngày 10/11/2025 đến 14/11/2025.
Qua kiểm tra, tổ công tác của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai xác định phản ánh về việc “ăn chặn” suất ăn là không có cơ sở, do phụ huynh không cung cấp được bằng chứng cho thấy nhà trường cung cấp thiếu thực phẩm trong ngày 11/11/2025.
Tuy nhiên, tổ công tác xác định khối lượng cá diêu hồng thực tế dùng để chế biến bữa ăn ngày 11/11/2025 không đủ so với khẩu phần tính toán ban đầu. Nguyên nhân là vào 7h30 cùng ngày, nhà trường chốt có 116 học sinh đăng ký ăn trưa bán trú. Sau đó, khoảng 8h, có thêm 5 học sinh đến lớp muộn nên suất ăn được chia theo tổng số học sinh thực tế có mặt bị thiếu.
Trên phiếu giao nhận thực phẩm tươi sống ngày 11/11/2025 cho thấy số lượng thực phẩm nhà trường đã nhận từ cơ sở cung cấp thực phẩm gồm: 2,6kg thịt, 1,5kg tôm, 2,4kg cà chua, 6,7kg rau cải thảo và 11,5kg cá diêu hồng.
Ngoài ra, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai cũng xác định việc thu, chi kinh phí phục vụ công tác bán trú tại Trường Mầm non 19/5 không được đưa vào sổ kế toán của nhà trường.
Trách nhiệm đối với các khuyết điểm này thuộc về hiệu trưởng, các phó hiệu trưởng và nhân viên kế toán kiêm nhiệm của nhà trường. Đối với phản ánh nhà trường không công khai thực đơn trong tuần, tổ công tác xác định nội dung này là đúng. Trách nhiệm thuộc về hiệu trưởng và các phó hiệu trưởng nhà trường.
Từ kết quả xác minh, Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Gia Lai kiến nghị UBND xã Bờ Ngoong tổ chức kiểm điểm trách nhiệm Hiệu trưởng Trường Mầm non 19/5. Đồng thời, nhà trường tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm trong tập thể để chấm dứt các sai sót trong thời gian tới.
Như Dân trí thông tin, nhiều phụ huynh có con theo học tại Trường Mầm non 19/5, xã Bờ Ngoong phản ánh chất lượng bữa ăn bán trú không tương xứng với số tiền đóng góp.
Sau khi nghe con em phản ánh bị đói khi về nhà, ngày 11/11/2025, bà Nga (Ban đại diện cha mẹ học sinh Trường Mầm non 19/5) cùng 4 phụ huynh khác đã bất ngờ kiểm tra bếp ăn của nhà trường.
Theo phản ánh của bà Nga, danh sách thực phẩm thể hiện có 2,5kg thịt heo nhưng thực tế chỉ khoảng 1,5kg, tôm kê khai 1,5kg nhưng thực tế khoảng 1kg. Ngoài ra, một số thực phẩm và gạo bị cho là chưa đảm bảo chất lượng. Các phụ huynh ước tính tổng giá trị bữa ăn thực tế khoảng 1,8 triệu đồng, thấp hơn khoảng 500.000 đồng/ngày so với số tiền phụ huynh đóng góp.
Theo kế hoạch, trong tháng 4, TP.HCM sẽ thực hiện kiểm tra 317 cơ sở cung cấp suất ăn, cung cấp nguyên liệu, thực phẩm cho trường học.
Nội dung kiểm tra sẽ tập trung vào việc chấp hành pháp luật về an toàn thực phẩm. Trong đó kiểm tra về hồ sơ pháp lý gồm giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh; giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đối với những cơ sở thuộc diện phải có giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm.
TP.HCM cũng kiểm tra điều kiện đảm bảo an toàn thực phẩm tại cơ sở: vệ sinh, trang thiết bị, dụng cụ; điều kiện về con người... Kiểm tra nguồn gốc, xuất xứ, chất lượng của nguyên liệu, thực phẩm dùng để chế biến suất ăn cung cấp cho học sinh; nguyên liệu, thực phẩm dùng để sản xuất, kinh doanh các loại thực phẩm cung cấp cho trường học.
TP.HCM còn kiểm tra hồ sơ tự công bố sản phẩm/đăng ký bản công bố sản phẩm, ghi nhãn; việc thực hiện chế độ kiểm thực 3 bước và lưu mẫu; các hồ sơ pháp lý và nội dung khác có liên quan theo yêu cầu.
UBND TP.HCM giao trách nhiệm Sở An toàn thực phẩm sẽ thành lập các đoàn kiểm tra, phối hợp với UBND các phường, xã, đặc khu kiểm tra các cơ sở cung cấp suất ăn cho trường học; các cơ sở cung cấp nguyên liệu, thực phẩm cho trường học. Trong trường hợp cần thiết, các đoàn kiểm tra có thể mời các cơ quan, tổ chức, cá nhân khác có liên quan phối hợp kiểm tra.
Sở An toàn thực phẩm tổng hợp, báo cáo kết quả kiểm tra khi kết thúc đợt kiểm tra cho UBND TP. Ngoài ra, Sở An toàn thực phẩm báo cáo nhanh kết quả kiểm tra khi có yêu cầu.
Theo kế hoạch, việc kiểm tra nhằm đánh giá việc chấp hành các quy định của pháp luật về bảo đảm an toàn thực phẩm của các cơ sở cung cấp suất ăn bán trú, cung cấp thực phẩm phục vụ bữa ăn cho học sinh trong trường học.
Ngoài ra, kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý các trường hợp vi phạm về an toàn thực phẩm, hạn chế, ngăn ngừa các sự cố về an toàn thực phẩm, góp phần làm tốt công tác chăm sóc, bảo vệ sức khỏe học sinh. Đồng thời, tăng cường trách nhiệm quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm. Thông qua hoạt động kiểm tra, kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những bất cập, yếu kém trong công tác quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm; đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác bảo đảm an toàn thực phẩm.
Thời gian qua, như Thanh Niên phản ảnh, liên tiếp có nhiều vụ việc liên quan đến an toàn thực phẩm bữa ăn bán trú cho học sinh. Trong đó vừa mới đây vụ gần 300 tấn lợn bệnh của Công ty TNHH thực phẩm Cường Phát (Công ty Cường Phát, Hà Nội) có thể lọt vào bữa ăn học đường, nhiều phụ huynh lo lắng, bất an. Sau đó lại có thông tin phụ huynh một trường mầm non ở Thái Nguyên phát hiện thịt lợn chuẩn bị đưa vào nấu ăn bán trú cho học sinh có mỡ màu vàng. Khi các phụ huynh tự góp tiền kiểm nghiệm thì kết quả thịt lợn dương tính với vi khuẩn E.coli và vi rút dịch tả lợn châu Phi.
Trước đó, hồi cuối tháng 1.2026, tại TP.HCM xảy ra vụ công ty cung cấp suất ăn cho hàng loạt trường học vướng nghi vấn dùng thực phẩm không rõ nguồn gốc. Nhiều trường phải tạm dừng tổ chức bữa ăn bán trú, sau đó đã đổi nhà cung cấp suất ăn.
Ngày 15-4, Viện Đào tạo số và Khảo thí - Đại học Quốc gia Hà Nội chính thức công bố phổ điểm kỳ thi đánh giá năng lực học sinh trung học phổ thông (kỳ thi HSA) của 3 đợt thi đầu tiên năm 2026.
Theo thống kê, 3 đợt thi đầu tiên vừa qua có hơn 57.000 thí sinh dự thi, trong đó có 10 thí sinh vi phạm quy chế thi.
Phân tích kết quả thi của 57.230 thí sinh trong 3 đợt thi, cho thấy phổ điểm thi HSA có dạng phân phối chuẩn, với điểm trung bình 78,2/150, gần như trùng khớp với điểm trung vị (78,0/150), độ lệch chuẩn 14,8. Dải điểm trải rộng từ 22 - 129/150 điểm.
Tỉ lệ thí sinh đạt từ 110 điểm trở lên chiếm 1,88%, từ 105 điểm chiếm 4,23%, từ 100 điểm chiếm 8,50%, từ 90 điểm trở lên chiếm 23,1%, từ 80 điểm trở lên chiếm 45,2%, từ 75 điểm chiếm 58%.
Theo Viện Đào tạo số và Khảo thí, phổ điểm thi và tỉ lệ đạt các mức điểm tương ứng tương đối ổn định so với điểm bài thi năm 2025.
Năm ngoái, điểm trung bình của kỳ thi HSA là 78,8, trung vị là 78,0, độ lệch chuẩn 14,3.
Kỳ thi đánh giá năng lực HSA năm 2026 gồm 6 đợt thi, diễn ra từ ngày 7-3 đến 24-5 tại Hà Nội, Hải Phòng, Ninh Bình, Hưng Yên, Thái Nguyên, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh.
Bài thi HSA 2026 có cấu trúc 3 phần, tổng điểm tối đa 150 trong 195 phút. Trong đó phần 1 toán học và xử lý số liệu (50 câu, 75 phút), phần 2 ngôn ngữ - văn học (50 câu, 60 phút).
Với phần 3 lựa chọn - khoa học/tiếng Anh (50 câu, 60 phút), thí sinh chọn 3 trong 5 chủ đề, gồm: vật lý, hóa học, lịch sử, địa lý hoặc tiếng Anh.
Năm 2026, tổng số có hơn 120.000 thí sinh đăng ký dự thi HSA. Kết quả bài thi được sử dụng tuyển sinh bởi hơn 100 trường đại học trên cả nước.