Hiện vụ đường dây tiêu thụ 300 tấn heo bệnh đã bị Công an TP Hà Nội triệt phá, khởi tố 8 bị can. Theo điều tra ban đầu, số thịt này được đưa vào các chợ đầu mối, chợ dân sinh và bán cho Công ty TNHH thực phẩm Cường Phát. Sau đó chúng lọt vào một số trường học trên địa bàn Hà Nội.
Tại buổi họp báo thường kỳ Bộ Nông nghiệp và Môi trường diễn ra ngày 1-4, ông Phan Quang Minh, Phó cục trưởng Cục Chăn nuôi và Thú y, đánh giá đây là vụ việc đặc biệt nghiêm trọng, không chỉ làm gia tăng nguy cơ dịch bệnh, mất an toàn vệ sinh thực phẩm, mà còn cho thấy kỷ luật kỷ cương của một số cán bộ thú y chưa làm đúng quy định.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến nhấn mạnh ngành chăn nuôi và thú y phải nhận thức rất sâu sắc và trách nhiệm vụ việc này.
Theo ông Tiến, không chỉ vụ việc ở Hà Nội mà tình trạng nhập lậu con giống rồi chở bằng xe ca, bán công khai ở đầu đường mà không thấy bóng dáng lực lượng thú y kiểm tra xử lý.
Cùng với đó, cả nước hiện có hơn 24.000 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ, do đó ngành chăn nuôi và thú y phải có các giải pháp để giám sát chặt chẽ hơn.
Ông nhấn mạnh tới đây khi sửa Luật Thú y và nghị định phải rà soát, sửa đổi luật như thế nào để kiểm soát việc vận chuyển, buôn bán động vật chặt chẽ hơn và rõ trách nhiệm của cơ quan thú y địa phương và trung ương.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, đại biểu Tạ Văn Hạ, Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, nhấn mạnh vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm đã được các đại biểu Quốc hội, cử tri, người dân, báo chí nhiều lần lên tiếng và các cơ quan chức năng cũng đã thường xuyên kiểm tra xử lý mạnh tay, kể cả về hành chính lẫn hình sự. Tuy nhiên, qua vụ việc này, tiếp tục cho thấy không ít người vẫn vì lợi nhuận, lợi ích trước mắt mà bất chấp lương tâm, coi thường sức khỏe và tính mạng của người dân, nhất là học sinh.
Đại biểu Phạm Văn Hòa, thành viên Ủy ban Pháp luật và Tư pháp, đề nghị với các trường hợp cố tình cấu kết, thông đồng để đưa thực phẩm bẩn ra thị trường, nhất là khi đã có nhiều vụ việc bị xử lý làm gương, cần xử lý thật nghiêm, thậm chí xử lý hình sự với khung hình phạt cao nhất, không xem xét giảm nhẹ.
Đồng thời phát hiện đến đâu phải xử lý đến đó, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu, người quản lý trực tiếp, đơn vị kiểm tra giám sát và doanh nghiệp vi phạm.
Đại biểu Tạ Văn Hạ chỉ rõ hiện nay các quy định về pháp luật liên quan vấn đề an toàn thực phẩm cơ bản đã đầy đủ và rõ ràng, tuy nhiên khâu thực thi vẫn là điểm yếu.
Qua vụ việc tiếp tục cho thấy có lỗ hổng trong vấn đề giám sát, đặc biệt giám sát chuỗi từ nơi chăn nuôi, giết mổ đến cung ứng, tiêu thụ.
Do vậy, qua vụ việc này, ông Hạ đề xuất cần xử lý mạnh tay và nghiêm minh với những trường hợp cố tình làm sai, bất chấp để trục lợi. Đồng thời rà soát lại để xem lỗ hổng ở đâu để hoàn thiện.
Trong đó, ngành giáo dục phải đặt an toàn thực phẩm ngang tầm với nhiệm vụ giáo dục. Điều đó nghĩa là xây dựng quy trình kiểm soát nghiêm ngặt từ khâu tiếp nhận thực phẩm, lưu mẫu, đến bảo quản và chế biến phải có chuẩn mực rõ ràng.
Giám sát thực hiện không chỉ tin tưởng đơn vị cung ứng, mà phải kiểm tra định kỳ, đột xuất, phối hợp chặt chẽ với cơ quan y tế, nông nghiệp.
Cần chịu trách nhiệm khi để xảy ra vi phạm, với chế tài nghiêm khắc đối với lãnh đạo nhà trường hoặc bộ phận không thực hiện nhiệm vụ…
Các cơ quan chức năng cần giám sát chặt chẽ nguồn cung, đặc biệt là các doanh nghiệp tư nhân. Cần phát huy vai trò giám sát của phụ huynh, báo chí, người dân, mạng xã hội…
Trước sự lo lắng, hoang mang của phụ huynh, đại biểu Phạm Văn Hòa đề nghị cơ quan chức năng sớm công bố công khai các trường học, cơ sở, chợ đầu mối có sử dụng, tiêu thụ thịt heo bệnh này để người dân biết. Từ đó chủ động có các biện pháp cần thiết để theo dõi sức khỏe cho con em mình cũng như tăng cường cảnh giác, phòng ngừa.
Phó chủ nhiệm thường trực Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội Lê Thị Nga nêu rõ vụ việc này và các vụ việc mất an toàn thực phẩm trước đó khiến người dân rất hoang mang, lo lắng. Từ đó bà đề nghị cần có một cuộc tổng kiểm tra trên toàn quốc về an toàn thực phẩm để có những giải pháp quyết liệt.
Theo thông tin từ Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ngày 17-5, WHO công bố đợt bùng phát vi rút Ebola do chủng Bundibugyo tại hai quốc gia này là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế.
Tại Congo, ngày 5-5, WHO ghi nhận 4 nhân viên y tế ở tỉnh Ituri tử vong, đến ngày 15-5 xác định nguyên nhân do nhiễm bệnh do vi rút Ebola chủng Bundibugyo. Tính đến ngày 18-5, nước này ghi nhận 516 ca nghi nhiễm, trong đó có 131 ca tử vong. Đây là đợt bùng phát Ebola thứ 17 tại Congo kể từ năm 1976.
Tại Uganda, Bộ Y tế nước này ngày 15-5 xác nhận một ca nhập cảnh từ Congo tử vong sau khi nhập viện với triệu chứng nặng. Ngày 16-5, Uganda tiếp tục ghi nhận thêm một ca khác tại thủ đô Kampala ở người trở về từ Congo.
WHO đánh giá nguy cơ lây lan ở mức cao tại một số nước khu vực châu Phi, nhưng ở mức thấp trên phạm vi toàn cầu, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên vẫn cần cẩn trọng, chủ động phòng chống bệnh.
Ông Hoàng Minh Đức, Cục trưởng Cục Phòng bệnh, cho biết Ebola là bệnh truyền nhiễm nhóm A đặc biệt nguy hiểm, có khả năng lây lan nhanh với tỉ lệ tử vong có thể lên tới 90%.
Vi rút Ebola lây từ động vật hoang dã sang người như dơi ăn quả, nhím và các loài linh trưởng, sau đó lây giữa người với người qua tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch tiết, dịch cơ thể hoặc các vật dụng nhiễm mầm bệnh.
Hiện Ebola có 6 chủng thuộc chi Orthoebolavirus, trong đó 3 chủng thường gây dịch là Ebola, Sudan và Bundibugyo. Đợt dịch hiện nay tại Congo và Uganda được xác định do chủng Bundibugyo gây ra.
"Trong khi đó hiện nay mới chỉ có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu đối với chủng Ebola, chưa có vắc xin hay thuốc điều trị đặc hiệu cho chủng Sudan và Bundibugyo", ông Đức cho hay.
Theo Cục Phòng bệnh, đến nay Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do vi rút Ebola. Nguy cơ dịch xâm nhập vào nước ta hiện được đánh giá chưa ở mức cao, tuy nhiên không loại trừ khả năng bệnh xâm nhập thông qua hành khách nhập cảnh từ vùng có dịch.
Ngay sau khi WHO phát cảnh báo về nguy cơ lây lan bệnh do vi rút Ebola, Bộ Y tế đã yêu cầu các địa phương tăng cường giám sát người nhập cảnh, đặc biệt với người đến từ khu vực có dịch; đồng thời chuẩn bị sẵn sàng các đội phản ứng nhanh và kịch bản ứng phó khi xuất hiện ca bệnh.
Các viện đầu ngành như Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương và Viện Pasteur TP.HCM hiện đã có đủ năng lực xét nghiệm vi rút Ebola bằng Realtime PCR và giải trình tự gene trong điều kiện an toàn sinh học cấp III.
Sinh phẩm chẩn đoán đặc hiệu cũng đang được đặt mua theo hướng dẫn của WHO và dự kiến sẽ về Việt Nam trong 7-10 ngày tới.
Bộ Y tế cũng tiếp tục phối hợp với WHO và các tổ chức quốc tế để cập nhật tình hình dịch bệnh, đồng thời tăng cường tập huấn cho các địa phương về giám sát, lấy mẫu, xét nghiệm và phòng chống lây nhiễm trong bệnh viện.
Cục Phòng bệnh cũng khuyến cáo các dấu hiệu thường gặp khi nhiễm vi rút gồm sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, đau họng, nôn, tiêu chảy, đau bụng, phát ban. Một số trường hợp có thể có biểu hiện xuất huyết. Thời gian ủ bệnh thường từ 2 - 21 ngày.
Đồng thời khuyến cáo người dân theo dõi sức khỏe, chủ động trình báo cơ sở y tế khi trở về từ vùng dịch.
"Em mới chỉ 25, con trai em còn chưa đầy tuổi. Tại sao em lại mắc ung thư?", Lan Anh nhớ lại, hôm 9/4. Mọi dự định về nhà với cậu con trai chưa tròn tuổi sụp đổ, cô liên tục gặng hỏi bác sĩ lý do bản thân mắc bạo bệnh khi tuổi đời còn quá trẻ.
Phan Thị Lan Anh không phải là trường hợp ngoại lệ trong bối cảnh tỷ lệ người trẻ mắc ung thư đang gia tăng toàn cầu. Một nghiên cứu công bố năm 2020 của Viện Ung thư Pennsylvania chỉ ra tỷ lệ mắc ung thư ở nhóm 15 đến 40 tuổi đã tăng 30% kể từ thập niên 1970.
Dữ liệu gần đây từ BMJ Oncology cũng ghi nhận số ca mắc mới ở nhóm tuổi này tăng 79% trong ba thập kỷ qua. Tại Mỹ, số ca ung thư mới chẩn đoán ở người từ 18 đến 40 tuổi chạm mức 3,26 triệu ca.
Bác sĩ Ngô Văn Tỵ thuộc Khoa Ung bướu Bệnh viện Đại học Y Hà Nội nhận định chẩn đoán ung thư ở người dưới 40 tuổi mang đến thách thức đặc biệt khó khăn. Căn bệnh phá vỡ triển vọng sự nghiệp và hạnh phúc của những người đang ở giai đoạn sung sức nhất, đồng thời đặt lên vai họ gánh nặng tài chính lẫn trách nhiệm chăm sóc con nhỏ.
Trước khi nhận "bản án" ung thư, Lan Anh từng là một sinh viên năng động với tấm bằng tốt nghiệp loại giỏi. Cuộc sống của cô thay đổi khi sinh con vào tháng 10/2024. Sức khỏe suy giảm khiến cô phải rời Hà Nội để về quê ngoại tĩnh dưỡng.
Đến tháng 3/2025, triệu chứng đau và chảy máu tai xuất hiện. Bệnh viện Đại học Y Hà Nội chẩn đoán cô bị loạn sản biểu mô vảy độ cao. Vì thương con còn quá nhỏ và không muốn cai sữa sớm, cô quyết định trì hoãn can thiệp. Tháng 10 cùng năm, khối u gây đau đớn dữ dội buộc cô phải nhập viện mổ tuyến dưới. Mười ngày sau, kết quả sinh thiết ác tính khiến Lan Anh phải chuyển tuyến ra Bệnh viện K.
Cú sốc bệnh tật khiến cô gái rơi vào khủng hoảng tâm lý nghiêm trọng. Bác sĩ tâm lý người Mỹ Elisabeth Kubler-Ross từng chỉ ra 5 giai đoạn đau buồn của bệnh nhân ung thư bao gồm từ chối, tức giận, mặc cả, trầm cảm và chấp nhận. Một nghiên cứu của Bộ Y tế Việt Nam cũng cho thấy 87% bệnh nhân ung thư cảm thấy buồn bã và 48% không hài lòng về cuộc sống sau khi nhận chẩn đoán.
Phù hợp với dữ liệu từ Đại học Quốc gia Singapore về nguy cơ trầm cảm cao ở bệnh nhân ung thư độ tuổi 25 và 30, Lan Anh trải qua một tháng chìm trong nước mắt và sự bất mãn. Cô từng nghĩ đến việc buông xuôi, nhưng hình ảnh đứa con nhỏ đã trở thành điểm tựa duy nhất kéo người mẹ khỏi sự tuyệt vọng.
Tháng 12, Lan Anh bước vào ca đại phẫu tại cơ sở Tân Triều của Bệnh viện K. Nỗi sợ hãi không thể tỉnh lại khiến cô viết sẵn những dòng trăng trối gửi gắm con trai cho bà ngoại. Ca mổ kéo dài hơn 10 tiếng đồng hồ kết thúc bằng việc cắt bỏ hoàn toàn xương thái dương bên trái. Di chứng hậu phẫu biến thành một cơn ác mộng dai dẳng. Cô mê man suốt 5 ngày trong phòng hồi sức lạnh lẽo cùng những cơn nôn mửa và sảng loạn. Trọng lượng cơ thể sụt từ 53 kg xuống còn 45 kg. Gương mặt biến dạng do liệt hoàn toàn dây thần kinh số 7 và một bên tai mất thính lực vĩnh viễn.
Dù đối mặt với đau đớn thể xác, Lan Anh vẫn nỗ lực tập ngồi và tập đi để sớm được gặp con. Động lực sống của cô còn được bồi đắp bởi gia đình, đặc biệt là lời động viên từ người chị chồng: "Chị sẽ không để em chết đâu". Lạc quan chính là chìa khóa giúp cô vượt qua giai đoạn này. Thạc sĩ Cao Trần Thành Trung từ Trung tâm Tâm lý Lumos giải thích rằng sự lạc quan có liên hệ trực tiếp đến sức khỏe tâm lý, giúp bệnh nhân phục hồi mạnh mẽ hơn sau biến cố.
Quá trình điều trị tiếp nối bằng 30 mũi xạ trị khắc nghiệt. Vùng cổ bị cháy sạm và dịch chảy rỉ khiến việc ăn uống trở thành cực hình. Đã có những khoảnh khắc cơ thể cạn kiệt sức lực, nhưng ý nghĩ về đứa con lại thôi thúc cô bước tiếp.
Đầu tháng 4, kết quả tái khám cho thấy các tế bào ung thư đã tạm thời được kiểm soát. Giờ đây, thay vì trốn tránh thực tại, Lan Anh chọn cách đối diện với bệnh tật bằng một tâm thế hoàn toàn khác.
"Việc thức dậy mỗi ngày và được nhìn thấy con đối với tôi đã là một chiến thắng rực rỡ nhất", người phụ nữ tâm sự.
Tại hội thảo, đại diện Cục A05 (Bộ Công an) cho biết chỉ riêng trong tháng 5 đã phát hiện 2 vụ tin tặc tấn công dữ liệu số ngành y. Trong đó, các hacker rao bán dữ liệu của bác sĩ với thông tin đầy đủ về tên, chuyên ngành, nơi công tác… Các dữ liệu này nghi bị hack từ hệ thống xét cấp chứng chỉ hành nghề cho bác sĩ tại Bộ Y tế, rồi rao bán gói dữ liệu.
Cùng trong tháng 5, cơ quan an ninh mạng phát hiện hacker tấn công dữ liệu kết quả chẩn đoán hình ảnh của người bệnh tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức bao gồm thông tin bệnh nhân, kết quả hình ảnh chụp. Cục An ninh mạng đã có công văn gửi Bộ Y tế, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức để kịp thời khắc phục.
Theo chuyên gia, các bệnh viện, ngành y tế cần chú trọng về đảm bảo an toàn dữ liệu, công tác an ninh mạng, đặc biệt khi các hồ sơ bệnh án được lưu trữ trên hệ thống điện tử. Trước đó, các năm qua, các chuyên gia an ninh mạng đã phát hiện tin tặc làm lộ thông tin tiêm chủng; chiếm quyền điều khiển website Bệnh viện Chợ Rẫy, mã hóa dữ liệu Bệnh viện Đa khoa trung tâm tỉnh An Giang hay tấn công website lấy số khám bệnh trực tuyến của Bệnh viện Tim TP.HCM...
Tại hội nghị, giám đốc các bệnh viện cùng trao đổi về chủ đề "Bệnh viện thông minh", với các tiêu chí như sử dụng bệnh án điện tử, quản trị bệnh viện thông minh, AI trong chẩn đoán sớm ung thư, hỗ trợ chẩn đoán điều trị từ xa..., qua đó tăng hiệu quả quản trị bệnh viện, thuận lợi cho bệnh nhân, giảm thời gian chờ khám và điều trị.
Chia sẻ về thực tế điều hành và chuyển đổi số, ông Đào Xuân Cơ, Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội), cho rằng cần kết nối dữ liệu đồng bộ hơn, liên thông hơn, giúp hỗ trợ chuyên môn được nhanh chóng hiệu quả, để người dân dù ở biên giới hay hải đảo đều được tiếp cận dịch vụ y tế với chất lượng cao.
