Chiều 10.5, hơn 1.000 người về tu viện Khánh An (phường An Phú Đông, TP.HCM) nghe pháp thoại “Thực hành chánh niệm và tỉnh thức trong cuộc sống” của tôn sư Thamthog Rinpoche, nguyên tu viện trưởng tu viện Namgyal – tu viện riêng của Đức Đạt Lai Lạt Ma tại Ấn Độ. Vị tôn sư cho biết khá bất ngờ khi trong số người tham dự có rất nhiều người trẻ.
Không phải những giáo lý cao siêu, các câu chuyện rất gần với đời sống hôm nay như áp lực công việc, sự tổn thương chỉ vì một câu nói hay cảm giác lúc nào cũng thấy mình chưa đủ giỏi, chưa đủ hạnh phúc như người khác trên mạng xã hội mới là điều khiến nhiều người chăm chú lắng nghe.
“Chúng ta ai cũng muốn hạnh phúc, không ai muốn khổ đau. Nhưng nhiều khi chính cái tâm của mình lại tạo ra khổ đau cho mình”, tôn sư Thamthog Rinpoche chậm rãi mở đầu buổi chia sẻ.
Theo tôn sư Thamthog Rinpoche, cuộc sống hiện đại khiến nhiều người dễ căng thẳng và bất an hơn bao giờ hết. Chỉ cần mở điện thoại mỗi sáng, họ đã bị cuốn vào áp lực, so sánh và đủ loại cảm xúc khiến tâm trí gần như không được nghỉ ngơi.
Tôn sư kể kể nhiều học trò tìm đến mình chỉ để nói rằng họ đang quá mệt, mất ngủ vì công việc, vì những mối quan hệ thay đổi hay vài lời bình luận tiêu cực trên mạng xã hội.
“Có khi chỉ một câu nói thôi cũng đủ làm mình buồn cả ngày, mất ngủ cả đêm. Chúng ta nghĩ mình mạnh mẽ, nhưng thật ra nhiều lúc tâm mình rất dễ bị tổn thương”, vị tôn sư chia sẻ.
Theo tôn sư Thamthog Rinpoche, chánh niệm không phải điều gì xa vời, mà là khả năng nhận biết điều gì đang diễn ra trong tâm mình ở từng khoảnh khắc. Khi giận, mình biết mình đang giận; khi buồn, mình biết mình đang buồn, thay vì để cảm xúc kéo đi mà không hay biết.
Tôn sư cho rằng nhiều đau khổ không nằm ở hoàn cảnh, mà đến từ cái tôi quá lớn trong mỗi người. Chúng ta vui khi được khen, tổn thương khi bị chê và nặng lòng khi thấy người từng làm mình đau khổ vẫn sống vui vẻ.
Tôn sư phân tích, không ai thích nóng giận, nhưng khi cơn giận nổi lên, con người thường không còn làm chủ được chính mình. “Họ cũng đáng thương lắm. Giống như một người đang bệnh thì cần được chữa trị, người đầy giận dữ và phiền não cũng đang cần được chữa lành. Khi hiểu điều đó, mình sẽ bớt trách người khác hơn”, vị tôn sư nói.
Một trong những điều được nhắc nhiều nhất trong buổi chia sẻ là hai chữ “biết đủ”. Theo tôn sư Thamthog Rinpoche, phần lớn bất an của con người hôm nay đến từ việc lúc nào cũng cảm thấy mình còn thiếu một điều gì đó: thiếu tiền hơn người khác, thiếu thành công hơn người khác, hay chưa có được cuộc sống đẹp như những gì vẫn thấy trên mạng xã hội.
“Nhiều người càng lớn càng thấy mình mệt. Không phải vì thiếu ăn thiếu mặc, mà vì tâm lúc nào cũng thấy mình thua ai đó, thấy người khác hạnh phúc hơn mình”, tôn sư nói.
Tôn sư Thamthog Rinpoche kể rằng có nhiều người tìm đến mình trong trạng thái rất tuyệt vọng, nói rằng họ đang áp lực, mệt mỏi và không còn thấy hạnh phúc. Nhưng thay vì đưa ra những lời khuyên phức tạp, vị tôn sư thường chỉ hỏi rất nhẹ nhàng rằng trong nhà họ còn thiếu cơm ăn áo mặc không, còn nơi để ngủ không.
“Nếu nhìn lại, chúng ta sẽ thấy mình thật ra vẫn còn rất may mắn. Cái tâm không biết đủ thì rất khó hạnh phúc. Nhà lớn hơn nữa cũng chưa chắc vui hơn, có nhiều tiền hơn nữa cũng chưa chắc ngủ ngon hơn”, vị tôn sư chia sẻ.
Trong phần chia sẻ sau đó, thượng tọa Thích Trí Chơn, viện chủ tu viện Khánh An, cho rằng điều khiến nhiều người hôm nay mệt mỏi không chỉ nằm ở áp lực cơm áo hay công việc, mà còn vì tâm trí lúc nào cũng bị kéo đi quá xa khỏi hiện tại.
Theo thượng tọa, nhiều người đang để tâm mình bị cuốn theo thông tin, cảm xúc và những cuộc so sánh trên mạng xã hội. Có những câu nói hay chuyện cũ đã qua rất lâu nhưng con người vẫn giữ mãi trong lòng rồi tự làm mình mệt thêm.
Từ đó, thượng tọa giải thích, thực hành tỉnh thức không phải để trốn khỏi cuộc sống, mà để sống nhẹ hơn giữa chính cuộc sống nhiều áp lực ấy. Khi hiểu rằng mọi thứ đều vô thường, cảm xúc rồi cũng sẽ qua đi, con người sẽ bớt chấp trước và bớt làm khổ chính mình.
“Có những người khổ không phải vì cuộc đời quá nặng, mà vì tâm mình ôm quá nhiều thứ. Một câu nói cũ, một chuyện buồn cũ hay một sự tổn thương cũ nếu giữ mãi trong lòng thì mình sẽ tự làm mình mệt thêm”, thượng tọa chia sẻ.
Chiều xuống dần ở tu viện Khánh An. Sau buổi chia sẻ, nhiều người trẻ vẫn ngồi lặng rất lâu trong sân chùa. Có lẽ điều họ tìm kiếm là một khoảng bình yên để lòng mình bớt mệt và học cách quay về với chính mình.
Khoảng 17 giờ chiều nay, cơn mưa lớn đúng vào giờ tan tầm khiến khu vực đường Điện Biên Phủ ùn ứ kéo dài từ đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa đến vòng xoay Điện Biên Phủ. Dòng xe nối đuôi nhau ken đặc trên nhiều hướng di chuyển.
Lực lượng CSGT liên tục đội mưa điều tiết tại các giao lộ, phân luồng giao thông để giảm xung đột dòng xe. Nhiều thời điểm, người dân phải nhích từng chút một giữa dòng phương tiện đông nghẹt.
Tại khu vực vòng xoay Điện Biên Phủ - Nguyễn Bỉnh Khiêm, lượng phương tiện tăng cao ở cả hai hướng lưu thông. Trên cầu Điện Biên Phủ và đoạn từ vòng xoay đến giao lộ Đinh Tiên Hoàng, dòng xe nối dài, di chuyển chậm.
Nhiều người đi ô tô, xe máy do chưa quen phương án tổ chức giao thông mới nên đi thẳng qua vòng xoay rồi mới quay đầu tại giao lộ phía trên, khiến khu vực này càng thêm ùn ứ.
Do lực lượng chức năng ưu tiên cho luồng xe trên đường Điện Biên Phủ nên các tuyến đường nhánh giao cắt như: Đinh Tiên Hoàng, Phùng Khắc Khoan, Hai Bà Trưng, Nam Kỳ Khởi Nghĩa... xe đông, di chuyển chậm.
Tuy nhiên, tại vòng xoay Điện Biên Phủ - Nguyễn Bỉnh Khiêm xe đông đúc cả 2 chiều nhưng không có tình trạng xung đột dòng xe, các xe thoát nhanh khỏi vòng xoay.
Nhiều người vẫn chạy qua vòng xoay, đến giao lộ Điện Biên Phủ - Đinh Tiên Hoàng mới quay đầu. Trong ảnh, xe đông nghẹt ở đoạn quay đầu, trên cầu Điện Biên Phủ và trục đường Đinh Tiên Hoàng
ẢNH: NHẬT THỊNH
Anh Vũ Nguyên (phường Bình Thạnh, TP.HCM) cho biết quãng đường từ công ty anh ở phường Xuân Hòa về nhà hằng ngày đều đi qua tuyến Điện Biên Phủ. Hôm nay vì mưa lớn giờ tan tầm nên đi chậm hơn.
"Đường Điện Biên Phủ hầu như ngày nào cũng ùn xe như vậy nên tôi không quá bất ngờ. Chỉ có điểm khác là ở vòng xoay các hướng xe đi lại đã trật tự hơn", anh Nguyên nói.
Người dân vất vả di chuyển trên đường Điện Biên Phủ sau cơn mưa lớn
Sau 3 ngày thí điểm tổ chức giao thông tại vòng xoay Điện Biên Phủ, Sở Xây dựng TP.HCM cùng Đội Tuần tra dẫn đoàn (Phòng CSGT Công an TP.HCM) đang tiếp tục theo dõi, điều chỉnh để phù hợp tình hình thực tế.
Trước mắt, phần đường dành cho xe rẽ trái từ cầu Điện Biên Phủ vào đường Nguyễn Bỉnh Khiêm sẽ được mở rộng. Đồng thời, thời gian đèn tín hiệu tại các giao lộ lân cận cũng được điều chỉnh để giảm ùn tắc giao thông.
Mới nhớ cách đây mấy năm, một hôm ngồi cà phê sớm trên đường Trương Định (TP.HCM) trước cơ quan, tôi bỗng thấy một cái gì thiêu thiếu, hơi buồn buồn trong khi nhìn đường phố dường như thoáng đãng hơn. À, tôi không còn thấy hình ảnh những chú sóc quen thuộc nhanh nhẹn chạy trên dây điện chuyền từ cây cổ thụ này sang cây cổ thụ khác. Thì ra công ty điện lực đã đưa các dây điện, cáp viễn thông xuống lòng đất.
Đường phố rõ ràng trở nên sáng sủa hơn, đẹp hơn, ít nguy hiểm hơn, đặc biệt vào những ngày giông gió; check-in sẽ mộng mơ hơn vì không vướng cái "mạng nhện" chằng chịt. Điện góp phần làm đẹp cho thành phố. Và tất nhiên chuyện cúp điện đã trở thành "cổ tích".
Nói như thế vì tôi là bác sĩ chuyên khoa nội soi tiêu hóa, một chuyên khoa gắn bó với điện như hình với bóng. Một lần tôi đang nội soi cắt polyp đại tràng thì điện cúp. Màn hình nội soi lập tức chìm trong bóng tối. Tôi cực kỳ sốt ruột, còn bệnh nhân thì lo sợ hoang mang. Dĩ nhiên chúng tôi chạy máy phát dự phòng, nhưng trong khi chờ đợi, tôi và có lẽ bệnh nhân thấm thía sự cần thiết của ánh sáng, của điện. Tự dưng trong tôi mơ ước ngày không còn cúp điện.
Đó là chuyện của gần 15 năm trước, còn bây giờ tôi không gặp tình huống nguy hiểm, dở khóc dở cười như vậy nữa.
Có thể nói, điện cũng như không khí, như nước là những thứ cực kỳ cần thiết cho cuộc sống con người, nhưng theo quán tính, rất nhiều người coi đó là điều hiển nhiên, ít được quan tâm. Có một câu nói vui: "Điện, nước để nhà nước lo". Trước đây tôi cũng nghĩ lệch lạc như thế, nhưng từ các cuộc thi về đề tài ngành điện trên Báo Thanh Niên, suy nghĩ của tôi và nhiều người khác đã thay đổi: "phải tiết kiệm năng lượng".
Tôi tâm đắc với bài viết của các tác giả cuộc thi Tiết kiệm điện thành thói quen; tôi thực sự ngạc nhiên về sự đa dạng, phong phú của các bài viết. Tôi thực sự ngưỡng mộ về tri thức, về cách mà người ta làm để tiết kiệm điện. Đó không chỉ là bài toán về kinh tế mà còn là văn hóa. Thực sự các cuộc thi đã nâng tầm ngành điện của chúng ta.
Từ cảm hứng của nhiều bài dự thi trên Báo Thanh Niên, đêm thứ bảy 28.3.2026, từ 20 giờ 30 đến 21 giờ 30, gia đình chúng tôi cũng như nhiều người hào hứng thực hiện chủ trương của ngành điện: tắt điện tham gia chương trình Giờ trái đất. Gia đình chúng tôi lên ngồi chơi trên sân thượng đón gió mát, ngắm bầu trời đầy sao và sung sướng rằng đã góp phần vào tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường. Mà ở đây chúng tôi chủ động chứ không phải thụ động bị cúp điện như thuở nào.
Sáng sớm hôm sau, xem trên truyền hình thấy trong 1 giờ tắt đèn, cả nước đã tiết kiệm được 463.000 kWh điện, tương đương khoảng 1,02 tỉ đồng. Thực là một con số ấn tượng và ý nghĩa. Từ đó, tôi cũng như rất nhiều người đã thay đổi cách nhìn về EVNHCMC, nơi không chỉ quản lý, phân phối điện mà còn là nơi đem niềm tin ánh sáng qua các cuộc thi viết về điện trên báo chí.
Không chỉ riêng gia đình tôi mà mọi người đều hào hứng đọc những bài viết về cuộc thi và đưa vào áp dụng trong đời sống hằng ngày. Các con tôi cũng ý thức tốt hơn nhiều về ý thức và cách để tiết kiệm điện, cùng tự hào về ngành điện "50 năm thắp sáng niềm tin" trên thành phố mang tên Bác.
Báo Thanh Niên cập nhật nhanh nhất kết quả xổ số miền Nam ngày 7 tháng 4. Kết quả xổ số miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Trung (XSMT), kết quả xổ số điện toán trực tiếp nhanh nhất hôm nay thứ ba ngày 7.4.2026.
Mời bạn đọc xem kết quả xổ số (KQXS) miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Nam (XSMN), kết quả xổ số miền Trung (XSMT) được cập nhật trên Báo Thanh Niên mỗi ngày.
