Theo thống kê của Phòng CSGT Công an tỉnh Gia Lai, từ đầu năm đến nay, toàn tỉnh xảy ra 65 vụ tai nạn giao thông liên quan học sinh, chiếm gần 24% tổng số vụ tai nạn. Các vụ việc khiến 34 học sinh tử vong và 27 em khác bị thương.
Không chỉ tai nạn giao thông gia tăng, tình trạng học sinh vi phạm quy định về an toàn giao thông cũng diễn biến đáng lo ngại, đặc biệt ở lứa tuổi THCS và THPT.
Dọc nhiều tuyến đường, không khó để bắt gặp hình ảnh học sinh chưa đủ điều kiện nhưng vẫn điều khiển xe máy điện, xe gắn máy, thậm chí mô tô đến trường. Nhiều em không đội mũ bảo hiểm, chạy quá tốc độ, lạng lách, đánh võng, vượt đèn đỏ hoặc không chấp hành hiệu lệnh giao thông.
Qua công tác tuần tra, kiểm soát trong 6 tháng đầu năm, lực lượng CSGT đã phát hiện và xử lý 1.310 trường hợp học sinh vi phạm giao thông. Các lỗi phổ biến gồm điều khiển phương tiện khi chưa đủ tuổi, không đội mũ bảo hiểm, lạng lách, nẹt pô…
Đáng chú ý, một bộ phận phụ huynh vẫn còn lơ là, thậm chí “tiếp tay” khi giao xe cho con em dù chưa đủ điều kiện điều khiển phương tiện theo quy định.
Theo cơ quan chức năng, một trong những nguyên nhân sâu xa dẫn đến thực trạng này là tác động tiêu cực từ mạng xã hội. Nhiều video “test tốc độ”, “độ xe”, “bốc đầu” lan truyền tràn lan trên TikTok, Facebook đã ảnh hưởng trực tiếp đến nhận thức của giới trẻ, khiến không ít học sinh xem đó là cách thể hiện cá tính và bản lĩnh.
Bên cạnh đó, tình trạng học sinh sử dụng xe đạp điện, xe máy điện độ, chế cũng đang trở thành vấn đề báo động, tiềm ẩn nguy cơ cao gây tai nạn giao thông.
Trước tình trạng vi phạm và tai nạn giao thông liên quan lứa tuổi học sinh diễn biến phức tạp, Phòng CSGT Công an tỉnh Gia Lai đã triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho học sinh.
Mới đây, ngày 11.5, Phòng CSGT Công an tỉnh đã có công văn gửi Sở GD-ĐT đề nghị phối hợp chặt chẽ trong công tác quản lý, xử lý nghiêm học sinh vi phạm, đặc biệt là các trường hợp sử dụng xe máy, xe điện độ chế.
Lực lượng chức năng cũng tăng cường tuyên truyền, yêu cầu phụ huynh không giao xe mô tô cho con em sử dụng khi chưa đủ điều kiện và chưa đủ tuổi theo quy định pháp luật.
Những năm qua, công tác tuyên truyền, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về an toàn giao thông cho học sinh, sinh viên được các nhà trường chú trọng triển khai. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân, trong đó có nhận thức của một bộ phận học sinh còn hạn chế nên tình trạng vi phạm luật Giao thông đường bộ vẫn xảy ra.
Thượng tá Lương Thị Thu Quỳnh, Trưởng phòng CSGT Công an tỉnh Gia Lai, cho biết song song với công tác tuyên truyền, lực lượng CSGT sẽ tiếp tục tăng cường tuần tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp học sinh vi phạm trật tự an toàn giao thông.
“Đặc biệt là các trường hợp học sinh chưa đủ tuổi điều khiển phương tiện, không đội mũ bảo hiểm, chạy quá tốc độ quy định; các trường hợp phụ huynh giao xe hoặc để cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông”, thượng tá Lương Thị Thu Quỳnh nhấn mạnh.
Theo các cơ quan chức năng, để kéo giảm tai nạn giao thông học sinh, ngoài sự vào cuộc của lực lượng công an, rất cần sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và xã hội. Cha mẹ cần quản lý chặt việc sử dụng phương tiện của con em, nhà trường cần đẩy mạnh giáo dục ý thức chấp hành pháp luật, trong khi mỗi học sinh phải nhận thức rõ hậu quả của hành vi vi phạm giao thông.
Hà Nội hiện có hơn 10 trường phổ thông liên cấp có vốn ngoại, dạy chương trình nước ngoài bằng tiếng Anh, nên thường được gọi là "trường quốc tế".
Giữa tháng 5, hầu hết trường đã công bố học phí năm học 2026-2027 (gồm 10 tháng), trong khoảng từ 100 triệu tới hơn một tỷ đồng, phổ biến ở mức 300-600 triệu và tăng dần từ mầm non tới trung học.
Trường Quốc tế Liên Hợp Quốc - Hà Nội (UNIS Hà Nội) có học phí cao nhất, với 1,05 tỷ đồng (gần 40.000 USD), áp dụng với học sinh lớp 11-12. Tùy bậc, mức thu tăng từ vài chục tới hơn 100 triệu đồng so với năm ngoái.
Dwight Hà Nội tương tự, thu hơn một tỷ đồng với hai khối cuối cấp trung học (lớp 9, 12). Còn lại, học phí bậc tiểu học là hơn 825 triệu, mầm non từ 360 triệu đồng trở lên.
Cả hai trường hiện đều dạy chương trình tú tài quốc tế IB.
Thấp hơn một chút là Brighton College với 997,9 triệu đồng cho chương trình IBDP. Tuy nhiên, ở bậc mầm non, trường này dẫn đầu với học phí lên tới gần 736 triệu đồng một năm.
True North là trường duy nhất dạy chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo, với học phí 200-290 triệu đồng. Trong khi đó, mức thu ở hệ quốc tế là 500-650 triệu.
Thấp nhất là trường Quốc tế Nhật Bản, thu lần lượt 100, 105 và 115 triệu đồng cho ba bậc tiểu học, THCS và THPT.
Học phí năm học 2026-2027 của 11 trường quốc tế (đơn vị triệu đồng/năm; một số trường thu theo USD, đã được quy đổi theo tỷ giá ngày 14/5 và làm tròn)
Thông thường, các trường có chính sách miễn, giảm cho phụ huynh đóng cả năm, là học sinh cũ hay có 2-3 con cùng theo học. Mức giảm phổ biến trong khoảng 1-10% học phí. Ngược lại, nếu chọn nộp theo kỳ hay quý, tổng học phí có thể tăng với tỷ lệ tương tự.
Ngoài học phí, nhiều trường quy định riêng tiền cọc, phí ghi danh hay phí tuyển sinh. Khoản này phổ biến 20-50 triệu đồng, riêng Dwight và BVIS hơn 100 triệu.
Các khoản kể trên chưa gồm tiền ăn, cơ sở vật chất, xe bus đưa đón. Tùy trường, mức thu khoảng 10-40 triệu đồng mỗi mục.
GS Huỳnh Văn Cương, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo, chiều 5/5 cho biết tính đến 17h - thời điểm chốt đăng ký thi tốt nghiệp THPT, hệ thống ghi nhận hơn 1,22 triệu thí sinh. Trong đó, học sinh lớp 12 là gần 1,16 triệu (chiếm 94,78%), còn lại là thí sinh tự do.
Tính từ năm 2020, khi kỳ thi đổi tên từ THPT quốc gia sang thi tốt nghiệp THPT, điểm thi dùng để xét tốt nghiệp THPT và xét tuyển đại học, số thí sinh tự do năm nay đông nhất.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2026 diễn ra ngày 11-12/6 với hơn 1,2 triệu thí sinh, cũng là kỷ lục trước nay. Thí sinh làm 4 bài, bắt buộc có Toán và Ngữ văn. Ngoài ra, các em chọn hai trong số các môn: Hóa học, Vật lý, Sinh học, Địa lý, Lịch sử, Giáo dục kinh tế và pháp luật, Tin học, Công nghệ và Ngoại ngữ.
Trong công thức tính điểm xét tốt nghiệp, điểm các môn thi chiếm 50%; còn lại là điểm học bạ lớp 10, 11, 12 (50%) và điểm ưu tiên nếu có. Hầu hết đại học sử dụng kết quả kỳ thi này để xét tuyển đầu vào.
Hôm qua, Bộ đã công bố danh sách 151 thí sinh được miễn thi toàn bộ môn ở kỳ thi này nhờ thuộc nhóm được triệu tập vào vòng chọn đội tuyển thi Olympic quốc tế và khu vực.
Ngoài ra, gần 8.000 thí sinh (chiếm 0,65%) được miễn thi ngoại ngữ nhờ có chứng chỉ ngoại ngữ tương đương IELTS 4.0 trở lên.
Quyết định nằm trong kế hoạch tái cơ cấu tổng số 460 chương trình của trường, theo thư gửi giảng viên và sinh viên ngày 1/4. Hiệu phó Lois Agnew đánh giá bước đi này nhằm xây dựng một mô hình đại học "tập trung, khác biệt và phù hợp hơn với nhu cầu của sinh viên".
Danh sách cắt giảm cụ thể không được công bố, nhưng dữ liệu từ nhà trường cho thấy nhóm ngành nhân văn và nghệ thuật chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
Chẳng hạn, các ngành như Văn minh cổ điển, tiếng Đức, tiếng Ý, nghiên cứu Trung Đông và Do Thái hiện đại sẽ không còn được cấp bằng cử nhân. Sinh viên cũng không thể chọn Gốm sứ, Trang sức và Kim khí, Điêu khắc hay Hội họa làm chuyên ngành riêng biệt. Thay vào đó, chúng được gộp chung vào bằng Cử nhân Mỹ thuật (BFA).
Bà Sarah Scalese, đại diện nhà trường, cho biết trong số này có 55 ngành vốn không có sinh viên nào theo học. Trong tổng số hơn 20.000 sinh viên tại Syracuse, chỉ 258 người đang học các ngành bị cắt giảm.
"Việc duy trì số chương trình đào tạo nhiều gấp đôi các trường bạn không phải là dấu hiệu của sức mạnh, mà nó cho thấy chúng tôi đã chậm trễ trong việc đánh giá tình hình", bà Scalese khẳng định.
Dù vậy, kế hoạch của trường đang vấp phải sự phản đối từ đội ngũ giảng viên tại Syracuse. Nhiều người lo ngại việc thu hẹp các ngành nhân văn sẽ làm mất đi bản sắc và sự đa dạng tư duy của trường.
Ông Herb Ruffin, phó giáo sư khoa Nghiên cứu người Mỹ gốc Phi, cho biết vai trò của các khoa học xã hội đang bị coi nhẹ, chỉ còn là các môn đại cương cho sinh viên. "Mọi người đang rất giận dữ," ông nói về bầu không khí tại trường.
Lãnh đạo trường khẳng định sẽ có lộ trình để đảm bảo những sinh viên đang học các ngành bị xóa bỏ tốt nghiệp. Đồng thời, các môn học thuộc lĩnh vực này vẫn tiếp tục được giảng dạy dưới dạng môn tự chọn hoặc chuyên ngành phụ.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh Syracuse đối mặt với những thách thức tài chính, đặc biệt do lượng sinh viên quốc tế - nhóm thường đóng 100% học phí - giảm mạnh. Tỷ lệ du học sinh mới đã giảm từ 12% xuống còn 5% trong hai năm qua do rào cản về thị thực.
Thực tế tại Syracuse phản ánh xu hướng cắt giảm các ngành nhân văn và khoa học xã hội ở các đại học Mỹ.
Đại học Montclair State - trường công lớn thứ nhì bang New Jersey - đã đóng 15 ngành nhân văn và khoa học xã hội, trong đó có tiếng Anh, lịch sử và xã hội học. Đại học North Carolina đang lên kế hoạch đóng cửa 6 trung tâm chuyên về nghiên cứu địa lý, còn Đại học Chicago đã ngừng tuyển nghiên cứu sinh tiến sĩ ở gần như tất cả ngành khoa học nhân văn từ năm ngoái.
Theo Hiệp hội các trường đại học và nhà tuyển dụng quốc gia Mỹ (NACE), cử nhân khoa học máy tính năm nay dự kiến có lương khởi điểm trung bình hơn 81.500 USD, tăng 7% so với 2025, cao nhất trong số các ngành được khảo sát. Cử nhân tài chính thì được các nhà tuyển dụng săn đón nhất, với tỷ lệ hơn 60%. Trong khi đó, sinh viên tốt nghiệp khối ngành khoa học xã hội có mức lương khởi điểm trung bình là 66.200 USD, thấp hơn năm ngoái gần 2%, cũng là nhóm duy nhất giảm.
Khánh Linh (Theo The New York Times, The Guardian)
