“Tôi từ chức, nhưng tôi không bỏ cuộc”, bà nói trong tuyên bố được truyền hình trực tiếp.
Tổng thống Latvia Edgars Rinkevics, người theo hiến pháp có nhiệm vụ lựa chọn lãnh đạo chính phủ, sẽ gặp tất cả các đảng trong quốc hội vào ngày 15/5.
Bà Silina, thuộc đảng trung hữu New Unity, đã mất đa số cầm quyền trong quốc hội hôm 13/5 sau khi đảng cánh tả Progressives tuyên bố rút lại sự ủng hộ.
Quyết định này được đưa ra sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Andris Spruds của đảng Progressives bị mất chức cuối tuần qua vì cách xử lý các vụ UAV Ukraine bay lạc vào không phận Latvia.
Bà Silina cho rằng “sự ganh đua chính trị và lợi ích đảng phái hẹp hòi” gây ra cuộc khủng hoảng hiện tại ở Latvia.
Tuần trước, 2 UAV cảm tử tầm xa của Ukraine bay vào một kho dầu bỏ trống gần thị trấn Rezekne, cách biên giới Nga khoảng 40km. Không có thương vong nào được ghi nhận trên mặt đất.
Sau vụ việc, bà Silina yêu cầu ông Spruds từ chức, với lý do các hệ thống chống UAV đã không được triển khai đủ nhanh để ngăn chặn vụ xâm phạm của các UAV.
“Sự cố máy bay không người lái xảy ra đã chứng minh rõ ràng rằng ban lãnh đạo quốc phòng đã thất bại trong việc thực hiện lời hứa về một bầu trời an toàn cho đất nước chúng ta”, bà Silina phát biểu khi đó.
Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha cũng xác nhận những UAV trong vụ việc là của Ukraine, và việc chúng bay vào Latvia là do hoạt động “tác chiến điện tử của Nga”. Để ứng phó với các sự cố này, Ukraine đang xem xét việc cử các chuyên gia đến để giúp tăng cường an ninh hàng không trên các quốc gia vùng Baltic.
Vào tháng 3, Ukraine từng tuyên bố rằng họ có thông tin tình báo cho thấy Nga đã cố tình điều hướng UAV của Kiev về phía các quốc gia Baltic và Phần Lan nhằm tạo ra căng thẳng,
Mặt khác, Moscow từng cáo buộc các thành viên NATO, gồm 3 nước Baltic, ngầm cho phép Ukraine sử dụng không phận của họ để tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào mục tiêu ở tây bắc Nga, đặc biệt là các cảng xuất khẩu dầu ở vùng Leningrad. Tuy nhiên, các nước trên đã bác bỏ thông tin này.
Vào tháng 4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết các nước Baltic “đã nhận được cảnh báo thích đáng”. “Nếu các chính quyền của những quốc gia này còn đủ tỉnh táo, họ sẽ lắng nghe. Nếu không, họ sẽ phải đối mặt với phản ứng”, bà Zakharova nói thêm.
Tuy nhiên, phía các nước Baltic đã bác bỏ cáo buộc từ Nga. Theo Kyiv Independent, mặc dù ủng hộ mạnh mẽ Ukraine, các nước Baltic, bao gồm Estonia, Latvia và Litva, được cho vẫn đứng ngoài các hoạt động chiến đấu, chỉ cung cấp hỗ trợ quân sự, tình báo và viện trợ nhân đạo cho Kiev kể từ khi xung đột nổ ra, đồng thời không cho phép Ukraine sử dụng lãnh thổ của mình để nhằm mục tiêu tấn công Nga.
Gần đây, Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo cho biết ông đã nói với Tổng thống Volodymyr Zelensky rằng Helsinki coi việc máy bay Ukraine đi vào không phận Phần Lan là không thể chấp nhận được. Bộ trưởng Quốc phòng Estonia Hanno Pevkur nói rằng phía Ukraine cần “giữ UAV tránh xa lãnh thổ của chúng tôi và kiểm soát hoạt động của chúng tốt hơn”.
"Bộ trưởng Hải quân John C. Phelan sẽ rời chính quyền, hiệu lực ngay lập tức. Chúng tôi cảm ơn Phelan vì những đóng góp của ông cho Lầu Năm Góc và Hải quân Mỹ", phát ngôn viên Lầu Năm Góc Sean Parnell thông báo ngày 22/4.
Ông Parnell không nêu lý do cụ thể dẫn đến thay đổi đột ngột này. Một cấp phó của Phelan sẽ làm quyền Bộ trưởng Hải quân.
Bộ trưởng Hải quân là quan chức dân sự đứng đầu Bộ Hải quân Mỹ. Vị trí này chịu trách nhiệm về hành chính, nhân sự, ngân sách và mua sắm, không điều hành tác chiến trực tiếp.
CNN dẫn các nguồn thạo tin cho biết Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth và ông Phelan đã căng thẳng suốt nhiều tháng.
Ông Hegseth cho rằng ông Phelan chậm trễ triển khai các cải cách về đóng tàu, đồng thời không hài lòng với việc Bộ trưởng Hải quân có hành động "vượt cấp" là liên lạc trực tiếp với Tổng thống Donald Trump, theo các nguồn tin. Trong khi đó, Thứ trưởng Quốc phòng Steve Feinberg cũng muốn quản lý hoạt động đóng tàu và mua sắm hải quân, những công việc thuộc thẩm quyền của Phelan.
Phelan không có kinh nghiệm trong quân đội hay từng theo học trường quân sự. Ông tốt nghiệp đại học SMU ở Texas vào năm 1986 và có bằng thạc sĩ của Trường Kinh doanh Harvard. Danh tiếng của Phelan gắn liền với ngành đầu tư tài chính và sưu tầm nghệ thuật.
Tổng thống Trump đề cử Phelan làm Bộ trưởng Hải quân hồi tháng 11/2024, mô tả ông có "thành tích rất thuyết phục" và khẳng định ứng viên này là "hiện thân của sự táo bạo và tài năng kiểu Mỹ". Thượng viện phê chuẩn vị trí của Phelan vào tháng 10/2025.
Thỏa thuận ấy còn là sự kết hợp lợi ích chiến lược riêng của từng bên với lợi ích chiến lược chung của cả hai.
Xuất khẩu kỹ thuật và công nghệ quân sự quốc phòng không chỉ đơn thuần là chuyện lợi ích kinh tế và thương mại đối với Nhật Bản mà trước hết phục vụ mục tiêu chiến lược lâu dài mà Tokyo kiên định theo đuổi bấy lâu nay là gây dựng và tăng cường vai trò và ảnh hưởng, đặc biệt ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Trên nhiều phương diện, Nhật Bản và Úc thật sự là những đối tác lý tưởng của nhau, đồng sàng đồng mộng và cùng hội cùng thuyền. Thỏa thuận mới giúp Nhật Bản và Úc củng cố cái gọi là "trục liên kết đối tác" trong mạng lưới các mối liên kết và liên thủ song phương cũng như đa phương mà từng bên đã gây dựng về quân sự, quốc phòng và an ninh với các đối tác và đồng minh trong cũng như ngoài khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Đối với Úc, tàu chiến này của Nhật Bản là sự bổ sung tuyệt hảo cho liên minh an ninh ba bên giữa Mỹ, Anh và Úc (AUKUS). Úc có được sự bổ sung ấy thì Nhật Bản cũng chẳng khác nào gây dựng được thế đứng chân trong, chân ngoài với AUKUS thông qua Úc.
Trong cuộc hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 1/6, Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. khẳng định Việt Nam là nước duy nhất trong Đông Nam Á mà Philippines có quan hệ ở tầm mức Đối tác Chiến lược, cho thấy sự coi trọng của Philippines đối với mối quan hệ này, theo Bộ Ngoại giao.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định Việt Nam luôn coi trọng và mong muốn làm sâu sắc hơn nữa quan hệ láng giềng hữu nghị với Philippines trên tất cả lĩnh vực trên cơ sở cam kết chung đối với hòa bình, ổn định, thượng tôn luật pháp quốc tế.
Hai bên nhất trí ra Tuyên bố chung nâng tầm quan hệ Việt Nam - Philippines lên Đối tác Chiến lược Tăng cường, mở ra kỷ nguyên phát triển mới cho hợp tác song phương.
Hai bên nhất trí phối hợp cùng xây dựng chương trình hành động triển khai khuôn khổ quan hệ mới trong thời gian tới; nhất trí tăng cường tin cậy chính trị, củng cố nền tảng chiến lược vững chắc cho quan hệ hai nước thông qua tăng cường tiếp xúc, trao đổi đoàn cấp cao, phát huy các cơ chế hợp tác, tăng cường quan hệ trên các kênh và giữa các cấp, các ngành và địa phương của hai nước.
Hai bên nhất trí củng cố, thúc đẩy hợp tác thực chất về an ninh - quốc phòng, hợp tác biển, đại dương; bảo đảm tự do hàng hải và hàng không, duy trì hòa bình và ổn định trong khu vực thông qua các cơ chế phối hợp, chia sẻ kinh nghiệm trong chống đánh bắt cá bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU), bảo vệ môi trường biển và phát triển bền vững nghề cá.
Về thương mại, hai bên nhất trí các định hướng lớn để tạo đột phá trong hợp tác kinh tế nhằm mang lại lợi ích thực chất cho người dân và sự phát triển của mỗi nước; nhấn mạnh mục tiêu sớm đạt kim ngạch thương mại 10 tỷ USD, giảm rào cản thương mại, đa dạng hóa xuất khẩu sang các mặt hàng tiềm năng, mở cửa thị trường cho sản phẩm nông nghiệp, trong đó có trái cây tươi của mỗi nước.
Hai lãnh đạo cũng nhất trí mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực mới như kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế biển, nông nghiệp công nghệ cao, năng lượng tái tạo; đẩy mạnh hợp tác thương mại nông lâm thủy sản.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. nhất trí thúc đẩy các cơ quan liên quan của hai nước tiếp tục tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp của nước này tham gia đầu tư, tổ chức hoạt động xúc tiến thương mại tại nước kia.
Khẳng định Việt Nam là đối tác quan trọng của Philippines trong cung cấp phân bón, gạo để bảo đảm an ninh lương thực, Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đề nghị hai bên sớm tổ chức kỳ họp thứ 3 của Ủy ban hỗn hợp thương mại Philippines - Việt Nam; thúc đẩy triển khai các thỏa thuận đã đạt được trong khuôn khổ, quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).
Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. khẳng định Philippines hoan nghênh các nhà đầu tư Việt Nam đến tìm hiểu, mở rộng đầu tư trong các lĩnh vực năng lượng tái tạo, y tế, chuyển đổi số. Ông cho biết Philippines sẽ dành nhiều chính sách ưu đãi, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các nhà đầu tư Việt Nam.
Về hợp tác giáo dục - đào tạo, văn hóa và giao lưu nhân dân, Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. mong muốn có thêm ngày càng nhiều du khách Việt Nam đến Philippines và ngược lại; mong muốn hai bên tăng cường trao đổi về giáo dục, hợp tác học thuật giữa các trường đại học hai nước nhất là trong các lĩnh vực mới như trí tuệ nhân tạo.
Hai nhà lãnh đạo chia sẻ quan điểm chung thúc đẩy hợp tác thực chất trong một số lĩnh vực ưu tiên, trọng tâm là phát triển nông nghiệp bền vững, nông nghiệp tái sinh, kết nối hạ tầng cứng, mở thêm các đường bay thẳng, tăng cường hợp tác giữa một số cặp cảng tiêu biểu; chia sẻ kinh nghiệm về chuyển đổi số, xây dựng chính phủ số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và phát triển đô thị thông minh.
Sau cuộc hội đàm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đã chứng kiến lễ ký kết và trao nhiều văn kiện hợp tác trong các lĩnh vực quốc phòng, đào tạo và du lịch.
