16 giờ 30 ngày 16.5, Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai tại phường Xuân Hòa, TP.HCM trở nên sôi nổi hơn bao giờ hết, khi 669 gương mặt lớp 12 cùng nhau tham dự chương trình tri ân và trưởng thành với các hoạt động do chính học sinh tự tổ chức. Đây cũng là năm thứ 9 chương trình được thực hiện, khởi động ngay từ đầu năm học để ghi nhớ những giây phút cuối tại ngôi trường hơn 110 năm tuổi.
Trước khi buổi lễ chính thức diễn ra, phụ huynh và học sinh cuối cấp được “điểm danh” ở nhiều hoạt động ý nghĩa. Trong khi học sinh tự vẽ nên nhân vật của chính mình và gửi gắm lời chúc đến các bạn chung khóa ở hoạt động lưu bút “2326’s Yearbook”, thì phụ huynh có thể đến bàn “Future me” để viết lời chúc cho con em, được ban tổ chức cài đặt giờ gửi đến email của các bạn là ngày này 10 năm sau.
Hoặc cả hai có thể cùng đến khu vực “Dấu ấn” để nhìn lại những khoảnh khắc ở mái trường Nguyễn Thị Minh Khai, sau đó đọc những dòng động viên do giáo viên chủ nhiệm của lớp chấp bút.
“Mình biết ơn vì đã có hành trình quá đẹp tại Minh Khai, và cũng có chút tiếc nuối vì chẳng ai muốn dừng một hành trình đẹp cả”, Nguyễn Ngọc Quế Anh, học sinh lớp 12A6, giãi bày với Thanh Niên.
Quế Anh là một học sinh đặc biệt của khóa tốt nghiệp năm nay bởi bạn đã có tới 4 năm học tập dưới mái trường này, nhiều hơn một năm so với các bạn đồng trang lứa vì chịu tác dụng phụ của vắc xin Covid-19. Tuy nhiên trong thời gian bảo lưu, nữ sinh vẫn thường tham gia các hoạt động do Đoàn trường tổ chức. “Sự dễ thương của các bạn chung trường, và cả những chú mèo nữa, chính là động lực để mình trở về Minh Khai”, Quế Anh nói.
“Trong hơn 1.000 ngày ở Minh Khai, mình đã có hơn 1 tỉ nụ cười vui vẻ”, cô bạn bộc bạch.
Sau khi tham dự các hoạt động, giáo viên, phụ huynh và học sinh cuối cấp chính thức bước vào lễ tri ân với hai học sinh đảm nhận phần dẫn chương trình. Tại đây, các bạn dành nhiều hoạt động để bày tỏ lòng tri ân không chỉ tới phụ huynh và giáo viên đứng lớp, mà còn với các cô giám thị cùng cô chú phụ trách công tác hành chính, học vụ, bảo vệ, lao công…
“Ba năm ở Minh Khai giống như một câu chuyện cổ tích của tuổi trẻ mà mỗi bạn đều được tự tay viết nên cho riêng mình. Và cũng bởi vậy, mọi người vẫn thường nói vui rằng NTMK chính là “Nơi Tụi Mình Kể”. Thế nhưng, có lẽ từ nay Minh Khai sẽ không còn là ‘Nơi Tụi Mình Kể’ nữa mà là ‘Nơi Tụi Mình Nhớ’, ‘Nơi Tụi Mình Thương’…”, Nguyễn Duy Khang, học sinh lớp 12A14, đại diện phát biểu cho khóa tuyển 2023-2026.
Thay mặt bạn bè đồng trang lứa, Khang dành lời tri ân tới thầy cô và phụ huynh vì công dưỡng dục giúp các bạn nên người, đồng thời khẳng định tất cả đã đủ bản lĩnh bước vào những kỳ thi sắp tới với tâm thế vững vàng nhất.
“Sao hạ đến bất ngờ?/Cho sắc phượng bật đỏ/Cho cơn mưa hoài niệm/Ướt đẫm hàng mi tôi”, Khang kết lại bài phát biểu bằng áng thơ tự sáng tác.
Toàn Khang, học sinh lớp 12A11, mang lên sân khấu một bài hát tự sáng tác miêu tả lại khung cảnh trường học sắp nghỉ hè từ “Từng ngày qua mau cánh hoa phượng rơi” tới “Nhớ bao buồn, vui ta đã bên nhau không buông, không rời”. Tiếp nối tiết mục này, Quý Nguyên, học sinh lớp 12A12, đã đàn và hát bài ca tự sáng tác để dành tặng những người anh em chí cốt đã cùng bạn trải qua 3 năm thanh xuân THPT.
Trong khi đó, Nguyễn Công Quang Nguyên, học sinh lớp 12A2, Trưởng ban Văn nghệ của chương trình, đã dành hàng tháng trời cùng các bạn chung trường sáng tác và luyện tập bài hát Gửi theo gió, với loạt nhạc cụ như guitar, vĩ cầm, organ, trống… Bài hát truyền tải nhiều kỷ niệm đời thường không trọn vẹn nhưng chất chứa nhiều tình cảm, “giúp chúng mình có thể dâng trào cảm xúc trong những giây phút cuối”, Nguyên chia sẻ.
Đến khoảng 18 giờ, ngay khi kết thúc phần lễ tri ân và bước vào chương trình trưởng thành, sân trường Nguyễn Thị Minh Khai đột ngột đón cơn mưa rào ngày càng nặng hạt, buộc các bạn học sinh cuối cấp phải tỏa ra những dãy hành lang cổ kính ở 4 phía. Nhưng tiết trời giữa hạ thất thường không thể dập tắt “lửa lòng” học sinh, khi không gian hành lang lại trở thành những sân khấu “mini” để các bạn tiếp tục hát ca.
Sau đó, từng tốp học sinh tiếp tục di chuyển về phòng học của lớp mình để cùng nhau tham gia hoạt động truyền nến, nơi các bạn quây quần cùng nhau để chia sẻ kỷ niệm, xin lỗi điều mình từng làm sai trong quá khứ hay bộc lộ những tâm tư khác còn giấu kín… Mỗi bạn còn được ban tổ chức phát cho những dải ruy băng nhiều màu sắc, mỗi màu tượng trưng cho ý nghĩa về tình bạn, tình yêu, lòng biết ơn và sự tha thứ để trao nhau thay lời gửi gắm.
“Mỗi lần gửi tin nhắn thông báo trong lớp không đứa nào seen, riêng tin nhắn đi Đà Lạt và xin nghỉ học đứa nào cũng ‘thả tim’. Nhưng ngoại trừ mấy lần đó, tao lúc nào cũng quý tụi bây hết vì luôn hỗ trợ, đồng hành với tao trên chặng đường cấp 3 này”, Minh Khuê, cô lớp trưởng lớp 12A14, chia sẻ dưới ánh nến ấm áp.
Cùng nhau chia sẻ những kỷ niệm buồn, vui dưới ánh nến
ẢNH: MINH TRƯƠNG
Lâm Tâm Như, học sinh lớp 12P1, thì kể với Thanh Niên rằng trong những năm THPT vừa qua, bạn cũng phải trải qua những thăng trầm khác nhau, từ trượt kỳ thi học sinh giỏi dù là “hạt giống” của đội tuyển trường, tới đạt thành tích nhất lớp dịp cuối năm; từ bị bạn bè cho “ra rìa”, tới “mảnh ghép” đặc biệt trong những hoạt động ngoài giờ học; từ không biết ngày mai phải sống thế nào, tới tìm thấy chính mình và ngành nghề yêu thích…
“Chúng ta rồi cũng sẽ có những cơn ‘sấm sét và mưa dông’ trong lòng, nhưng mình tin khi coi đó chỉ là một thử thách nhẹ nhàng mà cuộc sống mang đến, mọi thứ sẽ trải qua êm đềm hơn. Điều gì rồi cũng sẽ qua, quan trọng là chúng ta đón nhận với tâm thế ra sao. Mong thế hệ chúng ta đều gặp bình an và đều có một tuổi trẻ đầy khí phách”, Như chia sẻ.
Đến 21 giờ hơn, khi cơn mưa vơi bớt, học sinh lớp 12 tiếp tục ùa nhau ra sân khấu để thực hiện “nghi thức” cuối – đó chính là cùng nhau “quẩy hết nấc” dưới những điệu nhạc sôi động do các bạn chung khối hòa âm phối khí lại để trình diễn trong dịp đặc biệt. Từ Ra khơi (Bức Tường), Đông rồi tây (The Flob) tới Đừng đi (The Cassette)… mỗi lần thanh âm vang lên cũng là một lần nước mắt lăn dài trên khuôn mặt của những cô cậu học trò.
Để rồi khi rời khỏi mái trường Nguyễn Thị Minh Khai, điều duy nhất các bạn để lại chỉ là những dấu chân vô ưu, vô lo, chính thức đánh dấu cột mốc trưởng thành sau 18 năm.
“Tương lai phía trước chờ các em bước tiếp sẽ là một chặng đường không hoàn toàn êm ái, mà còn đó nhiều chông gai. Cô mong dù có gặp khó khăn gì đi chăng nữa, các em vẫn luôn tự tin, bản lĩnh, sống chân thành, bao dung và có trách nhiệm để cùng viết tiếp trang truyền thống của mái trường Minh Khai”, cô Nguyễn Thị Hồng Chương, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai, dặn dò sĩ tử cuối cấp.
Dưới đây là một số hình ảnh khác về chương trình tri ân và trưởng thành của Trường THPT Nguyễn Thị Minh Khai:
Bùi Trần Quang Khải, 22 tuổi, sinh viên năm cuối ngành Công nghệ thông tin, trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia TP HCM, dự kiến bảo vệ đồ án tốt nghiệp vào tháng 8.
Tháng trước, Khải nhận thông báo trúng tuyển chương trình tiến sĩ của Đại học Duke - ngôi trường top 7 trên bảng xếp hạng đại học Mỹ, theo US News. Chương trình kéo dài 5 năm với học bổng toàn phần cùng hỗ trợ sinh hoạt phí gần 44.000 USD mỗi năm.
"Quá trình làm hồ sơ quá gấp gáp nên việc trúng tuyển Duke là một bất ngờ dù đây là nguyện vọng 1 trong lòng mình", Khải nói.
Vốn định tiếp nối truyền thống gia đình làm việc trong ngành Hóa nhưng dịch Covid-19 đã thay đổi hoàn toàn định hướng nghề nghiệp của Khải.
Theo nam sinh, phần lớn công việc ngành Hóa đòi hỏi làm trực tiếp ở phòng thí nghiệm (lab). Nếu có đại dịch hay giãn cách xã hội, công việc sẽ bị đình trệ. Trong khi ngành Công nghệ thông tin có tính linh hoạt cao hơn, cho phép làm việc từ xa và kết nối với môi trường quốc tế chỉ thông qua chiếc laptop. Vì vậy, Khải rẽ hướng từ lớp 11.
Nam sinh tự bổ sung kiến thức môn Tin bằng các tài liệu, khóa học trên mạng. Khải nói khó nhất là thay đổi tư duy giữa hai môn học. Ở môn Tin, cùng một bài toán nhưng thay đổi cách triển khai thuật toán tạo ra hiệu quả và tốc độ khác biệt rõ rệt. Điều này đòi hỏi tư duy và cách nhìn nhận vấn đề từ nhiều góc độ, phối hợp với khả năng sáng tạo để tìm ra phương pháp tối ưu hơn.
Đỗ vào ngành Công nghệ thông tin của trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Khải chịu khó thực hành code để rèn luyện tư duy và kỹ năng giải quyết vấn đề. Cuối năm thứ hai, nam sinh cùng nhóm bạn đọc thêm nhiều bài báo khoa học chuyên ngành. Với mỗi bài nghiên cứu, Khải đều thử lập trình nhằm hiểu sâu hơn về phương pháp và cách triển khai.
Trong giai đoạn này, Khải cũng tìm đọc các hướng nghiên cứu mới về AI trên thế giới, từ đó hứng thú du học.
"Khi được tiếp cận với kiến thức và xu hướng mới nhanh hơn, mình sẽ có nhiều cơ hội tạo ra được những kết quả tốt hơn, có giá trị hơn", Khải nhìn nhận. Nam sinh bắt đầu tìm hiểu viết bài báo khoa học, tìm kiếm và liên hệ chuyên gia ở các đại học Mỹ để tham gia các dự án nghiên cứu, tích lũy kinh nghiệm.
Từ giữa tháng 10 năm ngoái, nam sinh bắt tay làm hồ sơ ứng tuyển học bổng tiến sĩ ở Mỹ. Thời điểm này khá gấp gáp vì Khải phải chuẩn bị nhiều bộ hồ sơ, trong khi hạn chót của các trường đa phần rơi vào đầu tháng 12. Khải liên tục kết nối, xin lịch phỏng vấn trước với một số giáo sư để kịp tiến độ.
"Phải chuẩn bị nhiều thứ nên thời gian viết bài luận cá nhân không còn nhiều. Ngay cả với Đại học Duke, lúc mình nộp hồ sơ cũng là những giờ cuối trước khi hệ thống đóng đơn", Khải kể.
Hồ sơ của Khải nổi bật với 9 bài báo khoa học, một số đăng tại các hội nghị chuyên ngành uy tín cùng nhiều dự án hợp tác với sinh viên, giáo sư Đại học Carnegie Mellon, Northwestern, North Carolina A&T State và Y khoa Đài Bắc. Cùng đó, nam sinh đạt điểm trung bình (GPA) 3.86/4 và IELTS 7.5.
Với Đại học Duke, Khải trải qua 5 lượt phỏng vấn ở 3 vòng. Chàng trai đánh giá vòng phỏng vấn thứ hai căng thẳng và có tính chất quyết định cao nhất. Ba sinh viên ngành AI của trường, mỗi người phỏng vấn sâu Khải 30 phút, sau đó là các giáo sư.
Quá trình này, nam sinh thể hiện sự đầu tư nghiêm túc, hứng thú với hướng nghiên cứu của ngành học. Khải nhìn nhận điều này đã tạo ấn tượng tốt với hội đồng tuyển sinh.
Theo Khải tìm hiểu, Duke có thế mạnh trong lĩnh vực STEM và Y khoa với bệnh viện, phòng nghiên cứu lớn, được xếp trong nhóm tốt nhất ở Mỹ. Đây là lợi thế khi hướng nghiên cứu chính của nam sinh là ứng dụng AI trong y tế.
Giảng viên hướng dẫn đồ án tốt nghiệp cho Khải ở khoa Công nghệ thông tin đánh giá điểm khác biệt, vượt trội của học trò là chủ động kết nối, gầy dựng mối quan hệ hợp tác nghiên cứu với các nhóm, giáo sư ở một số đại học hàng đầu ở Mỹ.
"Không phải sinh viên nào cũng làm được như vậy. Khải không thể hiện bản thân nhiều trên lớp học nhưng kết quả các bài kiểm tra đều rất tốt, biết rõ mình muốn gì", thầy nói.
Năm 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo áp dụng nhiều quy định mới trong tuyển sinh đại học. Đáng chú ý là một số ngành, nhóm ngành đặc thù sẽ có tiêu chí đầu vào riêng mà dù đủ điều kiện xét tuyển chung, nhưng nếu không đạt ngưỡng quy định của ngành thí sinh vẫn không được xét tuyển.
Theo quy chế tuyển sinh đại học 2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo quyết định ngưỡng đầu vào (điểm sàn) đối với chương trình đào tạo giáo viên.
Các chương trình đào tạo thuộc lĩnh vực sức khỏe có cấp giấy phép hành nghề phải đạt điểm sàn do Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Y tế quy định.
Các chương trình đào tạo thuộc lĩnh vực pháp luật phải đạt điểm sàn do Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Tư pháp quy định. Đây cũng là lần đầu tiên nhóm ngành pháp luật được quy định điểm sàn ở cấp bộ.
Các ngưỡng đầu vào này được công bố sau khi có kết quả thi tốt nghiệp THPT.
So với trước đây, quy định về điểm sàn ở phương thức không sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT đối với nhóm ngành giáo viên, sức khỏe, pháp luật có thêm ràng buộc về điểm thi tốt nghiệp THPT.
Đối với phương thức tuyển sinh không sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT hoặc phương thức tuyển sinh kết hợp, thí sinh phải đạt điểm sàn đối với chương trình đào tạo giáo viên và pháp luật nêu trên.
Hoặc kết quả trung bình chung học tập mức tốt (học lực xếp loại từ giỏi trở lên) cả năm lớp 12 và tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT theo tổ hợp xét tuyển (hoặc sử dụng điểm thi môn toán, ngữ văn và một môn thi khác) đạt 18 điểm trở lên hoặc điểm xét tốt nghiệp THPT từ 8,5 trở lên.
Kết quả trung bình chung học tập đánh giá mức khá cả năm lớp 12 và tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT đạt 16,5 điểm trở lên hoặc điểm xét tốt nghiệp THPT từ 6,5 trở lên đối với các ngành giáo dục thể chất, sư phạm âm nhạc, sư phạm mỹ thuật.
Tương tự, tuyển sinh đại học phương thức tuyển sinh không sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT hoặc phương thức kết hợp, thí sinh phải đạt điểm sàn đối với các ngành thuộc lĩnh vực sức khỏe có cấp giấy phép hành nghề phải có học lực cả năm lớp 12 xếp loại từ giỏi trở lên và tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT theo tổ hợp xét tuyển (hoặc sử dụng điểm thi môn toán, ngữ văn và một môn thi khác) đạt 20 điểm trở lên hoặc điểm xét tốt nghiệp THPT (từ 8,5 trở lên theo thang điểm 10).
Trong khi đó, nhóm ngành điều dưỡng, y học dự phòng, hộ sinh, kỹ thuật xét nghiệm y học, hộ sinh, kỹ thuật phục hình răng, kỹ thuật xét nghiệm y học, kỹ thuật hình ảnh y học, kỹ thuật phục hồi chức năng... yêu cầu học lực cả năm lớp 12 loại khá trở lên và tổng điểm 3 môn thi tốt nghiệp THPT đạt 16,5 điểm trở lên.
Tháng 5-2026, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành chuẩn chương trình đào tạo trình độ đại học các ngành điện hạt nhân, trong đó có yêu cầu về đầu vào.
Tổ hợp môn hoặc thành phần đánh giá bắt buộc phải có kiến thức toán và vật lý, đạt mức năng lực môn toán và vật lý theo ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào nâng cao do cơ sở đào tạo quy định hằng năm.
Đối với các phương thức có thành phần điểm theo từng môn, điểm toán và vật lý phải đạt ngưỡng phân vị cao do cơ sở đào tạo công bố. Trọng số môn toán phải chiếm ít nhất 1/3 tổ hợp xét tuyển.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã ban hành chuẩn chương trình đào tạo về đường sắt trình độ đại học (tháng 5-2026), yêu cầu thí sinh tham gia xét tuyển nhóm ngành này ở phương thức tuyển sinh dựa trên kết quả thi tốt nghiệp THPT bắt buộc có môn toán trong tổ hợp và tổng điểm xét tuyển phải đạt tối thiểu 60% thang điểm.
Đối với các phương thức tuyển sinh khác, điểm trúng tuyển quy đổi tương đương với các điều kiện quy định tại phương thức xét điểm thi tốt nghiệp.
Đối với phương thức đánh giá năng lực, đánh giá tư duy, phương thức tổng hợp, thí sinh phải đạt mức điểm ngưỡng nâng cao do cơ sở đào tạo công bố, trong đó phần điểm hoặc cấu phần đánh giá tư duy định lượng phải đạt mức phân vị cao tương đương yêu cầu năng lực môn toán và vật lý.
Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tối 29/4 cho biết tiết giảm chi phí sản xuất, lưu thông để giảm giá sách giáo khoa, song chưa công bố giá cụ thể từng cuốn và cả bộ theo từng khối lớp.
Năm ngoái, giá sách giáo khoa bộ "Kết nối tri thức với cuộc sống" từ lớp 1 đến lớp 12 là từ gần 190.000 đến khoảng 400.000 đồng (mức giá cao nhất tùy thuộc vào các môn và chuyên đề tự chọn ở lớp 10-12).
Mức thấp nhất áp dụng với lớp 2. Nếu giảm 13,3%, giá bộ sách này thấp hơn khoảng 25.000 đồng.
Năm học 2026-2027, cả nước quay trở lại sử dụng một bộ sách giáo khoa chung, sau 5 năm thực hiện một chương trình, nhiều bộ sách.
Bộ "Kết nối tri thức với cuộc sống" của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam được lựa chọn nhờ đáp ứng đầy đủ và "nổi trội hơn cả", theo Bộ Giáo dục và Đào tạo. Nhà chức trách cũng nhìn nhận khả năng chỉnh lý và mức độ sẵn sàng với bộ sách này là cao nhất.
Ngoài ra, năm nay Bộ phê duyệt chỉnh sửa 11 sách giáo khoa, ở các nội dung Lịch sử và Địa lí, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật, để cập nhật địa giới hành chính và thống kê kinh tế - xã hội mới.
Nội dung cập nhật sẽ được công bố trên hệ thống trực tuyến. Với các sách đã in từ năm 2025 trở về trước, giáo viên và học sinh vẫn có thể dùng làm tài liệu tham khảo.
Trước đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng dự kiến học sinh cả nước được miễn phí sách giáo khoa từ năm học 2029-2030, theo hình thức mượn từ thư viện trường, phải trả khi dùng xong, đền nếu làm hỏng.