Ngày 1/4 (2/4 giờ Hà Nội) được xem là ngày đặc biệt của NASA và lĩnh vực hàng không vũ trụ Mỹ, khi tàu Orion được phóng thành công, đưa bốn phi hành gia lên quỹ đạo quanh Mặt Trăng trong sứ mệnh Artemis II – hành trình đưa con người đi xa Trái Đất nhất trong 54 năm qua.
Đây cũng là lần thứ hai phi hành gia NASA được phép mang smartphone cá nhân ra ngoài vũ trụ, sau sứ mệnh Crew-12 đến Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) hồi tháng 2. Do Crew-12 dự kiến ở lại ISS đến hết tháng 10, hình ảnh chụp từ điện thoại nhiều khả năng chưa xuất hiện sớm.
Ngày 2/4, tài khoản X của nhà báo chuyên về khám phá vũ trụ Owen Sparks, với gần 30.000 người theo dõi, chia sẻ một số video cho thấy phi hành đoàn Artemis II sử dụng iPhone trên tàu Orion. Một video ghi lại chiếc iPhone thuộc dòng Pro màu bạc bật sẵn camera được ném từ người này sang người kia. Ở một video khác, phi hành gia Christina Koch quay Victor Glover điều khiển tàu vũ trụ.
Trước đó, Sparks cũng đăng video thành viên trong phi hành đoàn chuẩn bị hành lý, cho thấy những chiếc iPhone được đóng gói vào bộ đồ phi hành gia trước khi cất cánh. Điện thoại Android không xuất hiện trong các đoạn phim.
Theo TechRadar, với việc phi hành đoàn đang trong lộ trình bay vòng quanh Mặt Trăng, mọi người có thể sẽ sớm thấy những hình ảnh cận cảnh vệ tinh tự nhiên này từ điện thoại cá nhân thay vì thiết bị chuyên dụng, do chuyến bay chỉ kéo dài 10 ngày. Trong tương lai, không chỉ iPhone, các smartphone khác nhiều khả năng sẽ “bay lên vũ trụ”, bởi Artemis II không phải là sứ mệnh cuối cùng của NASA.
Hiện chưa có thông tin về phiên bản iPhone được mang lên tàu. NASA cũng không công bố sự hợp tác nào với Apple – hãng vừa kỷ niệm 50 năm thành lập vào đúng ngày 1/4.
Phi hành đoàn Artemis II gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Theo Space, Mặt Trăng là trọng tâm của hành trình 10 ngày trên quỹ đạo, nhưng thời gian làm việc trên tàu của phi hành đoàn sẽ dày đặc các hoạt động, như nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều tác vụ khác.
Bảo Lâm (theo TechRadar, Space)
Tại sao trang phục của phi hành gia Artemis II có màu cam?
Những thí nghiệm cho sự hiện diện của con người trên Mặt Trăng
Các phi hành gia làm gì trong 10 ngày bay quanh Mặt Trăng?
NASA phóng thành công tàu chở người tới Mặt Trăng sau 54 năm
Hơn 130 triệu thuê bao di động trong và ngoài nước, 80 tỉ bản ghi dữ liệu được tạo ra mỗi ngày, kỹ sư Nguyễn Chí Đông cùng cộng sự tại Viettel đối mặt với bài toán cũng là mục tiêu hướng đến là phải xây dựng một hệ thống xử lý dữ liệu do người Việt làm chủ.
Chí Đông vừa được vinh danh là một trong 10 Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu, đồng thời cũng là Gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quân năm 2025 trong Tháng thanh niên 2026 mới đây.
Là một kỹ sư trẻ trong lĩnh vực quản trị dữ liệu của Tập đoàn Viettel, Đông chia sẻ mỗi sản phẩm không chỉ là một nhiệm vụ mà còn là một thử thách, thậm chí vượt qua giới hạn năng lực của bản thân. Một trong những thách thức lớn nhất mà anh cùng đồng đội phải đối mặt là bài toán dữ liệu khổng lồ.
Thời điểm năm 2022 với tổng số hơn 130 triệu thuê bao di động tại cả thị trường trong nước và đầu tư ở nước ngoài, trung bình mỗi ngày Viettel có khoảng 80 tỉ bản ghi dữ liệu từ các hoạt động như cuộc gọi, tin nhắn hay vận hành mạng lưới.
Với tốc độ phát triển thuê bao ngày càng tăng, Viettel luôn phải đối mặt với bài toán về quản trị và làm sao khai thác hiệu quả kho dữ liệu ngày càng lớn ấy.
Thách thức càng lớn hơn khi lãnh đạo tập đoàn đặt mục tiêu cần xây dựng hệ thống xử lý dữ liệu do chính người của Viettel làm chủ để thay thế các sản phẩm mua của đối tác nước ngoài.
Và nhiệm vụ này đã được lập thành dự án và giao cho nhóm do Nguyễn Chí Đông chủ trì. "Được tin tưởng và giao nhiệm vụ này, với mình đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là sự trao quyền và kỳ vọng lớn từ các thủ trưởng", Đông chia sẻ.
Ngay khi bắt tay triển khai, Đông kể anh cùng cộng sự đã vấp ngay với khá nhiều khó khăn. Đó là hệ thống dữ liệu khổng lồ với hơn 200 máy chủ, nhóm dự án đã có nhiều thử nghiệm kéo dài song vẫn chưa nhìn thấy đích đến rõ ràng.
Phải mất chừng bốn tháng làm liên tục, phiên bản đầu tiên của sản phẩm mới tạm hình thành. Không hài lòng với kết quả ấy, Đông muốn cùng đồng đội đặt ra mục tiêu cao hơn, chính là phải hoàn thiện sản phẩm và đưa ra thị trường. Mục tiêu ấy biến thành quyết tâm cao nhất cùng tinh thần dấn thân, sự sáng tạo, nhóm dự án đã hoàn thiện "Nền tảng dữ liệu lớn Viettel (VLP)" và làm chủ toàn bộ chuỗi công nghệ lõi.
Với Đông, đặt mục tiêu cao để chinh phục cũng chính là kim chỉ nam giúp anh hoàn thiện bản thân, chinh phục những đỉnh cao công nghệ khác lớn hơn.
Ngoài làm chủ chuỗi công nghệ lõi nền tảng dữ liệu lớn, Đông còn chủ trì phát triển nhiều sản phẩm khác như Nền tảng học máy Viettel (vMLP) với giá trị làm lợi khoảng 12 tỉ đồng mỗi năm hay hệ thống số liệu thông minh GenBI với giá trị làm lợi khoảng 9,8 tỉ đồng và giúp tiết kiệm khoảng 13,4 tỉ đồng mỗi năm do không phải mua sản phẩm của nước ngoài.
Trở thành Gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quân năm 2025, Đông đã nhận được bằng khen của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Anh cũng được lãnh đạo tập đoàn khen thưởng cùng một số giải thưởng danh giá trong nước và quốc tế…
Ông Trần Đăng Hòa - Phó giám đốc Trung tâm Viettel - đánh giá Đông luôn sẵn sàng đảm nhận các nhiệm vụ thách thức. Chẳng hạn như chuyển hóa các thuật toán dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) phức tạp thành những giải pháp thực tiễn có khả năng ứng dụng và mở rộng quy mô cực lớn. "Anh ấy còn là chuyên gia dẫn dắt trong việc xây dựng đội ngũ kỹ sư big data và AI, góp phần đào tạo nhân lực công nghệ trẻ và truyền cảm hứng cho lớp kỹ sư kế cận", ông Hòa thông tin.
"Chúng tôi đã sử dụng AI để tạo code (mã) nội bộ được một thời gian. 75% tổng số mã mới đang được tạo và phê duyệt bởi AI, tăng từ 50% so với mùa thu năm ngoái", CEO Google Sundar Pichai viết trên blog ngày 22/4. Thông tin này sau đó cũng được công bố tại sự kiện Cloud Next 2026 đang diễn ra tại Las Vegas, theo India Times.
Người đứng đầu Google lấy ví dụ về việc áp dụng AI cho lập trình, trong đó một dự án chuyển đổi mã "đặc biệt phức tạp" đã được thực hiện bởi Gemini kết hợp chuyên viên và kỹ sư. Kết quả, tiến độ hoàn thành nhanh gấp sáu lần so với khi chỉ kỹ sư làm việc trên dự án tương tự cách đây một năm.
Tuy nhiên, ông Pichai nhấn mạnh, dù tỷ lệ tham gia của AI rất cao, con người vẫn đóng vai trò kiểm soát cuối cùng. "Mỗi dòng code đều được các kỹ sư xem xét và phê duyệt", ông nói. "AI đóng vai trò là soạn thảo tốc độ cao trong khi con người duy trì vai trò kiểm soát chất lượng".
Theo Pichai, bước tiến này đến từ việc Google đẩy mạnh tác nhân AI với khả năng tự thực hiện chuỗi nhiệm vụ phức tạp, thay vì chỉ hỗ trợ từng đoạn code rời rạc như trước. Trong một số trường hợp, tác nhân giúp rút ngắn thời gian xử lý công việc xuống còn một phần nhỏ so với cách làm truyền thống, mở ra khả năng tăng tốc đáng kể năng suất lập trình.
Không chỉ là công cụ hỗ trợ, AI đang trở thành tiêu chuẩn mới trong môi trường làm việc. Pichai cho biết, Google đã đưa mức độ sử dụng AI vào tiêu chí đánh giá hiệu suất, cho thấy vai trò ngày càng thiết yếu của công nghệ này.
Tỷ lệ áp dụng AI cho việc viết mã của Google tăng nhanh trong thời gian ngắn. Ví dụ, năm 2024, tỷ lệ này chỉ 25%, cho thấy tốc độ thâm nhập mạnh mẽ của AI vào quy trình phát triển phần mềm.
Trước đó, Business Insider đưa tin một số nhân viên Google DeepMind đã được phép sử dụng phần mềm Claude Code của Anthropic để lập trình những tháng gần đây bên cạnh Gemini.
Theo TechCrunch, xu hướng sử dụng AI để viết code hiện lan rộng trong ngành công nghệ. Microsoft cho biết AI hiện tham gia tạo khoảng 20-30% code, trong khi Meta và Snap đặt mục tiêu nâng tỷ lệ lên cao hơn thời gian tới. Giám đốc công nghệ Kevin Scott của Microsoft thậm chí tin 95% mã lập trình sẽ do AI tạo ra trong vòng 5 năm nữa.
Giới chuyên gia nhận định, ngành lập trình đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi, khi kỹ sư không còn là người trực tiếp viết toàn bộ mã. Thay vào đó, họ trở thành "người điều phối" các hệ thống AI, gồm kiểm soát, định hướng và đảm bảo chất lượng sản phẩm. Nếu không thay đổi, họ có thể bị đe dọa công việc.
Theo SamMobile, cộng đồng công nghệ đang xôn xao trước thông tin Samsung chuẩn bị ra mắt một thành viên hoàn toàn mới trong gia đình màn hình gập mang tên Galaxy Z Wide Fold. Khác với những người đàn anh vốn có màn hình bên trong hơi thuôn dài, Z Wide Fold sẽ đi theo một triết lý thiết kế hoàn toàn mới khi ưu tiên chiều rộng để tối ưu hóa trải nghiệm thị giác.
Dựa trên các hình ảnh rò rỉ từ firmware mã hiệu SM-F971B, Galaxy Z Wide Fold được cho là sẽ sở hữu tỷ lệ màn hình gập 4:3. Đây là một sự nâng cấp lớn so với tỷ lệ gần như vuông của Galaxy Z Fold7 hiện tại.
Tỷ lệ này không chỉ giúp việc xem video, chỉnh sửa hình ảnh trở nên mãn nhãn hơn mà còn mang lại cảm giác sử dụng chuyên nghiệp, gần giống với các dòng máy tính bảng cao cấp hoặc mẫu Galaxy Z TriFold (gập ba) đình đám.
Sự thay đổi về kích thước này được giới phân tích cho là bước đi đón đầu của Samsung trước tin đồn Apple sẽ tung ra iPhone màn hình gập vào cuối năm nay. Với màn hình rộng hơn và đặc biệt là công nghệ giảm thiểu nếp gấp gần như tuyệt đối, Samsung đang muốn khẳng định vị thế dẫn đầu không thể lay chuyển của mình trong phân khúc điện thoại gập hạng sang.
Galaxy Z Wide Fold dự kiến sẽ xuất hiện cùng Galaxy Z Flip8 và Z Fold8 vào tháng 7.2026. Điểm đáng chú ý là máy sẽ được cài đặt sẵn One UI 9 dựa trên nền tảng Android 17 ngay từ khi mở hộp. Việc tích hợp hệ điều hành mới nhất hứa hẹn sự tối ưu hóa sâu sắc giữa phần cứng mới và phần mềm hiện đại, mang lại hiệu năng mạnh mẽ và khả năng đa nhiệm vượt trội cho người dùng.
Với những cải tiến mạnh mẽ về cả kích thước hiển thị lẫn độ bền màn hình, Galaxy Z Wide Fold được kỳ vọng sẽ là 'cú hích' lớn nhất của Samsung trong năm nay, đưa kỷ nguyên điện thoại gập lên một tầm cao mới.
