Ảnh vệ tinh thương mại do hãng Airbus chụp hồi đầu tuần và được đài CNN phân tích hôm 2/4 cho thấy hàng loạt thiệt hại ở căn cứ Prince Sultan, miền trung Arab Saudi, sau các đòn tập kích bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) của Iran.
Trong ảnh đầu tiên, các thành phần của radar cảnh giới AN/TPY-2 được đưa ra ngoài trời, bên cạnh nhà chứa đã bị phá hủy. Đài ăng-ten đã bị cháy sém và mất đi một mảng lớn. Khu vực này hứng đòn tập kích của Iran hôm 1/3, nhưng các ảnh vệ tinh trước đó chỉ giúp xác nhận nhà chứa bị đánh trúng, không rõ có radar ở trong hay không.
AN/TPY-2 được coi là “mắt thần” của THAAD, giúp hệ thống phát hiện và đánh chặn tên lửa đạn đạo đối phương từ xa. Tài liệu ngân sách của Bộ Quốc phòng Mỹ cho thấy mỗi đài AN/TPY-2 có giá xuất xưởng khoảng 485 triệu USD, trong đó riêng ăng-ten có chi phí khoảng 136 triệu USD.
Nếu tính cả cấu hình theo yêu cầu khách hàng, hỗ trợ vận hành, bảo dưỡng và nâng cấp, mỗi tổ hợp có thể đạt giá trị khoảng 1 tỷ USD. Nỗ lực thay thế chúng trong ngắn hạn là không đơn giản, khi tổng cộng chỉ có 16 đài AN/TPY-2 được xuất xưởng.
Bức ảnh thứ hai cho thấy thiệt hại rõ nét với máy bay cảnh báo sớm E-3G Sentry sau cuộc tấn công của Iran vào căn cứ Prince Sultan hôm 27/3. Phần thân giữa máy bay đã bị phá hủy và cháy đen, đĩa radar nằm trên lưng phi cơ cũng đổ sập xuống đất.
CNN chỉ ra rằng có hai máy bay E-3 đang đậu ngoài trời khi ảnh được chụp hôm 29/3, chỉ cách vị trí máy bay trúng đòn khoảng 1.300 m, đồng nghĩa chúng không được cất vào nhà chứa sau vụ tấn công. Một số khí tài khác, trong đó có phi cơ tiếp dầu KC-135 và máy bay cảnh báo sớm E-2 Hawkeye, cũng đậu ở chỗ trống trải.
CNN không công bố đầy đủ ảnh về các phi cơ nói trên.
Ảnh do vệ tinh Sentinel-2L của châu Âu chụp hôm 30/3 cũng cho thấy nhiều địa điểm tại căn cứ Prince Sultan trúng đòn tập kích của Iran. Trong số này có vết cháy đen ở bãi đỗ, được cho là 1-2 máy bay tiếp dầu KC-135 bị phá hủy, cùng vị trí máy bay E-3G ở đường lăn gần đầu đường băng. Một nhà chứa cỡ lớn dành cho vận tải cơ C-130 cũng nhiều lần bị tấn công.
Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) trước đó thông báo đã sử dụng UAV tự sát Shahed-136, có trị giá 20.000-50.000 USD, để tập kích hàng loạt khí tài Mỹ, trong đó có máy bay cảnh báo sớm E-3 Sentry và radar AN/TPY-2.
Đài NPR hôm 30/3 dẫn lời quan chức Mỹ giấu tên cho biết đòn đánh vào căn cứ Prince Sultan đã khiến hai máy bay E-3 bị hư hại, chứ không phải một chiếc như thông tin ban đầu. Khoảng 15 quân nhân Mỹ đã bị thương, trong đó một số ca thuộc diện chấn thương nghiêm trọng.
E-3 Sentry được ví như “máy bay mắt thần” nhờ khả năng phát hiện phi cơ từ khoảng cách hàng trăm km. Ngoài thiệt hại về tài chính, với mỗi máy bay E-3G có giá ước tính hơn 500 triệu USD, giới chuyên gia đánh giá sự việc có nguy cơ làm suy giảm năng lực kiểm soát chiến trường của không quân Mỹ.
Sân bay Prince Sultan là một trong những căn cứ đồn trú chủ chốt của Mỹ ở nước ngoài. Cơ sở này đã nhiều lần bị Iran nhắm mục tiêu kể từ đầu xung đột. Ảnh vệ tinh chụp trước khi chiến sự bùng phát cho thấy lực lượng Mỹ triển khai ở đây gồm ít nhất 19 máy bay tiếp dầu KC-46A và KC-135, cùng 6 phi cơ E-3 Sentry và 3 máy bay liên lạc chiến trường E-11A.
Bộ Quốc phòng Nga ngày 27/5 tuyên bố quân đội Nga đã kiểm soát thêm một ngôi làng ở vùng Kharkiv phía đông bắc Ukraine và một ngôi làng khác ở vùng Zaporizhzhia phía đông nam Ukraine.
Bộ Quốc phòng Nga cho biết lực lượng Nga đã kiểm soát khu vực Hraniv ở Kharkov, giáp biên giới với Nga, và Vozdvyzhivka ở Zaporizhzhia, một khu vực tranh chấp gay gắt.
Tuy nhiên, Quân đoàn 14 của Ukraine bác bỏ báo cáo của Nga, khẳng định Hraniv đang nằm dưới sự kiểm soát của quân đội Ukraine.
"Các đơn vị thuộc Lực lượng Phòng vệ Ukraine đang giữ vững các tuyến phòng thủ, đẩy lùi hiệu quả các cuộc tấn công của đối thủ và gây tổn thất đáng kể cho họ về nhân lực và trang thiết bị", quân đoàn Ukraine nêu rõ.
DeepState, một blog chiến sự chuyên theo dõi diễn biến dọc theo chiến tuyến dài 1.250km bằng cách sử dụng các nguồn tin mở, cũng bác tuyên bố của Nga về việc kiểm soát Vozdvyzhivka.
DeepState cho biết một nhóm binh sĩ Nga đã tiến vào làng trong thời gian ngắn hồi đầu tháng nhưng đã bị đẩy lùi.
Quân đoàn 14 cũng phủ nhận việc quân đội Nga kiểm soát một trong hai ngôi làng ở vùng Sumy, một khu vực biên giới nơi Moscow nói rằng họ muốn mở rộng vùng đệm.
Nga hiện kiểm soát khoảng 20% lãnh thổ Ukraine. Moscow đã tiến hành một chiến dịch dài hơi để giành quyền kiểm soát toàn bộ vùng Donetsk phía đông Ukraine.
Mỗi tuần Nga đều tuyên bố kiểm soát thêm một số ngôi làng ở Ukraine. Trong khi đó, quân đội Ukraine trong những tuần gần đây cho biết các cuộc tiến công của Nga đã chậm lại và quân đội Ukraine đang ở vị thế mạnh nhất trong nhiều tháng qua.
Tuyên bố mới nhất của Nga về việc kiểm soát các khu vực trong lãnh thổ Ukraine được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang khi Nga và Ukraine liên tiếp tấn công ăn miếng trả miếng lẫn nhau.
Hôm 23/5, Nga đã tập kích quy mô lớn vào Kiev bằng 600 máy bay không người lái và 90 tên lửa, trong đó có tên lửa siêu vượt âm Oreshnik mà Moscow từng tuyên bố là "không hệ thống nào có thể đánh chặn".
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết, cuộc tấn công nhằm đáp trả cuộc tập kích của Ukraine vào một ký túc xá ở thị trấn Starobelsk thuộc vùng Lugansk - lãnh thổ mà Nga đã tuyên bố sáp nhập - khiến 21 người thiệt mạng.
Nga coi diễn biến đó là "giọt nước tràn ly" và cảnh báo sẽ tiến hành các “cuộc tấn công mang tính hệ thống" vào hàng loạt mục tiêu khác nhau trên khắp thủ đô của Ukraine kể từ thời điểm này.
Bộ Ngoại giao Nga lưu ý chiến dịch cũng sẽ nhắm mục tiêu vào các trung tâm đầu não "ra quyết định" và các sở chỉ huy của Ukraine nằm rải rác trên khắp Kiev.
Moscow hối thúc công dân nước ngoài, bao gồm cả các nhà ngoại giao và đại diện của các tổ chức quốc tế, hãy rời khỏi thủ đô của Ukraine ngay lập tức. Bộ Ngoại giao Nga cũng cảnh báo người dân thành phố tránh xa "các cơ sở hạ tầng quân sự và hành chính của chính quyền Kiev”.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngày 27/5 xác nhận đã gửi thư cho Tổng thống và quốc hội Mỹ vì “tình hình hiện tại đòi hỏi phải có hành động nhanh chóng”.
Truyền thông Ukraine đưa tin ông Zelensky đã gửi thư khẩn đến Tổng thống Trump và quốc hội Mỹ để nói về tình trạng Ukraine thiếu hụt trầm trọng các hệ thống phòng không, trong bối cảnh các cuộc tấn công quy mô lớn của Nga ngày càng dồn dập và những lời cảnh báo công khai từ Moscow về các đợt tập kích mới nhắm vào thủ đô Kiev.
Tổng thống Zelensky kêu gọi các đồng minh phải có thêm hành động sau cuộc tập kích quy mô lớn của Nga. Tuy nhiên, ông thừa nhận Ukraine đạt rất ít tiến triển trong các cuộc đàm phán với Mỹ về mở rộng sản xuất hệ thống phòng thủ tên lửa và đang hợp tác với châu Âu để giải quyết vấn đề này.
Sáng 4/7, hàng nghìn người Iran đã đổ về khu vực Đại thánh đường Imam Khomeini Mosalla ở Tehran để đưa tiễn cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei.
Hình ảnh trên truyền hình cho thấy linh cữu của ông Khamenei được phủ bằng quốc kỳ Iran và phía trên là chiếc khăn tăng (khăn quấn đầu) màu đen của ông. Linh cữu được đặt cùng với 4 quan tài khác của các thành viên gia đình ông cũng thiệt mạng trong các cuộc không kích của Mỹ và Israel hồi tháng 2.
Khoảng sân rộng lớn của Đại thánh đường Imam Khomeini Mosalla chật kín những người chịu tang, nhiều người trong số họ vẫy cờ Iran và mang theo những bức ảnh của nhà lãnh đạo bị sát hại. Nước được phun sương từ các mái nhà để làm mát cho những người chịu tang trong cái nóng của mùa hè.
Linh cữu của ông Khamenei sẽ lưu lại tại thánh đường Mosalla cho đến tối 5/7. Thi hài của ông dự kiến sẽ được đưa đến Qom, Najaf và Kerbala, các trung tâm Shi'ite lớn của Iran và Iraq, trước khi được an táng vào ngày 9/7 tại Mashhad, nơi có lăng mộ hành hương linh thiêng nhất của đất nước.
Linh cữu đã được hé lộ vào cuối ngày 2/7 trước một đám đông những người ủng hộ đang nức nở. Đến ngày 3/7, quan tài được quàn tại đại sảnh cầu nguyện được xây dựng để vinh danh người tiền nhiệm của ông, Ruhollah Khomeini.
Chính phủ Iran ước tính hàng triệu người sẽ tham gia các cuộc diễu hành lớn trong những ngày tới, và chính quyền sẽ cung cấp phương tiện giao thông, thực phẩm và chỗ ở cho những người tham gia.
Iran đang trong trạng thái cảnh giác trước bất kỳ cuộc tấn công tiềm tàng nào có thể nhắm vào lễ tang, nơi dự kiến sẽ có hàng triệu người dân Iran và một số quan chức cấp cao nước ngoài tham dự.
Một đoạn video lan truyền cho thấy các nhân viên an ninh đang tuần tra trên các đường phố ở Tehran trước thềm các cuộc rước tang. Iran cũng thông báo đóng cửa hoàn toàn không phận phía trên Tehran.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hôm qua cảnh báo đáp trả bất kỳ nỗ lực nào nhằm mục tiêu vào đất nước này trong những ngày tới.
IRGC nhấn mạnh, “bất kỳ sự tính toán sai lầm nào cũng sẽ phải đối mặt với một phản ứng quyết định và dữ dội hơn bao giờ hết”.
Tuyên bố được đưa ra sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz, cảnh báo đưa Lãnh tụ Tối cao đương nhiệm của Iran, Mojtaba Khamenei, vào tầm ngắm.
Ông Mojtaba đã lên kế nhiệm cha sau khi ông Ali Khamenei thiệt mạng trong cuộc không kích của Mỹ, Israel. Bản thân ông cũng bị thương và đến nay chưa xuất hiện hay phát biểu công khai, các tuyên bố chỉ được đưa ra dưới dạng văn bản và được truyền thông quốc gia đăng tải.
Theo các nhà quan sát, để đảm bảo an ninh trong tình hình hiện nay, ông Mojtaba có thể sẽ không xuất hiện công khai trong lễ tang của các thành viên gia đình.
Theo tờ Washington Post, các luật sư di trú đại diện cho giới siêu giàu đang đồng loạt khuyến cáo khách hàng không nên chi 15.000 USD để nộp đơn cho chương trình thị thực thẻ vàng của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Lý do được đưa ra là chương trình này chưa được Quốc hội phê chuẩn, đang vướng vào các vụ kiện tụng kéo dài và tiềm ẩn nhiều bất ổn về nghĩa vụ thuế.
Ngay cả luật sư di trú Michael Wildes - người từng đại diện cho Đệ nhất phu nhân Melania Trump - cũng từ chối hỗ trợ những khách hàng quan tâm đến sáng kiến này.
"Sẽ là phi đạo đức nếu tôi nhận lời đại diện cho họ", ông khẳng định.
Tại hội nghị đầu tư vào Mỹ - nơi quy tụ các luật sư di trú đại diện cho nhà đầu tư nước ngoài - diễn ra tuần trước ở Washington (Mỹ), tấm thẻ vàng gần như không được nhắc tới.
Theo Giám đốc điều hành Aaron Grau của hiệp hội thương mại đứng sau sự kiện, khi tiếp xúc với các nhà lập pháp tại Quốc hội, ý tưởng này chỉ nhận được những "cái lắc đầu ngán ngẩm".
Các nghị sĩ khẳng định không có ý định luật hóa sắc lệnh hành pháp liên quan đến thị thực thẻ vàng.
Cuối tháng 4, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick tiết lộ với các nhà lập pháp rằng đã có một người được phê duyệt thẻ vàng.
Thông tin này ngay lập tức làm dấy lên đồn đoán trong giới luật sư di trú, nhưng không ai xác nhận có liên quan.
Có ý kiến cho rằng ông Lutnick đang ám chỉ rapper Nicki Minaj - người từng đăng ảnh tấm thẻ vàng in hình ông Trump mà cô được tặng. Tuy nhiên, một quan chức cấp cao đính chính đó chỉ là vật kỷ niệm, không phải thị thực thật.
Chính quyền từ chối cung cấp thêm thông tin, nhưng hồ sơ tòa án từ một vụ kiện liên quan đã hé lộ con số thực tế: trong số 338 đơn yêu cầu, chỉ 165 người đóng phí để tiếp tục quy trình, và chỉ 59 người tiến tới bước điền hồ sơ của Bộ An ninh nội địa.
Tài liệu này cũng xác nhận người nộp đơn thẻ vàng không được ưu tiên hơn những người xin visa EB-1 hoặc EB-2 - vốn dành cho người có tài năng đặc biệt nhưng không đòi mức phí khổng lồ.
Trước thực tế đó, nhiều luật sư khuyến khích khách hàng cân nhắc các con đường định cư lâu bền hơn. Luật sư Ron Klasko cho biết với visa EB-5, nhà đầu tư chỉ cần bỏ ra 800.000 USD để được cấp quyền cư trú cho cả vợ/chồng và con chưa thành niên, với cơ sở pháp lý rõ ràng.
Ngược lại, chương trình thẻ vàng đòi 1 triệu USD cho đương đơn và thêm 1 triệu USD cho mỗi thành viên gia đình, có thể bị hủy bất cứ lúc nào bằng sắc lệnh hành pháp khác, và chưa có luật chính thức công nhận.
