Hãng tin Reuters ngày 22-5 dẫn lời một quan chức cấp cao Iran tiết lộ Tehran và Washington vẫn chưa đạt được thỏa thuận nào, tuy nhiên khoảng cách giữa hai bên đã được thu hẹp.
Theo nguồn tin này, vấn đề làm giàu uranium của Iran và quyền kiểm soát của Tehran đối với eo biển Hormuz vẫn là những điểm bất đồng lớn nhất.
Trước đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho hay “có một số dấu hiệu tích cực” trong tiến trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran. Tuy nhiên ông lưu ý: “Tôi không muốn quá lạc quan… hãy chờ xem điều gì xảy ra trong vài ngày tới”.
Hãng thông tấn ISNA của Iran đưa tin Tehran và Washington vẫn đang tiến hành các cuộc thảo luận gián tiếp thông qua quốc gia trung gian là Pakistan.
Hai bên hiện đang trao đổi các thông điệp và dự thảo văn bản nhằm thiết lập khuôn khổ chính thức cho một thỏa thuận. Theo một quan chức Iran, các nhà đàm phán đang ở “rất gần” đích và đang hoàn thiện một dự thảo văn bản.
Theo cuộc thăm dò mới nhất của Đài Fox News, 60% người Mỹ tham gia khảo sát phản đối cuộc xung đột giữa Iran và Mỹ – Israel, tăng so với mức 55% vào tháng trước, với 91% trong số đó cho rằng cuộc xung đột này đang gây ra bất ổn kinh tế.
Con số này càng làm trầm trọng thêm sự bất mãn đối với tác động kinh tế do chính sách của chính quyền Tổng thống Donald Trump gây ra. Hơn 3/4 số người được hỏi cho rằng tình hình kinh tế Mỹ đang ở mức tệ.
Ngoài ra, tỉ lệ không hài lòng với cách ông Trump xử lý các vấn đề kinh tế cũng tăng vọt lên 71% từ 56% của năm 2025. Trái lại, tỉ lệ tín nhiệm dành cho nhà lãnh đạo Mỹ tiếp tục giảm, với 61% người tham gia khảo sát cho biết họ không tán thành cách ông điều hành đất nước.
Giá dầu thế giới tăng mạnh trong phiên giao dịch ngày 21-5 sau khi các nguồn tin tiết lộ lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei đã ban hành chỉ thị rằng lượng uranium gần đạt cấp độ vũ khí của nước này không được phép chuyển ra nước ngoài, làm gia tăng lo ngại đàm phán giữa Iran và Mỹ có thể rơi vào bế tắc.
Cụ thể, giá dầu Brent có thời điểm tăng 3,5% lên trên 108,5 USD/thùng trước khi thu hẹp đà tăng. Trong khi đó, giá dầu thô West Texas Intermediate (WTI) tăng 4%, vượt mốc 102 USD/thùng rồi giảm nhẹ sau đó.
Thông tin trên cũng khiến các chỉ số chính của Phố Wall mở cửa giảm điểm do lo ngại căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông có thể tiếp tục kéo dài và ảnh hưởng tới nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Ngày 21-5, lãnh đạo Đảng Cộng hòa tại Hạ viện đã đột ngột hủy cuộc bỏ phiếu về một nghị quyết nhằm hạn chế quyền hạn chiến tranh của Tổng thống Donald Trump tại Iran, ngay khi phe Cộng hòa sắp thua phiếu do vắng mặt quá nhiều.
Nghị quyết do dân biểu Đảng Dân chủ bang New York Gregory Meeks đề xuất. Phát biểu vào ngày 20-5, ông Meeks cho rằng Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson đang cố tình trì hoãn cuộc bỏ phiếu về nghị quyết này.
Trước đó, Thượng viện Mỹ đã thúc đẩy một nghị quyết tương tự nhằm hạn chế quyền hạn của ông Trump trong việc tiến hành các hành động quân sự nhằm vào Iran mà không có sự chấp thuận của Quốc hội.
"Thỏa thuận giữa Mỹ, Iran và nhiều quốc gia khác đang chờ được hoàn tất. Bên cạnh nhiều yếu tố, eo biển Hormuz sẽ được mở trở lại", Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 23/5, liệt kê một số quốc gia Trung Đông cùng với Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan, nước đóng vai trò trung gian hòa giải.
Theo ông Trump, lãnh đạo Arab Saudi, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Qatar, Ai Cập, Jordan và Bahrain đã tham gia cuộc điện đàm hôm 23/5 để thảo luận về thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột. Tổng thống Mỹ cũng đã điện đàm riêng với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu, cho biết cuộc trao đổi "diễn ra rất tốt đẹp".
"Những khía cạnh, chi tiết cuối cùng của thỏa thuận đang trong quá trình thảo luận và sẽ sớm được công bố", ông cho hay.
Iran chưa phản hồi về thông tin.
Tuyên bố của ông Trump được đưa ra sau khi giới chức Iran cho biết vẫn còn tồn tại bất đồng giữa các bên, nhấn mạnh tranh chấp liên quan chương trình hạt nhân của Tehran sẽ không nằm trong giai đoạn đàm phán đầu tiên. Iran cho biết họ đang hoàn thiện khuôn khổ thỏa thuận gồm 14 điểm.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei hôm 23/5 ghi nhận hai bên có "xu hướng xích lại gần nhau", nhưng thêm rằng điều đó không đồng nghĩa Iran và Mỹ sẽ đạt được thỏa thuận về những vấn đề quan trọng. Ông Baqaei hy vọng các chi tiết của thỏa thuận cuối cùng có thể được hoàn thiện "trong khoảng thời gian hợp lý 30-60 ngày" sau khi khuôn khổ được thống nhất.
Theo ông, trọng tâm của thỏa thuận khung đang được đàm phán là chấm dứt "giao tranh ở mọi mặt trận, trong đó có Lebanon", cũng như chiến dịch phong tỏa của Mỹ đối với cảng biển Iran. Quan chức này thêm rằng các điều khoản liên quan eo biển Hormuz cũng nằm trong khuôn khổ dự thảo, song không nêu chi tiết.
Iran đã phong tỏa gần như hoàn toàn tuyến hàng hải huyết mạch này kể từ khi xung đột bùng phát, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến thị trường năng lượng toàn cầu. Tehran khẳng định tàu thuyền phải được lực lượng vũ trang nước này cấp phép trước khi đi qua.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Ghalibaf cảnh báo Washington sẽ phải đối mặt với phản ứng cứng rắn nếu nối lại chiến dịch tập kích, sau khi truyền thông Mỹ nêu khả năng nước này phát động tấn công trở lại và các quan chức Iran chỉ trích Mỹ đưa ra "những yêu cầu quá đáng".
Giao tranh bùng phát hôm 28/2 khi Mỹ - Israel tập kích Iran, sát hại lãnh tụ tối cao Ali Khamenei và nhiều quan chức cấp cao của quốc gia Tây Á. Iran đáp trả bằng cách phóng tên lửa và máy bay không người lái vào các mục tiêu trên khắp khu vực. Hai bên đạt thỏa thuận ngừng bắn hôm 8/4.
Nhiều tuần đàm phán, bao gồm cả các cuộc gặp trực tiếp mang tính lịch sử do Pakistan tổ chức hồi tháng 4, đến nay vẫn chưa mang lại giải pháp lâu dài hay khôi phục hoàn toàn hoạt động tại eo biển Hormuz.
Thế bế tắc khiến người dân Iran rơi vào trạng thái bất an. "Cái trạng thái 'không giao tranh cũng chẳng hòa bình' còn khủng khiếp hơn cả giao tranh. Tôi sắp bắt đầu công việc mới, nhưng lại lo chiến sự có thể bùng nổ trở lại, rồi tôi sẽ lại phải bỏ việc như trước và chạy sang thành phố khác vì lo sợ", Shahrzad, 39 tuổi, sống tại Tehran, cho hay.
“Thông thường, tôi vẫn cố gắng ngủ ngon vào ban đêm, nhưng nếu có điều gì khiến tôi mất ngủ thì đó là Nga… Trung Quốc cũng đang tăng cường sức mạnh quân sự quy mô lớn và sẽ sở hữu 1.000 đầu đạn hạt nhân vào năm 2030. Vì vậy, chúng ta không nên ngây thơ khi nhìn nhận về Trung Quốc. Nhưng Nga vẫn là mối lo ngại lớn nhất hiện nay và trong dài hạn”, Tổng thư ký NATO Mark Rutte nói trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn Anadolu trước thềm hội nghị thượng đỉnh NATO dự kiến diễn ra tại Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 7-8/7.
Khi được hỏi về kỳ vọng của mình đối với hội nghị thượng đỉnh NATO sắp tới, Tổng thư ký Rutte cho biết ông hy vọng sau khi kết thúc hội nghị, "mọi người sẽ nói rằng hội nghị thượng đỉnh này đã thực hiện các cam kết được đưa ra tại The Hague” vào năm ngoái.
Những cam kết được đưa ra tại hội nghị năm ngoái là tăng chi tiêu quốc phòng và củng cố tổ hợp công nghiệp quân sự.
"Đã có một số trường hợp thành công, và nhìn chung mọi thứ đang được cải thiện. Một trong những ưu tiên quan trọng nhất là tăng sản lượng trong ngành công nghiệp quốc phòng. Chúng ta sẽ giải quyết vấn đề này trước tiên tại Diễn đàn Công nghiệp Quốc phòng NATO vào ngày khai mạc hội nghị thượng đỉnh", lãnh đạo NATO nhấn mạnh.
Trong cuộc gặp với các binh sĩ tham gia chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga tại Ukraine hôm 12/6, Tổng thống Vladimir Putin nói rằng Nga đang phải đối đầu với toàn bộ phương Tây dưới hình thức liên minh NATO.
Ông Putin cáo buộc NATO phát động cuộc chiến chống lại Nga, đồng thời cho rằng tất cả các nước NATO đang tăng cường nỗ lực tiến hành các hành động chống lại Nga.
Theo Tổng thống Putin, NATO đã cố gắng “giáng cho Nga một thất bại chiến lược”, nhưng họ đã nhận ra rằng đó là điều “bất khả thi”.
Nhà lãnh đạo Nga gửi thông điệp cứng rắn tới các đối thủ của Nga rằng họ không bao giờ nên gây chiến với Moscow. "Đừng bao giờ thử làm điều đó”, ông Putin nhấn mạnh.
Căng thẳng giữa Nga và Moscow có xu hướng leo thang sau khi xung đột Ukraine nổ ra cách đây hơn 4 năm. Một số lãnh đạo châu Âu cảnh báo, Nga có thể tấn công một trong các nước NATO trong vòng vài năm tới - một cáo buộc mà Moscow nhiều lần bác bỏ.
Cố vấn Điện Kremlin Yury Ushakov hồi tháng 6 tuyên bố các nước phương Tây đã sai lầm khi hy vọng đánh bại Nga thông qua "những trò chơi của họ", và cuộc tiến công của lực lượng vũ trang Nga trên chiến trường đã chứng minh điều này.
Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Ryabkov chỉ trích việc lãnh đạo các nước châu Âu liên tục nói về "mối đe dọa cận kề của một cuộc xung đột cường độ cao" với Nga.
Trong khi đó, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cũng cảnh báo sai lầm lớn nhất của châu Âu khi cho rằng các cuộc đàm phán với Nga nên được tiến hành từ vị thế mạnh và dựa trên sự yếu kém của Moscow.
Tổng thống Donald Trump ngày 11/6 tuyên bố Mỹ đã “chấm dứt cuộc chiến với Iran hôm nay", sau khi khẳng định hai bên đã đạt được một “bản ghi nhớ rất mạnh mẽ” để chấm dứt xung đột.
“Tôi không biết các bạn đã nghe tin chưa, nhưng chúng ta đã chấm dứt cuộc chiến với Iran hôm nay”, ông Trump nhấn mạnh.
“Họ đã đồng ý không bao giờ sở hữu vũ khí hạt nhân, điều mà chúng ta đã kiên quyết yêu cầu; đó là toàn bộ mục đích. Đó là 95% của thỏa thuận”, ông Trump nói thêm, đề cập đến thỏa thuận tiềm năng với Iran.
Tổng thống Trump nhiều lần tuyên bố bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào cũng phải đảm bảo Iran không thể phát triển vũ khí hạt nhân.
Tuyên bố trên của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi nhà lãnh đạo Mỹ thông báo hủy kế hoạch tấn công Iran và hai bên có thể ký kết thỏa thuận vào cuối tuần này nhằm mở lại eo biển Hormuz.
“Chúng tôi vừa đạt được một thỏa thuận dàn xếp tuyệt vời cho cuộc chiến với Iran. Eo biển Hormuz sẽ chính thức mở cửa ngay khi chúng tôi ký kết, điều này có thể diễn ra sớm, rất sớm, có lẽ là vào cuối tuần này tại châu Âu”, Tổng thống nói với các phóng viên tại Nhà Trắng.
Thỏa thuận này, nếu được hoàn tất, sẽ là bước đột phá ngoại giao có ý nghĩa nhất từ trước đến nay nhằm chấm dứt cuộc chiến kéo dài hơn 3 tháng qua giữa Mỹ, Israel với Iran.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cũng cho biết “các cuộc không kích và ném bom theo lịch trình” đã bị hủy bỏ nhờ vào các cuộc đàm phán “được đưa lên cấp cao nhất của ban lãnh đạo Iran và được chấp thuận”.
Ông tuyên bố “các cuộc thảo luận và những điểm cốt lõi cuối cùng” đã được tất cả các bên liên quan đồng ý, bao gồm Mỹ, Israel, Ả rập Xê út và một số quốc gia khu vực khác.
Mặt khác, ông Trump nhấn mạnh, biện pháp phong tỏa hàng hải do Mỹ dẫn đầu đối với các cảng của Iran ở eo biển Hormuz “vẫn sẽ duy trì hiệu lực toàn diện”.
Về phần mình, Iran chưa xác nhận bất kỳ thỏa thuận nào đạt được với Mỹ.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei cho biết Iran vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về một thỏa thuận khả thi với Mỹ và sẽ không thỏa hiệp về “các lằn ranh đỏ” của mình trong các cuộc đàm phán.
Ông Baghaei nói rằng các báo cáo liên quan đến thời gian và địa điểm ký kết thỏa thuận vẫn chỉ là suy đoán, và chưa có điều gì được hoàn tất. Ông cho biết thêm, một phần lớn văn bản đàm phán đã được hoàn thiện, nhưng phía Mỹ đã liên tục thay đổi lập trường của mình trong suốt quá trình đàm phán.
Giới chức Iran đã đưa ra các yêu cầu nhằm đạt được thỏa thuận, bao gồm việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt quốc tế, giải phóng hàng tỷ USD tài sản bị phong tỏa và công nhận quyền kiểm soát của nước này đối với eo biển Hormuz.
