Tuần này, Phung Hieu Diep, thường gọi là Hieu, tốt nghiệp ngành Toán tại trường Cao đẳng Evergreen Valley, bang California. Hieu đạt điểm trung bình tích lũy (GPA) tuyệt đối 4.0 và là thủ khoa của trường, khi mới 12 tuổi.
Chia sẻ về phương pháp học tập, Hieu cho biết: “Khi không hiểu điều gì đó, em sẽ tập trung cao độ, đặt câu hỏi và cố gắng rút kinh nghiệm từ những sai lầm”.
Hành trình học vượt cấp của Hieu bắt đầu từ năm lớp 3, khi cậu bé nhận ra đã sẵn sàng cho những kiến thức nâng cao hơn là bảng cửu chương nên xin bố cho thử sức với những lớp học khó hơn.
Cậu bé bắt đầu học một lớp tiền tích phân tại Cao đẳng Cộng đồng Berkeley, sau đó tăng tốc chóng mặt. Đến năm 10 tuổi, Hieu rời trường cấp hai để chuyển sang học cao đẳng. Vì nhỏ tuổi và chỉ được đăng ký số môn giới hạn ở một trường, Hieu phải ghi danh các khóa học ở 6 trường cao đẳng khác nhau để ghép lại thành một lịch học toàn thời gian.
Trước ngày tốt nghiệp, Hieu chia sẻ dự định lấy thêm một bằng nữa ở trường, với mục tiêu chuyển tiếp vào Đại học California tại Berkeley – trường cũ của bố, rồi thi vào trường Y. Cậu bé quả quyết muốn trở thành một bác sĩ chuyên khoa bệnh truyền nhiễm.
“Em chọn theo đuổi ngành này từ trải nghiệm nghiên cứu về các đợt bùng phát dịch bệnh tại các trại nuôi cá tra”, Hieu chia sẻ, cho biết thêm ý tưởng đến từ chuyến đi về thăm quê cùng bố mẹ.
Đề tài nghiên cứu của em tập trung vào các loại vi khuẩn gây hại. Khi vô tình nghe nông dân địa phương nói chuyện về dịch bệnh trên cá, Hieu nảy ra ý định tìm giải pháp để giúp đỡ. Công trình nghiên cứu này sắp được xuất bản trên một tạp chí khoa học. Hieu cũng sẽ có buổi thuyết trình đề tài tại Washington, D.C. vào tháng tới.
Dù sở hữu thành tích học tập xuất sắc, Hieu nói mình vẫn là một đứa trẻ 12 tuổi bình thường. Ngoài giờ học, cậu thường gọi cho bạn bè qua Discord, Google Chat và chơi các tựa game yêu thích như Minecraft hay Roblox. Cậu bé cũng giữ liên lạc với các bạn từ thời tiểu học và đi học Taekwondo đều đặn ba buổi mỗi tuần.
Nam sinh gốc Việt chia sẻ đôi khi thấy khó hòa nhập với các bạn học lớn tuổi hơn do khác biệt về văn hóa và thế hệ, nhưng vẫn kết giao được với nhiều bạn mới. Bên cạnh việc học, hai mục tiêu lớn tiếp theo của Hieu là giỏi tiếng Việt hơn và đạt đai đen Taekwondo.
Hieu cho biết một trong những bài học quý giá nhất em tiếp thu được là từ TS Jose Cabrera tại trường Cao đẳng San Jose, về khái niệm mang tên “nỗ lực hiệu quả”.
“Nhiều người lầm tưởng việc học lúc nào cũng phải dễ dàng. Em muốn nhắn nhủ rằng gặp khó khăn là hoàn toàn bình thường, bởi đó là một phần của quá trình tiếp thu kiến thức. Điều quan trọng là biết khi nào cần tìm kiếm sự trợ giúp”, thủ khoa 12 tuổi bày tỏ.
Nhìn lại chặng đường đã qua, Hieu gói gọn trải nghiệm của mình bằng hai từ “tuyệt vời”, vì được thỏa sức đào sâu vào toán và các môn yêu thích. Hieu cho biết hành trình này mới chỉ là điểm khởi đầu và sẽ còn học hỏi không ngừng.
"Về việc này, Bộ GD-ĐT đề nghị UBND tỉnh Tuyên Quang tiếp tục chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương xác minh đầy đủ, khách quan bản chất vụ việc; làm rõ hành vi vi phạm, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm quy chế thi và vi phạm pháp luật theo đúng quy định. Trên cơ sở quy chế thi, kết quả kiểm tra, xử lý của UBND tỉnh Tuyên Quang, kết quả xác minh của các cơ quan chức năng và đánh giá toàn diện tác động của vụ việc, Bộ GD-ĐT sẽ quyết định phương án xử lý phù hợp; bảo đảm khách quan, công bằng, công khai, đúng quy định của pháp luật; đồng thời bảo đảm tính nhân văn trong giáo dục, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của thí sinh, không để những thí sinh có năng lực thực chất bị ảnh hưởng đến cơ hội học tập, đồng thời giữ vững kỷ cương, sự công bằng và uy tín của kỳ thi tốt nghiệp THPT", theo Bộ GD-ĐT.
Thực tế, việc tổ chức thi lại một môn thi tốt nghiệp THPT do "điểm cao bất thường" là chưa từng có trong lịch sử. Theo quy chế thi tốt nghiệp THPT hiện hành, việc quyết định tổ chức thi lại được quy định theo hướng: trong các trường hợp đặc biệt, Trưởng ban chỉ đạo thi cấp quốc gia có nhiệm vụ và quyền hạn giúp Bộ trưởng Bộ GD-ĐT quyết định hình thức xử lý phù hợp, bao gồm việc đình chỉ tạm thời hoạt động thi hoặc tổ chức thi lại tại một số hội đồng thi hoặc trong cả nước.
Quy chế quy định trong một kỳ thi, mỗi môn thi đều có đề thi chính thức và đề thi dự bị. Đề thi dự bị chưa sử dụng sẽ tự giải mật ngay khi kết thúc buổi thi cuối cùng của kỳ thi. Thông thường, đề thi dự bị và phương án thi lại sẽ được Ban chỉ đạo thi cấp quốc gia kích hoạt trong các tình huống bất khả kháng hoặc sự cố nghiêm trọng ảnh hưởng đến tính công bằng và an toàn của kỳ thi trên diện rộng (ví dụ thiên tai bão lũ lớn không thể tổ chức thi, sự cố lộ đề thi chính thức, hoặc các trục trặc kỹ thuật đặc biệt nghiêm trọng trong khâu coi thi).
Việc đề xuất cho thí sinh ở điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang thi lại đang nhận rất nhiều ý kiến trái chiều từ dư luận. Dù một số ý kiến cho rằng đây là đề xuất nhân văn nhưng đa số ý kiến khác cho rằng Bộ GD-ĐT cần xác định thí sinh ở điểm thi ấy có bao nhiêu em vi phạm quy chế thi. Bởi hành vi chấp nhận chép bài giải của người khác cũng là vi phạm quy chế dù không phải các em chủ động đề xuất; đó là chưa kể không tố giác vi phạm trong phòng thi…
Theo quy chế, chỉ tổ chức thi lại khi đó là sự cố khách quan, lỗi kỹ thuật mà không thể khắc phục được. Nếu vi phạm quy chế mà được thi lại thì các trường hợp vi phạm quy chế khác (trên toàn quốc) có được thi lại không? Có công bằng và hợp pháp không? Nhiều ý kiến đề nghị phải cân nhắc và rà soát kỹ trước khi đưa ra quyết định chính thức, không thể khắc phục một sai phạm bằng một việc làm vi phạm khác. Hơn nữa, nó có thể sẽ tạo tiền lệ không tốt cho các kỳ thi năm sau.
Năm học 2026-2027, TPHCM tăng thêm 96.258 học sinh các cấp, trong đó khoảng 24% không có thường trú. Vì vậy, TPHCM cần tuyển dụng bổ sung 5.868 giáo viên và 2.284 nhân viên hỗ trợ giáo dục. Tuy nhiên, theo Sở GD&ĐT, nguồn ứng viên tuyển ở nhiều bộ môn đã cạn kiệt.
Cụ thể, Sở GD&ĐT TPHCM cho biết năm học 2025-2026, thành phố đã tuyển được 4.595 ứng viên, đạt 80,67% nhân sự trên tổng nhu cầu tuyển dụng của toàn ngành (4.595/5.996 chỉ tiêu). Công tác tuyển dụng vẫn còn 731 vị trí trống do nguồn ứng viên ở nhiều bộ môn đã cạn kiệt, không còn đủ để đáp ứng nhu cầu thực tế.
Hiện các cơ sở giáo dục vẫn thiếu hụt giáo viên nghệ thuật cùng nguồn tuyển môn tin học, gây khó khăn lớn trong việc đảm bảo nhân sự giảng dạy tại địa phương. Đồng thời, việc điều động giáo viên dạy liên cấp chưa thể thực hiện do đội ngũ cấp dưới thiếu cả về số lượng lẫn chuẩn trình độ đại học theo quy định.
Năm học 2025-2026, Trường THCS Trần Văn Ơn, phường Tân Định thiếu 2 giáo viên công nghệ. Nhu cầu này vẫn tiếp tục trong năm học mới 2026-2027.
Tuy nhiên, cô Nguyễn Đoan Trang, Hiệu trưởng nhà trường cho biết rất khó có thể tuyển dụng được vì nguồn tuyển khan hiếm.
“Để có giáo viên đứng lớp đảm nhận môn học, nhà trường thực hiện phân công giáo viên khoa học tự nhiên đảm nhiệm, trong đó giáo viên có chuyên môn chính là sinh học sẽ phụ trách giảng dạy công nghệ nông nghiệp, giáo viên có chuyên môn chính là vật lý sẽ phụ trách giảng dạy công nghệ công nghiệp”, cô Trang nói.
Thực trạng phân công giáo viên bộ môn khác “gánh, choàng” giảng dạy môn công nghệ đang là thực tế tại rất nhiều trường TPHCM trong nhiều năm nay, do tình trạng thiếu giáo viên nhưng tuyển mãi không đủ.
Năm học 2025-2026, nhu cầu giáo viên công nghệ THCS toàn thành phố là 197 giáo viên, thực tế tuyển dụng trong đợt 1 là 32 giáo viên, tỷ lệ 16,24%. Trong đó nhu cầu của các trường THCS khu vực 1 là 120 giáo viên, thực tế tuyển dụng được 22 giáo viên, thiếu 98 giáo viên; khu vực 2 nhu cầu tuyển dụng 63, thực tế tuyển dụng được 5 giáo viên, thiếu 58 giáo viên; khu vực 3 nhu cầu tuyển dụng là 14 giáo viên, thực tế tuyển dụng được 5, còn thiếu 9 giáo viên.
Ở bậc tiểu học, chỉ tiêu tuyển dụng giáo viên tin học và công nghệ năm học 2025-2026 là 192 giáo viên ở cả 3 khu vực. Tuy vậy, quá trình tuyển dụng được 95 giáo viên, đạt tỷ lệ 49,47%.
Đối với bậc THPT, nhu cầu tuyển dụng không quá lớn với tổng 21 giáo viên công nghệ, bao gồm giáo viên công nghệ nông nghiệp và công nghệ công nghiệp. Trong đợt 1 tuyển dụng, thành phố tuyển được 8 giáo viên, tỷ lệ 38%.
Nhu cầu tuyển dụng cực lớn nhưng hiện tại nguồn tuyển sư phạm công nghệ tại TPHCM cực kỳ khan hiếm. Nhiều năm nay Trường ĐH Sài Gòn không tuyển sinh ngành sư phạm công nghệ do không có thí sinh dự tuyển, trong khi đó Trường ĐH Sư phạm TPHCM mỗi năm chỉ tiêu tuyển sinh của ngành sư phạm công nghệ chỉ có 50 chỉ tiêu.
Dù vậy, theo đánh giá của Sở GD&ĐT TPHCM, tỷ lệ sinh viên học ngành sư phạm công nghệ ra trường theo ngành sư phạm lại không nhiều, do mức lương thấp, đặc thù công việc áp lực, lại thiếu các chính sách thu hút, giữ chân.
10 chuyên đề ôn tập môn hóa học thuộc chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao năm 2026 do giáo viên Phạm Lê Thanh, Trường THPT Nguyễn Hiền (P.Bình Thới, TP.HCM), thực hiện được phát ở chuyên mục giáo dục trên các nền tảng: thanhnien.vn, fanpage Facebook và kênh YouTube của Báo Thanh Niên.
https://www.youtube.com/watch?v=VNKfsiSFzDQ
Trong chuyên đề 10: Pin hóa học, giáo viên giúp học sinh phân tích sâu về cấu tạo và nguyên lý hoạt động của các loại pin theo chương trình mới. Chuyên đề giúp học sinh vận dụng tốt kiến thức điện hóa vào các câu hỏi thực tiễn và bài tập sơ đồ pin trong đề thi.
Đây cũng là chuyên đề ôn thi môn hóa học cuối cùng trong chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao năm 2026.
Trước đó, vào ngày 19.5, trong chuyên đề 9 "Thế điện cực chuẩn và nguồn điện hóa học", giáo viên hệ thống hóa kiến thức giúp học sinh hiểu sâu về thế điện cực để so sánh tính chất các kim loại và dự đoán chính xác chiều phản ứng, không sợ nhầm lẫn trong phòng thi.
Từ 20.4 đến 23.5, vào các khung giờ cố định (16 giờ 30, 18 giờ 30 và 20 giờ 30) thứ hai đến thứ bảy hàng tuần, Báo Thanh Niên lần lượt phát sóng trực tiếp 88 chuyên đề Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao tại các địa chỉ thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Báo Thanh Niên.
88 chuyên đề ôn tập kiến thức do các giáo viên giàu kinh nghiệm tại TP.HCM xây dựng, gồm: Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, chuyên Trần Đại Nghĩa, Bùi Thị Xuân, Lê Quý Đôn, Marie Curie, Nguyễn Hiền, quốc tế Á Châu… Qua mỗi chuyên đề ôn thi trực tuyến, giáo viên sẽ giúp học sinh tiết kiệm thời gian, tận dụng lợi thế của công nghệ để hứng thú với việc học, tích lũy kiến thức cho kỳ thi quan trọng sắp đến.
Sau các khung giờ nói trên, các chuyên đề vẫn xuất hiện trên các nền tảng thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Thanh Niên. Học sinh sử dụng bất kỳ thiết bị (điện thoại thông minh, máy tính cá nhân hay máy tính cố định) và chỉ cần kết nối internet đều có thể tiếp cận nội dung hệ thống kiến thức của 9 môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Lịch phát sóng tuần từ 18 đến ngày 23.5 các chuyên đề ôn thi tốt nghiệp năm 2026