Dân Greenland biểu tình trước văn phòng lãnh sự quán mới của Mỹ

Theo Hãng tin AP, ngày 16-6, chính phủ Mỹ đã chuyển giao việc bảo vệ nhóm học sinh đặc biệt (bao gồm trẻ em khuyết tật và nhóm trẻ em có thể bị phân biệt đối xử dựa trên chủng tộc, giới tính hoặc cơ quan khác) cho nhiều cơ quan khác, góp phần đẩy nhanh quá trình giải thể Bộ Giáo dục.

Giới chức Mỹ cho biết Bộ Tư pháp sẽ đảm nhiệm thực thi quyền dân sự trong lĩnh vực giáo dục. Bộ Y tế và Dịch vụ nhân sinh sẽ giám sát giáo dục đối với nhóm học sinh đặc biệt. Hiện phần lớn chức năng vốn là của Bộ Giáo dục đã được chuyển cho các cơ quan khác.

Các nhà hoạt động lo ngại sự thay đổi có thể dẫn đến giao tiếp thiếu hiệu quả giữa các gia đình và nhà trường.

Tổng thống Donald Trump đã hứa giải tán Bộ Giáo dục hồi vận động tranh cử, ông nói sẽ "trả lại quyền quản lý giáo dục cho các bang".

Mặc dù chỉ Quốc hội mới có quyền giải tán Bộ Giáo dục, nhưng Bộ trưởng Linda McMahon đã đạt được thỏa thuận bàn giao phần lớn công việc cho các cơ quan liên bang khác.

Bộ Giáo dục đã chuyển giao một số chương trình thông qua 10 thỏa thuận nội bộ trước đó. Cơ quan này dự kiến tiếp tục đảm nhận các nhiệm vụ như đánh giá kiểm toán và xử lý các vụ việc về quyền dân sự.

Giới phê bình cho rằng động thái trên có thể ảnh hưởng đến các dịch vụ mà hàng triệu học sinh và gia đình đang sử dụng.

Thượng nghị sĩ Patty Murray (đảng Dân chủ) cho biết các chương trình giáo dục đang bị phân tán cho các cơ quan không có chuyên môn.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Iran tuyên bố đã phóng tên lửa và máy bay không người lái (drone) mang tính cảnh cáo nhằm vào các tàu chiến Mỹ hoạt động tại vịnh Oman, trong bối cảnh căng thẳng hàng hải giữa hai nước tiếp tục gia tăng.

Theo truyền thông nhà nước Iran, Tehran cáo buộc Hải quân Mỹ đã quấy rối hoạt động hàng hải và bắt giữ các tàu thương mại cũng như tàu chở dầu trên biển. Phía Iran cho rằng động thái phóng tên lửa và drone nhằm gửi đi thông điệp cảnh báo tới lực lượng Mỹ.

Tuyên bố của Iran được đưa ra không lâu sau khi Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ (INDOPACOM) thông báo lực lượng nước này đã chặn giữ tàu M/T Davina, một tàu không quốc tịch đang chịu lệnh trừng phạt, tại khu vực Ấn Độ Dương trong đêm trước đó.

Tuy nhiên, quân đội Mỹ đã nhanh chóng bác bỏ tuyên bố của Tehran. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) khẳng định các lực lượng Iran không tấn công hoặc nổ súng vào bất kỳ tàu chiến nào của Hải quân Mỹ.

"Iran không tấn công hay khai hỏa vào các tàu chiến của Hải quân Mỹ. Nếu điều đó xảy ra, đây sẽ là hành động vi phạm nghiêm trọng lệnh ngừng bắn mong manh giữa hai nước", CENTCOM chia sẻ trên mạng xã hội X.

Đoạn vdeo do truyền thông Iran đăng tải ghi lại cảnh tên lửa nước này được phóng đi nhằm vào các tàu chiến Mỹ - Video: X/@sentdefender

Thủ tướng Lebanon Nawaf Salam ngày 5-6 kêu gọi cộng đồng quốc tế gia tăng sức ép buộc Israel chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào dân thường và ngừng phá hủy khu vực miền nam Lebanon, đồng thời cảnh báo Iran không nên coi Lebanon là công cụ phục vụ các toan tính khu vực.

Phát biểu tại lễ phát động chương trình kêu gọi viện trợ nhân đạo khẩn cấp, ông Salam cho biết Chính phủ Lebanon đang triển khai kế hoạch hỗ trợ tiền mặt cho khoảng 1 triệu người phải sơ tán do xung đột, cùng 50.000 người vẫn đang sinh sống tại miền nam đất nước.

Nhấn mạnh ưu tiên hàng đầu của chính phủ là đưa người dân trở về nhà, ông Salam khẳng định việc bảo đảm cho người dân hồi hương một cách an toàn và trong danh dự là trách nhiệm trọng tâm của Beirut trong giai đoạn hiện nay.

Theo Thủ tướng Lebanon, nước này đã lựa chọn con đường đàm phán vì đây là phương án ít tốn kém nhất để đạt được mục tiêu buộc Israel rút quân khỏi lãnh thổ Lebanon và tạo điều kiện để người dân trở về nơi sinh sống.

Đề cập đến Iran, ông Salam nhấn mạnh: "Hãy thương lấy miền nam của chúng tôi. Chúng tôi là người dân của vùng đất này. Lebanon không phải là quân bài mặc cả trong bất kỳ cuộc chơi nào của ai, và miền nam cũng không phải là một mặt trận dự bị cho bất kỳ bên nào".

Chủ tịch Quốc hội Lebanon Nabih Berri - đồng minh thân cận của lực lượng Hezbollah - đã bác bỏ đề xuất ngừng bắn giữa Israel và Lebanon do Mỹ làm trung gian, cho rằng văn bản này kèm theo những điều kiện mà phía Lebanon không thể chấp nhận.

Cụ thể, đề xuất ngừng bắn được đưa ra sau vòng đàm phán thứ tư giữa phái đoàn Lebanon và Israel tại Washington dưới sự bảo trợ của Mỹ hôm 3-6.

Theo nội dung được công bố, hai bên nhất trí hướng tới một lệnh ngừng bắn với điều kiện Hezbollah chấm dứt các cuộc tấn công và rút toàn bộ lực lượng khỏi khu vực phía nam sông Litani.

Theo Hãng thông tấn nhà nước Lebanon (NNA), ông Berri nhận định đề xuất lẽ ra có thể mang ý nghĩa tích cực nếu chỉ bao gồm một lệnh ngừng bắn vô điều kiện trên bộ, trên biển và trên không, đồng thời chấm dứt các hoạt động phá hủy tại Lebanon.

Tuy nhiên, ông cho rằng thỏa thuận đã bị "gài điều kiện" khi yêu cầu Hezbollah phải ngừng bắn và rút lực lượng khỏi khu vực phía nam sông Litani.

Nhà lãnh đạo Quốc hội Lebanon khẳng định Beirut chỉ chấp nhận một thỏa thuận dựa trên nguyên tắc ngừng bắn toàn diện, không kèm bất kỳ hạn chế hay điều kiện nào. Ông cũng yêu cầu chấm dứt các hoạt động san ủi, phá hủy cơ sở hạ tầng và tài sản dân sự trong lãnh thổ Lebanon.

Bên cạnh đó, ông Berri cho rằng việc Hezbollah rút khỏi khu vực phía nam sông Litani chỉ có thể được thực hiện song song với việc Israel rút quân khỏi các khu vực mà nước này đang kiểm soát hoặc chiếm đóng tại Lebanon.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã bác bỏ khả năng Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei gặp Tổng thống Donald Trump, sau khi nhà lãnh đạo Mỹ bày tỏ mong muốn tổ chức một cuộc gặp với người đứng đầu Iran.

Trong cuộc phỏng vấn với kênh Al Mayadeen của Lebanon phát sóng ngày 5-6, ông Araghchi cho biết đã thấy thông tin về việc ông Trump sẵn sàng gặp Lãnh tụ tối cao Iran, nhưng nhấn mạnh rằng cần nhìn nhận vấn đề một cách thực tế.

"Tôi nghĩ chúng ta nên thực tế, suy nghĩ và sống trong thế giới thực", Ngoại trưởng Iran nói, hàm ý hạ thấp triển vọng diễn ra một cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo.

Trước đó một ngày, khi trả lời phỏng vấn báo New York Post, Tổng thống Trump cho biết ông muốn gặp Lãnh tụ tối cao Iran và cho rằng hai bên "có lẽ sẽ gặp nhau vào một thời điểm nào đó", tùy thuộc vào diễn biến tình hình.

Ngoại trưởng Iran cho biết việc ông Mojtaba Khamenei chưa xuất hiện công khai kể từ khi nhậm chức là do các yêu cầu an ninh trong bối cảnh xung đột với Israel mới chỉ tạm lắng nhờ lệnh ngừng bắn mong manh có hiệu lực từ ngày 8-4.

Hiện ông Mojtaba vẫn trực tiếp theo dõi và điều hành công việc quốc gia một cách chặt chẽ, đồng thời nắm quyền kiểm soát hoàn toàn các vấn đề của đất nước.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Ấn Độ ngày 1/4 khởi động đợt tổng điều tra quy mô lớn để thống kê dân số, lần đầu tiên kể từ khi Cơ quan Kinh tế và Xã hội Liên Hợp Quốc xác định nước này vượt Trung Quốc, trở thành quốc gia đông dân nhất thế giới năm 2023 với khoảng 1,4 tỷ người.

Cuộc điều tra đặt ra thách thức hậu cần khổng lồ do quy mô dân số lớn, đa dạng và diện tích rộng lớn của Ấn Độ. Giới chức nước này dự kiến công bố kết quả trong năm 2027, nhưng chưa ấn định thời điểm cụ thể.

Ấn Độ điều tra dân số 10 năm một lần kể từ năm 1881, khi còn dưới sự cai trị của Anh. Trong cuộc tổng điều tra gần nhất năm 2011, Ấn Độ ghi nhận dân số hơn 1,2 tỷ người, nhưng từ đó đến nay chưa tiến hành cuộc điều tra dân số nào tương tự.

Trong 15 năm qua, cơ cấu nhân khẩu học Ấn Độ đã thay đổi đáng kể, khi hơn 40% dân số dưới 25 tuổi, và dữ liệu từ Liên Hợp Quốc cho thấy độ tuổi trung vị ở nước này năm 2023 chỉ khoảng 28, trẻ hơn gần 10 năm so với Trung Quốc. Điều này tạo nên lợi thế dân số, tiềm năng thúc đẩy tăng trưởng nhờ cơ cấu độ tuổi thuận lợi.

Ấn Độ dự kiến chi 1,2 tỷ USD cho cuộc tổng điều tra lần này, huy động hơn ba triệu nhân viên đến từng nhà thu thập dữ liệu. Họ sẽ rà soát hơn 640.000 ngôi làng và 9.700 thị trấn, thành phố, từ các khu dân cư đông đúc đến những cộng đồng hẻo lánh.

Để quản lý khối lượng công việc khổng lồ, quá trình được chia thành hai giai đoạn, triển khai tại toàn bộ 28 bang và 8 vùng lãnh thổ do chính quyền liên bang quản lý.

Tại cuộc họp báo ở New Delhi ngày 31/3, lãnh đạo cơ quan thống kê dân số Ấn Độ Mritunjay Kumar Narayan cho biết giai đoạn đầu, diễn ra từ ngày 1/4 đến tháng 9, nhằm lập danh sách đầy đủ hộ gia đình, đồng thời thu thập thông tin về điều kiện nhà ở và các tiện ích như nước, điện, vệ sinh và Internet.

Giai đoạn thứ hai sẽ thống kê từng cá nhân. Nhân viên điều tra sẽ thu thập thông tin như tên, tuổi, giới tính, ngày sinh, tình trạng hôn nhân, trình độ học vấn, nghề nghiệp, tôn giáo, phân tầng xã hội, tình trạng khuyết tật và lịch sử di cư. Giai đoạn này dự kiến diễn ra từ tháng 2/2027, hoàn tất vào ngày 31/3/2027. Các khu vực có tuyết vào mùa đông sẽ được khảo sát sớm hơn từ tháng 9 năm nay.

Cuộc khảo sát của những 'lần đầu tiên'

Cuộc khảo sát hiện tại là lần đầu tiên Ấn Độ số hóa hoàn toàn quy trình. Nhân viên sẽ sử dụng thiết bị di động để thu thập dữ liệu thông qua một ứng dụng, loại bỏ nhu cầu dùng biểu mẫu giấy.

Đây cũng là lần đầu tiên người dân có thể tự khai thông tin trực tuyến trên website hỗ trợ 16 ngôn ngữ được sử dụng phổ biến ở Ấn Độ. Dù điều tra viên vẫn sẽ đến từng hộ để xác minh, người dân có thể tiết kiệm đáng kể thời gian so với việc phải tham gia một cuộc phỏng vấn đầy đủ.

Lần đầu tiên kể từ năm 1931, Ấn Độ sẽ đưa yếu tố đẳng cấp trở lại điều tra dân số, điều gây bất ngờ bởi nước này đã cấm phân chia xã hội thành các đẳng cấp từ năm 1950.

Hệ thống phân chia đẳng cấp truyền thống tại Ấn Độ đã tồn tại hàng nghìn năm và vẫn chi phối rõ rệt trong đời sống ở nước này, từ các nhóm xã hội, nhóm hẹn hò, đến cơ hội giáo dục, việc làm.

Hệ thống này có nguồn gốc từ kinh Vệ Đà, phân chia người dân theo thứ bậc, quy định nghề nghiệp, nơi sinh sống và đối tượng kết hôn của một người dựa theo đẳng cấp của gia đình mà người đó sinh ra.

Hệ thống này gồm 4 đẳng cấp chính và hàng nghìn nhánh phụ, trong đó Brahmin, gồm các tăng lữ và học giả Bà La Môn là đẳng cấp cao nhất, rồi đến Kshatriya (vua chúa, chiến binh), Vaishya (thương nhân, điền chủ), Shudra (lao động phổ thông, phục vụ ba đẳng cấp trên).

Thấp nhất là Dalit, thậm chí còn không được xếp vào 4 đẳng cấp chính trong kinh Vệ Đà. Những người thuộc tầng lớp này bị xem là "không thể đụng tới", xếp ngoài lề xã hội, chịu kỳ thị nặng nề, không được tham gia các nghi lễ và phải làm những công việc như nhặt rác, dọn chất thải.

Ấn Độ những năm qua đã cố gắng xóa bỏ hệ thống đẳng cấp này bằng cách đưa ra một loạt thay đổi trong hiến pháp, cũng như thiết lập các nhóm đẳng cấp mới như người nghèo, thanh niên, phụ nữ và nông dân, làm cơ sở cho các chính sách hỗ trợ.

Nước này hiện áp dụng các chính sách hạn ngạch, dành một tỷ lệ nhất định việc làm trong khu vực nhà nước và chỉ tiêu giáo dục cho các nhóm ở vị thế thấp hơn. Vì vậy, việc thống kê các nhóm này được một số người coi là cần thiết để đảm bảo đại diện chính trị và quyền lợi xã hội.

Nhưng nội dung này cũng làm dấy lên tranh luận về việc liệu việc thống kê đẳng cấp có giúp cải thiện tình trạng của các nhóm yếu thế hay ngược lại, làm sâu sắc thêm chia rẽ xã hội.

Chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi và đảng cầm quyền BJP ban đầu phản đối việc đưa yếu tố đẳng cấp vào điều tra dân số. Tuy nhiên, ông đã thay đổi lập trường sau sức ép từ phe đối lập.

Dữ liệu thu thập trong năm nay sẽ ảnh hưởng đến cách các chính sách ưu tiên xã hội được triển khai nhằm hỗ trợ các nhóm ở vị thế thấp hơn trong thập kỷ tới. Ngoài ra, kết quả điều tra còn có thể vẽ lại bản đồ chính trị, tái phân bổ quyền lực tại Ấn Độ.

Giới chức sẽ dựa vào dữ liệu để điều chỉnh số ghế quốc hội của mỗi bang theo quy mô dân số. Những bang có dân số tăng nhanh sẽ có thêm ghế, trong khi các bang tăng trưởng chậm có thể mất đi ảnh hưởng. Một số bang từng thành công trong việc kiểm soát dân số lo ngại sẽ bị giảm số ghế đại diện tại quốc hội sau cuộc tổng điều tra dân số.

Cuộc điều tra dân số cũng là nền tảng cho một đạo luật năm 2023, hiện chưa được triển khai, nhằm dành một phần ba số ghế trong quốc hội và các nghị viện bang cho phụ nữ.

Như Tâm (Theo CNN, Al Jazeera, Reuters)

Nguồn: https://vnexpress.net/cach-an-do-kiem-dem-dan-so-hon-1-4-ty-nguoi-5060670.html