Đó là những ý kiến của các chuyên gia tại tọa đàm “Chuẩn bị tốt tâm thế cho trẻ 5 tuổi bước vào lớp 1” do Hệ thống giáo dục mầm non Wisdomland World School (Khu vườn trí tuệ) tổ chức vào sáng nay (23.5), tại Trung tâm khởi nghiệp sáng tạo TP.HCM, phường Xuân Hòa, TP.HCM.
Nghiên cứu sinh, thạc sĩ Nguyễn Thị Ngọc Nuôi, giảng viên Khoa Giáo dục mầm non, Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cho biết vấn đề thường gặp ở nhiều trẻ sắp vào lớp 1 đó là thiếu kỹ năng tự phục vụ.
Nếu như ở trường mầm non, các trẻ đã quen với việc được các cô giáo hỗ trợ chăm sóc từ bữa ăn, giấc ngủ tới mọi việc học tập, trải nghiệm ở trường thì khi vào lớp 1, các em phải thể hiện năng lực tự lập, tự phục vụ trong nhiều hoạt động ở trường hơn. Để bắt nhịp, cha mẹ cần khuyến khích con cùng làm việc nhà, nhờ con “trợ giúp” một số việc nhẹ nhàng khi dọn dẹp, nấu nướng, để con tăng cường kỹ năng tự phục vụ.
Một vấn đề thường gặp khác ở trẻ vào lớp 1, đó là thiếu kỹ năng bày tỏ cảm xúc. Nhiều bé khó bày tỏ mong muốn kết nối với bạn bè để cùng học cùng chơi, khó khăn khi chia sẻ vấn đề, nhờ người lớn hỗ trợ… Những điều này khiến trẻ chưa cảm nhận được niềm vui khi đến trường tiểu học.
Thạc sĩ Nguyễn Thị Ngọc Nuôi cũng chỉ ra một hiện tượng, nhiều trẻ vào lớp 1 chưa quen với việc tập trung học tập. Khi ở môi trường mầm non, các trẻ học thông qua chơi, các hoạt động giáo dục thường ngắn, các con được thoải mái chạy nhảy, nô đùa. Nhưng khi vào lớp 1, các trẻ cần tập trung trong mỗi tiết học kéo dài 35 phút, các trẻ cũng cần chú ý giữ gìn trật tự, kỷ luật.
Cô Nuôi cho rằng cùng với nhà trường, cha mẹ, ông bà là những người đồng hành cùng con vào lớp 1 vững vàng. Trên trường mầm non, trẻ lớp lá đã được các thầy cô giáo rèn về sự tự lập, kỹ năng cầm bút đúng cách, sự tập trung. Về nhà, ông bà cha mẹ có thể cùng con đọc sách, kèm thêm cho con cách ngồi đúng tư thế, rèn khả năng ngồi tập trung ở bàn học mỗi ngày trong một khoảng thời gian nhất định, kèm thêm cho con cách diễn đạt ngôn ngữ, cách bày tỏ cảm xúc, kết nối với mọi người xung quanh… Đó là những cơ sở vững vàng để con tự tin vào lớp 1.
Tiến sĩ xã hội học Phạm Thị Thúy, thạc sĩ tâm lý trị liệu, giảng viên Học viện Hành chính Quốc gia cơ sở TP.HCM, cho biết không phải đợi đến mùa hè năm trẻ 5 tuổi thì phụ huynh mới chuẩn bị cho con vào lớp 1. Quá trình này là một hành trình dài, ngay từ những năm tháng đầu đời của trẻ.
Bà Thúy nhắc đến từ khóa “nội lực vững vàng”, bởi trong thời đại VUCA (thuật ngữ mô tả thế giới hiện đại đầy biến động, khó đoán trước. VUCA là viết tắt của 4 từ tiếng Anh: V – Volatility (biến động), U – Uncertainty (bất định), C – Complexity (phức tạp), A – Ambiguity (mơ hồ)), nơi mà tương lai của trẻ rộng mở nhưng không ngừng biến động, thì sự học hỏi phải suốt đời. Mỗi trẻ em cần phải được chuẩn bị kỹ 3 chữ “lực”, đó thể lực; trí lực; tâm lực.
Bà Thúy cũng nhắc tới 3 từ “không”, mà cha mẹ cần dạy cho con, không chỉ trong hành trình con sắp vào lớp 1, mà điều này cần đi theo suốt cuộc đời con. Đó là con có thể làm những gì con thấy phù hợp, nhưng phải là không gây hại cho mình; không gây hại cho người khác và không gây hại cho môi trường, thiên nhiên, xã hội.
Đáng chú ý, bà Thúy nhắc đến 5 từ “yêu”, cha mẹ cần dạy cho con. Biết yêu chính mình; biết yêu gia đình; yêu đất nước, sống có lý tưởng, khát vọng; yêu nhân loại, thế giới xung quanh; biết yêu muôn loài, thiên nhiên, môi trường sống quanh con…
Thạc sĩ Nguyễn Huỳnh Lâm Thư, Giám đốc trải nghiệm học tập Hệ thống giáo dục mầm non Wisdomland World School, Tổng hiệu trưởng cơ sở Imperia, phường Bình Trưng, TP.HCM, cho rằng cần thay đổi quan niệm rằng chỉ chuẩn bị kiến thức toán, tiếng Việt cho con để vào lớp 1 là đủ.
Cô Thư đặc biệt nhấn mạnh tới sự kết nối giữa cha mẹ – con cái trong bối cảnh cuộc sống bận bịu ngày nay. Đó có thể là những câu hỏi mở như “điều gì con vui nhất ở trường hôm nay?”, hay những cái ôm, cái nhìn đầy khích lệ, động viên của cha, mẹ. Đó là điều mà trí tuệ nhân tạo (AI) không thể thay thế.
“Chuẩn bị vào lớp 1 không phải là mua cho con một cái cặp mới, hộp bút mới, điều quan trọng nhất là sự chuẩn bị tâm thế mới. Trẻ cần được trao sự tự tin, tự lập, biết tự chăm sóc mình, biết tư duy độc lập, có tình yêu thương với bản thân và biết bảo vệ bản thân, có sự kết nối với những người xung quanh bằng trái tim yêu thương”, cô Thư nói.
Hồi tháng 1, Zhang từ chức giáo sư bậc một (associate professor) tại Đại học Yale, Mỹ, để gia nhập Khoa Khoa học Sự sống và Y học thuộc Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc tại Hợp Phì, An Huy.
Chỉ một tháng sau, công trình nghiên cứu mà anh là tác giả chính được công bố trên tạp chí danh giá Nature, đánh dấu bước đột phá về công nghệ phân tích và hình ảnh hiển vi điện tử độ phân giải cao.
Nghiên cứu này được giới chuyên môn đánh giá là "chìa khóa" để hiểu về sự sống, phát triển các công nghệ chẩn đoán, điều trị mới và cải thiện quản lý sức khỏe con người.
Với Zhang Kai, việc trở về Trung Quốc là lựa chọn tất yếu để thực hiện tham vọng xây dựng ngân hàng dữ liệu cấu trúc tế bào siêu quy mô với độ chính xác chưa từng có.
"Tại Mỹ, một học giả người Hoa gần như không thể đảm nhận vai trò dẫn dắt dự án này", Zhang chia sẻ với tờ China Science Daily hôm 26/3.
Hành trình của Zhang Kai bắt đầu từ hơn 20 năm trước tại một vùng nông thôn nghèo ở tỉnh Thiểm Tây. Năm 2004, anh trúng tuyển Học viện Công nghệ Cáp Nhĩ Tân (HIT), rồi học cao học tại Viện Vật lý sinh học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc (CAS), nơi anh bén duyên với kính hiển vi điện tử siêu lạnh (cryo-EM).
Cryo-EM là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh cho phép nhà nghiên cứu quan sát cấu trúc của các đại phân tử sinh học. Khác với những phương pháp sinh học truyền thống chủ yếu dựa vào thí nghiệm, cryo-EM là sự kết hợp hữu cơ giữa thí nghiệm, lý thuyết và tính toán.
Ngay từ khi còn trẻ, Zhang đã nuôi tham vọng "viễn tưởng" là có thể nhìn thấy trực tiếp cấu trúc nguyên tử của các phức hợp chuỗi hô hấp bên trong ti thể - vốn được coi là "nhà máy năng lượng" của tế bào.
Sau khi nhận bằng tiến sĩ tại CAS năm 2013, Zhang làm nghiên cứu sinh sau tiến sĩ tại Phòng thí nghiệm Sinh học phân tử thuộc Hội đồng Nghiên cứu y khoa ở Cambridge (Anh). Năm 2019, anh bắt đầu vị trí giáo sư bậc một tại Đại học Yale, sau đó liên tục công bố nhiều công trình trên các tạp chí khoa học hàng đầu thế giới như Science, Nature và Cell.
Năm 2024, Zhang cùng cộng sự công bố một nghiên cứu được các phản biện đánh giá là "công trình tiên phong" trên Nature.
Trước đây, việc nghiên cứu protein thường phải trải qua quá trình tinh chế từ ti thể, sau đó mới quan sát qua kính hiển vi. Tuy nhiên, trong cơ thể sống, protein luôn vận động và tương tác không ngừng. Việc quan sát tĩnh không thể phản ánh đúng trạng thái thực của chúng.
Zhang và các đồng nghiệp đã tìm ra cách quan sát protein ngay khi chúng đang "vận động" trong cơ thể.
"Nếu trước đây việc này giống như chụp ảnh có sắp đặt trong studio, thì nay chúng ta đã có thể chụp ảnh khoảnh khắc", Zhu Jiapeng, cộng sự của Zhang tại Đại học Y dược Trung Quốc Nam Kinh, ví von.
Việc ghi lại những hình ảnh tự nhiên này giúp dữ liệu về protein chân thực và chính xác hơn, phục vụ đắc lực cho các phân tích khoa học sau này.
Trong bài báo mới nhất xuất bản hồi tháng 2, Zhang cũng đã bác bỏ "giả thuyết lắp ráp tế bào chất" vốn tồn tại hơn một thập kỷ qua. Nghiên cứu của anh chỉ ra rằng các vi ống đóng góp tới 97% hiệu quả lắp ráp, trong khi các protein kết nối chỉ đóng vai trò thứ yếu.
Việc Zhang Kai rời Yale khi đang ở độ chín của sự nghiệp khiến nhiều người bất ngờ. Sự trở về của anh tiếp nối làn sóng dịch chuyển của nhiều nhà khoa học từ phương Tây về châu Á trong khoảng hai năm gần đây.
Đề thi môn tiếng Anh kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 Huế năm 2026:
Đáp án môn tiếng Anh kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 Huế năm 2026 (đang cập nhật).
Tại thành phố Huế, số lượng học sinh lớp 9 năm học 2025-2026 đạt hơn 18.500 em, tăng thêm gần 5.900 học sinh so với năm trước.
Để đáp ứng nhu cầu học tập, UBND thành phố phê duyệt tổng chỉ tiêu tuyển sinh lớp 10 là gần 17.600 học sinh cho 40 trường THPT, gồm cả công lập và ngoài công lập.
Đây được xem là mức tăng đáng kể so với các năm trước, khi tổng chỉ tiêu tuyển sinh thường dưới 14.000 học sinh.
Ngoài ra, các trung tâm giáo dục nghề nghiệp - giáo dục thường xuyên cũng được giao tuyển khoảng 1.520 học sinh.
Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 tại Huế diễn ra ngày 27-29/5. Dự kiến kết quả tuyển sinh sẽ được công bố vào cuối tháng 6 hoặc đầu tháng 7.
Mời bạn đọc theo dõi đề thi và đáp án tuyển sinh lớp 10 năm 2026 của các tỉnh, thành được cập nhật liên tục tại: Đề thi và đáp án thi lớp 10 năm 2026 của tất cả 34 tỉnh, thành
Ngày 5/5, bà Y Ngọc, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Ngãi, chủ trì cuộc họp để triển khai nhiệm vụ kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2026-2027 và thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Theo báo cáo của Sở GD&ĐT tỉnh Quảng Ngãi, kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2026-2027 diễn ra vào ngày 1-2/6. Thí sinh thi 3 môn gồm ngữ văn, toán và tiếng Anh. Đối với thí sinh dự thi vào trường chuyên sẽ thi thêm môn chuyên. Kết quả tuyển sinh được công bố trước ngày 31/7.
Toàn tỉnh có gần 31.000 học sinh hoàn thành chương trình THCS, trong đó số thí sinh dự thi sẽ được thống kê chính xác sau khi kết thúc thời gian đăng ký vào ngày 15/5. Tại Quảng Ngãi sẽ có 61 hội đồng thi với 1.291 phòng thi, khoảng 3.200 cán bộ, giáo viên tham gia công tác thi.
Điểm đổi mới đáng chú ý nhất trong kỳ thi năm nay là sự thay đổi về địa bàn tuyển sinh. Theo đó, việc tuyển sinh (trừ trường Phổ thông dân tộc nội trú ở các xã) không phụ thuộc địa giới hành chính. Điều này cho phép học sinh có quyền lựa chọn môi trường học tập phù hợp với năng lực, nguyện vọng cá nhân mà không còn bị ràng buộc bởi địa giới hành chính xã, phường.
Đối với kỳ thi tốt nghiệp THPT, tính đến ngày 3/5, đã có 20.700 thí sinh Quảng Ngãi đăng ký dự thi. Toàn tỉnh có 49 điểm thi chính thức với 895 phòng thi; 3.310 cán bộ, giáo viên, nhân viên làm công tác thi...
Để chuẩn bị tốt nhất cho các kỳ thi, bà Y Ngọc đề nghị Sở GD&ĐT chỉ đạo các điểm trường tập trung cho công tác ôn tập, bồi dưỡng kiến thức cho học sinh lớp 9 và lớp 12 một cách khoa học, hiệu quả.
Sở phải tổ chức quán triệt nghiêm túc quy chế thi, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đặc biệt là hướng dẫn học sinh lớp 9 đăng ký dự thi chính xác, đúng thời gian quy định và lựa chọn trường phù hợp với năng lực bản thân.
Đồng thời, Sở chủ động phối hợp với các địa phương, đơn vị liên quan chuẩn bị cơ sở vật chất, phương tiện cho kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc, đúng quy chế.
Các xã, phường, đặc khu cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, đồng hành cùng phụ huynh và học sinh; quan tâm phổ biến quy chế cho đối tượng thí sinh tự do, rà soát số thí sinh có hoàn cảnh khó khăn để có biện pháp hỗ trợ kịp thời giúp các em yên tâm dự thi.
