Đổ xô thi đánh giá năng lực, nâng điểm vào đại học

Nội dung trên nằm trong đề án phát triển Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) giai đoạn 2026-2035, được Bộ Khoa học và Công nghệ phê duyệt cuối tháng 3.

Mục tiêu là đưa PTIT thành đơn vị chủ lực trong hệ sinh thái khoa học công nghệ quốc gia, gồm dẫn dắt về trí tuệ nhân tạo (AI), tiên phong trong các ngành công nghệ mới, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và hình mẫu đại học số.

Với các ngành công nghệ mới, PTIT sẽ mở ngành và đào tạo nhân tài, phát triển nghiên cứu chuyên sâu trong một số lĩnh vực như AI, bán dẫn, UAV và robot tự hành, hàng không vũ trụ, kinh tế tầm thấp, tài sản số.

Hiện, trường tuyển sinh nhiều ngành liên quan như Trí tuệ nhân tạo, Trí tuệ nhân tạo vạn vật, Công nghệ vi mạch bán dẫn hay Công nghệ tài chính.

Với AI, học viện sẽ hình thành 8-10 nhóm nghiên cứu, 20 chuyên gia đạt trình độ khu vực, xây dựng các phòng thí nghiệm chuyên sâu để đạt vị thế trong nhóm đại học hàng đầu châu Á.

Đề án cũng đặt mục tiêu PTIT thành trung tâm hạ tầng và năng lực AI dùng chung quy mô quốc gia; đầu mối quốc gia về kiểm thử, đánh giá và chuẩn hóa AI; là lực lượng nòng cốt trong phát triển chuyên sâu mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt.

Ngoài ra, cơ sở này cần tăng năng lực thương mại hóa tài sản trí tuệ. Dự kiến tới năm 2035, trường đạt 100-120 đơn đăng ký sở hữu trí tuệ mỗi năm, hình thành 30-50 doanh nghiệp khoa học công nghệ, nguồn thu từ thương mại hóa công nghệ tối thiểu đạt 20% vào năm 2030.

"Việc đặt mục tiêu về nguồn thu không chỉ góp phần đa dạng hóa nguồn lực tài chính, mà còn đánh dấu sự chuyển dịch mạnh mẽ từ mô hình đại học truyền thống sang đại học đổi mới sáng tạo", nhà trường nhìn nhận.

PTIT cũng định hướng xây dựng mô hình Đại học số mở (MOOC) đa ngôn ngữ với các khóa học trực tuyến linh hoạt, cá nhân hóa lộ trình học tập. Mục tiêu là một triệu người học qua hệ thống này vào năm 2030.

Kinh phí đề án từ nguồn ngân sách nhà nước, của trường, nguồn tài trợ.

Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông có lịch sử từ năm 1953, quy mô đào tạo hiện tại là gần 30.000 người học.

Trong quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục đại học tầm nhìn đến năm 2050 của Chính phủ, đây là một trong 5 đại học được định hướng phát triển thành cơ sở trọng điểm quốc gia về kỹ thuật, công nghệ có chất lượng và uy tín ngang tầm khu vực.

Dương Tâm

Nguồn: https://vnexpress.net/ptit-se-dao-tao-nhan-tai-ve-uav-va-robot-tu-hanh-5060399.html

Đặc biệt, Nghị định 179/2026/NĐ-CP về học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược đã mở ra cơ hội thu hút nhiều học sinh giỏi vào các ngành nghề then chốt cho sự phát triển quốc gia.

Thực tế cho thấy, chính sách học bổng đã bắt đầu tạo ra tác động tích cực. Ngành sư phạm 2 năm gần đây có điểm chuẩn thuộc nhóm cao nhất cả nước. Số lượng người học lựa chọn các ngành STEM cũng tăng lên đáng kể.

Tuy nhiên, học bổng và hỗ trợ tài chính chỉ giải quyết một phần bài toán đào tạo nhân lực chất lượng cao. Điều quyết định hơn là chất lượng đào tạo, môi trường làm việc và cơ hội phát triển nghề nghiệp lâu dài.

Thực tế cho thấy nhiều sinh viên chọn ngành vì được hỗ trợ tài chính hơn là vì năng lực và đam mê. Không ít người bỏ học giữa chừng hoặc chuyển nghề sau tốt nghiệp do thu nhập và triển vọng phát triển chưa hấp dẫn. Điều đó cho thấy hỗ trợ tài chính cần thiết nhưng chưa đủ để giữ chân người giỏi.

Ngành sư phạm là ví dụ rõ nhất. Dù được miễn học phí nhiều năm, ngành này vẫn khó thu hút học sinh giỏi. Chỉ khi vị thế nghề nghiệp, thu nhập và cơ hội phát triển của nhà giáo được cải thiện, sức hút mới tăng lên.

Khoa học cơ bản và công nghệ cao cũng đối mặt tình trạng tương tự. Nếu thiếu phòng thí nghiệm hiện đại, hệ sinh thái nghiên cứu và doanh nghiệp công nghệ đủ mạnh để thu hút nhân tài, người học khó theo đuổi lâu dài. Thực tế cho thấy miền Trung là nơi có nhiều học sinh giỏi STEM nhờ truyền thống hiếu học và trường chuyên mạnh, nhưng tỷ lệ theo học STEM tại ĐH vẫn thấp vì cơ hội việc làm và thu nhập chưa hấp dẫn.

Một hạn chế khác là chính sách còn dàn trải, chú trọng mở rộng số lượng hỗ trợ hơn là đầu tư chiều sâu cho chất lượng đào tạo và hiệu quả đầu ra. Trong bối cảnh nguồn lực quốc gia có hạn, đầu tư thiếu trọng tâm sẽ khó tạo được đội ngũ nhân lực tinh hoa thực sự.

Vì vậy, học bổng cần gắn trực tiếp với chiến lược phát triển nhân lực quốc gia và nhu cầu thực tế của nền kinh tế. Những lĩnh vực như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, công nghệ sinh học, năng lượng mới hay khoa học vật liệu cần được ưu tiên đầu tư dài hạn và đồng bộ.

Quan trọng hơn, hỗ trợ tài chính phải đi cùng nâng cao chất lượng đào tạo. Một sinh viên được miễn học phí nhưng học trong môi trường thiếu thực hành nghiên cứu, thiếu kết nối với doanh nghiệp thì khó trở thành nhân lực trình độ cao. Chính sách học bổng vì vậy không thể tách rời đầu tư cho ĐH nghiên cứu, đội ngũ giảng viên và cơ sở vật chất.

Bên cạnh đó, cần gắn đào tạo với thị trường lao động. Doanh nghiệp phải tham gia xây dựng chương trình, cấp học bổng, hỗ trợ thực tập và tuyển dụng để người học nhìn thấy con đường nghề nghiệp, từ đó yên tâm theo đuổi các lĩnh vực khó như khoa học cơ bản, công nghệ.

Chiến lược phát triển nhân lực chất lượng cao cũng không thể bắt đầu muộn ở bậc ĐH. Nhiều quốc gia thành công về khoa học - công nghệ đều đầu tư mạnh cho giáo dục STEM từ phổ thông. VN cần phát hiện, bồi dưỡng năng lực nghiên cứu và sáng tạo của học sinh từ THCS, THPT thông qua phòng thí nghiệm học đường, câu lạc bộ khoa học, học bổng và môi trường nghiên cứu trung thực.

Tin Gốc: Thanh Niên

Những năm trước, việc tham gia các đợt xét tuyển sớm giúp nhiều thí sinh phần nào giảm áp lực trước kỳ thi tốt nghiệp THPT. Tuy nhiên, khi tất cả nguyện vọng đều được đăng ký trong cùng một giai đoạn, cơ hội trúng tuyển sẽ phụ thuộc vào kết quả tổng thể và khiến "cuộc đua" vào đại học trở nên tập trung hơn trong một giai đoạn.

Trong bối cảnh đó, việc chuẩn bị từ sớm - không phải để "xét tuyển trước", mà để sẵn sàng về hồ sơ, thông tin và chiến lược - đang trở thành xu hướng được nhiều thí sinh lựa chọn. Đặc biệt, việc sử dụng kết quả học tập THPT để tiếp cận các chương trình học bổng giúp thí sinh có thêm cơ sở để cân nhắc lựa chọn trước khi bước vào giai đoạn đăng ký chính thức.

Khi không còn cơ chế xét tuyển sớm, cơ hội trúng tuyển của thí sinh sẽ được quyết định trong cùng một giai đoạn. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc tất cả bắt đầu từ cùng một vạch xuất phát.

Sự khác biệt nằm ở mức độ chuẩn bị. Những thí sinh chủ động hoàn thiện hồ sơ học tập, tìm hiểu ngành học và tiếp cận các chính sách học bổng từ sớm sẽ có nhiều lợi thế hơn khi bước vào giai đoạn đăng ký nguyện vọng chính thức.

Trong đó, xét học bạ đóng vai trò như một công cụ để đánh giá quá trình học tập dài hạn. Theo quy chế mới, điểm học bạ được tính dựa trên kết quả lớp 10, 11, 12, với yêu cầu có môn toán hoặc văn trong tổ hợp. Điều này phản ánh rõ xu hướng đánh giá toàn diện, thay vì chỉ dựa vào một kỳ thi.

Theo thông tin tuyển sinh năm 2026 của Trường đại học Ngoại ngữ - Tin học TP.HCM (HUFLIT), nhà trường triển khai nhận đăng ký xét học bạ nhận học bổng từ ngày 15..4.

Hoạt động này không thay thế quy trình xét tuyển chính thức trên hệ thống của Bộ GD&ĐT, nhưng đóng vai trò như một bước chuẩn bị quan trọng, giúp thí sinh tiếp cận sớm chính sách học bổng cũng như có thêm dữ liệu để xây dựng chiến lược đăng ký nguyện vọng.

Năm 2026, HUFLIT dự kiến tuyển sinh 23 ngành đào tạo, đồng thời áp dụng quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế (IELTS, TOEFL, TOEIC…) sang điểm môn ngoại ngữ trong cả phương thức xét học bạ và điểm thi THPT.

Đáng chú ý, chính sách học bổng dành riêng cho tân sinh viên năm nay được mở rộng với tổng giá trị lên đến 40 tỉ đồng, bao gồm nhiều nhóm khác nhau như: học bổng thủ khoa (đến 50% học phí toàn khóa), học bổng tân sinh viên tài năng (có thể lên đến 100% học phí với một số đối tượng đặc biệt), học bổng 20% học phí học kỳ 1 khi trúng tuyển vào HUFLIT bằng NV 1, học bổng 15% học phí toàn khóa khi học tại cơ sở Hóc Môn...

Bên cạnh cam kết không tăng học phí trong toàn khóa học, HUFLIT cũng tiếp tục triển khai quỹ hỗ trợ sinh viên với tổng giá trị 13 tỉ đồng mỗi năm. Sinh viên có thể mượn tiền từ nguồn quỹ này để đóng học phí mà không cần phải trả lãi suất. Đây là chính sách đã được HUFLIT triển khai trong nhiều năm liền, giúp người học và gia đình vơi bớt nỗi lo về gánh nặng tài chính trong hành trình chinh phục giấc mơ đại học.

Trong một kỳ tuyển sinh mà tất cả thí sinh cùng đăng ký trong một khung thời gian, việc chuẩn bị trước mang lại lợi thế rõ rệt.

Tham gia xét học bạ để xét học bổng không đồng nghĩa với việc "được xét tuyển trước", nhưng giúp thí sinh có thêm thông tin quan trọng: khả năng nhận học bổng, mức hỗ trợ tài chính và mức độ phù hợp với ngành học.

Từ đó, việc đăng ký nguyện vọng không còn là lựa chọn mang tính "đánh cược", mà trở thành một quyết định được cân nhắc và chuẩn bị kỹ lưỡng.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng cao, sự chủ động không chỉ đến từ việc học, mà còn từ cách mỗi thí sinh tiếp cận cơ hội. Việc mở cổng nhận hồ sơ xét học bạ từ ngày 15.4, gắn với các chính sách học bổng cụ thể của HUFLIT, là một trong những bước giúp thí sinh bắt đầu hành trình đó sớm hơn - một cách bài bản và có định hướng.

Tin Gốc: Thanh Niên