Theo dữ liệu từ Reuters, tính đến 5h ngày 26/5 (giờ Việt Nam) giá dầu Brent đã giảm mạnh 7,24 USD, tương đương 7,15%, xuống mức 96,14 USD/thùng. Cùng thời điểm, dầu thô ngọt nhẹ Mỹ (WTI) cũng mất 6,30 USD, tương đương 6,52%, chốt phiên ở mức 90,3 USD/thùng.
Nguyên nhân trực tiếp kích hoạt làn sóng bán tháo này đến từ những tín hiệu lạc quan về một thỏa thuận hòa bình tiềm năng giữa Mỹ và Iran. Các nguồn tin quốc tế cho biết, đoàn đàm phán của Iran đã có mặt tại Doha (Qatar) để thảo luận về một bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột kéo dài. Thông tin này ngay lập tức thắp lên hy vọng về việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz – cửa ngõ huyết mạch vận chuyển dầu mỏ của thế giới.
Ông Phil Flynn, chuyên gia phân tích cấp cao tại Price Futures Group, nhận định rằng dù thỏa thuận chưa hoàn tất, nhưng tâm lý thị trường đang đặt cược vào việc dòng chảy dầu sẽ sớm được lưu thông trở lại. Điều này đã giúp loại bỏ một phần đáng kể “phần bù rủi ro” vốn đã đẩy giá dầu neo cao trong suốt thời gian qua.
Tuy nhiên, khối lượng giao dịch trong phiên này khá thấp do thị trường Mỹ nghỉ lễ Memorial Day. Điều này đồng nghĩa với việc biên độ giảm giá có thể đã bị khuếch đại bởi tính thanh khoản thấp, và thực tế thị trường vẫn đang trong trạng thái “nín thở” chờ đợi những diễn biến cụ thể hơn từ bàn đàm phán.
Vì sao giá dầu chưa chạm mốc 150 USD/thùng như dự báo?
Một câu hỏi lớn đang đặt ra cho các nhà đầu tư và doanh nghiệp là vì sao sau 3 tháng eo biển Hormuz bị phong tỏa hoàn toàn, giá dầu vẫn chỉ dao động quanh ngưỡng 100 USD thay vì chạm mốc 150 USD/thùng như nhiều kịch bản thảm họa trước đó?
Theo phân tích từ Oilprice, thị trường đang vận hành dựa trên những “bộ giảm xóc” tạm thời. Đầu tiên và quan trọng nhất là lượng tồn kho thương mại toàn cầu và dầu lưu trữ nổi trên biển. Thế giới bước vào cuộc khủng hoảng này với một lượng dự trữ lớn hơn dự kiến, đóng vai trò như một lớp đệm hấp thụ cú sốc nguồn cung ban đầu.
Bên cạnh đó, công suất dự phòng của OPEC, đặc biệt là từ Saudi Arabia, đã tạo ra một tâm lý an tâm nhất định cho thị trường. Dù không thể thay thế hoàn toàn nguồn cung từ Vùng Vịnh trong dài hạn, nhưng sự hiện diện của nguồn lực này đã ngăn chặn các đợt tăng giá mang tính hoảng loạn.
Yếu tố cuối cùng giúp “hạ nhiệt” giá dầu chính là hiện tượng phá hủy nhu cầu. Khi giá năng lượng duy trì ở mức cao, người tiêu dùng và các doanh nghiệp tại các thị trường mới nổi đã chủ động cắt giảm tiêu thụ. Sự sụt giảm nhu cầu này, dù nhỏ, đã góp phần cân bằng lại phần nào sự thiếu hụt nghiêm trọng ở phía cung.
Dù vậy, chuyên gia Robert Rapier trên Oilprice cảnh báo rằng đây có thể chỉ là “sự trì hoãn” chứ không phải là giải pháp triệt để. Những lớp đệm này là hữu hạn và đang bị tiêu hao dần theo từng tuần. Khi tồn kho giảm xuống dưới ngưỡng vận hành an toàn, hệ thống sẽ mất đi tính linh hoạt và trở nên cực kỳ nhạy cảm với bất kỳ biến động nhỏ nào.
Bài toán thực tế: “Nút thắt” không dễ tháo gỡ
Dù các chính trị gia đang nỗ lực đàm phán, giới chuyên gia kinh tế lại nhìn nhận vấn đề dưới góc độ kỹ thuật và vận hành khắt khe hơn. Theo Bloomberg, ngay cả khi một thỏa thuận hòa bình được ký kết ngay lập tức, việc khôi phục dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz vẫn sẽ mất nhiều tháng.
Các cơ sở hạ tầng dầu khí bị hư hại trong xung đột cần thời gian để sửa chữa và kiểm định an toàn. Bà June Goh, chuyên gia phân tích tại Sparta Commodities, nhấn mạnh rằng tình trạng thiếu hụt nguồn cung cơ bản khoảng 10-11 triệu thùng/ngày không thể biến mất sau một đêm. Thị trường vẫn sẽ phải tiếp tục rút dầu từ kho dự trữ cho đến khi sản lượng tại Trung Đông trở lại trạng thái bình thường.
Hơn nữa, các nhà phân tích tại UBS lưu ý rằng điều quan trọng nhất cần theo dõi lúc này là “dòng chảy vật lý” của dầu mỏ chứ không chỉ là những tuyên bố chính trị. Hiện tại, hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz vẫn bị hạn chế rất lớn. Dù đã có một vài tàu chở LNG và tàu dầu rời cảng sau nhiều tháng mắc kẹt, nhưng đó mới chỉ là những tín hiệu đơn lẻ, chưa đủ để tạo thành một xu hướng phục hồi bền vững.
Tổng thống Mỹ Donald Trump dù xác nhận các cuộc đàm phán đang diễn ra tốt đẹp nhưng cũng không quên đưa ra những cảnh báo về các kịch bản dự phòng nếu đối thoại thất bại. Điều này cho thấy sự bấp bênh vẫn đang bủa vây thị trường năng lượng.
Hiện tại, thị trường dầu mỏ toàn cầu đứng giữa hai kịch bản. Nếu dòng chảy qua Hormuz dần được khôi phục, giá dầu có thể tiếp tục hạ nhiệt và thị trường bước vào giai đoạn tái tích lũy tồn kho.
Ngược lại, nếu quá trình đàm phán tiếp tục kéo dài hoặc xuất hiện thêm gián đoạn mới, các “tấm đệm” hiện tại có thể nhanh chóng cạn đi. Khi đó, áp lực tăng giá sẽ quay trở lại theo cách quyết liệt hơn nhiều.
Vài ngày sau khi Iran phong tỏa eo biển Hormuz, hai cửa hàng bán xe máy điện ở Pakistan cách đó 1.400 km, bất ngờ đắt khách. Haseeb Bhatti, người chuyên độ chế xe máy chạy xăng thành xe chạy bằng pin ở thành phố Rawalpindi, cho biết doanh số bán hàng tháng trước tăng vọt 70%.
Tương tự, Ali Gohar Khan, chủ cửa hàng xe máy điện đã hoạt động được 7 năm, chứng kiến doanh số tăng kỷ lục. "Mọi người lo có thể không thể mua được xăng trong tương lai gần", ông nói.
Nguyên nhân do xung đột Trung Đông đẩy giá nhiên liệu toàn cầu tăng vọt, làm trầm trọng thêm tình hình lạm phát và suy thoái kinh tế hậu đại dịch ở Pakistan. Nước này nhập khẩu gần như toàn bộ dầu mỏ qua eo biển Hormuz và có 30 triệu xe 2-3 bánh chạy xăng, loại phương tiện giao thông đang chiếm ưu thế.
Tin đồn thiếu xăng lan rộng, bất chấp chính phủ tuyên bố đảm bảo nguồn cung. Sau đợt tăng giá 18% tuần trước, hộ gia đình Pakistan trung bình hiện phải trả 31% thu nhập hàng ngày cho một lít xăng, theo nền tảng dữ liệu Global Petrol Prices và Our World in Data.
"Lương tháng của tôi là 30.000 rupee (khoảng 107 USD), hầu như không đủ trang trải chi phí cho gia đình 6 người. Làm sao tôi có thể đổ đầy bình?, Zahoor Ahmed, nhân viên bảo vệ ở thành phố Karachi, cho biết.
Từ những người đi làm đến sinh viên đại học, ngày càng nhiều người chuyển sang xe điện. "Với tình hình lạm phát và giá nhiên liệu hiện nay, tôi đã tự mình mua chiếc xe điện", cô Mehvish Qureshi, một luật sư ở Hyderabad, cho biết.
Trước đó, vào năm ngoái, giá xăng tăng đã đẩy doanh số bán xe điện ở Pakistan lên gần 3 lần, đạt 90.000 chiếc, chiếm 5% tổng số xe hai bánh bán ra, theo dữ liệu từ công ty tư vấn Renewables First.
Năm nay, xe điện lần đầu tiên chiếm hơn 10% doanh số xe hai bánh hàng tháng, theo Talha Khan, Giám đốc điều hành Orko. Ông dự đoán doanh số sẽ còn tăng tốc vì việc đổ xăng có thể tốn kém gấp 10 lần so với sạc điện.
Một chiếc xe máy điện điển hình ở nước này giá khoảng 250.000 rupee (895 USD) - hơn một nửa thu nhập bình quân đầu người Pakistan hàng năm và cao hơn 56% mẫu Honda CD 70 chạy xăng phổ biến, giá khoảng 160.000 rupee (570 USD).
Để kích cầu, chính phủ triển khai kế hoạch Điện khí hóa phương tiện giao thông Pakistan (PAVE), hiệu lực từ tháng 2, cung cấp trợ cấp cho 20% giá xe điện 2-3 bánh và trả góp không lãi suất phần còn lại.
Cố vấn Bộ Tài chính Adnan Pasha cho biết đã có khoảng 270.000 đơn đăng ký, gần gấp 7 lần mục tiêu giai đoạn đầu của PAVE, dự kiến kết thúc vào tháng 6. Tổng cộng, chính phủ đặt mục tiêu trợ giá cho 2 triệu xe điện trong vòng 5 năm. "Việc điện khí hóa chỉ 2 triệu xe có thể giúp tiết kiệm gần nửa tỷ USD mỗi năm tiền nhập khẩu lượng nhiên liệu", ông Pasha, chỉ ra.
Nguồn năng lượng mặt trời dồi dào cũng là yếu tố thuận lợi. Nhiều gia đình ồ ạt lắp các tấm pin mặt trời Trung Quốc tại nhà, sau khi giá điện tăng năm 2023. Giờ đây, chính phủ muốn tận dụng sự bùng nổ này để thúc đẩy xe điện. "Dùng năng lượng mặt trời có thể giảm chi phí điện tại trạm sạc và sạc tại nhà trở nên tiết kiệm hơn", ông Pasha nói.
Ammar Habib, cố vấn của Bộ trưởng Năng lượng Pakistan, cho rằng xe điện cũng "rất tốt cho lưới điện", vì nhu cầu cắm sạc giúp góp phần giải quyết lượng điện mặt trời dư thừa ban ngày.
Các hãng xe máy điện Trung Quốc như Yadea, Jinpeng, cùng xe đạp điện lắp ráp nội địa từ pin và linh kiện của AIMA và Sunra, đang tranh thủ đáp ứng nhu cầu. Với ôtô, BYD đã hợp tác HUBCO Green của Pakistan xây dựng trạm sạc. Ông Pasha nói chính phủ dự kiến duy trì chính sách giảm 45% giá điện cho hạ tầng này.
Ông Ahtasam Ahmad, Trưởng bộ phận tài chính năng lượng tại Renewables First, lưu ý thiếu hụt hạ tầng trạm sạc và trình độ chuyên môn kỹ thuật tại chỗ có thể cản trở quá trình chuyển đổi xe điện của Pakistan.
Chuyên gia này cho rằng các thương hiệu bán xe điện ở Pakistan cần củng cố mạng lưới hậu mãi, bảo trì, vì đường sá nước này nhiều ổ gà. Ở láng giềng Ấn Độ, xe máy điện hư hỏng vì di chuyển trên đường xuống cấp đang thiếu chỗ sửa chữa.
Tối qua có lúc giá vàng thế giới rơi về ngưỡng 4.668,8 USD/ounce, giảm đến 161 USD/ounce so với sáng 21-4. Đến 9h30 sáng nay, giá vàng thế giới đã tăng lên mức 4.757 USD/ounce.
Với mức giá hiện nay, quy đổi theo tỉ giá niêm yết tại ngân hàng, giá vàng thế giới tương đương 151,2 triệu đồng/lượng.
Tối qua, giá vàng thế giới giảm mạnh do tâm lý nhà đầu tư trên thị trường có phần bấp bênh trong lúc chờ những diễn biến tiếp theo của xung đột Mỹ - Iran.
Trước khi có tin ông Trump gia hạn ngừng bắn, giá dầu thô và tỉ giá đồng USD cùng tăng mạnh gây áp lực giảm giá lên vàng. Tuy nhiên sau khi có thông tin gia hạn lệnh ngừng bắn, giá vàng thế giới đã hồi phục mạnh mẽ. So với mức đáy đêm qua, giá vàng thế giới sáng nay đã tăng đến 89 USD/ounce (tương đương 2,83 triệu đồng/lượng).
Nhà đầu tư cũng theo dõi phiên điều trần của ứng viên Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Kevin Warsh. Trước đó ông này cam kết đảm bảo thực thi chính sách tiền tệ một cách độc lập khiến kỳ vọng về việc Fed sẽ giảm lãi suất một lần trong năm nay trở nên mong manh hơn. Trong phiên điều trần, ông Warsh khẳng định ông không hứa với ông Trump về việc hạ lãi suất.
Giá vàng miếng SJC ngày hôm nay, 22-4 giảm về mức 169,7 triệu đồng/lượng, giảm 900.000 đồng/lượng so với cuối ngày hôm qua. Giá mua vào cũng giảm tương ứng, ở mức 167,2 triệu đồng/lượng.
Giá vàng nhẫn 9999 bán ra cũng giảm về mức 169,5 triệu đồng/lượng, mua vào ở mức 167 triệu đồng/lượng. Như vậy giá vàng nhẫn 9999 chỉ còn thấp hơn 200.000 đồng/lượng ở so với giá vàng miếng SJC.
So với giá vàng thế giới quy đổi, giá vàng trong nước chỉ còn cao hơn 18,5 triệu đồng/lượng. Trước đó mức chênh lên từng đến hơn 30 triệu đồng/lượng.
Giá bạc sáng nay cũng hồi phục nhẹ, lên mức 77,75 USD/ounce. Quy đổi theo tỉ giá niêm yết tại ngân hàng tương đương 2,47 triệu đồng/lượng.
Công ty Ancarat niêm yết giá bạc bán ra ở mức 3,003 triệu đồng/lượng và mua vào ở mức 2,913 triệu đồng/lượng.
Công ty SBJ niêm yết giá bạc bán ra ở mức 2,991 triệu đồng/lượng, mua vào ở mức 2,901 triệu đồng/lượng.
Công ty Phú Quý niêm yết giá bán bạc ở mức 3,016 triệu đồng/lượng và 2,926 triệu đồng/lượng mua vào.
Mời độc giả theo dõi diễn biến giá vàng và giá bạc TẠI ĐÂY.
Không mua được vé về quê vì giá cao, chị Hoàng Anh, ở phường An Hội Đông (TP HCM) chuyển sang tìm vé đi Thái Lan với kỳ vọng "dễ thở" hơn như những năm trước. Tuy nhiên, khi kiểm tra chặng TP HCM - Bangkok, chị tiếp tục bất ngờ vì giá tăng mạnh, nhiều chuyến ngày 29/4 chỉ còn hạng thương gia với giá hàng chục triệu đồng mỗi chiều. Kế hoạch đi nghỉ lễ của gia đình chị cuối cùng phải hủy.
Diễn biến này phản ánh rõ sự thay đổi của thị trường hàng không dịp lễ 30/4-1/5 năm nay. Nếu như trước đây, vé nội địa tăng mạnh, nhiều hành khách chuyển sang đi nước ngoài nhờ giá ổn định, thậm chí có khuyến mãi. Năm nay, lựa chọn này gần như không còn khi vé quốc tế cũng leo thang.
Theo ghi nhận từ các đại lý, những chặng bay từ TP HCM, Hà Nội đi Đông Nam Á tăng hơn 50% so với ngày thường và cao hơn khoảng 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Giá khứ hồi đi Bangkok phổ biến 7,6-12 triệu đồng, còn chặng TP HCM-Singapore dao động 9-12 triệu đồng. Riêng các ngày cao điểm 29/4 và 30/4, nhiều chuyến bay đã hết sạch vé phổ thông, chỉ còn hạng thương gia với số lượng hạn chế. Giá vé tại các hãng như Singapore Airlines hay Scoot duy trì ở mức cao trong suốt giai đoạn này.
Theo bà Phạm Thị Hoài, chủ một đại lý vé máy bay tại phường Tân Thới Hiệp, đây là năm hiếm hoi giá vé quốc tế tăng mạnh trong dịp lễ, khi dải vé giá thấp gần như không còn; nếu có, khách phải đặt trước vài tháng và vẫn cao hơn cùng kỳ 10-20%.
Mặt bằng giá cao không chỉ dừng ở Đông Nam Á mà lan sang nhiều thị trường khác. Các chặng từ TP HCM đi Kuala Lumpur, Jakarta phổ biến trên 14 triệu đồng mỗi cặp vé khứ hồi, có thời điểm lên tới 20 triệu đồng. Ở khu vực Đông Bắc Á, các đường bay đi Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc duy trì mức 13-20 triệu đồng khứ hồi đã gồm thuế phí, trong khi một số chặng đến Đài Bắc, Thượng Hải tăng khoảng 15-20% so với ngày thường. Tỷ lệ lấp đầy trên nhiều chuyến bay quốc tế ngắn chiều về Hà Nội và TP HCM vượt 90%, cho thấy nguồn cung ghế không theo kịp nhu cầu tăng cao.
Trong khi vé quốc tế không còn là lựa chọn thay thế, thị trường nội địa cũng bước vào cao điểm quen thuộc. Loạt đường bay ghi nhận tình trạng hết vé hạng phổ thông như TP HCM đi Phú Quốc, Tuy Hòa, Côn Đảo, Pleiku; cùng các chặng từ Hà Nội đi Tuy Hòa, Nha Trang, Đà Nẵng, Đồng Hới. Nhu cầu tăng cao khiến nhiều khung giờ đẹp đã kín chỗ hoặc chỉ còn hạng giá cao.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, trong bối cảnh giá nhiên liệu bay duy trì ở mức cao, cơ quan này đã đề xuất áp dụng phụ thu nhiên liệu đối với đường bay nội địa từ ngày 1/4 đến 30/6, với mức tối đa 680.000 đồng mỗi vé. Phụ thu được tính toán dựa trên chi phí tăng thêm khi giá Jet A-1 vượt 100 USD một thùng, theo nguyên tắc chia sẻ giữa doanh nghiệp và hành khách.
Áp lực chi phí cũng là nguyên nhân chính đẩy giá vé lên cao trên diện rộng. Căng thẳng tại Trung Đông khiến nhiều đường bay quốc tế phải điều chỉnh lộ trình, kéo dài thêm 2-3 giờ và làm mức tiêu hao nhiên liệu tăng 15-20%. Giá nhiên liệu Jet A-1 vì vậy duy trì ở mức cao, trong khi nguồn cung trong nước chỉ đáp ứng khoảng 20% nhu cầu, phần còn lại phụ thuộc nhập khẩu; một số nhà cung cấp đã trì hoãn giao hàng trong tháng 4 và có thể áp dụng điều khoản bất khả kháng.
Trong bối cảnh đó, các hãng hàng không chuyển sang trạng thái thận trọng, giảm tần suất ở một số đường bay và dồn chuyến để tối ưu hệ số lấp đầy. Báo cáo thường niên 2025 công bố mới đây của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), cho thấy các hãng ưu tiên khai thác đường bay trục chính và quốc tế, đồng thời cắt giảm các chuyến bay khung giờ đêm để tiết giảm chi phí. Xu hướng này cũng diễn ra trên thế giới khi các hãng như United Airlines và Delta Air Lines cắt giảm sản lượng ghế, còn Qatar Airways điều chỉnh mạng bay và hủy một số chuyến.
Áp lực chi phí phản ánh trực tiếp vào hoạt động của doanh nghiệp. Vietnam Airlines ước tính chi phí phát sinh thêm trong năm 2026 có thể lên tới 11.000-27.000 tỷ đồng, trong khi Vietjet Air cho biết riêng tháng 4, chi phí tăng thêm khoảng 24 triệu USD khi giá nhiên liệu duy trì quanh mức cao. Nhiều hãng cũng áp dụng phụ thu nhiên liệu linh hoạt từ 20 đến 200 USD mỗi vé tùy chặng để bù đắp chi phí.
Theo các chuyên gia hàng không, trong bối cảnh nguồn cung ghế bị thu hẹp còn nhu cầu du lịch dịp lễ tăng mạnh, cả thị trường nội địa lẫn quốc tế đều ghi nhận mặt bằng giá cao. Khi chi phí nhiên liệu chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, lựa chọn của hành khách tiếp tục bị thu hẹp và giá vé nhiều khả năng duy trì ở mức cao trong ngắn hạn.
