Trong một tuyên bố ngày 25/5, Bộ Quốc phòng Nga cho biết kế hoạch là nhằm đáp trả vụ tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine hồi tuần trước vào ký túc xá sinh viên ở Starobilsk thuộc vùng Luhansk, khiến ít nhất 18 người thiệt mạng.
Ukraine đã tăng cường khả năng tác chiến bằng máy bay không người lái trong những tháng gần đây, trong đó nhắm mục tiêu vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga.
Moscow đã lên án những cuộc tấn công đó và đáp trả bằng các vụ phóng tên lửa và máy bay không người lái quy mô lớn.
Bộ Ngoại giao Nga cho biết trong tuyên bố hôm qua rằng, cuộc tấn công vào Starobilsk là “giọt nước tràn ly” và Moscow sẽ tiến hành một loạt các cuộc tấn công có hệ thống để đáp trả, nhắm mục tiêu vào “các địa điểm cụ thể nơi máy bay không người lái được thiết kế, sản xuất, lập trình và chuẩn bị sử dụng”.
Moscow nhấn mạnh rằng các cơ sở bị nhắm mục tiêu như vậy “nằm rải rác khắp Kiev” và tuyên bố đang cảnh báo “công dân nước ngoài, bao gồm cả nhân viên của các phái đoàn ngoại giao và các tổ chức quốc tế, rời khỏi thành phố càng sớm càng tốt”.
Tuyên bố cũng kêu gọi cư dân Kiev tránh tiếp cận các cơ sở quân sự và hành chính.
Một tuyên bố sau đó được Bộ Ngoại giao Nga công bố cho biết Ngoại trưởng Sergei Lavrov đã thông báo cho người đồng cấp Mỹ Marco Rubio về kế hoạch này và kêu gọi Mỹ sơ tán nhân viên Đại sứ quán nước này khỏi Kiev.
Ông Lavrov được cho là đã nói với người đồng cấp Rubio qua điện đàm về nội dung này, trong đó nhấn mạnh vụ tấn công này là nhằm đáp trả các cuộc tấn công khủng bố liên tục của Kiev nhằm vào dân thường và các địa điểm dân sự trên lãnh thổ Nga.
Đầu tháng này, Bộ Ngoại giao Nga đã đưa ra cảnh báo tương tự, khi Nga tuyên bố sẽ tấn công quy mô lớn nhằm vào Kiev để đáp trả các lời đe dọa tấn công lễ kỷ niệm Ngày Chiến thắng tại Moscow. Thông báo sơ tán đã được gửi chính thức tới toàn bộ cơ quan đại diện nước ngoài và các tổ chức quốc tế được công nhận tại Nga, kêu gọi họ rời khỏi thủ đô của Ukraine.
Vụ tấn công bằng máy bay không người lái nhắm vào ký túc xá ở thị trấn Starobilsk, một trong những vụ tấn công gây thương vong nặng nề nhất trong nhiều tháng qua, đã khiến hơn 20 người thiệt mạng và hơn 20 người khác bị thương.
Quân đội Ukraine phủ nhận trách nhiệm liên quan đến vụ việc, nói rằng họ chỉ tấn công một đơn vị chỉ huy máy bay không người lái tinh nhuệ.
Menu del dia, hay "thực đơn trong ngày", là một nét truyền thống đặc biệt ở Tây Ban Nha. Một bữa trưa đầy đủ 3 món gồm khai vị, món chính, tráng miệng hoặc cà phê với mức giá trọn gói hợp lý là lựa chọn không thể thiếu của người dân nơi đây trong tuần làm việc.
Nhưng khi xung đột Iran đẩy giá năng lượng tăng cao trên khắp châu Âu, người tiêu dùng đang bắt đầu phải cắt giảm các khoản chi, từ ly vang hay món tráng miệng trong bữa trưa quen thuộc đến những khoản tiêu dùng thường nhật.
"Chúng tôi đã nhận thấy những thay đổi trong cách tiêu tiền của khách hàng vài tháng qua", Esteve Canas Prat, chủ nhà hàng Casi ở Barcelona, nói.
Khách quen ở quán ông trước đây thường gọi thêm đồ uống hoặc món tráng miệng, nhưng giờ chỉ trung thành với thực đơn cố định với giá 17,5 euro (khoảng 20,55 USD). Một số người từng đến quán dùng bữa 5 lần mỗi tuần, giờ chỉ đến 2-3 lần.
"Vì chúng tôi là doanh nghiệp gia đình có nhiều khách hàng trung thành, những thay đổi này dễ dàng được nhận ra", Canas nói.
Sau khi chiến sự Iran bùng nổ cuối tháng 2, tình trạng gián đoạn dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz đã đẩy giá năng lượng tăng mạnh trên khắp khu vực đồng euro, làm giảm thu nhập hộ gia đình và làm dấy lên nỗi lo lạm phát. Lạm phát đã tăng vọt lên 2,6% trong tháng 3 từ mức 1,9% trong tháng 2.
Điều này ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực khác trong nền kinh tế. Giám đốc điều hành của nhà bán lẻ quần áo Thụy Điển H&M hồi tháng 3 cảnh báo rằng một cuộc xung đột kéo dài ở Trung Đông có thể làm giảm sức mua của người tiêu dùng.
Hãng hàng không quốc gia Đức Deutsche Lufthansa hôm 21/4 cho biết họ dự kiến cắt giảm 20.000 chuyến bay trong mùa hè này nhằm tiết kiệm nhiên liệu máy bay. Giám đốc Cơ quan Năng lượng Quốc tế, Fatih Birol, cho biết hồi đầu tháng rằng châu Âu chỉ còn khoảng sáu tuần dự trữ nhiên liệu máy bay.
Frederico Oliveira da Silva, trưởng bộ phận năng lượng tại tổ chức người tiêu dùng châu Âu BEUC, cảnh báo tình hình có thể trầm trọng hơn nếu các nhà cung cấp năng lượng "trục lợi từ khủng hoảng, tăng giá hoặc thay đổi hợp đồng trước hạn".
Một cuộc khảo sát của Ipsos đầu tháng này cho thấy khoảng 50% người tiêu dùng Pháp lo lắng về hệ quả của xung đột Trung Đông đối với giá nhiên liệu và lạm phát. Giá cả leo thang cũng có thể dẫn tới vòng xoáy: người lao động yêu cầu lương cao hơn, khiến các công ty phải tiếp tục tăng giá và theo đó đẩy lạm phát tăng thêm.
Ủy ban Châu Âu cho hay khối đã mất thêm 24 tỷ euro (khoảng 28 tỷ USD) để nhập khẩu năng lượng kể từ khi bắt đầu xung đột. Một số quốc gia thành viên đã đề xuất các biện pháp hỗ trợ để giảm bớt tác động của chi phí phát sinh.
Trong khi đó, người tiêu dùng châu Âu đang tự ứng phó bằng cách chi tiêu cân nhắc hơn. "Mọi người vẫn muốn duy trì thói quen và tận hưởng cuộc sống tại những địa điểm quen thuộc, nhưng họ đang làm điều đó với ngân sách eo hẹp hơn", Canas nói.
Theo báo Straits Times, một số vật thể bí ẩn đã được phát hiện tại ba địa điểm khác nhau trên khắp Indonesia trong vài ngày qua, làm dấy lên lo ngại trong dư luận về vấn đề an toàn.
Tại đảo Kangean (huyện Sumenep, tỉnh Đông Java), một ngư dân hôm 20-4 đã phát hiện một vật thể màu vàng có hình dạng giống tên lửa - với phần đầu thuôn nhọn và các cấu trúc giống cánh ở phía sau - dạt vào bờ.
Ông Pongli, một quan chức địa phương, cho biết vật thể có hai lỗ ở phía trước và một lỗ gần phần cánh sau, được đánh dấu mã "Aug-05" trên thân. "Chúng tôi không biết vật thể này đến từ đâu, nhưng đã lập tức báo cho cơ quan chức năng", ông nói.
Lực lượng chức năng sau đó đã ngay lập tức phong tỏa, thu giữ và kiểm tra trong điều kiện thận trọng do chưa rõ bên trong có gì.
Cùng ngày, người dân tại huyện đảo Anambas (quần đảo Riau) cũng tìm thấy một mảnh kim loại lớn trôi trên biển, có hình dạng giống vỏ ngoài của tên lửa hoặc máy bay. Theo Straits Times, vật thể có màu trắng, cong, nổi giữa sóng.
Trước đó một ngày, tại quần đảo Tanakeke (Nam Sulawesi) cũng ghi nhận một vật thể màu xanh, dài hơn 1m, hình bầu dục, trôi trên biển và đã bàn giao cho cơ quan chức năng. Hải quân Indonesia sau đó tiếp nhận và chuyển vật thể về căn cứ tại Makassar để phục vụ điều tra.
Cho đến hiện tại, giới chức Indonesia cho biết toàn bộ các vật thể lạ đã được thu giữ và đang được điều tra, nhưng chưa thể xác định nguồn gốc cũng như mức độ nguy hiểm của chúng.
Đặc biệt, các phát hiện này khiến người dân lo lắng, khi một số người nghi ngờ vật thể là vũ khí và có thể chứa chất nổ.
Do đó giới chức Indonesia khuyến cáo người dân giữ bình tĩnh và không tiếp cận hoặc di chuyển các vật thể lạ trôi dạt trên biển hay ven bờ, đồng thời báo ngay cho cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu bất thường.
Đáng chú ý cách đây không lâu, Indonesia cũng ghi nhận một vật thể giống ngư lôi được tìm thấy gần đảo du lịch Gili Trawangan hôm 6-4. Theo truyền thông địa phương, vật thể này dài 3,7m, có ký tự Trung Quốc và nhãn "CISC".
Kiểm tra ban đầu của lực lượng xử lý bom mìn cho thấy không có dấu hiệu chất nổ hay vật liệu phóng xạ. Vì vậy giới chức nhận định đây có thể là thiết bị đo dòng hải lưu, nhưng cho biết vẫn đang tiếp tục điều tra để xác định chính xác nguồn gốc và mục đích.
"4 tàu tìm cách đi qua Hormuz để tiến vào vịnh Ba Tư lúc 0h35 (4h05 giờ Hà Nội) mà không phối hợp với lực lượng an ninh Iran phụ trách eo biển này", đài phát thanh và truyền hình nhà nước Iran IRIB ngày 28/5 đưa tin. "Họ phớt lờ cảnh báo nên lực lượng an ninh đã bắn cảnh cáo và buộc các tàu này quay lại".
Hãng thông tấn Tasnim cùng ngày dẫn nguồn tin quân sự Iran cho biết "một tàu dầu Mỹ tắt hệ thống định vị và tìm cách đi qua eo biển Hormuz". Lực lượng hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) nổ súng, buộc con tàu phải quay đầu. Chưa rõ phương tiện này có liên quan đến 4 tàu nói trên hay không.
Tasnim cho hay quân đội Mỹ sau đó tấn công "khu vực hoang vắng gần Bandar Abbas", thành phố cảng nằm ven eo biển Hormuz, nhưng không gây thiệt hại về người và tài sản.
Trang Axios đưa tin lực lượng thuộc Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan phụ trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, đã bắn hạ 4 máy bay không người lái (UAV) của Iran tại khu vực xung quanh eo biển Hormuz.
"Quân đội Mỹ cũng tấn công trạm điều khiển mặt đất của Iran ở Bandar Abbas, nơi UAV thứ 5 chuẩn bị rời bệ phóng. Hoạt động này được cân nhắc kỹ lưỡng, hoàn toàn mang tính phòng thủ và nhằm mục đích duy trì lệnh ngừng bắn", Axios cho biết.
Lầu Năm Góc và CENTCOM chưa đưa ra bình luận về thông tin trên. Hoạt động của các tàu hàng, tàu dầu qua eo biển Hormuz thường được hàng tàu giữ kín nhằm đảm bảo an toàn cho thủy thủ đoàn và phương tiện.
Vụ không kích diễn ra ba ngày sau khi Mỹ mở đợt tấn công nhằm vào xuồng cao tốc Iran bị nghi rải thủy lôi ở eo biển Hormuz. Những diễn biến này xảy ra trong lúc Mỹ và Iran nỗ lực đàm phán để hoàn thiện bản ghi nhớ về mở lại Hormuz, cũng như tạo thời gian để đạt thỏa thuận về số phận kho uranium đã làm giàu cấp độ cao của Iran.
Mohammad Akbarzadeh, phó tư lệnh phụ trách chính trị của IRGC, nhận định khả năng xung đột tái bùng phát là rất thấp, nhưng cũng cảnh báo Iran đang "phục sẵn" và sẽ biến vùng duyên hải miền nam thành "nghĩa địa" nếu Mỹ phát động tấn công.
Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump khẳng định ông không vội vã đạt thỏa thuận với Iran. Ông Trump cho biết Iran rất có thiện chí và muốn đạt được điều này, song những gì họ đưa ra tới nay vẫn chưa đủ.
