Cục 16, Tổng cục II được đề nghị xét tặng Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng nhất

Cuối tuần qua, tôi ngồi cà phê với một nhóm bạn cùng tuổi. Chúng tôi đều trên dưới 60: người sống ở Úc, người ở Mỹ, người ở Việt Nam. Câu chuyện ban đầu xoay quanh sức khỏe, công việc và những trải nghiệm.

Nhưng rồi câu chuyện nhanh chóng chuyển sang con cái.

Chúng tôi nhận ra mình đang chia sẻ một nỗi băn khoăn khá giống nhau. Một người bạn kể con trai mình vừa tốt nghiệp đại học nhưng chưa có người yêu. Một người khác nói con gái đã đi làm vài năm nhưng dường như không mặn mà chuyện tình cảm.

Một anh bạn nửa đùa nửa thật: “Hồi bằng tuổi tụi nó mình đã lo cưới vợ rồi. Còn tụi nhỏ bây giờ thì lo tập gym”.

Một khảo sát của Institute for Family Studies và Wheatley Institute (Đại học Brigham Young, Mỹ), được trích dẫn trong bài báo The Reason Gen Z Isn’t Dating của The New York Times, cho thấy chỉ khoảng 30% người trẻ đang tích cực hẹn hò, dù gần một nửa nói họ muốn có một mối quan hệ.

Chưa đến 40% tin mình đủ hấp dẫn với bạn đời tiềm năng, và chỉ khoảng một phần tư cảm thấy tự tin tiếp cận người mình thích.

Các nhà nghiên cứu cho rằng mạng xã hội khiến việc tìm hiểu nhau diễn ra qua màn hình nhiều hơn ngoài đời. Những năm COVID-19 làm gián đoạn kỹ năng giao tiếp trực tiếp. Trong khi đó, các cuộc tranh cãi gay gắt về tình yêu và giới tính trên mạng đôi khi khiến không ít người trẻ trở nên dè dặt hơn khi bước vào các mối quan hệ.

Hệ quả là sự xuất hiện của những trào lưu mới trong giới trẻ phương Tây như “looksmaxxing”, tập trung tối đa vào việc cải thiện ngoại hình với niềm tin rằng ngoại hình quyết định cơ hội trong tình cảm và cuộc sống. Một số người trẻ dành nhiều thời gian cho việc tập gym, chăm sóc hình ảnh trên mạng xã hội, thậm chí theo đuổi những tiêu chuẩn ngoại hình khá cực đoan.

Những xu hướng toàn cầu này cũng đang dần xuất hiện ở Việt Nam. Thế hệ Z đang định nghĩa lại khái niệm về hạnh phúc và thành công, dẫn đến những thay đổi đáng chú ý trong bức tranh nhân khẩu học.

Là những “công dân số” coi trọng sự tự do và trải nghiệm cá nhân, nhiều bạn trẻ không còn xem kết hôn là mục tiêu bắt buộc. Nhiều người độc thân cho biết họ không có ý định lập gia đình.

Một phần của sự thay đổi này đến từ việc nhiều người trẻ dành nhiều thời gian để nâng cấp bản thân: học thêm kỹ năng, tập luyện thể thao, xây dựng hình ảnh cá nhân trên mạng xã hội. Điều đó không có gì sai nhưng khi việc hoàn thiện bản thân trở thành ưu tiên hàng đầu, các mối quan hệ tình cảm đôi khi cũng bị trì hoãn.

Môi trường kết nối của người trẻ đã thay đổi. Trong một thế giới con người có thể tìm hiểu nhau qua vài bức ảnh, vài dòng giới thiệu và vài bài đăng trên mạng xã hội, việc làm quen có thể nhanh hơn, nhưng dễ trở thành một quá trình so sánh.

Người ta không chỉ gặp một người, mà có thể đồng thời cân nhắc nhiều lựa chọn khác nhau. Tình cảm vì thế đôi khi bắt đầu bằng những cân nhắc khá lý trí: ngoại hình, thu nhập, phong cách sống hay triển vọng tương lai.

Ở nhiều nơi, giá nhà tăng nhanh trong khi thu nhập của nhiều người trẻ chưa theo kịp. Với nhiều cặp đôi, nghĩ đến chuyện kết hôn đồng nghĩa với việc phải đối mặt với những câu hỏi rất cụ thể: mua nhà ở đâu, thu nhập có đủ ổn định hay không, và ai sẽ gánh trách nhiệm tài chính.

Áp lực nghề nghiệp cũng góp phần làm thay đổi cách người trẻ nhìn về các mối quan hệ...

Thế hệ của chúng tôi lớn lên trong bối cảnh rất khác. Khi vừa tốt nghiệp đại học, nhiều người đã nghĩ đến chuyện lập gia đình. Bản thân khi ấy chưa hoàn thiện, cuộc sống còn khó khăn, thu nhập chưa cao, nhưng những kỳ vọng xã hội lại khá rõ ràng: đi làm, lập gia đình, rồi ổn định cuộc sống.

Chuyện tình cảm và hôn nhân thời đó đơn giản hơn. Không có mạng xã hội, không có ứng dụng hẹn hò, và cũng không có quá nhiều lựa chọn. Những mối quan hệ thường bắt đầu từ trường học, nơi làm việc hoặc qua bạn bè giới thiệu. Người ta gặp nhau nhiều hơn ngoài đời, nói chuyện nhiều hơn và cũng dễ chấp nhận nhau hơn.

Sự đơn giản ấy không đồng nghĩa với sự bảo đảm. Kết hôn khá sớm, đôi khi chưa kịp hiểu hết bản thân hay người bạn đời, nên những bất trắc trong hôn nhân thời đó cũng không phải là hiếm.

Những cuộc hôn nhân bền lâu của thế hệ trước vì thế không chỉ là kết quả của sự lựa chọn đúng đắn, mà còn là sự thích nghi, nhẫn nại và cùng nhau trưởng thành theo thời gian.

Là cha mẹ, chúng tôi tự hỏi thế hệ mình có vô tình góp phần tạo ra áp lực cho con cái không. Chúng ta khuyên con phải học tốt, phải nỗ lực phát triển bản thân và có nghề nghiệp ổn định. Nhưng chúng ta lại ít khi nói với con về tình yêu hay cách xây dựng những mối quan hệ lành mạnh, và rằng việc phấn đấu cho tương lai không nhất thiết phải tách rời khỏi chuyện hẹn hò, tìm hiểu và xây dựng một tổ ấm.

Chính những kỳ vọng của gia đình khiến người trẻ trở nên thận trọng hơn. Mối quan hệ tình cảm nhanh chóng bị đặt trước những câu hỏi quen thuộc: bao giờ cưới, công việc thế nào, nhà cửa ra sao. Khi tình yêu gắn với quá nhiều điều kiện như vậy, không ít người trẻ chọn cách đứng ngoài.

Nếu mục đích cuối cùng của cuộc sống là tìm kiếm hạnh phúc, dù không phải lúc nào cũng theo những chuẩn mực quen thuộc của xã hội, có lẽ những bậc cha mẹ như chúng tôi cũng nên bớt so sánh và bớt kỳ vọng theo khuôn mẫu cũ. Và nếu con cái chọn một cuộc sống độc thân mà vẫn thấy an vui, biết đâu đó cũng là một lựa chọn đáng để mừng.

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Sô Y Tiết, 38 tuổi, quê ở xã Vân Canh, tỉnh Gia Lai (Bình Định cũ) trải qua một tuổi thơ buồn. Năm anh 6 tuổi, mẹ qua đời vì lao phổi. Y Tiết cùng em gái theo cha rời quê làm hành khất, sống đời vô gia cư. Người cha chìm trong men rượu, những ngày xin ăn không được, hai anh em thường xuyên phải chịu đòn.

Vài năm sau, cha cũng qua đời vì bệnh tật. Tiết được dì dượng đón về chăm sóc, sau đó đưa vào trại trẻ mồ côi để đi học. Nhưng cuộc sống thiếu thốn khiến anh mắc căn bệnh lao phổi giống mẹ, việc học cũng dở dang.

Trưởng thành với thể trạng yếu ớt, năm 25 tuổi Y Tiết chỉ nặng 38 kg. Anh đi làm công nhân được bốn năm thì sức khỏe suy kiệt, đành về quê nương nhờ nhà dì dượng, đi chăn bò thuê tự nuôi thân.

"Thời đó, có những lúc bế tắc, tôi ngồi khóc một mình, chỉ ước sống được tới năm 30 tuổi", Sô Y Tiết kể.

Giữa những ngày lang thang cùng đàn bò trong rừng, âm nhạc trở thành liều thuốc tinh thần cho chàng trai trẻ. Anh học tiếng Anh trên YouTube, dùng Google Dịch và nghêu ngao hát để tự tìm niềm vui. Đầu năm 2020, Tiết quay video đếm số bằng tiếng Anh theo điệu nhạc "One, two, three".

Sau một đêm, video của chàng trai chăn bò mồ côi lan truyền khắp các nền tảng mạng xã hội và được các ca sĩ nổi tiếng thế giới như Snoop Dogg, Chris Brown, Justin Bieber chia sẻ và hát theo. Kênh TikTok của anh đạt hàng triệu lượt theo dõi.

Những ngày đó, điện thoại của Y Tiết liên tục đổ chuông. Báo chí, các YouTuber và người hâm mộ tìm đến. "Tôi không hiểu vì sao chỉ hát vài câu tiếng Anh mà thế giới lại biết đến mình", anh nói. Sự nổi tiếng khiến cuộc sống xáo trộn, nhưng cũng mang đến nguồn thu từ sáng tạo nội dung và quảng cáo.

"Tôi có tiền để mua thuốc chữa bệnh, mua TV, xây nhà vệ sinh cho dì dượng", Y Tiết nói.

Khi trở thành "hiện tượng mạng", anh được nhiều người làm quen nhưng chỉ có cảm tình với Nguyễn Ngọc Lan, cô gái quê Cao Bằng, biết nhau qua "Hội những người mồ côi cha mẹ".

Lan mất cha từ nhỏ, mẹ ra nước ngoài lập gia đình nên cô cũng sớm phải tự bươn chải. Hai con người lớn lên trong thiếu thốn tình thương tìm thấy ở nhau sự đồng cảm.

Khi đại dịch Covid-19 bùng phát, mọi người hối hả rời TP HCM về quê, Lan không biết đi đâu. Y Tiết ngỏ lời đón cô về quê mình, nhưng trong lòng vẫn canh cánh vì cảnh không nhà cửa, không tài sản. "Nghèo khó, mất mát từ bé em quen rồi. Em chỉ sợ anh chê em, sợ yêu em rồi anh không phát triển được tài năng nữa thôi", Lan nói.

Nghe vậy, Tiết ngỏ lời: "Vậy về Bình Định ở với anh. Mình đăng ký kết hôn luôn, hai đứa đều có tuổi rồi".

Cuộc sống mới của chàng trai người Chăm và cô gái người Tày bắt đầu từ căn phòng trọ. Hàng ngày, vợ chồng chở nhau lên rừng quay video. Những quả đồi từng là nơi Tiết chăn bò nay trở thành "trường quay". Lan phụ chỉnh góc máy, làm hậu kỳ, quản lý tin nhắn và bán đặc sản, áo in hình chồng.

Tiết nhận các đơn hát trực tuyến cho khách hàng ở châu Âu, Mỹ, Australia. Họ thường thuê anh hát đếm số để chúc mừng sinh nhật người và thú cưng, mua xe mới, thậm chí kỷ niệm ngày ly hôn. Mỗi video mang về 1-2 triệu đồng. "Có lẽ vì văn hóa phương Tây cởi mở nên công việc này vẫn có đều đặn 6 năm nay", Tiết nói.

Từng đồng kiếm được đều được hai vợ chồng dành dụm. Năm 2022, họ mua mảnh đất đầu tiên rồi xây căn nhà cấp bốn trị giá hơn một tỷ đồng. Phía sau nhà là khu vườn rộng, họ dựng thêm một căn nhà sàn để nấu bếp củi. Những năm sau đó, cặp vợ chồng có tiền mua thêm đất rừng để trồng cây lâm nghiệp, nuôi bò, khai hoang làm ruộng.

Tháng 10/2024, Sô Y Tiết và Nguyễn Ngọc Lan mới tổ chức lễ cưới. Bế cậu con trai hai tuổi trên tay, Tiết rơi nước mắt. "Giấc mơ về một mái ấm gia đình nay đã hiện hữu thật rồi", anh nói.

Còn với Ngọc Lan, khoảnh khắc mặc váy cưới, tay trong tay bên chồng con và nhận lời chúc phúc của bà con xóm giềng là "dấu ấn đẹp nhất trong 30 năm cuộc đời".

6 năm sau ngày nổi tiếng, sức hút của "chàng trai chăn bò hát đếm số" không còn như trước nhưng vợ chồng họ vẫn duy trì sáng tạo nội dung để có thêm thu nhập. Bên cạnh đó, anh vẫn gắn bó với đàn bò và học cách trồng lúa. Là người dân quê nhưng hơn 30 năm cuộc đời trước đó của chàng trai mồ côi không có một mảnh đất cắm dùi. Nay với anh, việc làm đất, gieo mạ có nhiều bỡ ngỡ.

"Mối quan tâm lớn nhất của tôi bây giờ không phải là hào quang trên mạng, mà là học cách trồng lúa, tích trữ lương thực để tổ ấm nhỏ an toàn trước biến cố", anh chia sẻ.

Ông Nguyễn Xuân Việt, Chủ tịch UBND xã Vân Canh, cho biết gia đình Sô Y Tiết có lối sống lành mạnh, giản dị và được bà con xóm giềng yêu mến. "Ai thuê chăn bò Tiết vẫn đi. Hai vợ chồng còn quay video để có thêm thu nhập nuôi con", ông Việt nói.

Với Ngọc Lan, Sô Y Tiết là chỗ dựa của cuộc đời. Cô nói tình yêu và chở che của anh đem đến cảm giác bình yên mà từ nhỏ chưa từng có vì thiếu vắng cha. Còn với Tiết, vợ là nguồn dịu dàng cho anh được dựa dẫm. Những ngày căn bệnh cũ tái phát, Lan luôn túc trực chăm sóc, giành làm hết các công việc nặng nhọc.

"Ngày mới dọn về sống chung, hai vợ chồng rất hay tủi thân ôm nhau khóc trong góc trọ. Nhưng rồi hai đứa tự lau nước mắt cho nhau, dặn lòng chọn cách sống hồn nhiên như những đứa trẻ để bù đắp quãng đời có nhiều nỗi buồn", Ngọc Lan nói

Chiều muộn ngày cuối tháng 6, Sô Y Tiết ngắm nhìn mảnh ruộng mạ non với nụ cười. Người đàn ông từng nghĩ mình không sống nổi đến tuổi 30 giờ đã có nhà, có vợ, có con và cả những mùa lúa để chờ.

"Nếu một ngày mạng xã hội không còn, tôi vẫn đi thả bò, làm vườn bên vợ con", chàng trai từng một thời nổi tiếng thế giới nói.

Tin Gốc: Vnexpress

Mọt gạo là "vị khách không mời" khiến nhiều gia đình khó chịu vì làm giảm chất lượng gạo và gây mất vệ sinh. Tin vui là bạn không cần dùng đến hóa chất, chỉ với những nguyên liệu quen thuộc trong căn bếp cũng có thể hạn chế và đẩy lùi mọt gạo một cách an toàn, hiệu quả.

Nhiều người cho rằng chỉ những loại gạo để lâu hoặc bị ẩm mới xuất hiện mọt. Thực tế, trứng mọt thường đã bám trên hạt gạo ngay từ sau quá trình thu hoạch và bảo quản. Khi gặp điều kiện nhiệt độ, độ ẩm phù hợp, chúng sẽ phát triển thành mọt trưởng thành.

Gạo bị mọt không chỉ mất đi hương vị thơm ngon mà còn làm giảm giá trị dinh dưỡng. Vì vậy, nếu phát hiện mọt trong thùng gạo, bạn có thể áp dụng ngay những cách dưới đây.

Tỏi và ớt đều có mùi hăng đặc trưng khiến mọt gạo khó tiếp cận.

Chỉ cần đặt vài tép tỏi khô hoặc vài quả ớt khô đã bỏ hạt vào trong thùng gạo, mùi hương tự nhiên của chúng sẽ giúp xua đuổi mọt mà không làm ảnh hưởng đến chất lượng gạo.

Sau khi ăn quýt hãy giữ lại vỏ, đem phơi khô từ 3-5 ngày để dùng làm nguyên liệu bảo quản gạo. Cứ 20 kg gạo cho 2-3 miếng vỏ quýt khô vào. Việc này không những có tác dụng đuổi sâu bọ trong nhà một cách hiệu quả mà còn ngăn không cho gạo bị mối mọt.

Nếu không thích mùi tỏi hoặc ớt, bạn có thể sử dụng rượu trắng.

Đặt một chiếc ly nhỏ vào giữa thùng gạo sao cho miệng ly cao hơn mặt gạo, sau đó rót khoảng 50 ml rượu trắng và để mở nắp. Rượu có khả năng bay hơi nhanh, giúp hạn chế vi khuẩn và góp phần xua đuổi mọt mà không làm mất mùi thơm tự nhiên của gạo.

Một lượng nhỏ muối trắng rắc vào thùng gạo cũng có thể hỗ trợ hạn chế mọt.

Tuy nhiên, chỉ nên sử dụng một lượng rất ít vì nếu cho quá nhiều, gạo có thể bị mặn và dễ hút ẩm hơn, ảnh hưởng đến chất lượng bảo quản.

Khi gạo đã xuất hiện mọt, hãy trải gạo thành lớp mỏng trên mặt phẳng sạch rồi dùng máy sấy tóc ở chế độ nóng để hong khô. Nếu thời tiết thuận lợi, bạn cũng có thể mang gạo ra phơi nắng.

Nhiệt độ cao sẽ khiến mọt bò lên bề mặt, giúp bạn dễ dàng thu gom và loại bỏ. Sau khi thu dọn, nên tiêu hủy mọt hoàn toàn, tránh chỉ đổ vào thùng rác vì chúng vẫn có thể sống sót và tiếp tục quay trở lại.

Phương pháp bảo quản bằng lá trà là một phương pháp đặc biệt truyền thống, vì trà có chứa một lượng lớn phenol, không chỉ có tác dụng ức chế sâu bọ sinh sôi trong gạo mà còn giúp gạo không bị hôi.

Thông thường, 10 kg gạo có thể được bảo quản cùng với 10 gam lá trà xanh, cho vào túi gạc.

Để hạn chế tình trạng mọt xuất hiện, bạn nên:

Chọn mua gạo mới, có nguồn gốc rõ ràng.

Bảo quản gạo trong thùng kín, đặt ở nơi khô ráo, thoáng mát.

Vệ sinh thùng đựng gạo định kỳ.

Không nên mua quá nhiều gạo cùng lúc để tránh bảo quản quá lâu.

Loại bỏ ngay gạo bị ẩm mốc hoặc hư hỏng để tránh ảnh hưởng đến lượng gạo còn lại.

Chỉ với vài mẹo đơn giản từ những nguyên liệu sẵn có trong gia đình, bạn có thể bảo quản gạo sạch, thơm ngon và hạn chế tối đa tình trạng mọt xuất hiện. Chủ động bảo quản đúng cách không chỉ giúp giữ chất lượng hạt gạo mà còn tránh lãng phí và đảm bảo an toàn cho bữa ăn của cả gia đình.

Tin Gốc: Người Đưa Tin