Reuters ngày 30/5 dẫn dữ liệu do Bộ Di trú, Tị nạn và Quốc tịch Canada (IRCC) cung cấp, cho biết sau khi luật cho phép mở rộng diện nhập tịch cho hậu duệ của công dân Canada bắt đầu có hiệu lực, họ đã phê chuẩn 275 hồ sơ diện này vào tháng 12/2025.
Nhưng một tháng sau, số người Mỹ nhập tịch Canada diện huyết thống tăng lên 1.140. Con số này duy trì ở mức 1.255 hồ sơ vào tháng 2 và 1.405 hồ sơ vào tháng 3.
IRCC cho hay tính đến tháng 2, khoảng 48% số người nhập tịch diện huyết thống theo quy định mới đến từ Mỹ. Phần lớn những người này vẫn sống ở Mỹ, nhưng muốn có thêm lựa chọn cho tương lai, theo Nick Berning, một luật sư di trú người Mỹ.
Tỷ lệ hồ sơ từ Mỹ ở mức cao phản ánh mối liên hệ lịch sử giữa hai nước, đồng thời cho thấy nhiều người Mỹ coi Canada là lựa chọn hấp dẫn để sinh sống hoặc học tập giữa lúc chính trị Mỹ nhiều bất ổn, Berning nói.
“Điều quan trọng nhất là gia đình chúng tôi có thêm lựa chọn”, William Hunnewell, 41 tuổi, sống tại Seattle, bang Washington, Mỹ, nói. Anh nộp hồ sơ hồi đầu năm và dự kiến nhận phản hồi sau 9 tháng đến một năm. Cụ cố của Hunnewell từng khai hoang ở Saskatchewan trước Thế chiến I, còn ông nội anh sinh tại Canada.
“Nếu con tôi muốn học tập hay sinh sống ở Canada sau này, cháu có thể sang đó mà không cần xin thị thực hay lo thời hạn cư trú”, anh nói.
Canada trước đây không cho phép công dân sinh ở nước ngoài truyền quốc tịch cho con nếu đứa trẻ cũng sinh ngoài Canada. Năm 2023, tòa án Canada tuyên bố quy định này là vi hiến. Những thay đổi bắt đầu có hiệu lực từ cuối năm 2025.
Theo quy định mới, nếu người xin quốc tịch chứng minh được dòng dõi trực hệ với một công dân Canada, có thể qua nhiều thế hệ, họ sẽ đủ điều kiện nhập tịch. Hàng triệu người Mỹ được cho là đáp ứng yêu cầu này.
“Sự quan tâm hiện nay đến quốc tịch Canada chắc chắn chịu tác động từ chính trị Mỹ”, luật sư Berning nói. “Họ muốn ở lại Mỹ, nhưng nếu không thể chịu nổi tình hình, họ muốn có một lối thoát”.
Chia rẽ chính trị ở Mỹ ngày càng sâu sắc, khi các cuộc thăm dò cho thấy tỷ lệ cử tri không hài lòng với chính quyền Trump gia tăng.
Quan hệ Mỹ – Canada cũng trở nên căng thẳng hơn sau khi ông Trump áp thuế lên hàng hóa Canada và nhiều lần đề cập khả năng sáp nhập nước này thành bang thứ 51.
Tư lệnh Hải quân Iran, Chuẩn đô đốc Shahram Irani, cho biết các lực lượng của ông đã triển khai các tàu ngầm hạng nhẹ nội địa tại eo biển Hormuz để đối phó với các tàu hải quân của đối phương.
Ông tuyên bố các tàu ngầm hạng nhẹ do Iran sản xuất đang được mở rộng quy mô và bố trí dưới đáy biển tại các vùng nước thuộc eo biển Hormuz, phù hợp với các mối đe dọa hiện hữu, năng lực và nhu cầu tác chiến. Ông cho biết các tàu ngầm này có khả năng nằm phục dưới đáy biển trong thời gian dài tại eo biển Hormuz, đồng thời theo dõi và phá hủy các tàu đối phương.
Theo Tư lệnh Hải quân Iran, các tàu ngầm hạng nhẹ này thường được các sĩ quan và quân nhân hải quân gọi là "những chú cá heo của vịnh Ba Tư".
Theo Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế, Iran sở hữu ít nhất 16 tàu ngầm hạng nhẹ lớp Ghadir. Mỗi tàu có thủy thủ đoàn chưa đến 10 người và có thể mang theo 2 quả ngư lôi hoặc 2 tên lửa hành trình chống hạm C-704.
Tuy nhiên, theo một nguồn tin am hiểu vấn đề, những tàu ngầm này khá ồn so với hầu hết các tàu ngầm hiện đại. Thủy thủ đoàn cũng có kinh nghiệm hạn chế và các tàu này thường gặp vấn đề về bảo trì.
Iran trên thực tế đã đóng cửa eo biển Hormuz, nơi vận chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới, kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu chiến dịch tấn công vào ngày 28/2.
Quyết định triển khai các tàu ngầm mini của Iran được đưa ra khi Mỹ mở chiến dịch hộ tống quân sự cho các tàu thương mại qua eo biển Hormuz. Chiến dịch đang tạm dừng, nhưng có thể nối lại trong những ngày tới.
Tehran có thể kiểm soát phần lớn Hormuz thông qua việc sử dụng, hoặc đơn giản là đe dọa sử dụng tên lửa và máy bay không người lái giá rẻ. Những tàu ngầm mini này có khả năng sẽ phục vụ mục đích tương tự.
Một thách thức khi triển khai chúng hiệu quả là địa lý: Eo biển Hormuz nơi sâu nhất cũng chỉ khoảng 100m. Vùng Vịnh Ba Tư cũng không sâu hơn đáng kể. Điều này khiến tàu ngầm khó ẩn mình hơn.
Theo Tasnim, tàu ngầm lớp Ghadir được "thiết kế đặc biệt" cho eo biển Hormuz và các vùng nước nông.
Cho đến nay, chưa có tàu ngầm nào của Iran xuất hiện trong thực chiến. Tàu ngầm kích cỡ đầy đủ duy nhất của họ, một tàu ngầm lớp Kilo từ thời Liên Xô, đã bị đánh chìm ngay tại bến cảng neo đậu.
Tàu lớp Ghadir nhỏ hơn nhiều, chỉ có độ choán nước 115 tấn. Ngược lại, tàu lớp Kilo có độ choán nước hơn 2.000 tấn, còn tàu ngầm tấn công chạy bằng năng lượng hạt nhân lớp Los Angeles của Mỹ có độ choán nước hơn 6.000 tấn.
Tàu ngầm mini thường được sử dụng để phòng thủ bờ biển, vì chúng không có khả năng chịu đựng cho các chuyến hải trình dài và không thể lặn sâu như các tàu lớn hơn. Các tàu của Iran được phát triển trong nước, với thông báo chính thức đầu tiên về việc sản xuất là vào năm 2005.
Mỹ và Israel tuyên bố rằng gần như toàn bộ hải quân Iran đã bị phá hủy nhưng các báo cáo cho thấy những con tàu nhỏ đã tấn công tàu Mỹ đi qua eo biển Hormuz 2 lần trong tuần qua.
Bà Emma Salisbury thuộc Viện Nghiên cứu Chính sách Đối ngoại và Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Hải quân Hoàng gia nhận định: “Bên cạnh yếu tố răn đe chung, rủi ro chính sẽ là việc rải thủy lôi. Nếu Iran muốn tạo ra một màn phô trương lớn, họ sẽ sử dụng chúng kết hợp với các tàu tấn công nhanh và máy bay không người lái để thực hiện một cuộc tấn công bầy đàn lớn vào tàu chiến Mỹ, nhưng điều đó còn tùy thuộc vào việc họ muốn đánh cược mạng sống của thủy thủ đoàn đến mức nào”.
Tổng thống Nga Vladimir Putin tối 19/5 tới Bắc Kinh, bắt đầu chuyến công du kéo dài hai ngày. Ông Putin cởi áo khoác ngoài trước khi bước lên chuyên xa ở sân bay. Ngày 20/5, ông tiếp tục lặp lại hành động này khi rời đi sau hơn 4 tiếng làm việc với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Đại lễ đường Nhân dân Bắc Kinh.
Theo China News, đây là hành động hiếm thấy bởi trong văn hóa Nga, người ta chỉ cởi áo khoác khi đã vào trong nhà hoặc ở trong môi trường rất thoải mái. Video đã thu hút hơn 2,5 triệu lượt xem cùng hàng trăm nghìn lượt thích và bình luận.
Theo công cụ tóm tắt của Weibo, khoảng 45% lượng bình luận trên nền tảng này cho rằng việc ông Putin cởi áo khoác thể hiện thái độ thân thiện, phản ánh quan hệ hữu nghị giữa Trung Quốc và Nga. Khoảng 35% cho rằng đó là phản ứng bình thường vì nhiệt độ ở Bắc Kinh vào thời gian này khá nóng. Số còn lại cho rằng không nên phân tích hay gán ghép quá nhiều ý nghĩa chính trị vào hành động này.
"Có lẽ là ông ấy thấy nóng quá", một người có tên Bone bình luận.
"Tôi cho rằng với tính cách của ông Putin, đây là hành động nhằm biểu lộ thái độ. Vì ông ấy hoàn toàn có thể cởi áo sau khi lên xe nhưng ở đây, ông ấy lại chọn cởi áo trước mặt mọi người. Có lẽ ông ấy muốn bộc lộ sự tin tưởng vào Trung Quốc", một người khác phản bác.
"Bắc Kinh tối hôm đó khá mát mẻ. Tôi mặc áo ngắn tay còn thấy hơi lạnh. Tôi nghĩ là ông ấy muốn thể hiện điều gì đó", người thứ ba nhận xét.
"Ông ấy đến Trung Quốc lần thứ 25 rồi, quá quen thuộc rồi", một người khác nhận định. "Thế nên hành động cởi áo cho thấy ông ấy đến Trung Quốc như đến nhà anh em chơi".
Chuyến thăm ngày 19-20/5 là lần thứ hai ông Putin gặp ông Tập trong vòng một năm, sau chuyến công du 4 ngày của lãnh đạo Nga cuối tháng 8/2025. Trong cuộc hội đàm, ông Putin đã ca ngợi mối quan hệ Nga - Trung đang ở "mức độ cao chưa từng có".
Sau nhiều năm chịu sức ép từ phương Tây, Moskva ngày càng thúc đẩy quan hệ với Bắc Kinh về thương mại, công nghệ và năng lượng. Trong khi đó, Trung Quốc coi Nga là đối tác chiến lược quan trọng nhằm bảo đảm an ninh năng lượng và gia tăng ảnh hưởng trên trường quốc tế.
Hãng tin Bloomberg dẫn nghiên cứu mới của Liên hợp quốc cho thấy cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran có thể xóa sổ gần 200 tỉ USD tăng trưởng kinh tế trên khắp Trung Đông.
Theo phân tích của Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) về các hệ lụy kinh tế và xã hội đối với các quốc gia Ả Rập được công bố sáng 31-3, khu vực này có nguy cơ mất từ 120 tỉ USD đến 194 tỉ USD tổng sản phẩm quốc nội (GDP) do những gián đoạn từ cuộc chiến.
Cơ quan này cho biết đã nghiên cứu nhiều kịch bản khác nhau, để xác định tầm ảnh hưởng của cuộc xung đột bắt đầu từ ngày 28-2 đối với các quốc gia trong khu vực.
Các tác giả bản báo cáo nhận định thiệt hại có thể sẽ rất nghiêm trọng, ngay cả khi cuộc chiến kết thúc sớm.
"Sự leo thang quân sự ngắn hạn tại Trung Đông có thể tạo ra những tác động kinh tế - xã hội sâu rộng và lan tỏa trên khắp khu vực các quốc gia Ả Rập", báo cáo nhấn mạnh.
Báo cáo dự báo tổng thiệt hại có thể khiến tỉ lệ thất nghiệp trong khu vực tăng thêm tới 4 điểm phần trăm, tương đương với việc mất đi khoảng 3,6 triệu việc làm và đẩy 4 triệu người vào cảnh nghèo đói.
"Cuộc khủng hoảng này gióng lên hồi chuông cảnh báo đối với các quốc gia trong khu vực", ông Abdallah Al Dardari, trợ lý Tổng thư ký Liên hợp quốc phụ trách khu vực Ả Rập của UNDP, cho biết trong một tuyên bố.
Những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất dự kiến tập trung tại các quốc gia thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh và khu vực Levant (giáp Địa Trung Hải phía đông), với mỗi khu vực dự kiến mất hơn 5,2% GDP.
Xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran hiện đã bước sang tháng thứ hai, khiến giá năng lượng toàn cầu tăng vọt và gây bất ổn cho nền kinh tế thế giới.
Một báo cáo trước đó của Liên hợp quốc cho thấy việc tuyến vận tải qua eo biển Hormuz bị tê liệt đang đẩy giá lương thực và phân bón tăng cao, đặc biệt gây tác động nặng nề tới các quốc gia nghèo.
