Ngày 2-6, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì hội nghị sơ kết tình hình thực hiện công điện của Thủ tướng về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Tại hội nghị, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng đánh giá những kết quả đạt được mới chỉ là bước đầu. So với yêu cầu đặt ra, công tác bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế cần tiếp tục tập trung khắc phục.
Ông yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải tiếp tục mở đợt cao điểm mới, rà soát toàn diện tình hình, tập trung đấu tranh quyết liệt hơn nữa đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
“Toàn hệ thống phấn đấu nâng số vụ phát hiện, xử lý vi phạm về sở hữu trí tuệ tăng ít nhất 20% so với năm 2025 trên tất cả các khâu từ thanh tra, kiểm tra, xử lý hành chính đến điều tra, truy tố và xét xử hình sự”, Phó thủ tướng yêu cầu, đồng thời cho biết đây không chỉ là yêu cầu trong nước mà còn là cơ sở để Việt Nam chứng minh với các đối tác quốc tế về quyết tâm và hiệu quả thực chất trong bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ.
Trong đó, các bộ, ngành cần khẩn trương rà soát toàn bộ các quy định pháp luật liên quan đến thực thi quyền sở hữu trí tuệ.
Đặc biệt, cần nghiên cứu mức xử phạt vi phạm hành chính đối với các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ để bảo đảm tính răn đe; rà soát, sửa đổi các nghị định, thông tư hiện hành còn bất cập hoặc chưa rõ ràng.
Trong năm 2026 phải cơ bản hoàn thành việc nhận diện toàn bộ các bất cập về thể chế để xây dựng lộ trình sửa đổi phù hợp.
Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Công an và các cơ quan liên quan khẩn trương xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về thực thi quyền sở hữu trí tuệ, cập nhật thường xuyên và bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan. Hệ thống này được yêu cầu đưa vào vận hành trong năm 2026.
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch được yêu cầu tập trung xử lý nghiêm các hành vi sao chép, sử dụng, khai thác trái phép tác phẩm, chương trình phát sóng, bản ghi âm, ghi hình; ngăn chặn hiệu quả tình trạng phát tán nội dung vi phạm trên môi trường mạng.
Phó thủ tướng đề nghị Bộ Công an tiếp tục đẩy mạnh điều tra, xử lý triệt để các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; tăng cường áp dụng biện pháp hình sự đối với các vụ việc đủ điều kiện khởi tố nhằm bảo đảm tính nghiêm minh.
Bộ Công Thương cần tiếp tục chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường mở các đợt cao điểm kiểm tra, xử lý vi phạm tại các địa bàn trọng điểm. Tập trung đấu tranh với hàng giả, hàng nhái, hàng xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp và các hành vi vi phạm trên môi trường thương mại điện tử…
Các địa phương phải phấn đấu tăng ít nhất 20% số vụ phát hiện, xử lý vi phạm so với năm 2025. Kết quả thực hiện sẽ là tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng địa phương.
Theo báo cáo, Bộ Công an đã phát hiện, điều tra và xác minh 148 vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; xử lý 128 vụ việc, trong đó khởi tố 44 vụ án hình sự.
Đặc biệt, lực lượng công an đã triệt phá nhiều đường dây vi phạm nghiêm trọng trên môi trường mạng, trong đó có các trang web phát sóng bóng đá trái phép như CakhiaTV, Rakhoi TV. Tổng giá trị hàng hóa vi phạm bị thu giữ hơn 28 tỉ đồng.
Lực lượng công an cũng đóng vai trò nòng cốt trong việc ngăn chặn hơn 1.000 trang web vi phạm bản quyền và sở hữu công nghiệp.
Bộ Công Thương cùng các địa phương đã chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm. Kết quả, 1.520 vụ vi phạm về sở hữu công nghiệp, chủ yếu là giả mạo nhãn hiệu, đã bị xử lý.
Đáng chú ý, so với tháng 5-2025, số vụ xử lý tăng 370,6%, cao gấp 4,7 lần; số tiền xử phạt tăng 314,8%; trị giá tang vật bị xử lý tăng 827,5%, vượt xa mục tiêu tăng tối thiểu 20% được giao.
Một số địa phương ghi nhận kết quả nổi bật như: Hà Nội xử lý 340 vụ, TP.HCM xử lý 234 vụ. Riêng hai địa phương này đã xử lý 574 vụ, chiếm khoảng 35,6% tổng số vụ việc được xử lý trên toàn quốc.
Theo đánh giá của Bộ Khoa học và Công nghệ, các lực lượng chức năng đã chuyển từ trạng thái xử lý thụ động sang chủ động phát hiện.
Bên cạnh kết quả đạt được, Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn mới. Trong đó, hoạt động buôn bán hàng giả, hàng hóa giả mạo nhãn hiệu vẫn diễn ra công khai tại một số chợ truyền thống, trung tâm thương mại và trên các nền tảng thương mại điện tử.
Khi Mỹ và Iran thảo luận cách mở cửa vĩnh viễn eo biển Hormuz và khôi phục dòng chảy dầu của Trung Đông, diễn biến sắp tới trên thị trường có thể lại phụ thuộc vào một quốc gia không tham gia đàm phán. Đó là Trung Quốc.
Là nước tiêu thụ dầu lớn thứ 2 thế giới, Trung Quốc đã dùng mọi cách để bảo tồn nguồn cung khi chiến sự Trung Đông làm gián đoạn dòng chảy của hơn 11 triệu thùng dầu mỗi ngày. Bắc Kinh đã giảm nhập khẩu, tận dụng kho dự trữ khổng lồ và đẩy mạnh sử dụng năng lượng sạch. Nhờ đó, tác động lên giá trong nước được giảm thiểu.
Các biện pháp này thậm chí có hiệu quả với thị trường thế giới. Ở thời điểm đầu chiến sự, nhiều nhà phân tích cảnh báo giá dầu có thể lên 200 USD một thùng năm nay. Tuy nhiên, kể cả khi tổng lượng dầu bị mất đã vượt 1 tỷ thùng, giá gần đây vẫn ổn định. Nhiều người cho rằng Trung Quốc là lý do chính.
"Trung Quốc đóng vai trò thiết yếu trong việc tạo ra bộ đệm với phần còn lại của châu Á, qua đó giảm áp lực cho kinh tế toàn cầu", Daan Walter - Giám đốc hãng tư vấn năng lượng Ember cho biết.
Giá dầu Brent sáng 24/6 quanh 76 USD một thùng, trong khi dầu WTI là 72 USD. Giá đi xuống nhiều phiên qua, do kỳ vọng eo biển Hormuz sớm vận hành bình thường. Mỗi thùng dầu Brent trước chiến sự khoảng 70 USD và đến đầu tháng 5 lên hơn 120 USD - cao nhất 4 năm.
Khi tầm ảnh hưởng về năng lượng của Trung Quốc ngày càng tăng, nhiều nhà phân tích cho rằng chính sách và xu hướng tiêu thụ của nước này sẽ đóng vai trò quyết định với giá dầu, bất kể eo biển Hormuz được mở cửa nhanh hay chậm.
Trong báo cáo đầu tháng này, các nhà phân tích của Ngân hàng Societe Generale cho biết lệnh cấm vận dầu mỏ của các nước Arab năm 1973 khiến nguồn cung toàn cầu giảm 7%, nhưng giá dầu tăng tới 134%. Tuy nhiên, chiến sự lần này không khiến giá dầu tăng mạnh tương tự, dù xung đột ảnh hưởng tới khoảng 14% nguồn cung toàn cầu.
Ngân hàng này cho rằng nghịch lý đó phần lớn đến từ Trung Quốc - "bàn tay vô hình đang tái cân bằng thị trường". Quốc gia này có khả năng giảm nhập khẩu khoảng 3 triệu thùng một ngày, gần như bằng toàn bộ nhu cầu dầu của Nhật Bản.
Trung Quốc có thể giảm mạnh tiêu thụ vì nhiều lý do. Trước chiến sự, nước này tăng tích trữ dầu thô nhờ nguồn cung giá rẻ từ Nga và Iran, theo Phó chủ tịch phụ trách thị trường dầu tại Rystad Energy Janiv Shah. Hiện Trung Quốc sở hữu hơn 1 tỷ thùng dầu trong kho dự trữ thương mại và chiến lược. Chúng đã được xuất kho từ tháng 5.
"Trung Quốc từng tạo giá sàn cho dầu thô. Nhưng năm nay, họ tạo ra giá trần", Shah nói.
Trong chiến sự, chính phủ Trung Quốc cũng hạn chế xuất khẩu các sản phẩm lọc dầu như diesel và xăng nhằm đảm bảo nguồn cung trong nước. Điều này khiến các nhà máy lọc dầu Trung Quốc giảm động lực mua thêm dầu thô trên thị trường quốc tế.
Bên cạnh đó, sự bùng nổ xe điện đang làm giảm nhu cầu nhiên liệu hóa thạch của nước này. Hiện tại, 50% xe chở khách mới bán ra tại Trung Quốc là xe chạy năng lượng mới. Theo ước tính của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), số lượng xe điện của Trung Quốc đã giúp giảm tiêu thụ dầu khoảng 1 triệu thùng mỗi ngày năm ngoái.
"Đó là van xả áp tuyệt vời cho thị trường dầu toàn cầu", David Fishman - chuyên gia về năng lượng Trung Quốc tại Lantau Group nhận xét. Tuy nhiên, ông cho rằng khả năng hấp thụ cú sốc nguồn cung của nước này có giới hạn vì lượng dầu dự trữ không thể sử dụng mãi.
Hiện tại, sau nhiều tháng lo ngại về cuộc khủng hoảng dầu lớn nhất lịch sử, IEA lại cảnh báo việc mở lại eo biển Hormuz có thể khiến thị trường dư cung năm 2027. Trong báo cáo tuần trước, IEA dự báo nguồn cung tăng 8 triệu thùng một ngày, trong khi nhu cầu chỉ tăng 2 triệu thùng. Họ cho rằng đây là "cơ hội để các nước bổ sung lượng tồn kho đã cạn kiệt hoặc xây thêm kho dự trữ chiến lược mới, trong bối cảnh nhiều quốc gia đang rà soát lại chiến lược và chính sách năng lượng sau khủng hoảng".
Dù nhu cầu dầu toàn cầu vẫn được dự báo tăng, bất ổn gần đây cũng thúc đẩy quá trình chuyển dịch sang năng lượng tái tạo. Trung Quốc - quốc gia dẫn đầu thế giới về xe điện, pin và năng lượng mặt trời - đã ghi nhận kim ngạch xuất khẩu sản phẩm năng lượng sạch cao kỷ lục trong tháng 3, sau khi chiến sự bùng phát.
"Quá trình điện khí hóa đang tăng tốc. Dù kết quả đàm phán Mỹ - Iran vẫn chưa chắc chắn, đây có thể là thời điểm quan trọng thúc đẩy giảm phát thải carbon trên toàn cầu", Cosimo Ries - nhà phân tích năng lượng và ôtô tại Trivium China nhận định.
Muyu Xu - nhà nghiên cứu dầu thô tại Kpler cho rằng tình trạng dư cung thậm chí có thể xuất hiện ngay từ tháng tới. Nếu eo biển Hormuz được mở cửa nhanh, khoảng 100 triệu thùng dầu bị mắc kẹt sẽ quay trở lại thị trường.
Iran nhiều khả năng sẽ đẩy mạnh sản xuất, đặc biệt khi Mỹ tạm thời miễn trừ các lệnh trừng phạt. Tuy nhiên, điều này cũng có thể khiến dầu Iran kém hấp dẫn hơn với Trung Quốc. Bắc Kinh lâu nay vẫn mua dầu Iran với chiết khấu cao, do Tehran có ít lựa chọn khách hàng.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia hoàn tất kế hoạch nhập dầu cho nhu cầu mùa hè, Trung Quốc có thể một lần nữa trở thành nhân tố quan trọng giúp tái cân bằng thị trường. "Nếu giá giảm, việc đầu tiên họ làm có thể là mua tích trữ trở lại", Fishman nói.
Xu cũng cho rằng bức tranh đã hoàn toàn khác so với hai tháng trước. Hiện nay, quốc gia có khả năng hấp thụ lượng dầu dư thừa là Trung Quốc. "Nhưng vấn đề là họ sẽ muốn mua cái gì?", bà nói.
Công ty TNHH Nước giải khát Suntory PepsiCo Việt Nam vừa công bố khánh thành nhà máy tại Tây Ninh với tổng đầu tư dự kiến 300 triệu USD (tương đương 7.800 tỷ đồng).
Cũng đầu tháng 7, Công ty TNHH Aeon Việt Nam có buổi làm việc với lãnh đạo UBND tỉnh Ninh Bình, xúc tiến tiến độ triển khai dự án Trung tâm thương mại Aeon tại phường Phủ Lý. Dự án có tổng vốn đầu tư khoảng 940 tỷ đồng, dự kiến đưa vào vận hành trong quý IV/2027.
Những năm gần đây, với vị trí địa lý thuận lợi, Việt Nam trở thành tâm điểm đầu tư của loạt "đại bàng" FDI. Đơn cử, Dowoo Insys vừa khởi công nhà máy thứ hai tại Việt Nam, nhằm mở rộng năng lực cung ứng kính siêu mỏng (UTG - Ultra Thin Glass), đón đầu làn sóng tăng trưởng của thị trường thiết bị màn hình gập.
Cùng đến từ Hàn Quốc, Nhà sản xuất bảng mạch in (PCB) TLB cũng đang lên kế hoạch nâng gấp đôi năng lực sản xuất hàng tháng thông qua việc mở rộng quy mô nhà máy của công ty con TLB VINA.
Các “đại bàng” hiện tại thì tăng quy mô sản xuất, như Tập đoàn Intel Products Vietnam đăng ký tăng thêm 2,6 tỷ USD vốn đầu tư, nâng tổng số vốn tại Khu Công nghệ cao TPHCM lên khoảng 4,1 tỷ USD.
Còn Tập đoàn Foxconn hợp tác với quỹ Brookfield Asset Management của Canada để đầu tư năng lượng tái tạo, cung cấp điện sạch cho các nhà máy tại miền Bắc. Hay doanh nghiệp Đài Loan Tektro thuộc Wellgo Group đang đầu tư mở rộng sản xuất tại Việt Nam, biến nơi đây thành cứ điểm sản xuất mới trong chuỗi cung ứng.
Theo số liệu từ Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), 5 tháng đầu năm nay, tổng vốn FDI đăng ký vào Việt Nam đạt 24,81 tỷ USD, tăng 34,9% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu về thu hút vốn đầu tư nước ngoài với 15,01 tỷ USD, tăng 44,3% so với cùng kỳ và chiếm hơn 60% tổng vốn đăng ký.
Đáng chú ý, TPHCM trong thời gian vừa rồi là một trong những địa phương dẫn đầu xu hướng này. Riêng cuối tháng 4, UBND TPHCM đã trao giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 4 dự án công nghệ cao tại Khu Công nghệ cao với tổng vốn hơn 1,23 tỷ USD.
Giá vàng ghi nhận phiên tăng ấn tượng 1,3%, vọt lên sát mốc 4.200 USD/ounce trong phiên giao dịch cuối tuần qua. Cập nhật phiên sáng đầu tuần tại châu Á, giá vàng đang giao dịch quanh mức 4.187,93 USD/ounce. Đây là tín hiệu đáng chú ý sau chuỗi ngày ảm đạm khiến kim loại quý này từng rơi xuống dưới ngưỡng 4.000 USD/ounce vào cuối tháng 6.
Sự đảo chiều này diễn ra ngay sau khi Mỹ công bố bảng lương phi nông nghiệp tháng 6 chỉ tăng 57.000 việc làm, thấp hơn nhiều so với dự báo 110.000 của giới chuyên gia. Thông tin này lập tức khiến thị trường hạ thấp kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ sớm nâng lãi suất. Theo công cụ CME FedWatch, xác suất Fed tăng lãi suất vào tháng 9 đã giảm mạnh từ 66% xuống còn 54%.
Ông Han Tan, Trưởng bộ phận phân tích thị trường tại Bybit, nhận định đà phục hồi của vàng phản ánh sự điều chỉnh nhanh chóng của nhà đầu tư trước viễn cảnh chính sách tiền tệ của Mỹ. Khi áp lực tăng lãi suất hạ nhiệt, chi phí cơ hội cho việc nắm giữ tài sản không sinh lãi như vàng cũng giảm theo, tạo điều kiện thuận lợi cho kim loại này lấy lại vị thế.
Khi "bão" địa chính trị nhường chỗ cho dữ liệu vĩ mô
Trong phần lớn nửa đầu năm 2026, thị trường vàng bị chi phối mạnh mẽ bởi căng thẳng địa chính trị, đặc biệt là xung đột Mỹ - Iran. Tuy nhiên, các báo cáo từ Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) và các tổ chức tài chính lớn như Goldman Sachs hay UBS cho thấy, tâm điểm chú ý của dòng tiền đang dần chuyển dịch về các chỉ số kinh tế Mỹ.
Bà Nicky Shiels, Giám đốc nghiên cứu kim loại quý tại MKS PAMP, cho rằng vàng không hề thất bại trong việc chống lạm phát như nhiều người lầm tưởng. Thực tế, kim loại quý này đang phản ứng với những biến thể đặc thù của lạm phát, cụ thể là lạm phát đình trệ do giá năng lượng tăng cao. Trong kịch bản này, vàng lại vận động ngược chiều với giá dầu thay vì đóng vai trò trú ẩn truyền thống.
Các chuyên gia từ 5 tổ chức tài chính hàng đầu gồm State Street, Goldman Sachs, WGC, UBS và MKS PAMP đều đồng thuận rằng đợt bán tháo trong quý II chỉ là nhịp điều chỉnh kỹ thuật. Những động lực dài hạn như nợ công toàn cầu lập kỷ lục, sự phân mảnh địa chính trị và nhu cầu tích trữ bền vững từ các ngân hàng Trung ương vẫn là bệ đỡ vững chắc cho giá vàng trong dài hạn.
Fed không phải yếu tố duy nhất giữ giá vàng
Dù tốc độ mua vàng có thể chậm lại so với giai đoạn trước, các ngân hàng Trung ương vẫn là nguồn cầu quan trọng giúp ổn định thị trường.
Theo WGC, trong tháng 5 vừa qua, khối này đã mua ròng 41 tấn vàng. Khảo sát từ OMFIF ngày 30/6 với 90 ngân hàng Trung ương cho thấy, lần đầu tiên số tổ chức muốn giảm tỷ trọng đồng USD nhiều hơn số muốn tăng thêm, trong khi 30% có kế hoạch tiếp tục tích trữ vàng.
Tại châu Á, vai trò của người tiêu dùng và nhà đầu tư đang ngày càng quyết định đến xu hướng giá.
WGC chỉ ra rằng phần lớn các đợt phục hồi của vàng gần đây diễn ra trong phiên giao dịch châu Á, trong khi áp lực giảm giá thường đến từ phiên Mỹ. Đặc biệt tại Ấn Độ, dù chính sách thuế nhập khẩu mới làm giảm nhu cầu ngắn hạn, quốc gia này vẫn là thị trường tiêu thụ vàng lớn thứ 2 thế giới, tạo nên một biến số khó lường cho nửa cuối năm.
Kỳ vọng vào những mốc giá mới
Trước diễn biến hiện tại, các định chế tài chính vẫn giữ cái nhìn lạc quan về dài hạn. Goldman Sachs bảo lưu mục tiêu giá vàng 4.900 USD/ounce vào cuối năm 2026, trong khi UBS dự báo con số này có thể đạt 5.200 USD trong vòng 12 tháng tới. MKS PAMP thậm chí đưa ra dự đoán táo bạo hơn với ngưỡng 5.800 USD nếu các yếu tố hỗ trợ dài hạn như thâm hụt tài khóa và sự suy yếu của đồng USD tiếp diễn.
Ngược lại, WGC duy trì cái nhìn thận trọng hơn với kịch bản giá dao động quanh biên độ ±5% trong nửa cuối năm, trừ khi xuất hiện chất xúc tác mạnh từ thị trường lao động hoặc thay đổi chính sách từ Fed. Dù thị trường biến động mạnh với độ lệch chuẩn cao hơn mức trung bình 20 năm, vàng vẫn được đánh giá là một trong những tài sản có hiệu suất sinh lời tốt nhất trong 12 tháng qua.
Giới đầu tư hiện đang đổ dồn sự chú ý vào biên bản cuộc họp Fed sẽ được công bố trong tuần này. Đây được xem là tài liệu quan trọng để giải mã định hướng của Chủ tịch Fed Kevin Warsh và các nhà hoạch định chính sách, trong bối cảnh thị trường đang tìm kiếm sự cân bằng giữa dữ liệu kinh tế yếu kém và mục tiêu ổn định giá cả.
