Theo khoản 1 điều 26 Nghị định 90/2026 của Chính phủ (có hiệu lực từ ngày 15.5), quy định phạt tiền từ 3 – 5 triệu đồng đối với hành vi sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Đáng chú ý, khoản 2 điều 26 của nghị định nói trên quy định phạt tiền từ 5 – 10 triệu đồng đối với hành vi chứa chấp người khác sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại địa điểm thuộc quyền sở hữu hoặc quản lý của mình. Trừ trường hợp người chứa chấp là ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ hoặc chồng của người vi phạm thì không bị xử lý.
Biện pháp khắc phục hậu quả là buộc tiêu hủy thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đối với hành vi sử dụng.
Vấn đề đặt ra là, như thế nào thì bị xem là “chứa chấp” hành vi sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng?
Trao đổi với phóng viên Báo Thanh Niên, luật sư Đặng Thị Thúy Huyền (Công ty luật TNHH HPL và cộng sự) cho biết hiện chưa có quy định giải thích cụ thể về khái niệm “chứa chấp” trong trường hợp này.
Tuy nhiên, có thể hiểu đây là hành vi của người có địa điểm thuộc quyền chiếm hữu hoặc quản lý của mình, biết rõ người khác đang sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng nhưng vẫn cho phép họ sử dụng tại địa điểm đó.
Trong đó, “địa điểm thuộc quyền chiếm hữu” được hiểu là nơi người đó đang trực tiếp sử dụng, nắm giữ và có quyền quyết định các hoạt động bên trong. Còn “địa điểm thuộc quyền quản lý” là nơi người đó được giao quyền điều hành, giám sát và kiểm soát hành vi diễn ra.
“Điểm cốt lõi để xác định hành vi chứa chấp nằm ở hai yếu tố là người quản lý phải biết hành vi vi phạm và cho phép hoặc để mặc hành vi đó diễn ra trong phạm vi mình có thể kiểm soát”, luật sư Thúy Huyền phân tích.
Không chỉ dừng lại ở việc cho thuê hoặc cho mượn địa điểm, trong thực tế, trách nhiệm còn có thể được xem xét trong trường hợp người quản lý bỏ mặc để người sử dụng, hoặc để nhiều người cùng sử dụng thì vẫn có thể bị xem là hành vi chứa chấp.
Tuy nhiên, luật sư Thúy Huyền cho rằng, Nghị định 90/2026 hiện chưa đưa ra tiêu chí cụ thể như số lần vi phạm hay số lượng người vi phạm để mặc nhiên xác định là “chứa chấp”. Việc đánh giá sẽ phụ thuộc vào cơ quan có thẩm quyền, dựa trên yếu tố lỗi và khả năng kiểm soát thực tế của chủ thể quản lý.
Theo luật sư Thúy Huyền, không phải mọi trường hợp sử dụng thuốc lá điện tử diễn ra trong phạm vi quản lý đều bị xem là chứa chấp.
Ngoài trường hợp loại trừ trách nhiệm đã được quy định tại khoản 2 điều 26 đối với quan hệ gia đình (ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ hoặc chồng), pháp luật còn đặt ra nguyên tắc xử phạt hành chính phải gắn với yếu tố lỗi.
“Những trường hợp người vi phạm sử dụng thuốc lá điện tử một cách lén lút, kín đáo, không có biểu hiện rõ ràng và không bị phát hiện, dù chủ thể quản lý đã có quy định cấm, thì không thể xem là hành vi chứa chấp”, luật sư Thúy Huyền nhấn mạnh.
Tương tự, tại các địa điểm như quán ăn, quán cà phê, bệnh viện… nếu người vi phạm cố tình sử dụng thuốc lá điện tử một cách lén lút, né tránh sự kiểm tra, trong khi đơn vị quản lý đã có nội quy cấm rõ ràng, có biển cảnh báo và có biện pháp nhắc nhở khi phát hiện, thì không có cơ sở để xác định hành vi dung túng.
Ngược lại, nếu tình trạng sử dụng thuốc lá điện tử diễn ra một cách phổ biến, kéo dài trong phạm vi quản lý, và người quản lý biết nhưng không có bất kỳ biện pháp kiểm soát, nhắc nhở hay xử lý nào, thì có thể bị xem xét trách nhiệm dưới góc độ buông lỏng quản lý.
Ranh giới pháp lý trong trường hợp này được xác định giữa “không biết trong điều kiện khách quan” và “biết nhưng làm ngơ trước hành vi vi phạm”.
Theo luật sư Đặng Thị Thúy Huyền, khi phát hiện hành vi sử dụng hoặc chứa chấp việc sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, người dân có thể phản ánh đến công an hoặc UBND cấp xã, phường. Đây là những lực lượng có thẩm quyền kiểm tra, lập biên bản vi phạm hành chính tại cơ sở.
Đối với các hành vi có tính chất phức tạp hơn, như chứa chấp có tổ chức hoặc liên quan đến hoạt động kinh doanh, buôn bán, người dân cũng có thể phản ánh đến lực lượng quản lý thị trường hoặc thanh tra chuyên ngành y tế.
Căn cứ điều 112 Nghị định 90/2026, thẩm quyền xử phạt đối với các hành vi này thuộc về Chủ tịch UBND các cấp; thủ trưởng cơ quan thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo chuyên ngành y tế; người có thẩm quyền của các lực lượng công an, quản lý thị trường, hải quan, bộ đội biên phòng, cảnh sát biển. Ngoài ra còn có các cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, văn hóa, thể thao và du lịch, giáo dục, xây dựng, nông nghiệp và môi trường.
Ngày 28-6, Bộ Tư lệnh Bộ đội biên phòng đã tổ chức lễ xuất quân đội công tác tham gia tìm kiếm cứu nạn, khắc phục hậu quả động đất tại Venezuela.
Theo quyết định của Bộ Quốc phòng, Việt Nam cử lực lượng, phương tiện và vật chất sang Venezuela tham gia tìm kiếm cứu nạn, hỗ trợ khắc phục hậu quả thảm họa động đất với tổng số 82 cán bộ, chiến sĩ.
Trong đó lực lượng Bộ đội biên phòng tham gia 1 đội sử dụng chó nghiệp vụ tìm kiếm cứu nạn gồm 10 cán bộ, chiến sĩ và 8 chó nghiệp vụ. Đội hình gồm 1 sĩ quan, 9 quân nhân chuyên nghiệp và 8 chó nghiệp vụ.
Thiếu tướng Nguyễn Đức Mạnh, Phó tư lệnh Bộ đội biên phòng, cho biết trận động đất có độ lớn 7,2 và 7,5 xảy ra tại Venezuela ngày 24-6 đã gây thiệt hại đặc biệt nghiêm trọng về người và tài sản.
Việc Việt Nam cử lực lượng tham gia tìm kiếm cứu nạn thể hiện truyền thống "tương thân tương ái" của dân tộc Việt Nam, cũng như chính sách đối ngoại và tinh thần trách nhiệm của Đảng, Nhà nước, Nhân dân Việt Nam đối với cộng đồng quốc tế.
Bên cạnh đó góp phần khẳng định uy tín, năng lực của Quân đội nhân dân Việt Nam nói chung, Bộ đội biên phòng nói riêng trong hội nhập, quan hệ, hợp tác quốc tế. Đây cũng là hoạt động nhằm tiếp tục củng cố quan hệ hữu nghị giữa Việt Nam và Venezuela.
Ông Mạnh nhấn mạnh đây là vinh dự lớn, đồng thời là trách nhiệm nặng nề mà Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng và Nhân dân tin tưởng, giao phó.
Những người được lựa chọn vào lực lượng đều là các cán bộ, chiến sĩ ưu tú, được tuyển chọn kỹ lưỡng về phẩm chất, đạo đức, năng lực chuyên môn và sức khỏe, có nhiều kinh nghiệm tham gia công tác tìm kiếm cứu hộ, cứu nạn trong nước và quốc tế.
Ông đồng thời yêu cầu lực lượng làm nhiệm vụ tuyệt đối chấp hành chủ trương, đường lối đối ngoại của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước Việt Nam và các quy định của nước sở tại.
Thêm vào đó thể hiện rõ bản lĩnh, phẩm chất và giữ gìn hình ảnh tốt đẹp của người chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam; đoàn kết, gắn bó, giúp đỡ lẫn nhau, tạo thành một khối thống nhất vững mạnh để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao; chủ động, sáng tạo trong công tác, linh hoạt trong mọi tình huống.
Ông cũng yêu cầu bảo đảm an toàn tuyệt đối cho bản thân và đồng đội; quyết tâm hoàn thành tốt nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn, góp phần giảm bớt mất mát, đau thương của nhân dân Venezuela.
Kế hoạch do UBND TP.HCM vừa ban hành nhằm huy động hệ thống chính trị cùng vào cuộc; tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa chủ đầu tư, các sở, ban, ngành và UBND cấp xã trong việc tổ chức triển khai thực hiện dự án phấn đấu hoàn thành cơ bản công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bàn giao mặt bằng phục vụ triển khai dự án khu đô thị mới Bình Quới - Thanh Đa trước ngày 31-10-2026.
Theo sơ đồ quản lý tiến độ dự án (sơ đồ Gannt), công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bàn giao mặt bằng được triển khai qua 20 bước.
Đến nay công tác triển khai đã hoàn thành được 5 bước gồm: xây dựng kế hoạch thu hồi đất của dự án; tổ chức họp với người có đất trong khu vực thu hồi; thành lập hội đồng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của dự án; ban hành thông báo thu hồi đất; gửi thông báo thu hồi đất.
Hiện cơ quan chức năng đang thực hiện bước thứ 6 là tổ chức điều tra, khảo sát, kiểm đếm.
Tiếp đó, các bước tiếp theo sẽ được thực hiện trong thời gian tới như: xác nhận nguồn gốc, tình trạng pháp lý nhà, đất và tài sản gắn liền với đất để xác định người sử dụng đất đủ hay không đủ điều kiện bồi thường;
Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì tham mưu UBND thành phố ban hành quyết định về biện pháp và mức hỗ trợ khác; lập dự thảo quyết định phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và dự thảo phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; tổ chức niêm yết công khai dự thảo phương án; lấy ý kiến về dự thảo phương án; thẩm định phương án;
Quyết định phê duyệt phương án; phổ biến, niêm yết công khai quyết định phê duyệt phương án; gửi phương án; thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; chủ tịch UBND cấp xã ban hành quyết định thu hồi đất; vận động, thuyết phục để tạo sự đồng thuận.
Bước cuối cùng là bàn giao quỹ đất đã thu hồi cho chủ đầu tư, quản lý quỹ đất đã được thu hồi, hoàn thành trước ngày 31-10-2026.
Ngày 5.5, nguồn tin của PV Thanh Niên cho biết, ông Huỳnh Minh Trung, Viện trưởng Viện KSND khu vực 2 (tỉnh Vĩnh Long) vừa có quyết định chấp nhận đơn khiếu nại của bà L.T.T.B (35 tuổi, ngụ xã Nhơn Phú, tỉnh Vĩnh Long) trong vụ nữ sinh L.T.V.A (17 tuổi) nghi bị thầy giáo xâm hại.
Theo đó, Viện KSND khu vực 2 có quyết định hủy quyết định giải quyết khiếu nại số 1519 ngày 19.3.2026 của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long và quyết định không khởi tố vụ án hình sự việc "dâm ô đối với người từ đủ 13 đến dưới 16 tuổi" số 881 ngày 16.2.2026 của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long.
Yêu cầu Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long tiếp tục thụ lý, giải quyết nguồn tin về tội phạm nêu trên theo quy định của pháp luật.
Trước đó, ngày 16.2.2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long ra quyết định không khởi tố vụ án hình sự số 881 đối với nguồn tin tố giác về tội phạm nêu trên. Do không đồng ý với quyết định không khởi tố nên bà B. khiếu nại.
Ngày 19.3.2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long đã ra quyết định giải quyết khiếu nại số 1519 giữ nguyên quyết định không khởi tố vụ án hình sự số 881 trên và bác toàn bộ khiếu nại của bà B.
Sau khi xem xét đơn khiếu nại và hồ sơ giải quyết tin báo, Viện KSND khu vực 2 nhận thấy việc không khởi tố vụ án hình sự của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long là chưa đảm bảo, chưa đủ căn cứ vững chắc kết luận có hay không có dấu hiệu phạm tội để bác đơn yêu cầu xem xét của người tố giác.
Vì vậy, cần thiết phải hủy toàn bộ quyết định giải quyết khiếu nại số 1519 và quyết định không khởi tố vụ án hình sự số 881 của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Vĩnh Long để tiếp tục thụ lý, xác mình, làm rõ lại từ đầu theo quy định của pháp luật.
Đây là lần thứ 2 Viện KSND hủy quyết định của cơ quan công an. Trước đó, ngày 24.11.2023 Viện KSND tỉnh Vĩnh Long có thông báo hủy bỏ quyết định của Viện KSND H.Mang Thít về việc bác đơn khiếu nại của gia đình bà B. trong vụ nữ sinh L.T.V.A (thời điểm này mới 14 tuổi) nghi bị thầy giáo xâm hại tình dục nhưng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an H.Mang Thít không khởi tố vụ án.
Đồng thời, Viện KSND tỉnh Vĩnh Long yêu cầu Viện KSND H.Mang Thít phối hợp với cơ quan điều tra thụ lý, xác minh, làm rõ lại từ đầu theo quy định của pháp luật.
Trước đó, ngày 8.3.2023, bà B. đến Công an xã Mỹ Phước (nay là Công an xã Nhơn Phú) tố giác ông V.V.L (57 tuổi, ngụ ấp Cái Kẻ, xã Mỹ Phước, huyện Mang Thít, tỉnh Vĩnh Long cũ) có hành vi dâm ô đối với V.A là cháu ruột bà B., sống cùng bà B. (thời điểm bà B. tố cáo bị xâm hại, V.A mới 13 tuổi).
Theo nội dung tố giác và lời trình bày của V.A, vào khoảng 14 giờ ngày 14.11.2022, do kết quả bài kiểm tra môn toán giữa học kỳ không cao, ông L. (giáo viên dạy toán, chủ nhiệm lớp của V.A, V.A là lớp trưởng) đã nhắn tin qua Zalo gọi bà B. đến nhà ông để nhận đề kiểm tra về cho V.A làm lại nhằm cải thiện điểm số. Tuy nhiên do bà B. đi Cần Thơ chưa về nên V.A nhắn tin cho thầy để V.A đến nhà thầy lấy, và được ông L. đồng ý, đồng thời dặn V.A không đi cùng người khác.
Do không có phương tiện đi lại, V.A rủ bạn học cùng lớp là T.T.D.M (bằng tuổi V.A) chở đến nhà ông L. Khi đến nơi, ông L. kêu V.A vào trong nhà, còn M. đứng chờ ngoài sân.
Theo trình bày của V.A, khi vào trong nhà, ông L. đã có hành vi dùng tay sờ vào mông, eo, ngực, bộ phận sinh dục của V.A; sau đó dùng tay đưa vào bên trong vùng kín của em. Khi đang thực hiện hành vi thì có người bên ngoài gọi nên ông L. dừng lại, đưa đề kiểm tra cho V.A và để V.A ra về.
Khoảng 2 - 3 tuần sau, V.A kể lại sự việc cho gia đình biết.