“Ở cái tuổi lẽ ra đang tung tăng đến trường mầm non, An phải làm bạn với kim tiêm, những đợt hóa trị dài dằng dặc và cuộc đại phẫu sinh tử”, mẹ bé – chị Kim Nhung nói với VnExpress hôm 11/5.
Vốn khỏe mạnh, Khánh An đột ngột phát sốt, mệt mỏi vào tháng 4/2024, bác sĩ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Tĩnh chẩn đoán nhiễm trùng máu. Sau một tuần điều trị không giảm, bé được chuyển vào Bệnh viện Trung ương Huế, phát hiện ung thư u nguyên bào thần kinh.
U nguyên bào thần kinh là ung thư hệ thần kinh phó giao cảm, một dạng u đặc phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ dưới 5 tuổi. U có thể hình thành ngay từ khi trẻ còn trong bụng mẹ.
Bệnh nhân u nguyên bào thần kinh được điều trị duy trì, tỷ lệ sống sau 5 năm khá thấp. Tùy thuộc từng giai đoạn bệnh và thể trạng của bệnh nhi, bác sĩ đưa ra phác đồ với các liệu trình phù hợp. Trong đó, ghép tế bào gốc được xem như “phao cứu sinh” cho người bệnh, giúp tiêu diệt triệt để các tế bào ung thư, tái tạo tế bào khỏe mạnh, lui bệnh và giảm tỷ lệ tái phát. Hiện nay, sau ghép tế bào gốc, tỷ lệ sống 5 năm của nhiều bệnh nhân khoảng 30-60%, tùy thể trạng của từng người.
U nguyên bào thần kinh có thể được phát hiện khi siêu âm trong thai kỳ. Tuy nhiên trên thực tế, hầu hết trường hợp u nguyên bào thần kinh được phát hiện sau khi ung thư đã di căn sang các bộ phận khác của cơ thể như hạch bạch huyết (cơ quan nhỏ hình hạt đậu, giúp chống nhiễm trùng), gan, phổi, xương và tủy xương (mô xốp, đỏ, ở bên trong của những xương lớn). Đây là tình trạng của bé Khánh An. Xạ trị kết hợp truyền hóa chất là phác đồ điều trị ban đầu của bé.
Ngày xạ mũi đầu tiên, cơ thể non nớt của An phản ứng dữ dội. Bé sốt cao, phù nề, cứ ăn vào là nôn thốc tháo, người mệt mỏi, xanh xao. Bé sợ hãi với mũi tiêm, viên thuốc đến mức ngủ mơ quấy khóc. Chị Nhung buộc phải nói dối con nhiều lần, rằng “sớm được về nhà”, “sắp khỏi bệnh”. Đây là lời nói dối chị ao ước thành hiện thực nhất lúc ấy.
Để chữa bệnh cho con, vợ chồng chị Nhưng cố gắng vay mượn khắp nơi. Gia đình vốn đã khó khăn nay rơi vào ngõ cụt. Hai vợ chồng đều làm nông với thu nhập chỉ khoảng 6 triệu đồng mỗi tháng. Chồng bị thoát vị đĩa đệm, đau đớn không thể làm việc nặng. Chị Nhung túc trực chăm con tại bệnh viện, chăm lo cho cả người chồng đau ốm và một đứa con nhỏ khác đang tuổi ăn học ở quê.
Nguồn thu nhập chính gần như bằng không, trong khi chi phí điều trị cho bệnh nhân ung thư hàng trăm triệu đồng là một con số khổng lồ vượt quá sức chịu đựng của một gia đình nông dân.
Tháng 8/2025, Khánh An bước vào giai đoạn điều trị quan trọng nhất là ghép tế bào gốc. Đây là tia hy vọng cuối cùng để giành lấy sự sống cho em. Tuy nhiên, chi phí cần thiết 200-300 triệu đồng để duy trì phác đồ ghép tế bào gốc là giấc mơ xa xỉ đối với gia đình.
Trong lúc này, bé An may mắn được chương trình Mặt trời Hy Vọng thuộc Quỹ Hy vọng (thuộc báo VnExpress) hỗ trợ 100 triệu đồng để truyền tế bào gốc, chặn ung thư di căn xa.
Song, hành trình hậu ghép tế bào gốc không hề bằng phẳng. Sau ghép, cơ thể bé gặp một số vấn đề biến chứng, buộc phải tiếp tục ở lại bệnh viện để theo dõi và điều trị tích cực. Ước muốn lớn nhất hiện tại của chị Nhung là con được khỏe mạnh, còn ước mơ lớn nhất của bé An là mai sau làm bác sĩ để chữa bệnh cho người nghèo.
Bác sĩ Phạm Thanh Việt - Phó giám đốc phụ trách quản lý, điều hành Bệnh viện Chợ Rẫy - cho biết những năm gần đây, y học thế giới và Việt Nam ghi nhận nhiều bước tiến vượt bậc, từ chẩn đoán hình ảnh, sinh học phân tử đến điều trị cá thể hóa, góp phần nâng cao chất lượng điều trị, kéo dài tuổi thọ và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân.
Đáng chú ý, sự phát triển của công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những thay đổi sâu rộng trong thực hành y khoa. Các mô hình hỗ trợ chẩn đoán, phân tích dữ liệu lớn và thiết bị thông minh ngày càng trở thành công cụ quan trọng trong lâm sàng.
Trên cơ sở đó, Bệnh viện Chợ Rẫy xác định định hướng phát triển đẩy mạnh khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong khám chữa bệnh.
Tất cả hướng đến nâng cao chất lượng dịch vụ và chăm sóc, bảo vệ sức khỏe người dân một cách toàn diện, hiệu quả và công bằng.
Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cũng đã đánh giá cao Bệnh viện Chợ Rẫy không chỉ là bệnh viện tuyến cuối mà còn là trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao kỹ thuật hàng đầu cả nước.
Thông qua hội nghị, bệnh viện tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu chuyên môn, kết nối hiệu quả các nhà khoa học trong và ngoài nước, góp phần nâng cao năng lực hệ thống y tế khu vực và cả nước.
Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh trong thời gian qua, công tác chăm sóc giảm nhẹ và hỗ trợ tâm lý cho người bệnh vẫn chưa được quan tâm đúng mức. Đây là lĩnh vực cần chú trọng, nhất là tâm lý, một phần thiết yếu trong quá trình điều trị và chăm sóc toàn diện cho người bệnh.
Theo các nghị quyết hiện hành, ngành y tế tập trung vào một số định hướng lớn. Trước hết, đưa dịch vụ y tế đến gần người dân nhằm giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên, để các cơ sở này tập trung vào kỹ thuật chuyên sâu. Người dân cần được tiếp cận dịch vụ ngay từ điểm đầu của hệ thống.
Cùng với đó là chuyển mạnh từ "chữa bệnh" sang "phòng bệnh", xây dựng hồ sơ sức khỏe cá nhân, tổ chức khám sức khỏe định kỳ hằng năm và phát triển y tế cơ sở.
Để thực hiện các mục tiêu này, cần xây dựng trạm y tế thành đơn vị sự nghiệp hoàn chỉnh, đồng bộ về cơ sở vật chất, trang thiết bị và đặc biệt là nguồn nhân lực.
Nguồn nhân lực chính là yếu tố then chốt, cần có giải pháp cụ thể để đảm bảo nhân lực cho y tế cơ sở. Bộ Y tế đề nghị giới khoa học tập trung nghiên cứu các giải pháp bảo đảm nguồn nhân lực cho y tế cơ sở.
Bên cạnh đó, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cũng lưu ý việc phát triển cấp cứu ngoại viện. Theo đó, tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM cần tính đến phương án cấp cứu bằng đường không trong bối cảnh ùn tắc giao thông giờ cao điểm, xe cứu thương không chạy được, đánh mất giờ vàng.
Trong bối cảnh hiện nay, khoa học công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục là động lực then chốt cho sự phát triển của ngành y tế, đặc biệt trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ cao trong chẩn đoán, điều trị, can thiệp chuyên sâu và quản lý bệnh viện.
Thứ trưởng đề nghị trong thời gian tới, ngành y tế tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm như: nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn lâm sàng; đẩy mạnh hợp tác quốc tế; tăng cường chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo...
Ngày 24/6, bác sĩ Hoàng Công Tình, Khoa Hồi sức tích cực 1, Bệnh viện Đa khoa Hòa Bình, cho biết bệnh nhân suy hô hấp, sốt cao liên tục, rét run, nhiễm trùng, nhiễm độc. Vết loét đặc trưng do mò đốt ở khoeo chân phải bệnh nhân, khô, đóng vảy, không đau.
Xét nghiệm cho thấy bệnh nhân tổn thương gan, thận và tràn dịch màng phổi hai bên, chẩn đoán suy đa tạng do sốt mò, phải thở máy. Sau hai tuần điều trị, bệnh nhân cai máy thở, chức năng các tạng hồi phục.
Theo bác sĩ, đây là trường hợp điển hình của việc người bệnh chủ quan với vết loét nhỏ, không đau nên không đi khám sớm, dẫn đến biến chứng nguy hiểm tính mạng. Bệnh sốt mò do khuẩn Orientia tsutsugamushi thuộc họ Rickettsia gây ra. Nếu không phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây viêm cơ tim, suy đa tạng và tử vong.
Vết loét sốt mò thường hình bầu dục, kích thước 0,5-2 cm, có vảy đen hoặc đã bong vảy, tạo thành ổ loét có gờ, đáy hồng, ít hoặc không tiết dịch, không đau, không ngứa, thường xuất hiện ở vùng da mềm như nách, ngực, cổ. Ngoài ra, người bệnh có thể xuất hiện ban da, sưng hạch lympho, gan lách to, đôi khi vàng da; kèm theo ho, khó thở, có thể tiến triển đến suy hô hấp cấp.
Ngày 1/6, Sở Y tế TPHCM chính thức khởi động chương trình hỗ trợ nâng cao năng lực cho các trung tâm y tế khu vực trên địa bàn. Điểm đến đầu tiên của chương trình là Trung tâm Y tế khu vực Hồ Tràm, nơi còn thiếu hụt nhân lực ở một số chuyên khoa, trong khi nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân và du khách ngày càng tăng.
Trước đó, ngành y tế TPHCM đã triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ chuyên môn, kỹ thuật cho các cơ sở y tế tại khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu cũ, như Bệnh viện Đa khoa Vũng Tàu, Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa, Bệnh viện Y học cổ truyền, và đặc biệt là Trung tâm Y tế Quân dân y đặc khu Côn Đảo.
Từ những kết quả đạt được, Sở Y tế tiếp tục mở rộng mô hình hỗ trợ đến các trung tâm y tế khu vực. Trong đó, Hồ Tràm được xác định là địa bàn ưu tiên trong giai đoạn đầu.
Sau khi khảo sát thực tế về cơ sở vật chất, nhân lực và nhu cầu chăm sóc sức khỏe của địa phương, Sở Y tế TPHCM giao 4 bệnh viện đầu ngành trực tiếp hỗ trợ phát triển chuyên môn cho Trung tâm Y tế khu vực Hồ Tràm.
Cụ thể, Bệnh viện Nhi đồng 1 hỗ trợ phát triển chuyên khoa Nhi; Bệnh viện An Bình hỗ trợ lĩnh vực Cấp cứu, Hồi sức và Nội khoa; Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức hỗ trợ phát triển chuyên ngành Cấp cứu chấn thương, Ngoại khoa và Chấn thương chỉnh hình; Bệnh viện Mắt Bà Rịa hỗ trợ chuyên khoa Mắt.
Bên cạnh việc chuyển giao kỹ thuật, đào tạo và hỗ trợ hội chẩn từ xa, Sở Y tế TPHCM cũng triển khai mô hình luân phiên nhân viên y tế, tương tự như mô hình đang được áp dụng hiệu quả tại đặc khu Côn Đảo.
Theo đó, các bác sĩ, điều dưỡng và kỹ thuật viên từ các bệnh viện tuyến trên sẽ luân phiên đến làm việc trực tiếp tại Trung tâm Y tế khu vực Hồ Tràm trong từng giai đoạn, mỗi đợt luân phiên kéo dài 1 tháng. Các bác sĩ luân phiên vừa tham gia khám chữa bệnh, vừa "cầm tay chỉ việc", đào tạo tại chỗ cho đội ngũ y tế địa phương.
Hiện tại, 10 bác sĩ, điều dưỡng của các bệnh viện đã chính thức nhận nhiệm vụ luân phiên công tác tại Trung tâm Y tế khu vực Hồ Tràm. Việc tăng cường nhân lực luân phiên không chỉ giúp nâng cao năng lực chuyên môn trước mắt, mà còn góp phần xây dựng đội ngũ y tế tại chỗ chất lượng trong tương lai.
Theo Sở Y tế TPHCM, mục tiêu của chương trình không đơn thuần là hỗ trợ một cơ sở y tế riêng lẻ mà hướng đến xây dựng mạng lưới chăm sóc sức khỏe đồng đều trên toàn địa bàn thành phố sau hợp nhất.
Người dân tại các khu vực xa trung tâm cần được tiếp cận các dịch vụ y tế chất lượng ngay tại địa phương, giảm nhu cầu chuyển tuyến không cần thiết và giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến cuối.
Đây cũng là bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa định hướng phát triển hệ thống y tế TPHCM theo mô hình "đa tầng - đa cực - đa trung tâm". Trong đó, y tế cơ sở là nền tảng, còn các bệnh viện chuyên sâu là động lực phát triển và chuyển đổi số là trụ cột kết nối toàn hệ thống.
Trước đó, vào ngày 27/5, Sở Y tế TPHCM cũng ban hành kế hoạch tổ chức khám sức khỏe định kỳ cho toàn bộ người dân trên địa bàn năm 2026. Phạm vi triển khai là 168 xã, phường, đặc khu của địa phương và các đơn vị do TPHCM quản lý.
Việc xác định đối tượng thụ hưởng cụ thể được thực hiện trên cơ sở thông tin cư trú thực tế, mã đối tượng tham gia bảo hiểm y tế và dữ liệu định danh điện tử, nhằm bảo đảm đúng đối tượng, công khai, minh bạch, đồng thời bảo đảm đầy đủ quyền lợi cho người dân khi tham gia chương trình.
Để bảo đảm chất lượng và tính thống nhất của chương trình, TPHCM chỉ lựa chọn các bệnh viện, trung tâm y tế và phòng khám đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của Bộ Y tế về khám sức khỏe. Các cơ sở này phải được Sở Y tế thẩm định về nhân lực, trang thiết bị, cơ sở vật chất, quy trình chuyên môn và năng lực quản lý dữ liệu trước khi được công bố đủ điều kiện tham gia chương trình.
Người dân sẽ được địa phương thông báo, hướng dẫn hoặc mời đến khám tại các điểm khám sức khỏe lưu động trên địa bàn cấp xã do UBND cấp xã bố trí.
Việc trả kết quả và tư vấn sức khỏe sẽ được các cơ sở thực hiện trong vòng 24-48 giờ sau khi hoàn tất khám.
Người dân có thể tải ứng dụng "Công dân số TPHCM" trên App Store hoặc Google Play, sau đó đăng nhập bằng tài khoản định danh điện tử để theo dõi kết quả khám sức khỏe, lịch sử khám và các thông tin chăm sóc sức khỏe liên quan.
Trường hợp phát hiện kết quả bất thường hoặc cần theo dõi thêm, cơ sở khám sức khỏe sẽ chủ động gọi điện thoại hoặc gửi tin nhắn hướng dẫn người dân đến cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phù hợp để được tư vấn và điều trị kịp thời.