Bác sĩ Phạm Thanh Việt – Phó giám đốc phụ trách quản lý, điều hành Bệnh viện Chợ Rẫy – cho biết những năm gần đây, y học thế giới và Việt Nam ghi nhận nhiều bước tiến vượt bậc, từ chẩn đoán hình ảnh, sinh học phân tử đến điều trị cá thể hóa, góp phần nâng cao chất lượng điều trị, kéo dài tuổi thọ và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân.
Đáng chú ý, sự phát triển của công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những thay đổi sâu rộng trong thực hành y khoa. Các mô hình hỗ trợ chẩn đoán, phân tích dữ liệu lớn và thiết bị thông minh ngày càng trở thành công cụ quan trọng trong lâm sàng.
Trên cơ sở đó, Bệnh viện Chợ Rẫy xác định định hướng phát triển đẩy mạnh khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong khám chữa bệnh.
Tất cả hướng đến nâng cao chất lượng dịch vụ và chăm sóc, bảo vệ sức khỏe người dân một cách toàn diện, hiệu quả và công bằng.
Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cũng đã đánh giá cao Bệnh viện Chợ Rẫy không chỉ là bệnh viện tuyến cuối mà còn là trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao kỹ thuật hàng đầu cả nước.
Thông qua hội nghị, bệnh viện tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu chuyên môn, kết nối hiệu quả các nhà khoa học trong và ngoài nước, góp phần nâng cao năng lực hệ thống y tế khu vực và cả nước.
Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh trong thời gian qua, công tác chăm sóc giảm nhẹ và hỗ trợ tâm lý cho người bệnh vẫn chưa được quan tâm đúng mức. Đây là lĩnh vực cần chú trọng, nhất là tâm lý, một phần thiết yếu trong quá trình điều trị và chăm sóc toàn diện cho người bệnh.
Theo các nghị quyết hiện hành, ngành y tế tập trung vào một số định hướng lớn. Trước hết, đưa dịch vụ y tế đến gần người dân nhằm giảm tải cho các bệnh viện tuyến trên, để các cơ sở này tập trung vào kỹ thuật chuyên sâu. Người dân cần được tiếp cận dịch vụ ngay từ điểm đầu của hệ thống.
Cùng với đó là chuyển mạnh từ “chữa bệnh” sang “phòng bệnh”, xây dựng hồ sơ sức khỏe cá nhân, tổ chức khám sức khỏe định kỳ hằng năm và phát triển y tế cơ sở.
Để thực hiện các mục tiêu này, cần xây dựng trạm y tế thành đơn vị sự nghiệp hoàn chỉnh, đồng bộ về cơ sở vật chất, trang thiết bị và đặc biệt là nguồn nhân lực.
Nguồn nhân lực chính là yếu tố then chốt, cần có giải pháp cụ thể để đảm bảo nhân lực cho y tế cơ sở. Bộ Y tế đề nghị giới khoa học tập trung nghiên cứu các giải pháp bảo đảm nguồn nhân lực cho y tế cơ sở.
Bên cạnh đó, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên cũng lưu ý việc phát triển cấp cứu ngoại viện. Theo đó, tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM cần tính đến phương án cấp cứu bằng đường không trong bối cảnh ùn tắc giao thông giờ cao điểm, xe cứu thương không chạy được, đánh mất giờ vàng.
Trong bối cảnh hiện nay, khoa học công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục là động lực then chốt cho sự phát triển của ngành y tế, đặc biệt trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ cao trong chẩn đoán, điều trị, can thiệp chuyên sâu và quản lý bệnh viện.
Thứ trưởng đề nghị trong thời gian tới, ngành y tế tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm như: nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn lâm sàng; đẩy mạnh hợp tác quốc tế; tăng cường chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo…
Theo ông Lực, toàn tỉnh hiện có 1.695 nhân viên tại 64 trạm y tế, vẫn thiếu 407 biên chế so với chỉ tiêu. Đáng chú ý, có 14 trạm chưa có Giám đốc và 14 trạm không có Phó giám đốc.
"Sau hợp nhất, quy mô trạm y tế lớn hơn trước nên công tác tổ chức gặp nhiều khó khăn. Một số nơi phải hợp đồng để lấp chỗ trống, nhưng cơ bản vẫn thiếu nhân lực", ông Lực nói.
Đơn cử Trạm y tế phường Hòa Thành hiện không có cả Giám đốc lẫn Phó giám đốc, phải cử nhân viên phụ trách điều hành.
Ngoài ra 31 trạm chưa có kế toán, 55 trạm không có nhân sự phụ trách công nghệ thông tin. Một số vị trí còn bỏ trống do cán bộ chưa đủ điều kiện về trình độ trung cấp lý luận chính trị để bổ nhiệm theo quy định.
Không chỉ thiếu nhân sự, nhiều trạm còn thiếu trang thiết bị như máy siêu âm, điện tim, X-quang, xét nghiệm... Phần lớn cơ sở tận dụng từ các trạm y tế cũ nên chưa đáp ứng yêu cầu.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Lâm Thị Linh Như, phụ trách điều hành Trạm y tế phường Hòa Thành, cho biết đơn vị mới thành lập nên nhiều nội dung chưa có hướng dẫn cụ thể, trong đó có đề án vị trí việc làm.
"Trạm không có cả Giám đốc lẫn Phó giám đốc, được giao 28 biên chế nhưng mới có 18 người. Một số vị trí như kế toán, kỹ thuật viên xét nghiệm còn thiếu", bà Như nói.
Bà Như cho biết thêm đơn vị đang chuyển về trụ sở UBND xã Định Bình cũ để hoạt động tạm thời. Tuy nhiên đây là trụ sở hành chính nên cần sửa chữa, xây dựng thêm một số hạng mục mới đáp ứng tiêu chuẩn cơ sở y tế.
Tại Trạm y tế xã Tân Ân, bác sĩ Trần Thị Trường Thọ cho biết đơn vị được hợp nhất từ hai xã cũ, hiện có 17 viên chức, gồm 3 bác sĩ - nhưng một người đang đi học, nên thực tế chỉ còn 2 bác sĩ phụ trách 2 điểm trạm.
"Mỗi điểm chỉ có một bác sĩ, còn thiếu nhiều trang thiết bị như máy xét nghiệm, máy đo thị lực, X-quang. Hai điểm trạm chỉ có một máy siêu âm và hai máy đo đường huyết, nên bác sĩ phải kiêm nhiều việc, ảnh hưởng chất lượng khám chữa bệnh", bà Thọ nói.
Theo Sở Y tế Cà Mau, nhiều trạm chưa bảo đảm các phòng chức năng theo quy định như hành chính, dân số, dược, cận lâm sàng...
Hệ thống máy tính phần lớn đã dùng trên 10 năm, thường xuyên hư hỏng, gây khó khăn cho chuyển đổi số.
Nguồn thuốc khám chữa bệnh bảo hiểm y tế tại một số thời điểm cũng chưa bảo đảm, tình trạng thiếu thuốc điều trị tăng huyết áp, đái tháo đường, kháng sinh, thuốc dạ dày, giảm đau... còn xảy ra ở nhiều nơi.
Sở Y tế Cà Mau cho biết đang rà soát, cử cán bộ đi đào tạo trung cấp lý luận chính trị để đủ điều kiện bổ nhiệm; đồng thời đề xuất sớm ban hành đề án vị trí việc làm thống nhất nhằm kiện toàn tổ chức, tuyển dụng nhân sự.
Ngành y tế cũng kiến nghị bổ sung biên chế, nhất là các vị trí hành chính, kế toán; đầu tư sửa chữa cơ sở vật chất, bổ sung trang thiết bị thiết yếu cho tuyến y tế cơ sở.
Qua rà soát, nhu cầu đầu tư cho mỗi trạm khoảng 10-15 tỉ đồng để sửa chữa, nâng cấp và mua sắm thiết bị phục vụ khám chữa bệnh.
Trong 21 bệnh nhân ghép tạng có 19 trường hợp ghép tạng của ba người hiến chết não, gồm 5 ca ghép gan (trong đó có 2 bệnh nhi), 2 ca ghép tim, một ghép phổi, 10 trường hợp ghép thận và một người ghép khí quản. Ngoài ra, 3 bệnh nhân còn lại ghép thận từ người cho còn sống.
"21 ca ghép này đánh dấu mốc về số lượng lớn người bệnh được ghép trong thời gian ngắn", TS Dương Đức Hùng, Giám đốc Bệnh viện Việt Đức, cho biết, thêm rằng đợt này bệnh viện cũng thực hiện thành công nhiều kỹ thuật ghép phức tạp với các loại tạng đa dạng như tim, phổi, khí quản, gan và thận.
Đối với ghép phổi, đây là lần đầu tiên bệnh viện áp dụng kỹ thuật gây mê bằng mask thanh quản cho người bệnh ghép phổi, đánh dấu bước đột phá trong gây mê hồi sức đối với lĩnh vực ghép tạng chuyên sâu tại Việt Nam. Kỹ thuật này giúp hạn chế xâm lấn đường thở, giảm nguy cơ biến chứng hô hấp, hỗ trợ phục hồi sớm sau ghép.
Ghép tạng là một trong những thành tựu quan trọng nhất của y học nhân loại từ thế kỷ 20. Đây là biện pháp duy nhất để cứu sống người bệnh giai đoạn cuối. Đến nay, Việt Nam đã ghép được 6 loại bộ phận cơ thể người, với gần 10.000 ca ghép. Kỹ thuật ghép tạng của đội ngũ y tế Việt Nam đã tiệm cận trình độ của các nước phát triển.
Virus HPV có thể tồn tại âm thầm trong cơ thể từ 10 đến 20 năm trước khi gây ra các biến đổi tế bào dẫn đến ung thư. Vì vậy, phụ nữ từng quan hệ tình dục đều có nguy cơ mắc bệnh nếu không được tầm soát định kỳ.
Trong khi đó, ung thư buồng trứng thường liên quan yếu tố nội tiết và di truyền. Nhóm nguy cơ cao gồm: Có người thân trong gia đình mắc ung thư vú, ung thư buồng trứng hoặc ung thư đại trực tràng; phụ nữ vô sinh, hiếm muộn hoặc sinh ít con; người có tiền sử mắc các bệnh lý phụ khoa kéo dài.
Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu tiếp nhận nhiều trường hợp ung thư phụ khoa ở giai đoạn muộn. Không ít người bàng hoàng khi nhận chẩn đoán ung thư cổ tử cung hoặc ung thư buồng trứng đã tiến triển, dù trước đó vẫn sinh hoạt và làm việc bình thường. Phần lớn trường hợp này đều xuất hiện những dấu hiệu cảnh báo từ trước nhưng không được chú ý hoặc bị nhầm lẫn với các bệnh lý thông thường.
Theo BS Phương, ung thư phụ khoa giai đoạn đầu thường diễn biến âm thầm. Nhiều triệu chứng dễ bị nhầm với các rối loạn phụ khoa hoặc tiêu hóa thông thường. Trong đó, ra máu âm đạo bất thường là một trong những dấu hiệu cảnh báo quan trọng nhất.
Cần đặc biệt lưu ý nếu ra máu giữa các kỳ kinh, sau quan hệ tình dục hoặc sau mãn kinh. Khí hư ra nhiều hơn bình thường, có màu vàng, xanh hoặc lẫn máu, kèm theo mùi hôi khó chịu có thể là dấu hiệu cần được khám sớm.
Bên cạnh đó, nhiều người chủ quan khi xuất hiện cảm giác đầy bụng, chướng hơi hoặc ăn nhanh no. Tình trạng này kéo dài trên hai tuần, kèm theo tiểu nhiều lần hoặc táo bón, cần nghĩ đến khả năng có khối u buồng trứng đang phát triển và chèn ép các cơ quan lân cận.
Ung thư cổ tử cung và nhiều trường hợp ung thư buồng trứng có thể được phát hiện ở giai đoạn sớm, thậm chí ngay từ khi mới xuất hiện tổn thương tiền ung thư. Chẩn đoán và điều trị đúng thời điểm, cơ hội điều trị thành công, bảo tồn chức năng sinh sản và nâng cao chất lượng cuộc sống của người bệnh cao hơn đáng kể.
Thay vì chờ xuất hiện triệu chứng rõ ràng, nên chủ động khám phụ khoa định kỳ và thực hiện các xét nghiệm sàng lọc theo khuyến cáo của bác sĩ.
