Bé trai 8 tuổi đến khám tại Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM trong tình trạng dị tật tai nhỏ độ 3, kèm tịt hoàn toàn ống tai ngoài bên phải. Trước khi điều trị, em thường kéo tóc che kín tai dị tật, rụt rè khi giao tiếp và luôn sợ bị bạn bè trêu chọc.
Sau khi thăm khám, ê-kíp khoa Tai Mũi Họng đã thực hiện phẫu thuật tạo hình ống tai trước, sau đó tạo hình vành tai bằng sụn sườn tự thân qua hai giai đoạn cho bệnh nhi.
Hậu can thiệp, trẻ có vành tai mới với các cấu trúc tương đối đầy đủ, đạt độ cân đối và thẩm mỹ 80-90% so với bên lành; sức nghe ở tai được tạo hình cũng cải thiện đáng kể. Trong lần tái khám gần đây, em đã cắt tóc ngắn gọn gàng, tự tin hơn khi giao tiếp và không còn sợ bị bạn bè chọc ghẹo.
ThS.BS Lê Văn Vĩnh Quyền, khoa Tai Mũi Họng, cho biết dị tật tai nhỏ bẩm sinh là tình trạng trẻ sinh ra có vành tai nhỏ bất thường ở nhiều mức độ, từ dị dạng nhẹ đến thiếu một phần cấu trúc vành tai, thậm chí không có vết tích của vành tai.
Đáng chú ý, khoảng 90% trường hợp tai nhỏ bẩm sinh đi kèm dị dạng ống tai, khiến trẻ có thể bị teo nhỏ hoặc không có ống tai, hay có bất thường tai giữa, từ đó ảnh hưởng đến sức nghe.
Ngoài khiếm khuyết thẩm mỹ, nhiều trẻ bị dị tật tai nhỏ có thể ảnh hưởng đến sức nghe, khả năng phát triển ngôn ngữ và tâm lý khi trẻ bước vào tuổi đi học. Vì vậy, ngay khi phát hiện trẻ có bất thường ở vành tai sau sinh, phụ huynh nên đưa con em đến cơ sở chuyên sâu để được đánh giá mức độ dị tật, tầm soát dị dạng ống tai và kiểm tra sức nghe.
Nếu dị tật xảy ra ở cả hai tai, tình trạng nghe kém hai bên có thể khiến trẻ chậm phát triển ngôn ngữ hoặc rối loạn phát âm nếu không được can thiệp kịp thời.
Độ tuổi phù hợp để phẫu thuật tạo hình vành tai thường là 6-10 tuổi, giai đoạn vành tai bên lành đã đạt 85-90% kích thước của người trưởng thành, giúp bác sĩ có cơ sở đối chiếu để thiết kế vành tai mới cân đối hơn. Đây cũng là thời điểm trẻ chuẩn bị bước vào tiểu học, bắt đầu nhạy cảm hơn với ngoại hình và các nhận xét từ bạn bè.
Việc can thiệp đúng thời điểm không chỉ giúp phục hồi hình dáng vành tai, mà còn góp phần giảm mặc cảm cho trẻ trước khi áp lực tâm lý học đường trở nên nặng nề hơn.
Từ năm 2015 đến nay, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM đã triển khai hơn 110 ca phẫu thuật tạo hình tai nhỏ, bao gồm các trường hợp dị dạng vành tai đơn thuần, dị tật tai nhỏ kèm teo hẹp hoặc tịt ống tai.
Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định phẫu thuật tạo hình ống tai hoặc cấy thiết bị trợ thính đường xương BAHA nhằm phục hồi thính lực, song song với tạo hình vành tai để người bệnh cải thiện cả thẩm mỹ lẫn chức năng nghe.
Các chuyên gia khuyến cáo, phụ huynh không nên giấu kín tình trạng của con hoặc xem dị tật tai nhỏ chỉ là vấn đề ngoại hình. Khi phát hiện trẻ có bất thường ở vành tai, gia đình nên đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa để được đánh giá toàn diện và can thiệp đúng thời điểm.
“Việc tạo hình giúp trẻ có vành tai mới gần giống bên lành. Với những trường hợp có dị dạng ống tai đi kèm, phẫu thuật tạo hình ống tai còn có thể giúp trẻ cải thiện sức nghe, hạn chế phụ thuộc vào thiết bị trợ thính, từ đó tăng cơ hội học tập, giao tiếp và hòa nhập xã hội”, bác sĩ Quyền nhấn mạnh.
Trong đó, sữa chua là một lựa chọn được nhiều chuyên gia dinh dưỡng đánh giá cao nhờ sự kết hợp giữa protein, lợi khuẩn và khả năng hỗ trợ hệ tiêu hóa.
Theo Trường Harvard T.H. Chan về Y tế Công cộng (thuộc Đại học Harvard, Mỹ), sữa chua là thực phẩm giàu protein, canxi và đặc biệt là probiotics - lợi khuẩn có lợi cho hệ vi sinh đường ruột. Việc duy trì hệ vi sinh khỏe mạnh giúp cơ thể tiêu hóa tốt hơn và hấp thu dinh dưỡng hiệu quả hơn, từ đó tạo nền tảng cho một ngày làm việc ổn định năng lượng.
Trong khi đó, nhiều chuyên gia cũng khẳng định các thực phẩm chứa men vi sinh như sữa chua có thể hỗ trợ cải thiện sức khỏe đường ruột, góp phần giảm các rối loạn tiêu hóa và hỗ trợ hệ miễn dịch hoạt động tốt hơn, theo Mayo Clinic (Mỹ).
Không chỉ dừng ở tiêu hóa, tiến sĩ Emeran Mayer, Đại học UCLA (Mỹ), cho biết hệ vi sinh đường ruột có mối liên hệ mật thiết với não bộ. Một hệ tiêu hóa khỏe mạnh có thể góp phần cải thiện tâm trạng, giảm căng thẳng và hỗ trợ khả năng tập trung trong ngày.
Ổn định tiêu hóa, giảm cảm giác nặng bụng: Lợi khuẩn trong sữa chua giúp cân bằng hệ vi sinh, hỗ trợ tiêu hóa nhẹ nhàng ngay từ đầu ngày.
Giữ năng lượng ổn định: Protein trong sữa chua giúp no lâu, hạn chế tình trạng tụt năng lượng hoặc mệt mỏi giữa buổi.
Hỗ trợ tâm trạng và sự tỉnh táo: Trục ruột - não cho thấy hệ tiêu hóa khỏe có thể tác động tích cực đến tinh thần và khả năng tập trung.
Không cần cầu kỳ, chỉ 1 hũ sữa chua vào buổi sáng cũng có thể trở thành lựa chọn khoa học giúp cơ thể khởi động nhẹ nhàng. Sữa chua không chỉ tốt cho đường ruột mà còn góp phần duy trì năng lượng ổn định, tâm trạng tích cực và sự tươi tắn kéo dài suốt cả ngày.
Bài toán mức sinh thấp của siêu đô thị hơn 14 triệu dân được nêu ra tại tập huấn Luật Dân số 2025 do Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy phối hợp Chi cục Dân số TP HCM tổ chức ngày 9/4. Tổng tỷ suất sinh năm 2025 chỉ đạt 1,51 con/phụ nữ, thấp hơn nhiều so với mức thay thế 2,1. Hơn 20 năm qua, tỷ suất sinh của thành phố luôn thấp nhất cả nước, để lại nhiều hệ lụy như già hóa dân số nhanh, thiếu hụt nguồn lao động, ảnh hưởng đến an sinh xã hội.
Theo đại diện Chi cục Dân số TP HCM, áp lực chi phí sống, nhà ở, nuôi dạy con khiến nhiều người trẻ kết hôn muộn, sinh ít hoặc không muốn sinh con; trong khi hạ tầng y tế, giáo dục, môi trường sống chưa đáp ứng kỳ vọng nuôi con tốt.
Bên cạnh đó, thay đổi quan điểm sống, trình độ học vấn tăng cùng tình trạng vô sinh, phá thai gia tăng cũng góp phần kéo mức sinh xuống thấp. Năm 2025, tuổi kết hôn trung bình lần đầu tại TP HCM là 29,8, cao hơn mức 27,3 của cả nước.
GS.TS Nguyễn Thiện Nhân, nguyên Bí thư Thành ủy TP HCM, cho rằng sinh con trong thế kỷ 21 không còn là chuyện riêng mà liên quan đến vận mệnh quốc gia. Theo ông, nguyên nhân cốt lõi khiến người trẻ đô thị e ngại lập gia đình và sinh con là áp lực tài chính, đặc biệt chi phí nhà ở, giáo dục và y tế.
"Họ làm như vậy là phù hợp với thực tế, khi cho rằng nếu không nuôi con tử tế thì không nên sinh", ông nói, thêm rằng quan niệm này khác xa tư duy "trời sinh voi, trời sinh cỏ" trước đây.
Ông cảnh báo việc thiếu điều kiện nuôi dạy con có thể dẫn đến hệ quả lâu dài như những gì Hàn Quốc và Nhật Bản từng dự báo, khi dân số suy giảm mạnh nếu không có thay đổi đột phá về chính sách việc làm và điều kiện sống. Dân số trong độ tuổi lao động giảm là một trong những nguyên nhân khiến kinh tế Nhật Bản trì trệ 30 năm (1996-2025) sau 33 năm tăng trưởng vượt bậc.
Khoảng cách giữa "lương tối thiểu" và "lương đủ sống" là rào cản lớn. Lương tối thiểu chỉ đảm bảo mức sống cá nhân, trong khi quyết định sinh và nuôi con đòi hỏi thu nhập đủ để trang trải chi phí dài hạn. Khảo sát tại TP HCM cho thấy nhiều lao động thu nhập thấp không muốn sinh con hoặc phải trì hoãn kế hoạch làm cha mẹ.
Để giải quyết vấn đề, ông Nhân đề xuất cần đảm bảo các điều kiện nền tảng như nhà ở, dịch vụ giữ trẻ từ 6 tháng tuổi, bảo hiểm y tế, thu nhập đủ sống, bảo hiểm xã hội và sự đồng thuận xã hội trong việc coi sinh con là yếu tố quan trọng với tương lai quốc gia.
TP HCM đang triển khai nhiều giải pháp nhằm cải thiện mức sinh theo hướng kết hợp chính sách hỗ trợ và truyền thông. Thành phố đã ban hành chính sách khuyến khích sinh đủ hai con, như hỗ trợ 5 triệu đồng cho phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, đồng thời triển khai đề án chăm sóc sức khỏe toàn diện giai đoạn 2025-2030.
Song song, các đề xuất tập trung giảm gánh nặng cho gia đình trẻ như hỗ trợ nhà ở, thuế, thu nhập, thời gian nghỉ thai sản, dịch vụ giữ trẻ và chi phí nuôi con. Về lâu dài, giải pháp cốt lõi là tạo môi trường sống đủ tốt để người dân yên tâm sinh và nuôi con, đồng thời thu hút lao động nhập cư để bù đắp thiếu hụt nhân lực.
Niềm yêu thích khám phá những vùng đất mới đã thôi thúc chị B.T.H. (trú tại Hà Nội), một bệnh nhân suy thận mạn giai đoạn 5, cùng gia đình lựa chọn đặc khu Côn Đảo (TPHCM) làm điểm đến cho kỳ nghỉ vừa qua.
Sau những buổi lọc máu đầu tiên tại Trung tâm Y tế Quân dân y Đặc khu Côn Đảo, chị hoàn toàn yên tâm với quyết định của mình.
"Gia đình đã tìm hiểu kỹ về điều kiện vật chất, để xem có đáp ứng được nhu cầu lọc máu của mình không mới quyết định ra du lịch. Côn Đảo đẹp, con người thân thiện, và điều tôi thích nhất là những người bệnh suy thận vẫn có thể yên tâm ở lại đây.
Máy móc điều trị ở Côn Đảo rất mới, sạch sẽ và rất ổn, còn các bác sĩ cũng rất quan tâm bệnh nhân", chị H. nói.
Những chia sẻ giản dị ấy cũng là minh chứng cho sự thay đổi trong chất lượng dịch vụ y tế tại Côn Đảo. Năm 2026, đơn vị chạy thận nhân tạo tại Trung tâm Y tế Quân dân y Đặc khu Côn Đảo chính thức được đưa vào hoạt động, với sự trợ giúp chuyên môn từ Bệnh viện Thống Nhất.
Nơi đây được đầu tư 2 máy chạy thận nhân tạo cùng hệ thống xử lý nước RO hiện đại, đáp ứng các yêu cầu điều trị kỹ thuật cao.
Việc triển khai kỹ thuật này không chỉ giúp người dân sinh sống và làm việc tại Côn Đảo được tiếp cận dịch vụ lọc máu ngay tại địa phương, mà còn mở ra cơ hội cho bệnh nhân suy thận trên khắp cả nước có thể kết hợp điều trị với du lịch, nghỉ dưỡng hoặc hành hương ở đây.
Theo BSCK2 Lê Công Thọ, Giám đốc Trung tâm Y tế Quân dân y Đặc khu Côn Đảo, từ khi đơn vị đi vào hoạt động, đã có 5 trường hợp lựa chọn đến Côn Đảo du lịch kết hợp thực hiện lọc máu định kỳ.
Để bảo đảm chất lượng, Bệnh viện Thống Nhất đã cử các bác sĩ và điều dưỡng luân phiên ra Côn Đảo hỗ trợ chuyên môn, chuyển giao kỹ thuật và đào tạo đội ngũ y tế địa phương, từng bước nâng cao năng lực điều trị tại chỗ.
PGS.TS.BS Nguyễn Bách, Trưởng Khoa Nội thận - Lọc máu của Bệnh viện Thống Nhất cho biết, người bệnh lọc máu ở Côn Đảo giống như điều trị tại Bệnh viện Thống Nhất, với quy trình bài bản. Đặc biệt, họ vẫn được hưởng đầy đủ quyền lợi bảo hiểm y tế như trên đất liền.
PGS.TS.BS Lê Đình Thanh, Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất cho biết, ngay từ khi xây dựng đề án hỗ trợ y tế cho Côn Đảo, đơn vị đã xác định mục tiêu không chỉ chuyển giao một kỹ thuật chuyên sâu mà phải xây dựng mô hình điều trị bền vững, giúp người dân, du khách tiếp cận dịch vụ lọc máu chất lượng cao ngay tại đảo.
“Trước đây, nhiều người bệnh phải từ bỏ ước mơ đến với Côn Đảo vì không thể gián đoạn việc lọc máu định kỳ. Hôm nay, với đơn vị lọc máu đạt chất lượng tương đương các cơ sở trên đất liền, họ có thể yên tâm đến Côn Đảo để du lịch, nghỉ dưỡng, hành hương và trải nghiệm vẻ đẹp của vùng đất thiêng liêng này.
Đối với người bệnh suy thận, điều quý giá nhất không chỉ là được điều trị an toàn, mà còn phải được sống cuộc sống bình thường như mọi người. Chúng tôi mong muốn mở rộng cánh cửa của Côn Đảo đối với những bệnh nhân suy thận trên khắp cả nước", PGS.TS.BS Lê Đình Thanh nhắn nhủ.
