Bí thư xã ở Đà Nẵng bị cách chức Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ xã

Khi ánh đèn sân khấu bật sáng, tiếng nhạc nổi lên, những câu rao dí dỏm nối nhau giữa tiếng cười khán giả, lô tô cho thấy mình chưa từng biến mất khỏi đời sống hôm nay.

Ở nhiều nơi, từ sân bãi lưu diễn nhỏ dựng tạm đến những sân khấu được đầu tư bài bản trong trung tâm đô thị, loại hình từng gắn với hội chợ quê vẫn đang tìm cách bước tiếp trong một thời đại rất khác.

Nếu trước đây, lô tô chủ yếu hiện diện trong ký ức của những mùa hội làng, những đêm hội chợ đông người hay các dịp lễ tết náo nhiệt, thì nay nó bước vào bối cảnh mới: nơi khán giả thay đổi thói quen thưởng thức, công nghệ len sâu vào đời sống và ngành giải trí phát triển với tốc độ nhanh hơn bao giờ hết. Nhưng để tồn tại, lô tô không thể chỉ sống bằng ký ức.

Trao đổi với PV Thanh Niên, PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ, Viện Phát triển năng lực lãnh đạo, Đại học Quốc gia TP.HCM cho rằng yếu tố cản trở lớn nhất của nghề hát lô tô chính là tính dân gian tự phát của nó.

Nếu tiến hành cải biên nghệ thuật hát lô tô để đảm bảo yêu cầu về tính nghệ thuật và nội dung, ý nghĩa biểu trưng thì e rằng loại hình diễn xướng này sẽ phải cải biên, thay đổi quá nhiều, rất có thể sẽ chuyển đổi thành một loại hình diễn xướng khác, không còn là hát lô tô nữa.

Khán thính giả càng được định hướng hưởng thụ các loại hình nghệ thuật diễn xướng có tính nghệ thuật và tính biểu trưng ngày càng cao, họ có thể không tìm thấy sự yêu mến và gắn bó với loại hình hát lô tô.

Thêm vào đó, ông Thơ cho rằng hát lô tô bao đời nay gắn bó với đời sống văn hóa nông thôn, khi đứng trước hiện thực xã hội Việt Nam đang đô thị hóa mạnh mẽ sẽ gặp phải thử thách về nguồn khán giả. Để thu hút khán giả, các đoàn hát buộc phải tìm kiếm và áp dụng các hình thức khác nhau vốn chưa được số đông người dân ủng hộ để thu hút khách. Điều này càng làm giảm đi lòng thiện cảm của một số người dân.

Khó có được giải pháp cải thiện tình hình này ngay tức thời. Song, theo PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ, bản thân đoàn lô tô, người hát lô tô trước hết phải gìn giữ nét văn minh, thanh lịch của nghề hát, của không gian tổ chức hát lô tô. Cùng với đó phải tìm cách cải biên một phần ca từ lẫn nghệ thuật hát sao cho đạt được ngưỡng thẩm mỹ, ngưỡng nghệ thuật và hệ giá trị, ý nghĩa cần thiết để có thể đáp ứng nhu cầu của công chúng đương đại.

Nói cách khác, ông Thơ nhận định, loại hình hát lô tô muốn tồn tại và phát triển lâu dài phải tự xây dựng, bồi đắp và trưng bày ra công chúng những nét tinh hoa sâu sắc của chính mình.

Nghề hát lô tô hiện nay có thể trở thành một sinh kế ổn định, lâu dài trong xã hội hiện đại khi người làm nghề phải đối mặt với các vấn đề như tuổi nghề ngắn, sức khỏe và định kiến xã hội.

Bàn về việc này, PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ cho rằng với các điều kiện xã hội đương đại, nhất là làn sóng công nghiệp văn hóa và truyền thông đại chúng phát triển mạnh mẽ, nghề hát lô tô khó có thể trở thành một sinh kế ổn định và lâu dài.

Lý do thì có nhiều, trong đó phải nhấn mạnh tính dân gian tự phát của nghệ thuật hát lô tô. Một loại hình nghệ thuật diễn xướng ngoài các yếu tố giai điệu, âm thanh, hình ảnh phù hợp với thị hiếu thưởng thức của công chúng thì yếu tố nghệ thuật (bao gồm cả tính nghệ thuật trong hệ thống ca từ, hình ảnh biểu trưng về nội dung và tính sâu sắc của ý nghĩa, giá trị) cần được trau chuốt để đảm bảo tính bền vững trong lòng công chúng.

Do xuất phát điểm là loại hình giải trí dân gian, bình dị, ông Thơ đánh giá nghề hát lô tô chưa đạt được ngưỡng nghệ thuật cần thiết để có thể đáp ứng nhu cầu công chúng có trình độ học vấn và nhu cầu hưởng thụ nghệ thuật ngày càng cao.

Có ý kiến cho rằng nghề hát lô tô là một loại hình văn hóa dân gian, nhưng cũng có quan điểm xem đây là biến tướng của yếu tố may rủi, cờ bạc, đỏ đen. Theo PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ, loại hình này xuất phát từ nhu cầu giải trí của một số người dân nông thôn xưa, khi mà các loại hình giải trí còn đơn sơ, thiếu thốn.

"Yếu tố may rủi thì thực ra loại hình xổ số kiến thiết cũng có, vấn đề là cách tổ chức, cách vận hành và tính pháp lý của loại hình xổ số may mắn trong buổi hát lô tô", ông Thơ nhìn nhận và cho rằng: "Nếu tất cả đã phù hợp với luật pháp quy định và bản thân đoàn hát, người hát lô tô biết giữ chuẩn mực văn minh và tính nghệ thuật thì tôi nghĩ người dân sẽ không đánh giá tiêu cực".

Tuy nhiên, theo ông Thơ, vấn đề còn nằm ở quản lý văn hóa ở địa phương, họ cần rà soát loại hình hoạt động nào của đoàn lô tô không phù hợp với thuần phong mỹ tục và luật pháp đương đại thì cần vận động, hỗ trợ thay đổi, thậm chí loại bỏ.

Cũng theo PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ, hát lô tô có thể xếp vào nhóm các loại hình diễn xướng dân gian đặc thù. Tính đặc thù nằm ở đối tượng hát, đối tượng nghe hát và bản thân loại hình diễn xướng này.

Ở các giai đoạn trước đây, một bộ phận người dân có thể tìm thấy ở các buổi hát lô tô giá trị giải trí tức thời. Ca từ lô tô giản dị, mộc mạc, mang tính "lắp ráp" từ nhiều nguồn khác nhau, từ ca dao tục ngữ, các điệu hò, vè, điệu lý dân gian cho đến các tác phẩm nghệ thuật đại chúng khác, ít nhiều cũng đủ để khán giả xưa cảm thấy thỏa mãn.

Theo ông Thơ, tính tương tác trực tiếp của những người hát với nhau cũng là một điểm thu hút quan trọng của loại hình này đối với công chúng, phần nào cũng thể hiện được trí tuệ và kỹ năng của người hát.

Do vậy, trong bối cảnh ấy, chúng ta có thể nhận thấy hát lô tô là một hoạt động văn hóa dân gian, góp phần bồi đắp đời sống văn hóa các cộng đồng cư dân ở nông thôn hay ngoại ô thành phố lớn.

Tuy nhiên, bối cảnh thay đổi, đối tượng thưởng thức lô tô đã thay đổi về gu thẩm mỹ và ngưỡng nghệ thuật, không ít người cho rằng hát lô tô không còn phù hợp nữa nếu không thay đổi.

Một câu hỏi lớn đặt ra là nếu thay đổi thì liệu hát lô tô có bị đánh mất bản sắc của mình hay không? Câu trả lời là có, nhưng không phải thay đổi nào cũng tiêu cực và cũng không phải được cho là "bản sắc" thật sự là bản sắc.

Bởi lẽ, theo PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ, hát lô tô là loại hình diễn xướng dân gian, được truyền khẩu qua dân gian, sau nhiều thế hệ đã không ngừng được cách tân, bồi đắp liên tục nên ngày một thay đổi. Từ đó, ông đặt ra câu hỏi: "Vậy chúng ta dựa vào đâu để khẳng định hát lô tô ở giai đoạn nào là "bản sắc"?

Cũng có ý kiến cho rằng hát lô tô thời trước khi bùng nổ công nghiệp văn hóa chứa đựng "bản sắc" và cố gắng gìn giữ nguyên trạng, vậy chúng ta phải chấp nhận sự thật là khán giả sẽ ngày một ít đi.

Tựu trung lại, theo PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ, bản thân hát lô tô đã từng là một loại hình văn hóa dân gian, song do sự phát triển của đời sống xã hội, loại hình diễn xướng này đã không còn phù hợp với gu thẩm mỹ và nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của số đông công chúng như trước nữa.

"Muốn tồn tại và phát triển, loại hình này phải tự thay đổi và cách tân chính mình. Đây không phải là xu hướng chạy theo khán giả, mà là quá trình hoàn thiện hóa", PGS-TS Nguyễn Ngọc Thơ nhấn mạnh.

Trong câu chuyện của lô tô hôm nay, có lẽ thách thức lớn nhất không phải là thiếu người xem, mà là làm sao bước tới tương lai mà vẫn nhận ra mình trong đó. Khi giữ được cốt lõi và dám thay đổi phần hình thức, lô tô vẫn còn cơ hội sáng đèn lâu dài giữa đời sống hiện đại.

Tin Gốc: Thanh Niên

Theo phóng viên TTXVN tại Tel Aviv, ngày 20/5, Đại sứ quán Việt Nam tại Israel cho biết đang triển khai các biện pháp bảo hộ công dân đối với Tiêu Nguyên Bảo Ngọc, công dân Việt Nam tham gia đội tàu của tổ chức Global Sumud Flotilla hướng tới Dải Gaza và bị lực lượng chức năng Israel bắt giữ.

Ngay sau khi nhận được thông tin vụ việc, Cục Lãnh sự (Bộ Ngoại giao Việt Nam) đã phối hợp với các cơ quan đại diện Việt Nam ở Israel, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ và các cơ quan chức năng liên quan trong nước để xác minh vụ việc; đồng thời tích cực liên hệ, trao đổi với gia đình công dân Tiêu Nguyễn Bảo Ngọc để có thêm thông tin, tạo thuận lợi cho công tác xác minh, bảo hộ công dân.

Đại sứ quán Việt Nam tại Israel đã liên hệ Bộ Ngoại giao Israel đề nghị xác minh thông tin liên quan vụ việc, yêu cầu bảo đảm đối xử nhân đạo, thực hiện đầy đủ các quy định và công ước quốc tế liên quan đến bảo hộ công dân và quyền con người.

Đại diện Đại sứ quán cho biết đang tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng sở tại và theo dõi sát tình hình để có các biện pháp hỗ trợ cần thiết đối với công dân Việt Nam liên quan vụ việc.

Trong bối cảnh tình hình an ninh tại khu vực Trung Đông tiếp tục diễn biến phức tạp, Đại sứ quán Việt Nam tại Israel khuyến cáo công dân Việt Nam tuân thủ nghiêm quy định của các nước trong khu vực Trung Đông, thường xuyên theo dõi cảnh báo an ninh của chính quyền các nước và cơ quan đại diện Việt Nam ở khu vực, đồng thời hạn chế tới các khu vực có xung đột hoặc nguy cơ mất an toàn.

Đại sứ quán Việt Nam tại Israel cho biết sẽ tiếp tục cập nhật thông tin và thực hiện các biện pháp bảo hộ công dân cần thiết theo quy định của pháp luật Việt Nam và thông lệ quốc tế.

Tin Gốc: Dân Trí

Khi những video đầu tiên về vụ 5 học sinh đuối nước trên sông Lô lan truyền trên mạng xã hội chiều 18/5, ông Trương Hữu Khoa ngồi trước màn hình điện thoại ở nhà riêng tại xã Hải Lựu. "Tôi xem mà nước mắt cứ chảy dàn dụa vì xót thương vô cùng", ông kể.

Ít phút sau, ông chạy xe máy hơn 20 km tới hiện trường ở khu vực bãi bồi ven sông thuộc thôn Yên Kiều, xã Sông Lô. Người đàn ông từng có gần 30 năm gắn với nghề sông nước nói ông đi vì nghĩ phải xuống đó xem có thể giúp được gì.

Khi ông có mặt, lực lượng chức năng đang dùng thuyền và móc sắt rà dọc lòng sông. Trên bờ, tiếng khóc gọi tên con vang lên liên tục giữa đám đông ken đặc người đứng dõi theo công tác cứu hộ.

Sau khi giới thiệu bản thân có kinh nghiệm bơi lặn và xin phép lực lượng công an tham gia hỗ trợ, ông được chấp thuận. Người đàn ông 53 tuổi cởi áo rồi lao xuống dòng sông lạnh.

Ông kể trước khi lặn xuống nước đã thầm khấn nguyện rồi liên tục gọi các nạn nhân trong tâm trí: "Các con ơi, nếu hữu duyên thì báo cho bác biết các con ở đâu, bác sẽ đưa các con về với gia đình".

Quan sát mặt sông trước khi lặn, ông Khoa chú ý khu vực nước xoáy nằm cách chỗ các học sinh để quần áo vài chục mét. Với kinh nghiệm nhiều năm làm nghề chài lưới trên sông, ông nhận định phía dưới có thể là hố sâu nơi các nạn nhân bị cuốn xuống.

Đúng như dự đoán, dưới lớp nước sâu khoảng 4 m, ông bắt gặp cảnh tượng khiến bản thân ám ảnh: hai học sinh ôm ghì lấy nhau dưới đáy sông. "Tôi định gỡ ra để đưa từng cháu lên nhưng hai cháu ghì chặt quá nên phải kéo cả hai lên cùng lúc", ông nói.

Dòng nước sâu và chảy xiết khiến việc kéo hai nạn nhân lên mặt nước rất khó khăn. Khi đưa được các em vào bờ bàn giao cho lực lượng chức năng, ông gần như kiệt sức nhưng vẫn tiếp tục lao xuống sông tìm kiếm những nạn nhân còn lại.

Khoảng nửa giờ sau, ông phát hiện thêm một học sinh khác cách vị trí trước khoảng 20 m. Đây cũng là nạn nhân cuối cùng được tìm thấy dưới lòng sông.

Sau nhiều giờ ngụp lặn dưới nước sâu, ông Khoa lên bờ trong trạng thái thấm mệt. Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn, Giám đốc Công an tỉnh Phú Thọ đã trực tiếp động viên và trao phong bì cảm ơn tinh thần cứu nạn của ông.

Tối cùng ngày, khi mở phong bì, gia đình ông bất ngờ vì bên trong có 20 triệu đồng. Sau khi bàn bạc, vợ chồng ông quyết định dùng toàn bộ số tiền để hỗ trợ gia đình các nạn nhân. Sáng 19/5, ông cùng vợ tới thăm cả 5 gia đình có con gặp nạn, gửi mỗi nhà 4 triệu đồng để phụ lo hậu sự. "Tiền thì quý thật, nhưng nỗi đau mất con của các gia đình còn lớn hơn nhiều", ông chia sẻ.

Khoảng 10 năm nay, ông Khoa không còn gắn bó với nghề chài lưới mà phụ giúp các con kinh doanh vật liệu xây dựng. Ông thường xuyên tham gia hoạt động thiện nguyện, hỗ trợ người dân vùng lũ và các hoàn cảnh khó khăn ở nhiều tỉnh miền núi phía Bắc, miền Trung.

Ông Hoàng Mạnh Hồng, Chánh văn phòng HĐND và UBND xã Sông Lô cho biết ông Khoa đã hỗ trợ tìm thấy 3 nạn nhân. Một nạn nhân được người dân tìm thấy ngay sau khi xảy ra vụ việc, một nạn nhân còn lại được lực lượng chức năng phát hiện.

Việc tìm kiếm gặp nhiều khó khăn do lòng sông rộng, nước sâu và dòng chảy phức tạp. Các lực lượng phải chia nhiều tổ rà soát khu vực xảy ra tai nạn và các đoạn sông lân cận.

Hiện xã Sông Lô đã lập 5 tổ công tác hỗ trợ các gia đình tổ chức tang lễ, mai táng các nạn nhân. Đại diện UBND xã cho biết những ngày tới địa phương sẽ họp để đánh giá toàn bộ vụ việc.

Công an tỉnh Phú Thọ khuyến cáo phụ huynh tăng cường quản lý con em, không để trẻ tự ý tắm sông, suối, ao hồ khi không có người lớn đi cùng; đồng thời trang bị kỹ năng phòng chống đuối nước để hạn chế những tai nạn tương tự.

Khoảng 16h ngày 18/5, nhóm 9 nam sinh 13-14 tuổi ra khu vực bãi bồi sông Lô thuộc thôn Yên Kiều, xã Sông Lô để tắm. Một em bất ngờ bị đuối nước, 4 em đi cùng phát hiện đã lao ra ứng cứu nhưng cũng bị nước cuốn khiến cả 5 em tử vong.

Tin Gốc: Vnexpress