Ngày 29/4, sau khi trực tiếp xem mô hình tòa án điện tử tại TAND Khu vực 1, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Văn Quảng cho biết sẽ thí điểm triển khai đồng bộ, nhân rộng cách làm này ở nhiều nơi, nhằm số hóa dữ liệu, tăng minh bạch và giảm thủ tục cho người dân.
Vận hành khép kín, xử lý hồ sơ hoàn toàn trên môi trường số
Tại buổi làm việc, Chánh án TAND Khu vực 1 Nguyễn Quang Huynh cho biết mô hình gồm hai phần: hệ thống quản lý nội bộ và cổng dành cho người dân.
Ở phía nội bộ, toàn bộ công văn, hồ sơ được số hóa ngay từ đầu và chuyển vào tài khoản của chánh án. Từ đây, hồ sơ được phân công cho thẩm phán bằng cách ngẫu nhiên hoặc chỉ định với những vụ cần chuyên môn.
Thẩm phán chỉ cần đăng nhập là có thể xem đầy đủ hồ sơ, tài liệu, kể cả khi chưa nhận bản giấy. Dữ liệu cũng chỉ nhập một lần, được chuẩn hóa sẵn theo các thông tin như căn cước công dân, số điện thoại liên hệ.
Mỗi hồ sơ có mã số riêng để thẩm phán, thư ký xử lý, chỉ hiển thị thông tin cần thiết, hạn chế lộ dữ liệu không liên quan.
Hệ thống còn giúp thống kê, phân loại án chính xác. Tiến độ giải quyết được cập nhật theo thời gian thực, chánh án có thể theo dõi trực tiếp mà không cần chờ báo cáo giấy như trước.
Theo ông Huynh, phần mềm được xây dựng theo dạng mô-đun, có thể cập nhật, mở rộng tính năng linh hoạt mà không phải thay toàn bộ hệ thống nếu sau này ngành triển khai nền tảng mới.
Đơn vị đã số hóa gần như toàn bộ hồ sơ để hình thành cơ sở dữ liệu. Khi được cấp chữ ký số, hệ thống có thể bổ sung chức năng soạn thảo, ký văn bản trực tuyến. Hiện chỉ còn khâu đóng dấu chưa thực hiện được trên môi trường số.
Phần mềm được thiết kế bám sát quy trình thủ tục hành chính tư pháp, cho phép thẩm phán, thư ký xử lý xuyên suốt từ đầu vào đến đầu ra trên một nền tảng.
Chánh án ‘đặt hàng’ phần mềm tích hợp quản lý án phúc thẩm
Ghi nhận nỗ lực của TAND Khu vực 1, ông Quảng đánh giá cao việc đơn vị chủ động tự nghiên cứu, phát triển phần mềm dù không có kinh phí hay chỉ đạo ban đầu.
Từ mô hình này, ông yêu cầu TP HCM triển khai đồng bộ tại tất cả TAND khu vực, coi đây là địa bàn trọng điểm khi chiếm khoảng 1/4 lượng án cả nước. Việc thực hiện cần có lộ trình cụ thể, báo cáo định kỳ và tổ chức thử nghiệm trên diện rộng.
“Chỉ khi triển khai thực tế mới kiểm chứng được dữ liệu có đồng bộ hay không”, ông nói, đồng thời cho biết việc tiếp nhận mô hình sẽ được quyết định sau khi đánh giá hiệu quả.
Đánh giá mô hình, Chánh án TAND Tối cao Nguyễn Văn Quảng cho rằng phần mềm hiện phù hợp với giai đoạn sơ thẩm, đề nghị TAND Khu vực 1 tiếp tục hoàn thiện, tích hợp thêm các quy trình phúc thẩm, giám đốc thẩm và tái thẩm.
“Nếu hoàn thiện được các bước này, TAND Tối cao sẽ xem xét tiếp nhận mô hình”, ông nói.
Theo ông Quảng, phần mềm phải giải quyết được thủ tục hành chính tư pháp, đồng thời giúp giảm thời gian, chi phí cho người dân và tăng tính minh bạch. Hệ thống cần cho phép người dân biết rõ thời hạn xử lý, tình trạng hồ sơ và các văn bản liên quan đã được số hóa, công khai hay chưa.
TAND TP HCM nhìn nhận vướng mắc khi triển khai
Tham gia buổi làm việc, tân Chánh án TAND TP HCM Phạm Quốc Hưng cho rằng việc số hóa toàn bộ dữ liệu của ngành tòa án tại TP HCM là xu hướng tất yếu, giúp xử lý công việc không phụ thuộc thời gian, không gian.
Tuy nhiên, theo ông Hưng, phần mềm hiện chưa kết nối với hệ thống quản lý tòa án của TAND Tối cao (QLTA), khiến các đơn vị phải vận hành song song hai nền tảng. Vì vậy, cần có sự phối hợp giữa các khu vực và Cục Công nghệ thông tin của TAND Tối cao để tận dụng các trường dữ liệu sẵn có từ QLTA.
Để nhân rộng mô hình, cần tính toán nguồn lực về nhân sự, tài chính, đồng thời cập nhật các điều kiện pháp lý mới như áp dụng chữ ký số vào phần mềm nhằm rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ.
Trong thời gian tới, TAND TP HCM sẽ ưu tiên số hóa dữ liệu, đồng thời đề xuất thành phố hỗ trợ để triển khai hiệu quả mô hình tòa án điện tử.
Trước đó, theo chỉ đạo của ông Quảng, TAND TP Đà Nẵng và các tòa khu vực trực thuộc đã nhận chuyển giao thí điểm mô hình này từ TAND Khu vực 1. Hiện mô hình cũng đã được triển khai tại TAND hai cấp ở nhiều tỉnh, thành và hàng chục TAND khu vực trên cả nước.
Theo điều tra ban đầu, từ tháng 1/2026, Thương quen biết với cháu U. (SN 2011, trú cùng xã). Sau một thời gian trò chuyện qua lại thì giữa 2 người nảy sinh tình cảm yêu đương và quan hệ tình dục.
Thông tin trên báo Đắk Lắk, từ ngày 20/2 đến ngày 9/3, Thương và cháu U. đã 3 lần quan hệ tình dục tại nhà riêng của Thương. Tất cả những lần này, cháu U. đều đồng thuận, tự nguyện. Mặc dù biết cháu gái mới 15 tuổi nhưng Thương vẫn thực hiện hành vi quan hệ. Đến trưa 9/3, khi bị người nhà nghi ngờ gặng hỏi, cháu U. đã kể lại toàn bộ sự việc, sau đó gia đình đã làm đơn tố cáo đến cơ quan công an.
Hiện Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an tỉnh Đắk Lắk đang tiếp tục củng cố hồ sơ để xử lý Hoàng Văn Thương theo quy định pháp luật.
Ngày 16/7, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an TPHCM đã khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Văn Đại (SN 1987, ngụ phường Dĩ An), Phạm Thị Phương (SN 1978), Chu Văn Thanh (SN 1976), Chu Văn Hữu (SN 1998) và Đậu Đức Minh (SN 1990, cùng ngụ xã Vĩnh Lộc) để điều tra về tội Sản xuất, buôn bán hàng giả là phụ gia thực phẩm.
Trước đó, qua công tác nắm tình hình tại khu vực giáp ranh TPHCM và tỉnh Tây Ninh, Công an TPHCM phát hiện một đường dây chuyên sản xuất, tiêu thụ phụ gia thực phẩm giả với quy mô lớn nên xác lập chuyên án đấu tranh.
Kết quả điều tra xác định, Nguyễn Văn Đại là người cầm đầu đường dây. Đại thu mua nguyên liệu trôi nổi như bột ngọt, hạt nêm, bột giặt, sau đó đặt in bao bì, tem nhãn giả của các thương hiệu nổi tiếng để sang chiết, đóng gói thành phẩm.
Số hàng giả được tập kết tại kho ở xã Vĩnh Lộc do Phạm Thị Phương quản lý. Chu Văn Thanh (chồng Phương), Chu Văn Hữu (con trai Phương) và Đậu Đức Minh (con rể Phương) tham gia vận chuyển, phân phối hàng đến nhiều cửa hàng tạp hóa tại TPHCM và tỉnh Tây Ninh.
Cơ quan điều tra xác định các đối tượng hoạt động khép kín, liên lạc chủ yếu qua điện thoại và mạng xã hội, thường xuyên thay đổi địa điểm giao nhận nhằm tránh sự phát hiện của lực lượng chức năng.
Sau thời gian thu thập tài liệu, khoảng 10h ngày 23/4, Công an TPHCM đồng loạt khám xét các địa điểm liên quan.
Qua kiểm tra, lực lượng chức năng thu giữ 149,22kg bột ngọt giả, 52,41kg hạt nêm giả, 547,99kg bột giặt giả cùng hơn 160kg nguyên liệu không rõ nguồn gốc. Ngoài ra, công an còn thu giữ số lượng lớn bao bì, tem nhãn giả, máy móc phục vụ sản xuất, phương tiện vận chuyển và phát hiện hơn 12 điểm tạp hóa tiêu thụ hàng giả.
Kết quả điều tra cho thấy, các đối tượng đã mua hơn 1,1 tấn nguyên liệu bột ngọt và khoảng 300kg nguyên liệu hạt nêm không rõ nguồn gốc để sản xuất hàng giả. Nếu không bị phát hiện, số hàng này có thể được đưa ra thị trường, ảnh hưởng đến hàng chục nghìn bữa ăn của người dân.
Đáng chú ý, trong quá trình điều tra, một số đối tượng còn tìm cách tác động, hối lộ cán bộ nhằm né tránh xử lý nhưng không thành.
Cơ quan công an đang mở rộng điều tra, làm rõ vai trò của các đối tượng liên quan và các điểm tiêu thụ hàng giả.
Công an TPHCM khuyến cáo, người dân không sử dụng thực phẩm, phụ gia thực phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ hoặc có dấu hiệu làm giả. Khi mua hàng, người tiêu dùng nên lựa chọn sản phẩm có nhãn mác đầy đủ, thông tin nhà sản xuất rõ ràng, còn hạn sử dụng và được phân phối qua các cơ sở uy tín; đồng thời kiểm tra kỹ bao bì, tem chống giả trước khi sử dụng.
Nếu phát hiện sản phẩm nghi vấn, người dân cần ngừng sử dụng và thông báo cho cơ quan chức năng để kịp thời xử lý.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hà Nội vừa ra kết luận điều tra, đề nghị truy tố 57 người, trong đó có nhiều bác sĩ, điều dưỡng, công an, kiểm sát, về cáo buộc Đưa hối lộ, Nhận hối lộ, Môi giới hối lộ, Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ, Làm sai lệch hồ sơ vụ án, Đánh bạc, Tàng trữ, Sử dụng trái phép ma túy. Trong đó Viện trưởng pháp y tâm thân Trung ương Trần Văn Trường bị cáo buộc Nhận hối lộ.
Bị can chính có hoạt động xuyên suốt vụ án là vợ chồng Nguyễn Thị Mai Anh, Lê Văn Đông. Mai Anh từng có 7 tiền án, tiền sự; Đông có 13 tiền án, tiền sự.
Nhà chức trách nhận định dù bị nhiều cơ quan tố tụng khởi tố, bắt giam về các tội danh song Mai Anh không ăn năn hối cải mà cầm đầu nhiều vụ vi phạm pháp luật. Mai Anh không có bệnh tâm thần nhưng đã ngụy tạo vỏ bọc là bệnh nhân để tiếp tục phạm tội.
Theo kết luận, Viện pháp y tâm thần Trung ương là đơn vị sự nghiệp y tế công lập trực thuộc Bộ Y tế, có chức năng giám định pháp y tâm thần theo quy định và điều trị người bệnh có quyết định áp dụng biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh.
Tuy nhiên, việc giám định tâm thần và chữa bệnh bắt buộc chưa được quy định chặt chẽ. Kết luận giám định của hội đồng dựa vào định tính của mỗi giám định viên là chủ yếu. Trong khi đó kết quả khám của giám định viên lại mang tính quyết định chủ yếu qua theo dõi hành vi của người giám định.
Lợi dụng kẽ hở này, vợ chồng Mai Anh và Đông cùng nhiều người khác đã đưa tiền để chạy kết quả giám định tâm thần. Đồng thời, nhóm Mai Anh còn dùng chính Viện pháp y tâm thần Trung ương, Bệnh viện tâm thần Trung ương 1 để làm nơi thực hiện hành vi phạm tội khác. Trong thời gian chữa bệnh bắt buộc tại Viện pháp y tâm thần Trung ương, Mai Anh đã dùng tiền, vật chất khác (như tổ chức cho các cán bộ đi nghỉ dưỡng) để hối lộ nhằm được bỏ qua các sai phạm, tạo điều kiện ra ngoài tự do, ở phòng riêng có điều hòa và đưa hai con nhỏ, hai người giúp việc vào sống chung.
Tiền đưa theo hàng tháng, các dịp lễ hoặc thời điểm Mai Anh muốn ra ngoài. Công an cáo buộc, Mai Anh đã đưa hối lộ tổng cộng 1,3 tỷ đồng và môi giới hối lộ 3,8 tỷ đồng.
Viện trưởng Trường bị cáo buộc đã tiếp tay cho các sai phạm của Mai Anh. Ông đã nhận 3 tỷ đồng trực tiếp từ Mai Anh và nhiều người khác để tạo điều kiện kết luận giám định tâm thần cho 17 trường hợp là các bị can, bị cáo, bị án.
Các giám định không đúng thực trạng bệnh. Qua đó, người phạm tội được kết luận bị mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, được đi chữa bệnh bắt buộc. Sau khi nhận tiền, ông Trường chia cho các thành viên khác trong hội đồng giám định là cấp dưới của mình và giữ lại 2,3 tỷ đồng.
Công an còn xác định ông Trường nhận 2,5 tỷ đồng từ Nguyễn Thị Thu Hoài, Phó phòng tổ chức, nhằm tạo điều kiện tuyển dụng cho một số cá nhân được vào làm việc tại Viện pháp y tâm thần Trung ương.
