Kết quả môn ngữ văn trong kỳ thi tốt nghiệp THPT giai đoạn 2021–2025 cho thấy Hải Phòng và Hà Nội duy trì điểm khá cao, Huế tăng rõ rệt, TP.HCM và Cần Thơ biến động mạnh, trong khi Đà Nẵng thuộc nhóm cuối.
Kết quả đối sánh môn ngữ văn 6 thành phố trước sáp nhập
Trong nhiều năm, đánh giá chất lượng giáo dục Việt Nam chủ yếu dựa vào đối sánh kết quả thi THPT giữa các địa phương với so sánh chung toàn quốc. Cách làm này thiếu công bằng vì điều kiện kinh tế – xã hội, đầu vào học sinh rất khác nhau. Trong bối cảnh đó, đối sánh nhóm trở thành cách tiếp cận phù hợp. Đối sánh nhóm là so sánh kết quả học tập, thi cử giữa các đơn vị tương đồng về điều kiện. Chẳng hạn, với 6 thành phố trực thuộc T.Ư trước và sau khi sáp nhập.
Xét điểm trung bình môn ngữ văn giai đoạn 2021–2025, Hải Phòng dẫn đầu với hơn 7,44 điểm, tiếp đến là Hà Nội trên 7,14 điểm, đều cao hơn mức trung bình của nhóm khoảng 6,75 điểm. Hai địa phương này duy trì chất lượng khá ổn định. Huế đạt mức trung bình, có xu hướng cải thiện trong các năm 2024–2025 gần đây rõ rệt hơn.
Ngược lại, TP.HCM và Cần Thơ thuộc nhóm trung bình thấp, điểm số không quá yếu nhưng thứ hạng biến động mạnh. Đáng chú ý, Sóc Trăng có điểm ngữ văn cao hơn Cần Thơ và Hậu Giang. Điều này phản ánh đặc trưng đô thị lớn, nơi thí sinh đông, phân hóa cao và nhiều học sinh không đặt nặng kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Riêng Đà Nẵng (cũ), điểm trung bình 5 năm chỉ hơn 6 điểm, thấp nhất; thứ hạng hầu như luôn nằm ở nhóm cuối của cả nước, và năm 2025 rơi xuống vị trí 63/63.
Để đảm bảo tính so sánh tương đồng, giá trị trung bình của nhóm được xác định bằng trung bình cộng điểm trung bình môn ngữ văn của 12 địa phương theo từng năm; trong khi đó, trung bình cả nước được tính bằng trung bình cộng điểm trung bình của 63 tỉnh, thành. Dữ liệu điểm thi và thứ hạng môn ngữ văn 12 địa phương thể hiện ở bảng sau.
Bức tranh điểm trung bình và xếp hạng môn ngữ văn năm 2025 của 6 thành phố trực thuộc T.Ư sau sáp nhập cho thấy sự phân hóa khá rõ.
Hà Nội giữ vị trí cao với 7,62 điểm, xếp 3/34, nhờ không thay đổi địa giới, bảo đảm sự ổn định về đội ngũ và cách đánh giá. Cần Thơ sau khi sáp nhập Hậu Giang và Sóc Trăng đạt 7,23 điểm, xếp 5/34; Huế với điểm trung bình 7,18 điểm, xếp 7/34, vẫn phát huy truyền thống dạy – học ngữ văn.
TP.HCM sáp nhập Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu đạt 7,07 điểm, xếp 9/34; Hải Phòng sáp nhập Hải Dương đạt 7,03 điểm, xếp 10/34.
Riêng Đà Nẵng sau khi sáp nhập với Quảng Nam chỉ đạt 6,26 điểm, xếp 33/34. Kết quả này vừa phản ánh sự chênh lệch vùng miền, vừa gợi lại tranh luận về cách chấm ngữ văn ở Đà Nẵng vốn được cho là nghiêm và chặt.
Một trong những nguyên nhân cốt lõi khiến chất lượng ngữ văn ở các thành phố không cao nằm ở sự thay đổi trong việc ưu tiên trong học tập. Trong nhiều năm, các đô thị lớn tập trung mạnh vào ngành nghề STEM, công nghệ, ngoại ngữ, kỹ năng số và hội nhập quốc tế. Đây là lựa chọn hợp lý trong bối cảnh phát triển kinh tế tri thức, kinh tế số nhưng hệ quả không mong muốn là ngữ văn dần bị đẩy xuống vị trí thứ yếu.
Với không ít học sinh thành phố, ngữ văn trở thành môn chỉ cần “đủ điểm tốt nghiệp”, không phải môn quyết định tương lai. Khi động lực học tập không cao, kết quả trung bình khó có thể bứt phá, đặc biệt trong một kỳ thi ngày càng coi trọng năng lực đọc hiểu và nghị luận xã hội, thể hiện ý kiến cá nhân về một vấn đề nào đó.
Với trường hợp Đà Nẵng, thành phố này không chỉ được biết đến với sự quan tâm cho giáo dục mà còn nổi bật bởi văn hóa thi cử nghiêm túc, kỷ cương. Tuy nhiên, điểm thi môn ngữ văn thấp gần đây làm dấy lên nhiều tranh luận. Một số ý kiến cho rằng cách chấm thi còn chặt, thiên về “ý chuẩn”, ít linh hoạt với bài viết sáng tạo. Ý kiến khác lại nhìn nhận học sinh chưa đầu tư đúng mức cho môn văn khi xu hướng lựa chọn các ngành STEM ngày càng mạnh.
Những nhận định này cần được nhìn nhận thận trọng nhưng có cơ sở. Đà Nẵng vốn đề cao sự chuẩn mực, rõ ràng trong quản lý – điều phù hợp với các lĩnh vực khoa học, công nghệ. Nhưng với ngữ văn, môn học đòi hỏi tư duy mở và cá tính, cách chấm quá khuôn mẫu có thể khiến những bài viết sáng tạo bị đánh giá thấp.
Từ năm 2025, khi đề thi ngữ văn không còn bám sách giáo khoa, tăng yêu cầu đọc hiểu và bày tỏ chính kiến, hạn chế này càng bộc lộ rõ. Chấm mở không đồng nghĩa với chấm dễ, mà đòi hỏi bản lĩnh nghề nghiệp và sự đổi mới tư duy của giáo viên.
Cũng cần nhấn mạnh rằng điểm thi thấp không đồng nghĩa học sinh Đà Nẵng yếu. Đây là địa phương có tỷ lệ học sinh theo học chương trình chất lượng cao, quốc tế khá lớn, nên ít tập trung vào bài thi ngữ văn theo chuẩn quốc gia. Dù vậy, trong bối cảnh hội nhập, năng lực ngôn ngữ và viết vẫn là nền tảng quan trọng cho học tập và phát triển lâu dài.
Trong khi đó, Hà Nội và Hải Phòng, cũng là những đô thị lớn, nhưng vẫn duy trì được chất lượng ngữ văn khá ổn định.
Huế là ví dụ điển hình cho sự trở lại của “văn hóa học văn”. Khi đề thi chuyển sang đánh giá năng lực đọc hiểu, Huế – với truyền thống nhân văn và chiều sâu văn hóa – đã cải thiện thứ hạng rõ rệt năm 2024, 2025. Điều này cho thấy đề thi mới không bất lợi cho đô thị, mà bất lợi cho nơi chưa coi trọng năng lực ngôn ngữ đúng mức.
Để nâng cao chất lượng môn ngữ văn, các thành phố cần thay đổi từ gốc, chứ không chỉ điều chỉnh kỹ thuật ôn thi hay chấm thi.
Trước hết, cần khẳng định ngữ văn là môn học công cụ, nền tảng cho tư duy phản biện, giao tiếp, hợp tác và sáng tạo – những năng lực cốt lõi của công dân toàn cầu. Ngữ văn không đối lập với STEM mà là môi trường để STEM vận hành hiệu quả. Ngữ văn cùng với toán là 2 trụ cột chính trong các tổ hợp tuyển sinh ĐH.
Thứ hai, cần đổi mới cách dạy theo hướng phát triển năng lực đọc – viết – nói – nghe, gắn với các vấn đề đương đại, liên ngành, toàn cầu. Học sinh phải được tranh luận, phản biện, trình bày chính kiến, thay vì chỉ học thuộc văn mẫu và phân tích tác phẩm.
Thứ ba, đổi mới cách chấm và đánh giá. Chấp nhận sự khác biệt có lý lẽ, khuyến khích lập luận độc lập, coi trọng cách diễn đạt sáng tạo. Đây là khâu khó nhất nhưng quyết định thành công của đề thi mở. Riêng Đà Nẵng, giải pháp then chốt là chuyển từ kỷ cương cứng sang kỷ cương mềm trong môn ngữ văn. Nghiêm túc không đồng nghĩa với khép chặt. Thành phố cần đầu tư bồi dưỡng giáo viên ngữ văn theo hướng giáo dục ngôn ngữ hiện đại, giúp họ tự tin đánh giá bài viết sáng tạo mà vẫn công bằng.
Cùng đó, đưa ngữ văn trở lại đúng vị thế trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực: coi năng lực diễn đạt, thuyết phục, phản biện là kỹ năng sống còn của công dân toàn cầu và trái tim bản sắc dân tộc Việt Nam.
10 chuyên đề ôn tập môn vật lý thuộc chương trình Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao năm 2026 do giáo viên Lộ Đàng Đăng Try, Trường quốc tế Á Châu (Asian School), thực hiện được phát ở chuyên mục giáo dục trên các nền tảng: thanhnien.vn, fanpage Facebook và kênh YouTube của Báo Thanh Niên.
https://www.youtube.com/watch?v=6jcaUjX6oKY
Trong chuyên đề 4: Áp suất - động năng phân tử khí, học sinh được ôn tập các kiến thức về áp suất của chất khí, đặc điểm, công thức tính; Động năng của phân tử khí và một số ví dụ và bài tập minh họa.
Trước đó ở chuyên đề số 3 của môn vật lý phát sóng vào ngày 28.4, với chủ đề Định luật Boyle- Định luật Charles – Phương trình trạng thái khí lý tưởng, giáo viên hệ thống các khái niệm trạng thái và quá trình biến đổi trạng thái của một khối khí; Phương trình trạng thái khí lý tưởng; Các đẳng quá trình: đẳng nhiệt, đẳng tích, đẳng áp; Định luật Boyle cho quá trình đẳng nhiệt; Định luật Charles cho quá trình đẳng tích cùng các ví dụ, bài tập minh họa.
Từ 20.4 đến 23.5, vào các khung giờ cố định (16 giờ 30, 18 giờ 30 và 20 giờ 30) thứ hai đến thứ bảy hàng tuần, Báo Thanh Niên lần lượt phát sóng trực tiếp 88 chuyên đề Bí quyết ôn thi tốt nghiệp THPT đạt điểm cao tại các địa chỉ thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Báo Thanh Niên.
88 chuyên đề ôn tập kiến thức do các giáo viên giàu kinh nghiệm tại TP.HCM xây dựng, gồm: Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, chuyên Trần Đại Nghĩa, Bùi Thị Xuân, Lê Quý Đôn, Marie Curie, Nguyễn Hiền, Quốc tế Á Châu… Qua mỗi chuyên đề ôn thi trực tuyến, giáo viên sẽ giúp học sinh tiết kiệm thời gian, tận dụng lợi thế của công nghệ để hứng thú với việc học, tích lũy kiến thức cho kỳ thi quan trọng sắp đến.
Sau các khung giờ nói trên, các chuyên đề vẫn xuất hiện trên các nền tảng thanhnien.vn, Facebook.com/thanhnien và YouTube Thanh Niên. Học sinh sử dụng bất kỳ thiết bị (điện thoại thông minh, máy tính cá nhân hay máy tính cố định) và chỉ cần kết nối internet đều có thể tiếp cận nội dung hệ thống kiến thức của 9 môn thi trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Lịch phát sóng tuần từ 27.4 đến 2.5 các chuyên đề ôn thi tốt nghiệp năm 2026:
Theo đó, sau khi thực hiện chính quyền 2 cấp, P.Tân Định hiện có 3 trường mầm non (Bé Ngoan, Tân Định, Hoa Quỳnh), 3 trường tiểu học (Đinh Tiên Hoàng, Trần Khánh Dư, Đuốc Sống), 3 trường THCS ( Trần Văn Ơn, Huỳnh Khương Ninh, Văn Lang).
UBND phường Tân Định công bố năm học 2026-2027, chỉ tiêu tuyển sinh đầu cấp của phường là 2.675 học sinh. Trong đó các trường mầm non tuyển 795 học sinh, tiểu học tuyển 740 học sinh, THCS tuyển 1.140 học sinh.
Ở cấp tiểu học, Trường tiểu học Đinh Tiên Hoàng tuyển sinh vào lớp 1 chương trình tiếng Anh tích hợp (Đề án 5695).
Công tác tuyển sinh chương trình tiếng Anh tích hợp theo Đề án 5695 được triển khai đăng ký song song với chương trình đại trà, áp dụng cho tất cả học sinh. Nhà trường chịu trách nhiệm xây dựng tiêu chí tuyển sinh theo thứ tự ưu tiên:
Ở cấp THCS, 2 trường THCS Huỳnh Khương Ninh và Trần Văn Ơn tuyển sinh lớp 6 chương trình tiếng Anh tích hợp theo Đề án 5695.
Công tác tuyển sinh chương trình tiếng Anh tích hợp theo Đề án 5695 được triển khai đăng ký song song với chương trình đại trà, áp dụng cho tất cả học sinh. Điều kiện tiếp nhận học sinh phải đáp ứng một trong điều kiện sau:
Kết quả trúng tuyển chương trình tiếng Anh tích hợp sẽ được công bố trước các chương trình đại trà. Học sinh không trúng tuyển chương trình này vẫn được đảm bảo xét tuyển và phân bổ vào các trường trên địa bàn phường theo chương trình giáo dục phổ thông.
Học sinh lớp 5 tăng cường tiếng Pháp toàn thành phố đã hoàn thành chương trình cấp tiểu học và có điểm trung bình của các môn tiếng Pháp từ 6 điểm trở lên được tuyển thẳng vào lớp 6 tăng cường tiếng Pháp Trường THCS Trần Văn Ơn.
Cũng trong dịp này, UBND phường Tân Định ra mắt Cổng thông tin tuyển sinh phường tại địa chỉ: https://app.phuongtandinh.gov.vn/tuyensinhdaucap/ để tạo thuận lợi cho phụ huynh, học sinh tiếp nhận thông tin về tuyển sinh năm học mới.
Bà Đỗ Thị Ánh Tuyết, Phó chủ tịch UBND phường Tân Định, cho biết cổng thông tin sẽ giúp phụ huynh tra cứu trường học gần nơi cư trú hoặc gần nơi làm việc. Qua đó, phụ huynh có thêm cơ sở để lựa chọn và đăng ký tuyển sinh phù hợp, vừa đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh, vừa thuận tiện cho sinh hoạt và công việc của gia đình. Tất cả thông tin về tuyển sinh đầu cấp trên địa bàn được cập nhật đầy đủ trên cổng thông tin này.
Bà Đỗ Thị Ánh Tuyết khẳng định đáp ứng đầy đủ nhu cầu học tập của trẻ trong độ tuổi đến trường trên địa bàn, đồng thời có khả năng tiếp nhận thêm học sinh từ các phường khác nếu còn chỗ học phù hợp.
Các trường sẽ tuyển sinh theo đối tượng ưu tiên xét tuyển số 1 là trẻ có nơi ở hiện tại ở phường Tân Định (đối với lớp 1); học sinh đã hoàn thành chương trình tiểu học và có nơi ở hiện tại trên địa bàn (đối với lớp 6).
Sau đó là học sinh đã học mầm non, tiểu học tại phường Tân Định và vùng giáp ranh; học sinh có anh/chị ruột đang học tại trường trên địa bàn, học sinh có cha hoặc mẹ làm việc tại các cơ quan trên địa bàn và vùng giáp ranh; học sinh cư trú tại các khu vực giáp ranh; học sinh chuyển từ tỉnh, thành khác đến.
Từ ngày 27.5 đến ngày 7.6, phường Tân Định sẽ hướng dẫn và tổ chức cho phụ huynh, học sinh đăng ký trường. Đến ngày 15.6, UBND phường thực hiện xét tuyển và công bố kết quả tuyển sinh.
Theo đó, khoảng 4.700 thí sinh dự thi lớp 10 Trường Phổ thông Năng khiếu ở 4 điểm thi:Trường Phổ thông Năng khiếu (153 Nguyễn Chí Thanh, P.An Đông), Trường THCS Hồng Bàng (132 Hồng Bàng, P.Chợ Lớn), Trường cao đẳng Kinh tế TP.HCM (33 Vĩnh Viễn, P.Vườn Lài) và Trường tiểu học Thiên Hộ Dương (341 Tô Hiến Thành, P.Hòa Hưng).
Tiến sĩ Trần Nam Dũng, Hiệu phó Trường Phổ thông Năng khiếu, cho biết kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm học 2026-2027 của trường có 4.707 thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 1.000 thí sinh so với kỳ thi năm 2025.
Trong khi đó, chỉ tiêu tuyển sinh lớp 10 của trường ổn định là 595 học sinh, như vậy tỷ lệ chọi năm nay trung bình là 1/8. Tuy nhiên, tỷ lệ chọi cụ thể của một số lớp chuyên như toán, tiếng Anh, ngữ văn... sẽ cao hơn tỷ lệ trung bình.
Được biết, vào kỳ thi tuyển sinh năm 2025, tỷ lệ chọi trung bình của trường này là 1/6. Trong đó, lớp chuyên ngữ văn đăng ký 782 - chỉ tiêu 105, tỷ lệ chọi 1/7,4; Chuyên toán đăng ký 1.018 - chỉ tiêu 105, tỷ lệ chọi 1/9,6; Chuyên tiếng Anh đăng ký 1.272 - chỉ tiêu 105, tỷ lệ chọi 1/12...
Thí sinh bắt buộc dự thi lớp 10 Trường Phổ thông Năng khiếu ít nhất 4 bài thi, trong đó bài thi môn không chuyên: toán, ngữ văn, tiếng Anh và bài thi môn chuyên lựa chọn trong số các môn toán, tin học, vật lý, hóa học, sinh học, ngữ văn và tiếng Anh.
Trong đó bài thi môn không chuyên gồm: tự luận và trắc nghiệm; tự luận. Riêng môn tiếng Anh gồm cả hai phần tự luận và trắc nghiệm.
Mỗi thí sinh được đăng ký tối đa 2 môn chuyên. Trường hợp đăng ký 2 môn, thí sinh cần phải chọn 1 môn thuộc nhóm 1 (toán - ngữ văn) và 1 môn thuộc nhóm 2 (tiếng Anh, vật lý, hóa học, sinh học, tin học).
Cấu trúc đề thi từng môn như sau:
Lịch thi lớp 10 Phổ thông Năng khiếu năm 2026
Thành viên ban giám hiệu Trường Phổ thông Năng khiếu cho biết, theo quy định của nhà trường, sau kỳ thi tuyển sinh lớp 10, trường có thể sẽ công bố đề còn đáp án chính thức của tất cả các môn thi, nhà trường sẽ công bố sau khi hoàn tất công tác chấm thi. Những năm trước, nhà trường công bố đáp án khoảng 10 ngày sau ngày thi.
