Văn phòng ảo – mô hình cho phép doanh nghiệp đăng ký địa chỉ kinh doanh mà không cần duy trì không gian làm việc cố định đang được nhiều startup (doanh nghiệp khởi nghiệp) lựa chọn để tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, mô hình này cũng tiềm ẩn không ít rủi ro về pháp lý và vận hành.
Anh Trần Việt Hoàng, đại diện Công ty Vietcer (kinh doanh lĩnh vực công nghệ, thương mại điện tử), cho biết doanh nghiệp hiện sử dụng văn phòng ảo để đăng ký trụ sở tại P.Kim Liên, TP.Hà Nội, trong khi hoạt động chủ yếu diễn ra tại nhà riêng hoặc quán cà phê.
Theo anh Hoàng, với startup, chi phí luôn là yếu tố cần cân nhắc. “Một văn phòng nhỏ có thể tốn vài chục triệu đồng mỗi tháng – khoản không nhỏ với doanh nghiệp mới. Văn phòng ảo giúp tiết kiệm đáng kể nhưng vẫn đáp ứng yêu cầu về địa chỉ đăng ký kinh doanh”, anh nói.
Ngoài việc giảm chi phí mặt bằng, mô hình này còn mang lại sự linh hoạt. Nhân sự có thể làm việc từ xa, không bị ràng buộc địa điểm, phù hợp với các lĩnh vực công nghệ, thương mại điện tử, dịch vụ.
Tuy nhiên, theo anh Hoàng, đây chỉ là giải pháp tạm thời. “Khi doanh nghiệp phát triển, chúng tôi sẽ chuyển sang văn phòng thực để phục vụ lâu dài và xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp hơn”, anh chia sẻ.
Khảo sát cho thấy thị trường văn phòng ảo khá sôi động, giá từ khoảng 379.000 đồng đến hơn 3,5 triệu đồng/tháng, tùy vị trí và dịch vụ đi kèm.
Khi được hỏi về trường hợp cơ quan thuế kiểm tra, tư vấn viên của một công ty cho biết doanh nghiệp sẽ được xác minh dựa trên hợp đồng thuê và bảng tên tại tòa nhà. Điều này cho thấy vai trò của đơn vị cung cấp không chỉ dừng ở việc “cho thuê địa chỉ”, mà còn hỗ trợ khi phát sinh vấn đề.
Tuy nhiên, việc nhiều doanh nghiệp cùng đăng ký một địa chỉ cũng đặt ra câu hỏi về tính minh bạch, khả năng quản lý, đồng thời tiềm ẩn rủi ro liên đới.
Luật sư Nguyễn Trung Tín, Giám đốc Công ty Luật Tín & Associates, cho biết pháp luật Việt Nam chưa có quy định riêng về văn phòng ảo, nhưng không có nghĩa mô hình này nằm ngoài khuôn khổ pháp luật.
“Pháp luật không yêu cầu doanh nghiệp hiện diện thường xuyên tại trụ sở, nhưng địa chỉ phải có thật, rõ ràng và có khả năng tiếp nhận thông tin”, ông Tín nói.
Theo ông, đăng ký tại văn phòng ảo là hợp pháp nếu doanh nghiệp có quyền sử dụng địa chỉ và không dùng vào mục đích vi phạm pháp luật, đồng thời đảm bảo khả năng liên hệ với cơ quan chức năng và đối tác.
Tuy nhiên, không phải ngành nghề nào cũng phù hợp. Các lĩnh vực như ăn uống, lưu trú, y tế, giáo dục đều yêu cầu cơ sở vật chất cụ thể, nên văn phòng ảo không thể thay thế địa điểm kinh doanh thực tế.
Bên cạnh lợi ích chi phí, văn phòng ảo cũng tiềm ẩn rủi ro nếu sử dụng không đúng cách.
Theo luật sư Nguyễn Trung Tín, một rủi ro lớn là doanh nghiệp bị xác định không hoạt động tại địa chỉ đăng ký. “Nếu kiểm tra mà không có bảng hiệu, không có người đại diện hoặc không chứng minh được quyền sử dụng hợp pháp, doanh nghiệp có thể bị đưa vào diện rủi ro cao, thậm chí bị khóa mã số thuế”, ông cho biết.
Ngoài ra, việc phụ thuộc đơn vị cung cấp có thể gây bất cập như thất lạc thư từ, chậm tiếp nhận thông báo hoặc thiếu hỗ trợ khi phát sinh vấn đề pháp lý.
Đáng chú ý, rủi ro còn mang tính “liên đới”. Khi nhiều doanh nghiệp cùng một địa chỉ, nếu một số đơn vị vi phạm (liên quan hóa đơn, thuế), toàn bộ địa chỉ có thể bị giám sát. Khi đó, các doanh nghiệp khác dù không vi phạm vẫn có thể bị kiểm tra thường xuyên hoặc gặp khó khăn khi giao dịch với đối tác, ngân hàng.
Về uy tín, việc sử dụng văn phòng ảo cũng có thể ảnh hưởng đến cách nhìn của đối tác. Một địa chỉ có quá nhiều doanh nghiệp hoặc thiếu hiện diện thực tế dễ khiến đối tác thận trọng, nhất là trong các giao dịch lớn.
Ở góc độ nhà đầu tư, ông Bùi Quang Minh (được biết đến với tên Shark Minh Beta, nhà sáng lập và điều hành Beta Group), cho rằng văn phòng ảo là xu hướng tất yếu khi doanh nghiệp cần tối ưu chi phí và tăng tính linh hoạt.
“Đây là xu hướng dài hạn, nhưng không thay thế hoàn toàn văn phòng truyền thống, mà linh hoạt hơn trong cách sử dụng không gian làm việc”, ông nhận định.
Theo ông, với startup giai đoạn đầu, việc không duy trì văn phòng giúp giảm áp lực chi phí và tạo điều kiện thử nghiệm mô hình. Tuy nhiên, khi doanh nghiệp phát triển, các yếu tố như văn hóa, sự gắn kết và phối hợp nội bộ sẽ trở thành thách thức.
Ở góc độ thẩm định, ông Minh cho biết việc có văn phòng hay không không phải yếu tố quyết định. “Tôi quan tâm nhiều hơn đến đội ngũ, sản phẩm và khả năng phát triển dài hạn. Tuy nhiên, nếu không có ‘hiện diện’ rõ ràng, doanh nghiệp dễ tạo cảm giác thiếu chắc chắn”, ông Minh nói.
Cũng theo ông Minh, trong bối cảnh không có văn phòng cố định, doanh nghiệp cần chủ động xây dựng hình ảnh, uy tín qua cách làm việc, giao tiếp với đối tác và chất lượng sản phẩm.
Ông Minh cũng lưu ý: “Văn phòng ảo không đơn thuần là chi phí thấp hơn, mà là sự chuyển đổi sang chi phí vận hành và quản trị. Trong 3 – 5 năm tới, mô hình kết hợp giữa làm việc linh hoạt và các điểm chạm vật lý sẽ phổ biến hơn, buộc doanh nghiệp cân nhắc chuyển đổi theo quy mô”.
Những ngày gần đây, người trẻ rủ nhau đến đường sách TP.HCM để check-in cùng các nhân vật trong bộ phim "Doraemon movie 2026: Nobita và lâu đài dưới đáy biển". Không gian check - in được lấy cảm hứng từ bộ phim mới nhất của chú mèo máy Doraemon nhanh chóng trở thành điểm đến thu hút đông đảo người yêu thích bộ phim nổi tiếng này.
Điểm nhấn của không gian check-in là phần cổng chào được thiết kế công phu với hình ảnh các nhân vật quen thuộc tạo nên nét sinh động, bắt mắt. Bên trong đường sách, background khổ lớn tái hiện khung cảnh đại dương cùng dãy tượng nhân vật trong bộ phim được sắp xếp thẳng hàng khiến du khách thập phương, đặc biệt là giới trẻ không khỏi thích thú khi tham quan, chụp ảnh.
Nhiều bạn trẻ không giấu được sự hào hứng thể hiện rõ trên khuôn mặt khi tận mắt thấy những người bạn tuổi thơ như: Nobita, Doraemon… bước ra từ màn ảnh. Không ít bạn trẻ dành hàng chục phút để tạo dáng bên từng nhân vật, ghi lại những khoảnh khắc gợi nhớ ký ức tuổi thơ.
Đang đứng xem lại hình ảnh đã chụp, Bùi Thị Quỳnh Như, sinh viên Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, nhận xét không gian trang trí được đầu tư đẹp mắt, gợi lại nhiều ký ức tuổi thơ gắn với bộ phim Doraemon mà bản thân theo dõi từ nhỏ đến lớn.
"Mình rất thích nhân vật Shizuka bởi vì cô ấy là nhân vật nữ đầu tiên trong bộ phim mà mình biết. Đặc biệt, nhân vật Shizuka rất xinh gái và tốt bụng, nấu ăn thường ăn ngon, hay đối xử tốt với Nobita", Như bộc bạch.
Trong khi đó, Trần Bảo Hân, học sinh Trường THPT Trưng Vương, cho biết nhóm bạn đến đường sách trong buổi ngoại khóa của trường. "Trong không gian đường sách mình vừa tham quan, đọc sách, vừa tranh thủ check-in cùng không gian trưng bày các nhân vật Doraemon", Hân chia sẻ.
Hân bày tỏ: "Mình yêu thích các bộ phim tập dài chiếu ở rạp, nhất là bộ phim Doraemon Nobita và những bạn khủng long mới vì nội dung giàu cảm xúc".
Lý Tuấn Thiện, giáo viên Trường THPT Trưng Vương, P.Sài Gòn, TP.HCM, cho biết hoạt động ngoại khóa lần này đưa học sinh khối 10 và 11 tham quan nhiều địa điểm tại trung tâm thành phố như bưu điện TP.HCM và đường sách TP.HCM.
"Trong quá trình tham quan tại đường sách, các bạn sẽ thực hiện nhiệm vụ đó là tìm kiếm một quyển sách, sau đó chụp hình lại cùng với khoảnh khắc với quyển sách yêu thích", Thiện nói.
Theo Thiện, trước chuyến đi, nhiều học sinh đã bày tỏ sự háo hức khi biết đường sách đang có không gian trưng bày các nhân vật Doraemon.
"Những khu vực được thiết kế để chụp ảnh, trải nghiệm như thế này giúp học sinh cảm thấy gần gũi hơn với văn hóa đọc, đồng thời có thêm cơ hội tiếp cận văn hóa Nhật Bản theo cách sinh động, phù hợp với lứa tuổi", Thiện nói.
Là một freelancer, Tạ Nhật Trinh (30 tuổi, ngụ P.Tân Hưng, TP.HCM) thường xuyên lựa chọn quán cà phê như một văn phòng làm việc quen thuộc của mình. Do tính chất công việc tự do và không gian ở nhà khá đông người, Trinh cảm thấy làm việc tại quán giúp tập trung hơn.
Mỗi tuần, Trinh đến quán khoảng 3 - 4 lần, chi khoảng 50.000 đồng/đồ uống cho mỗi lần, tương đương gần 200.000 đồng/tuần. Ngoài ra, những lần gặp gỡ bạn bè hoặc đối tác, mức chi cho việc ngồi quán cà phê sẽ tăng lên 500.000 đồng - 800.000 đồng/tuần. Theo Trinh, đây là mức chi hợp lý vì quán cà phê có sẵn wifi, không gian phù hợp có thể ngồi làm việc trong thời gian dài.
"Ở nhà đôi khi cũng phát sinh chi phí ăn uống rồi tiền điện... thì cũng vậy nên ra quán cà phê lại thuận tiện hơn, không có tốn kém lắm", Trinh nói.
Còn là sinh viên nhưng nhiều bạn vẫn chịu chi một khoản tiền không nhỏ trong sinh hoạt phí để ra quán cà phê học bài.
Phan Thanh Nam, sinh viên Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, cho biết bản thân thường đến quán cà phê để học bài khoảng 5 lần mỗi tuần. Mỗi lần, Nam chi khoảng 50.000 đồng cho một ly nước, tương đương khoảng 250.000 - 400.000 đồng mỗi tuần, gồm cả phí khác như gửi xe, phụ thu, đồ ăn nhẹ. Theo Nam, khoản chi này hoàn toàn xứng đáng nếu giúp việc học tập hiệu quả hơn.
"Ở nhà em không thể tập trung được do các yếu tố tác động, nhưng ra quán cà phê lại học hiệu quả hơn vì có bạn bè học cùng, không gian thoải mái nên số tiền bỏ ra là đáng. Còn nếu chỉ đi để trò chuyện, vui chơi với bạn bè mà tuần nào cũng tốn chừng đó thì hơi nhiều", Nam chia sẻ.
Còn Phạm Thị Bạch Cúc, sinh viên Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cho biết bản thân đi cà phê gần như 6 ngày mỗi tuần để học bài hoặc gặp gỡ bạn bè. Mức chi của Cúc cho thói quen này khoảng từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng mỗi tuần cho thức uống và đồ ăn nhẹ nếu mời bạn bè hay phụ phí cần ngồi lâu lúc mùa thi.
Theo Cúc, việc giới trẻ ngày nay chọn quán cà phê để học tập và làm việc là xu hướng khá phổ biến bởi sự tiện lợi nên chấp nhận chi để có không gian "chill" hơn, đẹp hơn so với ngồi ở nhà hay ở trường. "Quán cà phê có máy lạnh, wifi, có những quán chỉ cần gọi một ly nước vài chục nghìn là có thể ngồi lâu nên rất thuận tiện cho mọi người, khoản chi này xứng đáng", Cúc chia sẻ.
Ngồi quán cà phê trở thành nhu cầu thiết yếu
Nguyễn Mai Hân (26 tuổi, ngụ P.Tân Thuận, TP.HCM) cho biết bản thân thường xuyên đi quán cà phê khoảng 4 lần mỗi tuần, nhất là mỗi khi cảm thấy chán hoặc khó tập trung làm việc ở nhà. Hân thường chọn nhiều quán khác nhau thay vì cố định một địa điểm và có thể ngồi từ 5 - 6 tiếng để hoàn thành công việc.
"Mỗi lần khoảng 50.000 đồng/đồ uống thì mỗi tuần mình sẽ tốn từ 200.000 đồng - 400.000 đồng, kèm thêm đồ ăn, phụ phí, gửi xe... cho việc đi quán cà phê, nó gần như không thể thiếu rồi", Hân nói. Theo Hân, chi phí mỗi tuần không quá nhiều, nhưng khoản chi này hợp lý và cần thiết trong cuộc sống của mình.
Còn Trần Thanh Liễu, sinh viên Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, cho hay thường tốn khoảng 45.000 đồng đến dưới 50.000 đồng/đồ uống cho mỗi lần ngồi quán cà phê và đi khoảng 3-4 lần mỗi tuần, đặc biệt nhiều hơn (5-6 lần/tuần) vào mùa thi. "Mình bỏ ra khoản tiền không nhiều nhưng đổi lại có không gian tốt hơn để học hiệu quả hơn thì đây là chi phí mua sự hiệu quả, rất cần", Liễu nói.
Với Nguyễn Thị Nga (31 tuổi, làm freelance content writer, ngụ P.An Hội Đông, TP.HCM) thì quán cà phê như "ngôi nhà thứ hai". Cứ 3-4 lần một tuần, Nga lại mang laptop ra quán cà phê để học ngoại ngữ online, giải trí hoặc chạy deadline và mỗi lần như vậy Nga chi khoảng 45.000 – 60.000 đồng/món ăn uống. "Nếu tuần nào có gặp gỡ bạn bè thì khoản chi của mình có thể lên tới hơn 500.000 đồng/tuần", Nga cho biết. Theo Nga, hầu hết quán cà phê đều có trang trí đẹp, không gian mở và tiện nghi tạo cảm giác thoải mái. "Hơn nữa mình có thể chụp ảnh, thư giãn, tiện gặp bạn bè nên mình chi tiền cho điều này để bản thân được tận hưởng", Nga nói.
Theo Đài Khí tượng Thủy văn Nam Bộ, trong 24 giờ qua, khu vực Nam bộ ghi nhận nắng nóng chạm ngưỡng 40 độ. Nắng nóng xảy ra trên diện rộng. Dự báo trong 24 - 48 giờ tới, khu vực Nam bộ tiếp tục xuất hiện nắng nóng trên diện rộng, có nơi nắng nóng gay gắt. Nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 35 - 37 độ C, có nơi trên 37 độ C. Thời gian nắng nóng trong ngày chủ yếu từ 12 - 16 giờ và được dự báo nắng nóng gay gắt kỷ lục kéo dài trong nhiều ngày tới.
Người trẻ ùa ra đường vào chiều tối để tránh nắng nóng chạm ngưỡng 40 độ ban ngày
ẢNH: AN VY
Nguyễn Tuấn Du, sinh viên Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cho biết gần đây anh bạn gần như đổi hẳn lịch đi chơi. "Ban ngày nắng quá gay gắt, ra đường rất mệt nên mình thường chờ đến tối mới đi. Buổi tối không khí dễ chịu hơn, việc đi lại cũng đỡ ngột ngạt. Nếu có hẹn bạn bè thì mình cũng ưu tiên chọn nơi có máy lạnh để ngồi lâu vẫn thoải mái", Du nói.
Không chỉ thay đổi giờ ra ngoài, Du nói hiện nay, nhiều bạn của Du còn chủ động cắt bớt các hoạt động ngoài trời vào ban ngày. Thay vào đó, họ tranh thủ giải quyết công việc từ sáng sớm hoặc dời sang chiều tối.
"Nếu buộc phải ra đường, mình chuẩn bị thêm cả nước uống, áo khoác chống nắng, khẩu trang, nón, quạt cầm tay… Nhưng phải bắt buộc dữ lắm, mình mới chịu đi, còn không mình sẽ dời lịch, hẹn sang buổi tối cho mát mẻ", Du nói.
Trần Thị Thu Hiền, sinh viên Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho biết thời tiết nắng nóng khiến sinh hoạt hàng ngày của cô gái thay đổi đáng kể. Trước đây, Hiền thường tranh thủ ra ngoài vào đầu giờ chiều để đi shopping, cà phê hoặc gặp bạn, nhưng nay cô nói rằng chuyện này cần tính toán lại. Bởi lẽ, theo Hiền, trời vào lúc 4 - 5 giờ chiều vẫn còn nắng, còn thời gian từ 1 - 3 giờ chiều thì nắng quá gay gắt, có thể là… phỏng da.
"Chỉ đứng ngoài một lúc là thấy người mệt và da nóng ran. Vì thế, mình chờ đến chiều tối mới chịu ra đường. Chưa kể, ngay cả chuyện ăn uống cũng thay đổi, mình uống nước nhiều hơn, chọn món thanh mát hơn vì cơ thể lúc nào cũng có cảm giác thiếu nước", Hiền nói.
Đặng Hoàng Thu Thảo (29 tuổi), ngụ ở đường 8 P.Thủ Đức (TP.HCM), cũng có cách thích nghi tương tự. Thảo cho biết những ngày nắng gắt kéo dài khiến cơ thể dễ uể oải, mất sức nếu di chuyển ngoài đường lâu. Vì vậy, cô hạn chế các cuộc hẹn vào buổi trưa, đồng thời ưu tiên những địa điểm mát mẻ hoặc có cây xanh.
Tại một số trung tâm thương mại ở TP.HCM, lượng khách ghé đến vào những ngày nắng nóng có chiều hướng tăng. Anh Nguyễn Bá Long, nhân viên tại Vincom Đồng Khởi (TP.HCM), cho biết trời càng nóng, khách tìm đến trung tâm mua sắm càng đông hơn vào buổi tối. Theo anh Long, nhiều người chọn đây như một điểm để tránh nóng sau giờ làm, vừa mua sắm, ăn uống, vừa tận hưởng không gian mát mẻ.
Theo chuyên gia, bên cạnh chuyện đảo lịch sinh hoạt để né nắng, người trẻ cũng cần chú ý giữ sức khỏe trong những ngày oi bức kéo dài. Bác sĩ chuyên khoa 2 Huỳnh Tấn Vũ, Đơn vị điều trị ban ngày, Bệnh viện đại học Y Dược TP.HCM - cơ sở 3, cho biết thời tiết nóng nực khiến cơ thể dễ mất nước do ra nhiều mồ hôi, từ đó ảnh hưởng đến các chức năng cơ thể và làm giảm điện giải.
Bác sĩ Vũ khuyến cáo bạn trẻ nên uống đủ nước, ưu tiên nước đun sôi để nguội hoặc các loại nước uống phù hợp như nước dừa, nước chanh, sinh tố trái cây. Ngoài ra, bạn có thể bổ sung thêm các loại trái cây mọng nước và rau xanh trong bữa ăn hàng ngày. Ngược lại, bạn nên hạn chế đồ uống chứa cồn, quá nhiều đường hoặc quá lạnh để tránh cơ thể mất nước nhiều hơn.
