Cách đây vài năm, một video clip gây sốt trên mạng xã hội về bóng đá Nhật Bản. Khi đó, bộ ba tuyển thủ Nhật Bản gồm Hotaru Yamaguchi, Hiroshi Kiyotake và Yosuke Ideguchi đối đầu với 100 học sinh tiểu học trên một sân bóng kích thước tiêu chuẩn.
Ba cầu thủ nhà nghề nhẹ nhàng tìm cách vượt qua hàng tá đối thủ nhí, kiếm tìm không gian để phối hợp với nhau. Bí quyết trong các pha đập nhả giữa họ thực chất rất đơn giản. 100 em học sinh kia luôn bị hút về phía có bóng, và các tuyển thủ Nhật Bản chỉ cần liên tục luân chuyển bóng sang phía đối diện, nơi một trong ba người hoàn toàn không bị theo kèm.
Tại World Cup 2026, một trong số các bài vở tấn công của tuyển Nhật Bản cũng diễn ra theo ý tưởng tương tự.
Sơ đồ 3-4-3 của Nhật Bản sẽ chuyển thành hàng công 5 người khi kiểm soát bóng, liên tục quấy phá hàng thủ đối phương bằng cách tìm ra “người tự do”. Ở đây là một biên thủ (wing-back) dâng cao như một piston, rồi bất ngờ di chuyển tấn công vùng cấm từ điểm mù hàng thủ đối phương mà không bị ai theo kèm, sẵn sàng cho một đường chuyền chuyển hướng từ đồng đội.
Những biên thủ trong hệ thống của “Samurai Xanh” không phải là kiểu wing-back thuần chờ đợi thời cơ. Họ khác Daniel Munoz hay Denzel Dumfries – những người chỉ chực chờ di chuyển sau (late run) để tấn công ở cột xa. Họ đương nhiên vẫn làm được chuyện đó, nhưng Ritsu Doan hay Keito Nakamura còn là những cầu thủ đá trái kèo: người thuận chân trái đá cánh phải, người thuận chân phải đá cánh trái.
Điều đó có nghĩa, hai cầu thủ này có thể di chuyển bó vào nách trung lộ hoặc trung lộ để dứt điểm, như cách Nakamura từng làm để ghi bàn vào lưới Hà Lan ở vòng bảng. Và họ cũng có thể ngoặt bóng vào trong để chuyền chéo góc đảo hướng tấn công.
Một tình huống diễn ra đầu hiệp hai trong trận hòa Thụy Điển 1-1 là minh chứng rõ nhất cho lối tiếp cận này của Nhật Bản. Ở khoảnh khắc tiền vệ trung tâm Daichi Kamada dạt sang cánh trái để tiếp ứng Nakamura, anh ngoặt bóng lại vào chân phải rồi tạt sâu sang cánh đối diện cho biên thủ Yukinari Sugawara – người thay Doan ở vị trí đó. Bóng nảy xuống mặt sân trước khi cầu thủ này kịp vô-lê.
Bóng được Thụy Điển phá ra, và Nhật Bản thu hồi, đưa đến vị trí của Ao Tanaka. Lập tức, tiền vệ trung tâm này chuyền đảo cánh, chuyển hướng tấn công ra trở lại cánh trái, nơi Kamada vẫn đang chờ sẵn để sút nối. Nhưng bóng bị thủ thành Zetterstrom cản phá, và trọng tài biên cũng căng cờ báo hiệu việt vị.
Tình huống này cho thấy Nhật Bản luôn có một cầu thủ chực chờ ở cột xa. Đối thủ bị hút về phía bóng. Và các đồng đội sẽ tìm thấy anh ta bằng những pha chuyển hướng tấn công chớp nhoáng.
Brazil lại có điểm yếu chí mạng ở chính hai cánh. Hậu vệ phải Danilo sẽ sang tuổi 35 khi World Cup 2026 kết thúc, và anh cũng không phải là mẫu hậu vệ biên tốc độ, cơ động thường thấy của Brazil. Hậu vệ trái Douglas Santos chưa bao giờ được đứng vào hàng ngũ ngôi sao. Ở trung tâm hàng thủ, “Selecao” rất kiên cố với cặp Marquinhos – Gabriel, trong đó người thứ hai không chiến cực tốt. Vì vậy, nếu bỏ cặp trung vệ này khỏi phương trình, tìm cách luân chuyển bóng qua khỏi tầm không chiến của họ có thể là cách tiếp cận cho Nhật Bản.
Để có thể đối phó trước cách dàn quân 5 người trên hàng công của Nhật Bản, đối thủ thường thiết lập một tuyến thủ có nhân sự tương đương, thường là rút bớt một cầu thủ ở tuyến trên lùi về hỗ trợ. Hà Lan của HLV Ronald Koeman đã làm như vậy, khi để Frenkie de Jong lùi xuống từ hàng tiền vệ. Bấy giờ, hai hậu vệ biên Hà Lan sẽ giãn rộng ra, quán xuyến chiều ngang sân để đối phó trước các pha đảo cánh của Nhật Bản.
Nhưng liệu Brazil của Carlo Ancelotti có làm như vậy? Kịch bản này khó có thể xảy ra, xét ở vị thế lẫn nhân sự. Liệu Casemiro có sắm vai De Jong để lùi về chơi giữa hàng thủ? Hay liệu tiền đạo cánh 19 tuổi Rayan sẽ tiếp tục được trao suất đá chính, từ đó lãnh trọng trách lùi sâu phòng ngự? Đó có thể sẽ là bài toán mà chiến lược gia Italy phải tìm đáp án.
Trong trận đấu giữa CLB CAHN và CLB Thanh Hóa diễn ra tối 17.5, Nguyễn Đình Bắc để lại nhiều dấu ấn. Chân sút sinh năm 2004 chính là người mang về quả phạt đền quý giá, giúp đội bóng ngành công an khai thông bế tắc ở cuối trận, mở ra chiến thắng và chức vô địch trước 3 vòng đấu cho đoàn quân của HLV Mano Polking.
Sau khi trọng tài Ngô Duy Lân quyết định cho CLB CAHN hưởng phạt đền, Đình Bắc và người đàn anh Alan đã có cuộc tranh cãi trên chấm 11 m. Cuối cùng, Alan là người đã ghi bàn mở tỷ số. Khoảnh khắc ăn mừng, cả hai đã lập tức xóa tan nghi ngờ khi cùng khoác vai nhau chạy về góc sân.
Chia sẻ thẳng thắn sau trận đấu, Đình Bắc bộc bạch: "Với quả phạt đền thì anh Quang Hải, anh Việt Anh hay những anh em trong đội rất muốn em thực hiện. Các anh luôn động viên em và muốn giao cho em quả phạt đền này. Nhưng đến lúc em sút thì Alan đến bảo với em là anh ấy sẽ sút và đã có những cuộc tranh cãi. Nhưng em nghĩ đấy là chuyện của những người đàn ông với nhau. Thành tích của đội quan trọng hơn tất cả. Khi ghi được bàn thắng rồi, em và Alan cũng chung vào một nhịp ăn mừng".
Niềm vui chiến thắng của tiền đạo sinh năm 2004 không được trọn vẹn, khi anh phải rời sân sớm vì chấn thương. Ở chính tình huống mang về quả phạt đền cho đội nhà, Đình Bắc đã hứng chịu một pha vào khá nguy hiểm từ hậu vệ đối phương.
Mặc dù đã cố nén đau để tiếp tục thi đấu, nhưng cuối cùng Đình Bắc phải chủ động xin ban huấn luyện thay người. Khi được hỏi về tình hình hiện tại, tiền đạo 22 tuổi tiết lộ: "Em nghĩ là em cần phải đi chụp chiếu để xác định mức độ chấn thương. Cuối trận, em chạy và rất đau nên đã xin ra. Đó là một cú đạp ngay thẳng vào mắt cá".
Chức vô địch V-League mùa giải 2025-2026 đánh dấu một cột mốc mới trong sự nghiệp của Đình Bắc. Từng khẳng định mình ở nhiều cấp độ trẻ, nhưng đây mới là lần đầu tiên anh được nâng cao chiếc cúp vô địch quốc gia danh giá nhất Việt Nam. Chân sút gốc Nghệ An xúc động: "Đây là mùa giải thứ hai em chơi cho CLB CAHN. Năm nay, đội rất quyết tâm. Với những gì mà CLB CAHN thể hiện ở mùa giải này, em nghĩ chức vô địch là hoàn toàn xứng đáng".
Không dừng lại ở đỉnh cao quốc nội, tiền đạo trẻ đã lập tức hướng đến sân chơi châu lục: "Lúc này, toàn đội đặt mục tiêu sẽ cố gắng thi đấu tốt trận play-off Cúp C1 châu Á, để có thể góp mặt ở sân chơi danh giá này".
Đỗ Hoàng Hên đón đường chuyền của Hai Long, dứt điểm một chạm quyết đoán nhưng thủ môn Malaysia cản phá xuất thần.
P32
24'
Bóng trúng cột dọc
Khung thành Malaysia rung chuyển, sau cú sút xa từ cự ly gần 30 mét của tiền vệ Nguyễn Hoàng Đức.
P24
18'
Cao Pendant Quang Vinh xông xáo
Cao Pendant Quang Vinh khống chế bằng đầu, bứt lên dũng mãnh ở trung lộ và tạo ra thời cơ áp sát vòng cấm cho Trương Tiến Anh, người sau đó bị đối thủ bắt bài ở pha đẩy bóng xuống biên.
10'
Malaysia bỏ lỡ
Sau bàn thua, Malaysia có cơ hội mười mươi để gỡ hòa khi Faisal Halim thoát xuống đối mặt thủ môn Nguyễn Filip rồi dứt điểm chệch cột dọc. Sau đó, Stuart Wilkin cũng gây sóng gió về phía khung thành Việt Nam.
Đây là đội hình do báo Globo Esporte của Brazil bình chọn, được làng bóng đá công nhận là chuyên trang uy tín bậc nhất trong việc nhận định cầu thủ ở World Cup 2026.
Dễ hiểu khi cả Messi lẫn Ronaldo đều xuất hiện trong đội hình này. Với cú đúp bàn thắng vào lưới Uzbekistan, Ronaldo đã vượt mặt Mbappe lẫn Haaland để được chọn vào vị trí trung phong cắm trong đội hình hay nhất lượt 2.
Trong khi đó, Cody Gakpo của Hà Lan đã vượt mặt Vinicius để được chọn cho vị trí tiền đạo lệch trái. Gakpo ghi 2 bàn và có 1 kiến tạo trong trận Hà Lan thắng đậm Thụy Điển 5-1.
Người được chọn cho vị trí tiền đạo cánh phải là Undav - "siêu dự bị" tuyển Đức đã ghi tổng cộng 3 bàn tại World Cup 2026. Riêng trong trận thắng Bờ Biển Ngà, Undav ghi cả 2 bàn cho tuyển Đức.
Ở hàng tiền vệ, Messi hiển nhiên chiếm giữ vai trò nhạc trưởng, với De Jong (Hà Lan) và Guimares (Brazil) hỗ trợ phía sau.
Tâm điểm của chú ý nằm ở hàng thủ khi Nhật Bản góp đến 2 cái tên là Nakamura ở vị trí hậu vệ trái, Itakura vị trí trung vệ, cùng với Dumfries (Hà Lan) ở hành lang phải, và Khalizadeh (Iran) đá cặp Itakura.
Nhật Bản đã thắng đậm Tunisia 4 bàn không gỡ vài ngày trước với màn tỏa sáng rực rỡ của dàn sao tấn công như Ueda, Kamada...
Nhưng Globe Esporte dường như đã chú trọng đến danh tiếng của Messi, Ronaldo hơn khi lựa chọn các vị trí tấn công, và quyết định "bù đắp" bằng hàng thủ.
Cả Nakamura lẫn Itakura đều có 1 kiến tạo ở trận thắng Tunisia, bên cạnh việc chơi phòng ngự cực hay cả trận.
Người cuối cùng của danh sách là thủ thành Eloy Room, với 15 pha cứu thua giúp Curacao thủ hòa không bàn thắng với Ecuador.