Tháng 5/2023, hành động của ông chủ một nhà hàng đồ nướng ở thành phố Truy Bác, tỉnh Sơn Đông (Trung Quốc) từng gây xôn xao dư luận nước này.
Thời điểm đó, lượng khách tới quán quá tải khiến người chủ quỳ gối xin lỗi trước mặt những khách phải xếp hàng đợi quá lâu nhưng không được vào ăn, thu hút sự chú ý.
Vụ việc xảy ra tại quán đồ nướng của ông chủ Dương ở thành phố Truy Bác nằm ở phía đông của tỉnh Sơn Đông, nổi tiếng với đặc sản thịt nướng.
3 năm trôi qua, quán đồ nướng ông Dương vẫn còn hoạt động, nhưng không tấp nập quá tải như trước.
Vào một buổi tối tháng 4, ông Dương mặc áo tối màu, bước đi thong thả giữa các bàn ăn, lúc trò chuyện với nhân viên, khi vỗ vai khách quen hỏi thăm. Gương mặt ông hồng hào, lời nói điềm tĩnh khác hẳn vẻ mệt mỏi, đứng đi không vững giữa lúc quán thịt nướng bùng nổ khách hồi tháng 5/2023.
Trái ngược với cảnh đông đúc trước đó, đến nay quán đồ nướng của ông trở về những ngày tháng kinh doanh ổn định. Lượng khách tới Truy Bác ăn đồ nướng vẫn nhộn nhịp nhưng không vỡ trận như trước kia. Các quán nướng ven đường cũng lần lượt mở cửa, trong khi những thương hiệu lớn và quán trải nghiệm mới có lượng khách ổn định buổi tối.
“Lượng khách thời điểm này không thể so với thời kỳ đỉnh cao năm 2023 nhưng vẫn khả quan. Ngày nghỉ lễ 1/5 sắp tới chắc chắn sẽ rất bận rộn”, ông Dương dự định.
Nhớ lại thời kỳ đỉnh cao, chủ quán đồ nướng cho biết, mỗi ngày ông nhận từ 500 đến 600 cuộc gọi. Nhiều khách chấp nhận bay hàng nghìn cây số, xếp hàng từ sáng sớm để chờ thưởng thức.
Quán có 170 bàn tiếp đón hơn 20.000 khách mỗi ngày. Con số này gấp 20 lần bình thường. Dịp nghỉ lễ 1/5 năm đó, ông và nhân viên chỉ được ngủ 3 tiếng mỗi ngày.
“Lúc đó tôi có cảm giác không phải làm hàng ăn mà như đội cứu hộ khẩn cấp. Nhà hàng phát số thứ tự cho khách nhưng vẫn không đủ rồi xảy ra tranh cãi. Bởi vậy mới có cảnh tôi quỳ gối xin lỗi khách. Hình ảnh này cũng gây nhiều tranh cãi”, ông cười nói.
Hiện lượng khách và doanh thu trở lại mức hợp lý. Việc kinh doanh không quay cuồng như trước khiến ông yên tâm hơn. Ông cho rằng, lượng khách giảm nhưng hầu hết đều là khách quen gắn bó lâu năm. Đây đều là nhóm khách mê đồ nướng ở Truy Bác. Như vậy, ông có thể an tâm tập trung vào chất lượng đồ ăn, thể hiện ẩm thực địa phương đúng nghĩa.
“Chúng tôi hiện xây dựng khu bếp trung tâm. Mỗi ngày quán làm 40.000-50.000 que xiên thịt. Đồ nướng Truy Bác vẫn chưa giảm nhiệt nhưng nay về đúng bản chất của mình”, ông nhận xét.
Một người kinh doanh trái cây ở gần đó cho biết, hiện lượng khách vừa phải cũng giúp cuộc sống của người dân địa phương ổn định.
Theo bà Phó Oánh, Chủ tịch Hiệp hội đồ nướng Truy Bác, năm 2023, số lượng quán nướng tăng từ hơn 1.100 lên hơn 2.000. Con số tăng trưởng gần như gấp đôi. Hiện nay, theo đăng ký kinh doanh số lượng còn khoảng hơn 1.500 quán chuyên đồ nướng đang hoạt động. Nếu tính cả các quán chỉ bán theo mùa hè, tổng số khoảng hơn 1.700 quán.
“Sau cơn sốt, bong bóng vỡ, thứ còn lại là bản chất và sự kiên trì của ngành đồ nướng địa phương. Quy mô hiện tại dần cân bằng với dân số, sức tiêu dùng và nhu cầu thực tế. Từ hiện tượng bùng nổ, ngành đồ nướng tại đây trở lại nhịp sống bình thường. Đây cũng là quy luật tất yếu của thị trường”, bà Oánh nhận xét.
Hiện ngành đồ nướng địa phương được chính quyền chia thành 4 loại gồm quán truyền thống, quán kết hợp văn hóa, quán sáng tạo trẻ trung và quán nhỏ khu dân cư.
Hiệp hội đồ nướng Truy Bác cũng đã chuẩn hóa ngành, xây dựng thương hiệu và mở rộng ra nhiều thành phố. Du khách tới đây không chỉ thưởng thức ẩm thực, còn tham quan bảo tàng, khu phố cổ. Thời gian lưu trú trung bình của khách từ 3-4 ngày. Đây cũng là mô hình được giới chức đẩy mạnh gồm ẩm thực và du lịch.
Theo dữ liệu mới công bố từ Booking.com, Đà Nẵng tiếp tục giữ vững vị trí số 1 trong danh sách các điểm đến nội địa được du khách Việt tìm kiếm nhiều nhất cho kỳ nghỉ hè từ ngày 1.6 đến 31.8.2026.
Xếp sau Đà Nẵng lần lượt là Nha Trang, TP.HCM, Đà Lạt và Hội An. Các điểm đến quen thuộc như Hà Nội, Vũng Tàu, Phú Quốc, Quy Nhơn và Hạ Long cũng góp mặt trong top 10.
Các điểm đến ven biển tiếp tục chiếm ưu thế trong mùa hè năm nay nhờ đáp ứng nhu cầu nghỉ dưỡng, thư giãn và thuận tiện di chuyển. Xu hướng tìm kiếm cho thấy du khách đang ưu tiên những nơi dễ lên kế hoạch, giúp tối đa hóa thời gian nghỉ ngơi và hạn chế các phát sinh không mong muốn trong chuyến đi.
Đáng chú ý, Đà Nẵng đứng đầu ở tất cả các nhóm du khách, từ gia đình, cặp đôi, hội nhóm cho đến khách du lịch một mình. Bên cạnh đó, Đà Lạt và TP.HCM cũng liên tục xuất hiện trong danh sách được yêu thích của nhiều nhóm khách khác nhau.
Ở chiều ngược lại, các điểm đến quốc tế tại châu Á áp đảo trong lựa chọn của du khách Việt. Bangkok là điểm đến quốc tế được tìm kiếm nhiều nhất mùa hè 2026, theo sau là Tokyo, Seoul, Singapore và Kuala Lumpur.
Top 10 điểm đến quốc tế còn có sự góp mặt của Paris, Chiang Mai, Osaka, Ubud và Busan.
Trong đó, Busan là điểm đến có bước tiến ấn tượng nhất khi tăng từ vị trí thứ 39 lên thứ 10 chỉ sau một năm. Một số điểm đến khác cũng ghi nhận mức tăng trưởng mạnh về lượng tìm kiếm gồm Shanghai, Siem Reap và Istanbul.
Booking.com nhận định, xu hướng du lịch năm 2026 đang phản ánh rõ "kỷ nguyên Khẳng định bản thân" (Era of You), khi du khách ngày càng ưu tiên những chuyến đi được thiết kế theo sở thích và nhu cầu cá nhân. Thay vì chạy theo các lịch trình mang tính hình thức, nhiều người lựa chọn những điểm đến phù hợp để nghỉ ngơi, tái tạo năng lượng và tận hưởng trải nghiệm theo cách riêng của mình.
Dữ liệu được Booking.com tổng hợp từ các lượt tìm kiếm lưu trú trong giai đoạn 10.4 - 10.5.2026 cho các chuyến đi diễn ra từ ngày 1.6 đến 31.8.2026.
Tại các khu phố sầm uất như Akihabara, Tokyo hay Nipponbashi, Osaka, du khách dễ bắt gặp nhiều quán cà phê hoạt động dựa trên hình thức cà phê theo chủ đề. Cà phê hầu gái là một nhánh của mô hình cà phê theo chủ đề, nơi nhân viên phục vụ mặc trang phục cách điệu từ hình tượng hầu gái phương Tây, hoặc các nhân vật trong anime, manga.
Khác với các quán cà phê thông thường, mô hình cà phê hầu gái tập trung vào trải nghiệm tương tác và "nhập vai". Khi bước qua cánh cửa, khách hàng không còn là "khách" mà là "chủ nhân", "cậu chủ", "tiểu thư", trở về dinh thự của mình.
Ngay khi khách bước qua cửa, nhân viên sẽ thực hiện nghi thức chào đón bằng câu khẩu hiệu kinh điển "Okaerinasaimase!" (Mừng chủ nhân về nhà) để xác lập vai trò của khách hàng trong không gian giả tưởng. Trước khi thưởng thức, khách hàng thực nghi thức "Omajinai" (phép thuật món ăn).
Nhân viên hướng dẫn khách cùng làm các động tác tay hình trái tim và đọc những câu thần chú như "Moe moe kyun", một cụm từ trong văn hóa đại chúng Nhật Bản biểu thị sự dễ thương và năng lượng tích cực, với mục đích tượng trưng là giúp món ăn trở nên ngon miệng hơn. Nhân viên vẽ tương cà trực tiếp tại bàn, tạo hình thú cưng hoặc viết tên khách hàng theo yêu cầu lên các món ăn.
Mô hình cà phê hầu gái ra đời vào tháng 3/2001 tại khu phố Akihabara, Tokyo, với cơ sở đầu tiên tên Cure Maid Cafe. Sự xuất hiện của cà phê hầu gái gắn liền với bối cảnh kinh tế Nhật Bản sau giai đoạn đình trệ kéo dài, được các nhà kinh tế gọi là "Thập niên mất mát" (The Lost Decade).
Đến cuối những năm 1990 và đầu 2000, hệ quả từ thị trường lao động đóng băng đã tạo ra một thế hệ thanh niên Nhật Bản mất phương hướng, dẫn đến sự gia tăng của trạng thái Hikikomori (những người rút lui hoàn toàn khỏi xã hội) và sự bùng nổ của cộng đồng Otaku (người hâm mộ văn hóa đại chúng Nhật Bản).
Mô hình cà phê chủ đề nhập vai kiểu cà phê hầu gái ra đời như một không gian giải tỏa tâm lý. Những tương tác trực tiếp, sự lắng nghe và chăm sóc từ nhân viên giúp khách hàng tạm rời xa những áp lực từ đời sống thực tế để bước vào một thế giới giải trí nhẹ nhàng, mang tính giả tưởng.
Mô hình này lan tỏa sang nhiều quốc gia, nhưng vẫn vấp phải những định kiến. Tại một số nơi, nhiều ý kiến chỉ trích mô hình này thúc đẩy sự phục tùng của phụ nữ và "vật hóa" nhân viên. Tại Trung Quốc, mô hình này từng đối mặt với lệnh cấm sau những biến tướng độc hại.
Cuối năm 2023, từ một vụ án tấn công tình dục xảy ra tại một cơ sở giải trí theo mô hình cà phê hầu gái ở thành phố Nghĩa Ô, tỉnh Chiết Giang, cơ quan kiểm sát đã điều tra hơn 800 doanh nghiệp liên quan.
Kết quả cho thấy nhiều cơ sở đã ép buộc nhân viên nữ quỳ gối phục vụ trà, đút ăn và massage cho khách nam trong những bộ trang phục hở hang. Tháng 4/2024, Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao Trung Quốc đã xếp vụ án Nghĩa Ô vào danh sách án lệ điển hình để chấn chỉnh trên toàn quốc. Tòa án phán quyết các dịch vụ này là bất hợp pháp vì vi phạm nghiêm trọng "quyền nhân phẩm" của phụ nữ.
Tại Nhật Bản, chính quyền nỗ lực "làm sạch" bằng cách siết chặt quy định quản lý. Cảnh sát Tokyo thường xuyên truy quét các quán "núp bóng" hầu gái để chèo kéo khách trái phép hoặc cung cấp dịch vụ nhạy cảm tại Akihabara.
Tại các chuỗi lớn như Home cafe, quy tắc "không chạm" được thực thi tuyệt đối. Nhân viên không được ngồi cùng bàn, cấm tiếp xúc thân thể và không được phép tiết lộ thông tin cá nhân cho khách hàng.
Tại Nhật, có nhiều phiên bản biến tấu từ mô hình cà phê hầu gái. Quán Slo-maid ở Kamakura, tỉnh Kanagawa, từng gây chú ý khi chỉ tuyển "nhân viên hầu gái" trên 65 tuổi. Mô hình này thay thế sự năng động của giới trẻ bằng sự điềm tĩnh, ấm áp của các cụ bà, tạo không gian "chữa lành" cho những người trẻ kiệt sức vì áp lực. Tại đây, khách hàng tìm thấy sự kết nối thế hệ thay vì dịch vụ giải trí đơn thuần.
Một số quán ở Tokyo cung cấp trải nghiệm cho du khách nhập vai thành hầu gái và phục vụ nhân viên. Thực khách trả khoảng phí 4.000 yen (khoảng 25 USD) cho 90 phút mặc trang phục người hầu, quản gia, phục vụ trà bánh cho nhân viên đóng vai "tiểu thư".
Mô hình cà phê hầu gái trở thành ngành công nghiệp dịch vụ hái ra tiền, thuộc nhóm ngành dịch vụ trong thị trường Otaku. Theo đánh giá từ Viện Nghiên cứu Yano, đơn vị khảo sát thị trường hơn 50 năm hoạt động tại Tokyo, doanh thu từ mô hình này cùng các dịch vụ hóa trang (cosplay) đã chạm mốc hàng trăm tỷ yen vào năm 2025.
Thay vì chỉ bán đồ ăn, đồ uống, các mô hình bán trải nghiệm cảm xúc. Khách hàng sẵn sàng chi trả từ phí vào cửa theo giờ, thực đơn giá cao cho đến các dịch vụ cộng thêm như chụp ảnh lấy liền hay xem biểu diễn sân khấu.
Trung tâm thông tin thám hiểm hang động Phong Nha (xã Phong Nha, Quảng Trị) chính thức mở cửa đón khách miễn phí từ ngày 26-4. Công trình nhằm tri ân những đóng góp của ông Howard Limbert, bà Debora Claire Limbert, ông Hồ Khanh và các thành viên đoàn thám hiểm trong hơn 35 năm qua.
Đến nay, Hiệp hội Hang động Hoàng gia Anh đã khám phá 472 hang động với tổng chiều dài 254km tại Phong Nha - Kẻ Bàng. Con số đồ sộ này có sự đóng góp rất lớn của ông bà Limbert.
Bên trong trung tâm, không gian được thiết kế như một hành trình khám phá thu nhỏ. Du khách bắt đầu với những tư liệu quý giá từ các chuyến khảo sát đầu tiên vào năm 1990: hình ảnh, thước phim hiếm, cùng hệ thống bản đồ hang động được vẽ tay chi tiết.
Khu trưng bày còn giới thiệu các thiết bị thám hiểm chuyên dụng từng được sử dụng trong điều kiện khắc nghiệt dưới lòng đất. Từ dây leo, đèn chuyên dụng đến các công cụ đo đạc, tất cả tái hiện chân thực hành trình khám phá những hang động nổi tiếng như hang Én, hang Va và đặc biệt là Sơn Đoòng - hang động lớn nhất thế giới.
Điểm nhấn đáng chú ý nhất tại trung tâm là khu trải nghiệm công nghệ thực tế ảo VR 5D. Hệ thống hình ảnh 8K trên khung hình 180 độ kết hợp âm thanh đa chiều và hiệu ứng vật lý như gió, sương, chuyển động giúp tái hiện gần như trọn vẹn cảm giác của một chuyến đi thực tế.
Đáng chú ý, công nghệ không chỉ dừng ở việc "trình chiếu", mà còn tạo ra cảm giác nhập vai. Người xem không còn là người quan sát mà thực sự trở thành một phần của hành trình, với từng nhịp chuyển động được đồng bộ theo địa hình mô phỏng.
Theo đại diện Oxalis, trải nghiệm VR 5D không nhằm thay thế chuyến thám hiểm thực tế, mà đóng vai trò như "cánh cửa" giúp công chúng tiếp cận thế giới hang động một cách dễ dàng hơn, đồng thời mang lại góc nhìn mới cho những người yêu thích khám phá.
Tour "thám hiểm Sơn Đoòng" kéo dài 15 phút với mức phí 500.000 đồng.
Toàn bộ doanh thu từ dịch vụ VR 5D sẽ được đóng góp vào Quỹ Oxalis Foundation, phục vụ các chương trình hỗ trợ cộng đồng và cải thiện đời sống người dân địa phương.
Hoạt động du lịch tại Phong Nha hiện nay đã tạo ra công ăn việc làm ổn định cho hơn 5.000 lao động địa phương, cùng với sự hình thành của hơn 150 khách sạn và homestay, giúp cải thiện đáng kể đời sống và mở ra tương lai tươi sáng hơn cho thế hệ trẻ.
